Πού πάνε τα στρώματα ύπνου όταν «πεθάνουν»;

Tα παρα­τη­μένα στρώ­ματα στην άκρη του δρόμου είναι κοινό θέαμα σε όλη την Ελλάδα. Mεγάλο πρό­βλημα, όχι μόνο στις αστικές, αλλά και στις του­ρι­στι­κές περιο­χές. Η νομο­θε­σία έχει προ­βλέ­ψει την ίδρυση ενός συστή­μα­τος για τη δια­χεί­ριση των παλαιών στρω­μά­των με έξοδα του κλάδου της στρω­μα­το­ποι­ίας. Ωστόσο, επτά από τις μεγα­λύ­τε­ρες εται­ρείες του κλάδου στην Ελλάδα δια­μαρ­τύ­ρο­νται ότι έχουν κατα­θέ­σει την πρότασή τους εδώ και δύο έτη στην πολι­τεία, χωρίς αντα­πό­κριση. «Αγκάθι» στο σύστημα φαί­νε­ται να είναι ο τρόπος συλ­λο­γής των παλαιών στρω­μά­των.

Το ζήτημα δημο­σιο­ποί­η­σαν προ ημερών με κοινή τους ανα­κοί­νωση επτά πολύ γνωστές εται­ρείες, οι οποίες εκπρο­σω­πούν το 70% των πωλή­σεων στρω­μά­των στη χώρα μας: Media Strom, Elite Strom, Candia Strom, House Market/IKEA, Jysk, GrecoStrom, Istikbal-Ομιλος Πορ­το­κα­λίδη. «Ο κλάδος μας καταγ­γέλ­λε­ται για δήθεν αδρά­νεια και αδια­φο­ρία, εξαι­τίας του γεγο­νό­τος ότι τα χρη­σι­μο­ποι­η­μένα στρώ­ματα συνε­χί­ζουν να βρί­σκο­νται πετα­μένα στα σκου­πί­δια και τους δρόμους, ρυπαί­νο­ντας τον δημόσιο χώρο. Πρό­κει­ται για μια δυσά­ρε­στη εικόνα και κατά­σταση, η οποία δημιουρ­γεί­ται από αδιά­φο­ρους πολίτες (λίγους αλλά υπαρ­κτούς), οι οποίοι δεν φρο­ντί­ζουν καν να ενη­με­ρώ­σουν αρμο­δίως ή να δια­χει­ρι­στούν το από­βλητό τους στις μέρες όπου οργα­νώ­νε­ται η συλλογή των ογκωδών απο­βλή­των από τον οικείο δήμο», ανα­φέ­ρουν οι επτά εται­ρείες. «Σ’ αυτή την κατά­σταση, που μόνο ασχήμια προ­κα­λεί, ο μόνος χώρος που ουδεμία ευθύνη φέρει είναι ο χώρος της βιο­μη­χα­νίας και γενι­κό­τερα της εμπο­ρίας των στρω­μά­των ύπνου».

Επι­χει­ρη­σιακό σχέδιο

Υπο­λο­γί­ζε­ται ότι κάθε χρόνο στην Ελλάδα απορ­ρί­πτο­νται 450.000 στρώ­ματα, που αντι­στοι­χούν σε βάρος 7-8 τόνων. Η πολι­τεία προ­έ­βλεψε το 2021 τη δημιουρ­γία ενός συστή­μα­τος για την εναλ­λα­κτική δια­χεί­ριση των στρω­μά­των (και των επίπλων και άλλων ειδικών κατη­γο­ριών απο­βλή­των). Οι εται­ρείες χρη­μα­το­δό­τη­σαν από κοινού από το 2023 την εκπό­νηση επι­χει­ρη­σια­κού σχεδίου για την ίδρυση ενός συστή­μα­τος εναλ­λα­κτι­κής δια­χεί­ρι­σης. Προ­σέ­λα­βαν τεχνικό σύμ­βουλο την εται­ρεία Redeplan και κατέ­θε­σαν από το τέλος του 2023 στον Ελλη­νικό Οργα­νι­σμό Ανα­κύ­κλω­σης (ΕΟΑΝ, φορέας που υπά­γε­ται στο υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος) τις προ­τά­σεις τους για τον τρόπο οργά­νω­σης του συστή­μα­τος, «ώστε να είναι βιώσιμο και παρα­γω­γικό». Οι εται­ρείες ανα­φέ­ρουν ότι υπήρξαν συζη­τή­σεις όλο αυτό το διά­στημα, αλλά η υπόθεση έχει καθυ­στε­ρή­σει.

Σύμφωνα με τον ΕΟΑΝ (μια υπη­ρε­σία που παρα­μέ­νει δρα­μα­τικά υπο­στε­λε­χω­μένη) το πλαίσιο θα κατα­τε­θεί στον υπουργό Περι­βάλ­λο­ντος για έγκριση μέσα στο πρώτο τρίμηνο του έτους. «Το σχέδιο που έστει­λαν οι εται­ρείες είχε πολλά κενά και σημεία που έπρεπε να τρο­πο­ποι­η­θούν», υπο­στη­ρί­ζει η διευ­θύ­νουσα σύμ­βου­λος του οργα­νι­σμού, Αλε­ξάν­δρα Τόγια. «Επειτα από πολλές διορ­θώ­σεις και πολλές συζη­τή­σεις τόσο με τον κλάδο όσο και με το ΥΠΕΝ, θεωρώ ότι πλέον έχουμε κατα­λή­ξει σε ένα αξιό­πι­στο και απο­τε­λε­σμα­τικό πλαίσιο».

Τα υπόγεια σπήλαια έγιναν χωμα­τε­ρές

Ενα από τα «αγκάθια» που υπάρ­χουν στο θέμα της δια­χεί­ρι­σης είναι η συλλογή των στρω­μά­των. Ο κλάδος δεν δέχεται η παρα­λαβή των παλαιών στρω­μά­των να γίνεται κατά την παρά­δοση των νέων, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι πολύ συχνά τα στρώ­ματα βρί­σκο­νται σε πολύ κακή υγειο­νο­μική κατά­σταση (και δεν μπορούν ούτε οι μετα­φο­ρείς να εκτί­θε­νται ούτε τα οχήματα να μετα­φέ­ρουν βρώμικα και νέα στρώ­ματα μαζί). Το ερώτημα βέβαια είναι κατά πόσον το υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος θα δεχθεί αυτή την απαί­τηση του κλάδου, τη στιγμή μάλιστα που τα παλαιά στρώ­ματα δεν είναι χαρα­κτη­ρι­σμένα ως επι­κίν­δυνα από­βλητα. Και η «από­συρση» του παλαιού κατά τη μετα­φορά νέου προ­ϊ­ό­ντος από τον μετα­φο­ρέα ήδη εφαρ­μό­ζε­ται στην ανα­κύ­κλωση ηλε­κτρι­κών συσκευών, παρότι πολυ­χρη­σι­μο­ποι­η­μέ­νες συσκευές μπορεί επίσης να μην είναι σε καλή κατά­σταση.

Ο κλάδος πρό­τεινε να χρη­μα­το­δο­τή­σει τους δήμους για τη συλλογή των στρω­μά­των, όπως σήμερα (με τις υπη­ρε­σίες ογκωδών), υπο­στη­ρί­ζο­ντάς τους λ.χ. με κάποια ειδική εφαρ­μογή. Στη συνέ­χεια τα στρώ­ματα θα τα παρα­λαμ­βά­νει το σύστημα δια­χεί­ρι­σης. Οσον αφορά την τύχη των παλαιών στρω­μά­των, σε κάποιες χώρες όπως η Γαλλία υπάρ­χουν ειδικές μονάδες όπου το 70%-80% απο­στει­ρώ­νε­ται και επα­να­χρη­σι­μο­ποιεί­ται. Σε άλλες χώρες τα στρώ­ματα οδη­γού­νται σε μονάδες καύσης απορ­ριμ­μά­των – στην Ελλάδα έχουν γίνει κάποιες πρώτες συζη­τή­σεις με την τσι­με­ντο­βιο­μη­χα­νία, μέχρι ενδε­χο­μέ­νως να υπάρξει ενδια­φέ­ρον για τη δημιουρ­γία μονάδας ανα­κύ­κλω­σης. Ο κλάδος της εμπο­ρίας στρω­μά­των, τέλος, ζητεί να υπάρξει κάποια ειδική δια­δι­κα­σία για τα ξενο­δο­χεία, ώστε να μη μετα­βι­βά­ζε­ται το κόστος στον (μικρο)κατα­να­λωτή.

Τι συμ­βαί­νει στους δήμους

Σήμερα, στους περισ­σό­τε­ρους δήμους, ο πολίτης πρέπει να κλείσει ραντε­βού με την υπη­ρε­σία ογκωδών απορ­ριμ­μά­των και να μετα­φέ­ρει το παλαιό στρώμα δίπλα στους κάδους συγκε­κρι­μένη ημέρα. Αυτά στους δήμους που δια­θέ­τουν μια τέτοια υπη­ρε­σία, καθώς δεν είναι σπάνιο (ιδίως εκτός των αστικών κέντρων) ο πολίτης να μην έχει απο­λύ­τως καμία εναλ­λα­κτική από το να εγκα­τα­λεί­ψει το στρώμα στα σκου­πί­δια. Σε κάποιους πιο οργα­νω­μέ­νους δήμους, όπως στον Δήμο Αθη­ναίων, η δια­δι­κα­σία είναι πιο πολύ­πλοκη και μάλλον δύσκολη για τα άτομα μεγα­λύ­τε­ρης ηλικίας. Ο πολίτης πρέπει να υπο­βά­λει με email αίτηση στο τμήμα οδο­κα­θα­ρι­σμού της δημο­τι­κής κοι­νό­τη­τας όπου βρί­σκε­ται. Η υπη­ρε­σία θα προσ­διο­ρί­σει το ύψος του τέλους που οφείλει (εν προ­κει­μένω 5 ευρώ) για την απο­κο­μιδή του στρώ­μα­τος. Θα πρέπει να πλη­ρώ­σει ηλε­κτρο­νικά το τέλος (ή αυτο­προ­σώ­πως στα ΕΛΤΑ) και να απο­στεί­λει την από­δειξη με άλλο email (στο τμήμα Βεβαί­ω­σης Γενικών Εσόδων). Τέλος, θα πρέπει να επι­κοι­νω­νή­σει και πάλι με τη διεύ­θυνση καθα­ριό­τη­τας για τον προ­γραμ­μα­τι­σμό του ραντε­βού.

Πηγή: kathimerini.gr