Το Μονομελές Πρωτοδικείο Ρόδου απέρριψε αιτήσεις συμβασιούχων στον Δήμο Ρόδου και ξεκαθαρίζει μέχρι πού φτάνει η προσωρινή προστασία τους

Τρία δια­δο­χικά κείμενα δικα­στι­κής κρίσης, με αριθ­μούς 40/2026, 41/2026 και 42/2026, έρχο­νται από το ίδιο δικα­στή­ριο, στο ίδιο αντι­κεί­μενο, την ίδια χρονική περίοδο. Πρό­κει­ται για απο­φά­σεις ασφα­λι­στι­κών μέτρων του Μονο­με­λούς Πρω­το­δι­κείου Ρόδου, σε υπο­θέ­σεις που συν­δέ­ο­νται με συμ­βά­σεις εργα­σίας ορι­σμέ­νου χρόνου και με το αίτημα προ­σω­ρι­νής ρύθ­μι­σης μιας κατά­στα­σης που οι εργα­ζό­με­νοι θεωρούν ότι έχει στοι­χεία κατά­χρη­σης.

Στην καρδιά τους βρί­σκε­ται το γνώριμο, επίμονο ερώτημα που επα­νέρ­χε­ται τα τελευ­ταία χρόνια στους ΟΤΑ: πότε η δια­δο­χική ανα­νέ­ωση συμ­βά­σεων παύει να είναι «νόμιμη ευε­λι­ξία» και αρχίζει να μοιάζει με υπο­κα­τά­σταση πάγιων και διαρκών αναγκών.

Οι 3 απο­φά­σεις δεν κινού­νται στο επίπεδο των συν­θη­μά­των. Χτίζουν ανα­λυ­τικό σκε­πτικό, παρα­πέ­μπουν σε εθνικές δια­τά­ξεις και στην ευρω­παϊκή κατεύ­θυνση για την απο­τροπή κατα­χρη­στι­κών πρα­κτι­κών, αλλά ταυ­τό­χρονα επι­μέ­νουν στα όρια της δια­δι­κα­σίας των ασφα­λι­στι­κών μέτρων, δηλαδή στο τι μπορεί να «κρα­τή­σει» προ­σω­ρινά ένα δικα­στή­ριο χωρίς να λύσει ορι­στικά την κύρια διαφορά.

Και στις 3 περι­πτώ­σεις το δικα­στή­ριο κινεί­ται στη λογική της προ­σω­ρι­νής δικα­στι­κής προ­στα­σίας, δηλαδή της πιθα­νο­λό­γη­σης και του επεί­γο­ντος, όχι της τελικής κρίσης όπως σε μια κύρια αγωγή.

Το σκε­πτικό ανα­πτύσ­σε­ται πάνω σε μια σταθερή βάση: οι συμ­βά­σεις ορι­σμέ­νου χρόνου στον δημόσιο τομέα και στους ΟΤΑ έχουν αυστηρό πλαίσιο, τόσο σε επίπεδο ελλη­νι­κού δικαίου όσο και σε επίπεδο ευρω­παϊ­κής έννομης τάξης, όμως η προ­σω­ρινή δια­δι­κα­σία δεν μπορεί να κατα­λή­γει σε απο­τέ­λε­σμα που ισο­δυ­να­μεί με ορι­στική μετα­βολή του εργα­σια­κού καθε­στώ­τος.

Στο κείμενο των απο­φά­σεων παρα­τί­θε­νται ανα­φο­ρές σε βασικές δια­τά­ξεις που επα­νέρ­χο­νται στην ελλη­νική νομο­λο­γία για τέτοιες υπο­θέ­σεις, όπως κανόνες που αφορούν στην καταγ­γε­λία και τα απο­τε­λέ­σματά της, αλλά και στο ειδικό καθε­στώς για τον δημόσιο τομέα, με έμφαση στο ΠΔ 164/2004, το οποίο περι­γρά­φε­ται ως κομβικό φίλτρο για τη μετα­τροπή σχέσεων ή για τη θεμε­λί­ωση αξιώ­σεων που «μοιά­ζουν» με μετα­τροπή. Παράλ­ληλα, υπάρχει εκτενής αναφορά στον τρόπο που η οδηγία 1999/70/ΕΚ και το πλαίσιο για την απο­τροπή κατά­χρη­σης από δια­δο­χι­κές συμ­βά­σεις λει­τουρ­γεί ως κατεύ­θυνση, όχι ως αυτό­ματο εργα­λείο μετα­τρο­πής στο ελλη­νικό δίκαιο.

Στην απόφαση 40/2026 ανα­φέ­ρο­νται 3 αιτού­ντες.

Στην απόφαση 41/2026 ανα­φέ­ρο­νται 3 αιτού­ντες.

Στην απόφαση 42/2026 ανα­φέ­ρε­ται 1 αιτών.

Το κεντρικό νήμα που ενώνει το σκε­πτικό είναι ότι οι συμ­βά­σεις ορι­σμέ­νου χρόνου δεν μπορούν να αντι­με­τω­πί­ζο­νται με λογική «έμμεσης μετα­τρο­πής» μέσα από προ­σω­ρινά μέτρα. Το δικα­στή­ριο περι­γρά­φει πως η χρήση ασφα­λι­στι­κών μέτρων έχει συγκε­κρι­μένο σκοπό: να απο­τρέ­ψει άμεσο κίνδυνο ή να δια­τη­ρή­σει μια κατά­σταση μέχρι να κριθεί η κύρια διαφορά, όχι να δημιουρ­γή­σει νέα πραγ­μα­τι­κό­τητα που θα δεσμεύει ουσια­στικά τη διοί­κηση και θα προ­κα­τα­λαμ­βά­νει την τελική κρίση.

Στις σελίδες του σκε­πτι­κού ανα­δει­κνύ­ε­ται και η διά­κριση ανάμεσα σε αυτό που οι αιτού­ντες επι­κα­λού­νται ως πραγ­μα­τι­κές ανάγκες της υπη­ρε­σίας και σε αυτό που ο νόμος επι­τρέ­πει ως μέτρο αντι­με­τώ­πι­σης. Γίνεται εκτενής αναφορά στο ό,τι οι κανόνες για την πρό­σληψη, την υπη­ρε­σιακή κάλυψη και τον έλεγχο νομι­μό­τη­τας στον δημόσιο τομέα δεν αφήνουν περι­θώ­ριο στο δικα­στή­ριο των ασφα­λι­στι­κών να λει­τουρ­γή­σει σαν μηχα­νι­σμός παρά­καμ­ψης των θεσμι­κών φίλτρων. Το βάρος πέφτει στην προ­ϋ­πό­θεση της πιθα­νο­λό­γη­σης, στη σύνδεση με συγκε­κρι­μένο κίνδυνο και στην ανα­λο­γι­κό­τητα του μέτρου.

Ιδιαί­τερη σημασία έχει ότι το δικα­στή­ριο ενσω­μα­τώ­νει την ευρω­παϊκή διά­σταση, χωρίς να τη μετα­τρέ­πει σε αυτο­μα­τι­σμό. Η οδηγία που ανα­φέ­ρε­ται στο σκε­πτικό εμφα­νί­ζε­ται ως εργα­λείο ερμη­νείας και ως θεμέλιο της ανάγκης απο­τρο­πής της κατά­χρη­σης, όμως παράλ­ληλα κατα­γρά­φε­ται πως η εσω­τε­ρική έννομη τάξη έχει συγκε­κρι­μέ­νες προ­βλέ­ψεις, περιο­ρι­σμούς και δια­δι­κα­στικά όρια. Το μήνυμα που προ­κύ­πτει είναι ότι ακόμα και όταν τίθε­νται ζητή­ματα που αγγί­ζουν τον πυρήνα της κατά­χρη­σης, η προ­σω­ρινή δια­δι­κα­σία δεν είναι ο δρόμος για να παρα­χθεί απο­τέ­λε­σμα αντί­στοιχο με ορι­στική δικα­στική ανα­γνώ­ριση σχέσης αορί­στου χρόνου.

Το σκε­πτικό ανα­πτύσ­σε­ται με ανα­φο­ρές σε νομο­λο­γία και σε εθνικές δια­τά­ξεις που χρη­σι­μο­ποιού­νται συστη­μα­τικά σε τέτοιες υπο­θέ­σεις, με στόχο να εξη­γη­θεί γιατί η έννοια της «πάγιας και διαρ­κούς ανάγκης» δεν αρκεί από μόνη της για να ξεκλει­δώ­σει προ­σω­ρινό δικα­στικό απο­τέ­λε­σμα που θα δεσμεύ­σει τον δημόσιο εργο­δότη.