• Επέκταση της σύμβασης έως 7/05/2026 ώστε η μελέτη να εγκριθεί από την αρμόδια υπηρεσία νεωτέρων μνημείων και να προσαρμοστεί στις υποδείξεις της, σε ένα έργο που αφορά ταυτόχρονα στη Δικαιοσύνη, στην ασφάλεια και στην πολιτιστική μνήμη της πόλης
Η αποκατάσταση του Δικαστικού Μεγάρου της Ρόδου δεν είναι ένα ακόμη τεχνικό έργο που «τρέχει» στα συρτάρια της διοίκησης. Είναι μια υπόθεση που ακουμπά στην καθημερινή λειτουργία της Δικαιοσύνης στο νησί, αλλά και στον ίδιο τον τρόπο με τον οποίο μια πόλη φροντίζει τα κτήρια που αφηγούνται την ιστορία της. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η πρόσφατη απόφαση για παράταση της σύμβασης της μελέτης λειτουργεί ως κρίσιμη γέφυρα ανάμεσα στην τεχνική ωριμότητα και στη θεσμική έγκριση που απαιτείται όταν το αντικείμενο είναι διατηρητέο μνημείο, μέσα σε ζώνες προστασίας και με αυστηρούς όρους παρέμβασης.
Η απόφαση της Περιφερειακής Επιτροπής και το καθαρό μήνυμα της ομοφωνίας
Η Περιφερειακή Επιτροπή έλαβε ομοφώνως απόφαση για τη χορήγηση παράτασης στη σύμβαση της μελέτης «συντήρησης και αποκατάστασης Δικαστικού Μεγάρου Ρόδου».
Η παράταση εγκρίθηκε για 5 μήνες, έως 7/05/2026, χωρίς ευθύνη του αναδόχου, ώστε να ολοκληρωθεί η διαδικασία έγκρισης από την αρμόδια Γενική Διεύθυνση και ειδικότερα από την Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Δωδεκανήσου, και στη συνέχεια να προσαρμοστεί η μελέτη σε τυχόν υποδείξεις της υπηρεσίας.
Η διοικητική εικόνα που προκύπτει είναι σαφής. Το έργο κινείται σε πεδίο όπου ο χρόνος δεν καθορίζεται μόνο από τεχνικά παραδοτέα, αλλά και από μια αλληλουχία εγκρίσεων που είναι αναπόφευκτη όταν ένα κτήριο έχει ιστορική και αρχιτεκτονική αξία, με θεσμικές δεσμεύσεις προστασίας.
Οι προτεινόμενες εργασίες σε βάθος
Από το αίτημα παράτασης στη θεσμική τεκμηρίωση της ανάγκης
Η απόφαση δεν ήρθε «ξαφνικά». Προηγήθηκε αίτημα παράτασης από τον ανάδοχο στις 05/12/2025, ενώ καταγράφεται και υπηρεσιακό έγγραφο της αρμόδιας διεύθυνσης της Περιφέρειας στις 08/12/2025 που εισηγείται την έγκριση της παράτασης.
Στη συνεδρίαση συμμετείχε υπηρεσιακό στέλεχος της Γενικής Διεύθυνσης Υποδομών που ενημέρωσε τα μέλη για το περιεχόμενο της γραπτής εισήγησης και το πραγματικό αντικείμενο της καθυστέρησης, που συνδέεται με τη διαδικασία αξιολόγησης και έγκρισης από τις υπηρεσίες μνημείων.
Η παράταση, με άλλα λόγια, δεν αποτυπώνει τεχνική αδυναμία ολοκλήρωσης, αλλά τη θεσμική πραγματικότητα ενός έργου αποκατάστασης σε προστατευόμενο κέλυφος, όπου ακόμη και η καλύτερη μελέτη οφείλει να περάσει έλεγχο συμβατότητας με τους κανόνες διατήρησης, μορφολογίας, υλικών και επεμβάσεων.
Ένα μέγαρο με ιστορικό βάρος και αρχιτεκτονική ταυτότητα που δεν επιτρέπει πρόχειρες λύσεις
Το Δικαστικό Μέγαρο Ρόδου δεν αντιμετωπίζεται ως ένα απλό διοικητικό ακίνητο. Είναι κτήριο που κουβαλά περίοδο κατασκευής 1923 έως 1939, χαρακτηριστικά ρασιοναλιστικής αρχιτεκτονικής, ενώ διαμορφώθηκε ως σύνθεση επιμέρους κτισμάτων που ενοποιήθηκαν σε ένα ενιαίο σύνολο, με στοιχεία που συνδέουν διαφορετικές ιστορικές φάσεις της πόλης.
Ακριβώς αυτή η ταυτότητα εξηγεί γιατί η έγκριση από την υπηρεσία νεωτέρων μνημείων είναι καθοριστική και γιατί η παράταση μοιάζει περισσότερο με αναγκαίο βήμα προσαρμογής παρά με γραφειοκρατική παρέκκλιση.
Η παθολογία ενός κτηρίου που έφτασε στα όριά του
Η τεχνική αφετηρία είναι γνωστή και βαριά. Το κτήριο έχει υποστεί για χρόνια φθορές από υγρασία και περιβαλλοντικές καταπονήσεις, με εικόνα εγκατάλειψης σε κρίσιμα δομικά και λειτουργικά στοιχεία. Ρωγμές, αποσαθρώσεις, προβλήματα σε σκυρόδεμα και οπλισμούς, φθαρμένα κουφώματα, επιφάνειες και δάπεδα, συνθέτουν μια πραγματικότητα που δεν επιτρέπει καθυστερήσεις στην πράξη, αλλά απαιτεί ακρίβεια στη μελέτη.
Παράλληλα, η λειτουργική διάσταση είναι εξίσου πιεστική. Η παλαιότητα των εγκαταστάσεων και η δυσκολία προσαρμογής σε σύγχρονες απαιτήσεις ασφαλείας, προσβασιμότητας και καθημερινής χρήσης κάνουν τη μελέτη όχι απλώς τεχνικό έγγραφο, αλλά προϋπόθεση για αξιοπρεπή λειτουργία της Δικαιοσύνης στο νησί.
Η μελέτη ως εργαλείο διάσωσης και ο ρόλος της έγκρισης μνημείου
Η Περιφέρεια έχει ήδη παραδώσει ολοκληρωμένη τεχνική μελέτη αποκατάστασης και αναβάθμισης, σε συνεργασία με το αρμόδιο υπουργείο και το Ταμείο Χρηματοδότησης Δικαστικών Κτηρίων. Το τεχνικό αντικείμενο περιλαμβάνει αποτυπώσεις, στατικούς ελέγχους και ενισχύσεις, γεωτεχνική διερεύνηση, ανασχεδιασμό ηλεκτρομηχανολογικών υποδομών, πρόβλεψη για προσβασιμότητα ΑμεΑ, τεκμηρίωση ιστορικών στοιχείων, ακόμη και τρισδιάστατες απεικονίσεις και πλήρη τεύχη δημοπράτησης.
Σε αυτή τη φάση, η παράταση που αποφασίστηκε δεν αλλάζει τον πυρήνα του στόχου. Τον προστατεύει. Διότι η έγκριση από την αρμόδια υπηρεσία δεν είναι τυπική υπογραφή, αλλά ουσιαστικός έλεγχος που μπορεί να οδηγήσει σε κατευθύνσεις, διορθώσεις και εξειδικεύσεις. Και αυτό ακριβώς περιγράφεται ως σκοπός της παράτασης, δηλαδή να εγκριθεί η μελέτη και να προσαρμοστεί σε τυχόν υποδείξεις.
Το Δικαστικό Μέγαρο Ρόδου δεν είναι απλώς ένα κτήριο που πρέπει να «φτιαχτεί». Είναι χώρος καθημερινής λειτουργίας, σημείο αναφοράς στο αστικό τοπίο και ταυτόχρονα μνημείο μιας συγκεκριμένης περιόδου που άφησε έντονα ίχνη στην αρχιτεκτονική της Ρόδου. Η αποκατάστασή του αφορά στην ασφάλεια, στην αξιοπιστία των υποδομών και στην εικόνα της πόλης απέναντι στους κατοίκους της, αλλά και απέναντι στην ίδια την ιστορία της.
