Δημόσιος Διάλογος στο ΤΕΕ για τη διάσωση των καρνάγιων

Την προ­στα­σία όλων των καρ­νά­γιων μέσω της δημιουρ­γίας ηλε­κτρο­νι­κής ταυ­τό­τη­τας, ανα­κοί­νωσε ο Πρό­ε­δρος του ΤΕΕ Γιώργος Στα­σι­νός, στο πλαίσιο της 7ης Γενικής Συνέ­λευ­σης του Πανελ­λή­νιου Συλ­λό­γου Ναυ­πη­γείων – Ταρ­σα­νά­δων που πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε τη Δευτέρα 15 Δεκεμ­βρίου, στο Αμφι­θέ­α­τρο του ΤΕΕ. Στη σχετική πρω­το­βου­λία καθώς και στην προ­σπά­θεια στή­ρι­ξης του κλάδου, ανα­φέρ­θηκε, μεταξύ άλλων, ο Υφυ­πουρ­γός Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής Στέ­φα­νος Γκίκας. Τα ζητή­ματα που απα­σχο­λούν τον κλάδο έθεσε στη συζή­τηση ο Βασίλης Βασι­λειά­δης, Ναυ­πη­γός – Μηχα­νο­λό­γος Μηχα­νι­κός ΕΜΠ, Πρό­ε­δρος του Πανελ­λή­νιου Συλ­λό­γου Ναυ­πη­γείων – Ταρ­σα­νά­δων (ΠΑΣΝΑΥΤΑ), ζητώ­ντας να βγουν τα καρ­νά­για από το «κόκκινο», ενώ δεν παρέ­λειψε να υπο­γραμ­μί­σει, μεταξύ άλλων, ότι «το κενό που δημιουρ­γεί­ται στην Ελλάδα με τη συρ­ρί­κνωση των καρ­νά­γιων το εκμε­ταλ­λεύ­ο­νται γει­το­νι­κές και άλλες χώρες που ανα­πτύσ­σο­νται για να το καλύ­ψουν». Την πρόοδο στην επίλυση των προ­βλη­μά­των που αντι­με­τω­πί­ζουν καρ­νά­για – ταρ­σα­νά­δες τους τελευ­ταί­ους μήνες, με τη στήριξη του ΤΕΕ, αλλά και τις προ­κλή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν άμεσα, ανέλυσε η Α’ Αντι­πρό­ε­δρος του ΤΕΕ, Ομότιμη Καθη­γή­τρια του ΕΜΠ, Αντωνία Μορο­πού­λου, ενώ πολλοί κυβερ­νη­τι­κοί, πολι­τι­κοί και θεσμι­κοί εκπρό­σω­ποι ανέ­λυ­σαν τις απόψεις και τις προ­σεγ­γί­σεις τους πάνω στα προ­βλή­ματα του κλάδου.

Εκφρά­ζο­ντας «το ενδια­φέ­ρον του Τεχνι­κού Επι­με­λη­τη­ρίου Ελλάδας να συν­δρά­μει στην επίλυση των θεσμι­κών προ­βλη­μά­των που δυσκο­λεύ­ουν τη λει­τουρ­γία των καρ­νά­γιων» ο Γιώργος Στα­σι­νός υπο­γράμ­μισε την ανάγκη να λύνο­νται τα ζητή­ματα στην πράξη. Στο πλαίσιο αυτό, όπως τόνισε «μιλή­σαμε με τον Υφυ­πουργό προ­κει­μέ­νου να βοη­θή­σουμε ως ΤΕΕ όπου χρειά­ζε­ται και σε συνερ­γα­σία με το Υπουρ­γείο Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής θα δημιουρ­γή­σουμε την ηλε­κτρο­νική ταυ­τό­τητα όλων των καρ­νά­γιων». Υπο­γράμ­μισε, επίσης, τη σημασία να προ­στα­τευ­τεί η συντή­ρηση των ξύλινων σκαφών καρ­νά­για, ενώ επα­νέ­λαβε την βούληση του ΤΕΕ να βοη­θή­σει όπου απαι­τη­θεί.

Από την πλευρά του, ο Υφυ­πουρ­γός Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής Στέ­φα­νος Γκίκας, αφού επι­σή­μανε την αξία των καρ­νά­γιων, των ταρ­σα­νά­δων και των καρα­βο­μα­ρα­γκών στη ναυτική παρά­δοση και την πολι­τι­στική κλη­ρο­νο­μιά της χώρας, χαρα­κτή­ρισε «υπο­χρέ­ωση» τη στήριξή τους. Κάτι, που όπως υπεν­θύ­μισε γίνεται με πράξεις τα τελευ­ταία χρόνια, ενώ επι­σή­μανε ότι «αρωγός σε αυτή την προ­σπά­θεια είναι ο Υπουρ­γός Βασίλης Κικί­λιας».  Σε ό,τι αφορά στις κινή­σεις που έχουν ήδη γίνει, τόνισε τη θεσμική κατο­χύ­ρωση των καρνάγιων-ταρσανάδων, την επίλυση ζητη­μά­των περι­βαλ­λο­ντι­κής αδειο­δό­τη­σης, το μητρώο καρ­νά­γιων, τις ρυθ­μί­σεις για την παρα­χώ­ρηση χώρων σε αιγιαλό και χερ­σαίες ζώνες λιμένων καθώς και τις πρω­το­βου­λίες για την εκπαί­δευση νέων τεχνι­τών. Σχετικά με τη δημιουρ­γία της ηλε­κτρο­νι­κής ταυ­τό­τη­τας τόνισε ότι θα βελ­τιώ­σει τον κλάδο και έκανε ιδιαί­τερη αναφορά στη συνερ­γα­σία με τον Πρόεδρο του ΤΕΕ, υπεν­θυ­μί­ζο­ντας και την πρό­σφατη δράση για το απο­θε­τή­ριο των δια­τη­ρη­τέων κτιρίων στο Αιγαίο. «Στόχος μας είναι να στη­ρί­ξουμε έμπρα­κτα τις επι­χει­ρή­σεις και τους ανθρώ­πους του κλάδου ανα­δει­κνύ­ο­ντας τα πολ­λα­πλά οφέλη που προ­κύ­πτουν για τις τοπικές κοι­νω­νίες, την απα­σχό­ληση, τον του­ρι­σμό και την εθνική οικο­νο­μία» πρό­σθεσε.

Μιλώ­ντας στο πλαίσιο της Γενικής Συνέ­λευ­σης, ο π. Γενικός Γραμ­μα­τέας Δημό­σιας Περιου­σίας του Υπουρ­γείου Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών Αθα­νά­σιος Τσιού­ρας ανέλυσε τα βήματα που έχουν γίνει για την επίλυση των προ­βλη­μά­των που αντι­με­τώ­πιζε ο κλάδος και συγκε­κρι­μένα στα ζητή­ματα της παρα­χώ­ρη­σης χρήσης αιγια­λού και της ανα­γκαίας μακρο­χρό­νιας διάρ­κειας των συμ­βά­σεων. Όπως είπε «και για τα δύο ζητή­ματα έχουν βρεθεί λύσεις» υπεν­θυ­μί­ζο­ντας την ερμη­νευ­τική εγκύ­κλιο που εκδό­θηκε το καλο­καίρι (7/7/25) προ­κει­μέ­νου να γίνο­νται νομι­μο­ποι­ή­σεις υφι­στά­με­νων έργων εφόσον υπάρ­χουν οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις της κοι­νο­χρη­σίας και του περι­βαλ­λο­ντι­κού απο­τυ­πώ­μα­τος και της περι­βαλ­λο­ντι­κής προ­στα­σίας. Σύμφωνα με την εγκύ­κλιο μπορούν να γίνουν νομι­μο­ποι­ή­σεις κατα­σκευών με παρα­χώ­ρηση χρήσης ακόμη και αυθαι­ρέ­των­που έχουν γίνει στον αιγιαλό αρκεί να φανεί ότι το περι­βαλ­λο­ντικό απο­τύ­πωμα είναι ευμε­νέ­στερο από αυτό της κατε­δά­φι­σης. Σε σχέση με τη διάρ­κεια της παρα­χώ­ρη­σης, τόνισε ότι «φεύ­γουμε από τη λογική της τριε­τίας καθώς η παρα­χώ­ρηση διαρκεί όσο έχει άδεια λει­τουρ­γίας ο παρα­χω­ρη­σιού­χος φορέας». «Επο­μέ­νως τα δύο ζητή­ματα που είχαμε συζη­τή­σει επι­λύ­θη­καν με την ερμη­νευ­τική εγκύ­κλιο χωρίς να κατα­φύ­γουμε σε νέα νομο­θε­σία» σημεί­ωσε.

Μιλώ­ντας κατά τη διάρ­κεια της Γενικής Συνέ­λευ­σης, η εκπρό­σω­πος Τύπου της ΝΔ Αλε­ξάν­δρα Σδούκου στάθηκε ιδιαί­τερα στην ανάγκη συντο­νι­σμού όλων των εμπλε­κό­με­νων Υπουρ­γείων προ­κει­μέ­νου να αντι­με­τω­πι­στούν και τα τελευ­ταία ζητή­ματα που έχουν απο­μεί­νει, καθώς παρα­τή­ρησε ότι από το 2019 έχουν γίνει πολλά βήματα. «Η ανά­πτυξη των καρ­νά­γιων και η σύνδεσή τους με το παρόν και το μέλλον, μέσα από την ανά­πτυξη, τις θέσεις εργα­σίας και τις τοπικές συνέρ­γειες είναι κάτι που βλέ­πουμε πάρα πολύ ζεστά στη ΝΔ. Ο Πρω­θυ­πουρ­γός έχει το μέλημα να προ­χω­ρή­σει αυτό και είναι στο χέρι μας να πάμε παρα­κάτω» κατέ­ληξε.

Στην τοπο­θέ­τησή της η Α’ Αντι­πρό­ε­δρος του ΤΕΕ, Ομότιμη Καθη­γή­τρια του ΕΜΠ, Αντωνία Μορο­πού­λου στάθηκε ιδιαί­τερα στην πρω­το­βου­λία για τη δημιουρ­γία ηλε­κτρο­νι­κής ταυ­τό­τη­τας καρ­νά­γιων σημειώ­νο­ντας ότι «το απο­θε­τή­ριο με τις θέσεις και τα δια­γράμ­ματα λει­τουρ­γίας των καρ­νά­γιων είναι το εργα­λείο που θα βοη­θή­σει στη νομι­μο­ποί­ηση. Ο Πρό­ε­δρος του ΤΕΕ είναι γνωστό ότι κινεί­ται γρήγορα και θεω­ρούμε ότι θα το κατα­φέ­ρουμε έγκαιρα. Πρέπει το πρώτο εξάμηνο του 2026 τα καρ­νά­για να έχουν δια­τη­ρη­θεί στις θέσεις και στις λει­τουρ­γίες τους». «Το απο­θε­τή­ριο που συζη­τάμε θα είναι ο οδηγός της δια­τή­ρη­σης χρήσης των καρ­νά­γιων, θα υπάρχει εθνική βάση και δεν θα μπορεί να λέει ο καθένας τι θέλει» εξήγησε. Συνό­ψισε την προ­σπά­θεια και τα απο­τε­λέ­σματα που έχει φέρει ο διά­λο­γος, ο οποίος ξεκί­νησε από κοινού από το ΤΕΕ και τον Πανελ­λή­νιο Σύλλογο Καρνάγιων-Ταρσανάδων τον Δεκέμ­βριο του 2024 σε συνερ­γα­σία με το Υπουρ­γείο Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής, το Υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών κα το Υπουρ­γείο Ανά­πτυ­ξης, σημειώ­νο­ντας ως κύρια σημεία την ανάγκη ανα­γνώ­ρι­σης και την πρόοδο των παρα­χω­ρή­σεων σε μακρο­πρό­θε­σμη βάση και με ελά­χι­στο τίμημα, ανε­ξάρ­τητο από αξίες γης, ώστε να κατο­χυ­ρω­θεί ότι τα καρ­νά­για είναι στρα­τη­γική επιλογή να δια­τη­ρη­θεί η χρήση και η βιώσιμη λει­τουρ­γία των καρ­νά­γιων.

Σύμφωνα με την κ. Μορο­πού­λου, ο διά­λο­γος κατέ­ληξε επίσης ότι για να είναι βιώσιμα τα καρ­νά­για θα πρέπει να μπορούν να κάνουν ναυ­πη­γο­ε­πι­σκευή σε όλα τα μικρά σκάφη και γι’ αυτό ζητή­θηκε και τρο­πο­ποί­ηση του ορισμού τους. Εντό­πισε το πρό­βλημα ως προς τις παρα­χω­ρή­σεις στις πράξεις διοι­κη­τι­κής απο­βο­λής και επι­βο­λής δυσα­νά­λο­γων προ­στί­μων από την Κτη­μα­τική Υπη­ρε­σία του Δημο­σίου και δημο­τικά Λιμε­νικά Ταμεία, τονί­ζο­ντας ότι «είναι ανα­γκαία η νομο­θε­τική ρύθμιση για την παρά­ταση του άρθρου 14α για την τρο­πο­ποί­ηση του άρθρου 24 του 2971/2001 ότι τα καρ­νά­για δεν υπά­γο­νται στις απλές χρήσεις και σε βρα­χυ­πρό­θε­σμες παρα­χω­ρή­σεις έως τρία έτη» και εξέ­φρασε την ελπίδα ότι θα γίνει αυτή η παρέμ­βαση στο νομο­σχέ­διο για τη δημόσια περιου­σία τον Φεβρουά­ριο. Δήλωσε την ανη­συ­χία της σε περί­πτωση που δεν υπάρξει νομο­θε­τική ρύθμιση, φέρ­νο­ντας ως παρά­δειγμα την περί­πτωση της Ρόδου όπου χρειά­στηκε προ­σφυγή στο ΣτΕ για την ανα­στολή εφαρ­μο­γής από­φα­σης του δημο­τι­κού λιμε­νι­κού ταμείου που έκλεινε το μονα­δικό καρ­νά­γιο του νησιού. Η ίδια περιέ­γραψε ως ένα σημα­ντικό πρό­βλημα «τη σύγκρουση δύο αντί­πα­λων συμ­φε­ρό­ντων και ορα­μά­των» τα οποία είναι από τη μία πλευρά η δια­τή­ρηση των ξύλινων σκαφών και των καρ­νά­γιων  κα από την άλλη η δημιουρ­γία νέων λιμε­νι­κών υπο­δο­μών που ενώ θα μπο­ρού­σαν να συμπλη­ρώ­σουν, εκδιώ­κουν τα καρ­νά­για. «Χρειά­ζε­ται μία απτή από­δειξη ότι η Πολι­τεία παίρνει κεντρικά μέτρα και συντο­νί­ζει» διε­μή­νυσε και πρό­σθεσε ότι «το επόμενο βήμα είναι να συντο­νι­στεί η ελλη­νική Πολι­τεία με την ελλη­νική κοι­νω­νία για να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει την πολι­τική βούληση για τη διάσωση των καρ­νά­γιων».

Στην τοπο­θέ­τησή του, ο σύμ­βου­λος του Υπουρ­γού Ανά­πτυ­ξης Τάκη Θεο­δω­ρι­κά­κου, Γιώργος Λαρίσης επα­νέ­λαβε το ενδια­φέ­ρον του Υπουρ­γείου για την ανά­πτυξη των καρ­νά­γιων και των ταρ­σα­νά­δων και την ένταξή τους σε χρη­μα­το­δο­τικά εργα­λεία στο μέλλον, όταν θα έχει κλείσει το ζήτημα των παρα­χω­ρή­σεων. Ο Διευ­θυ­ντής του γρα­φείου του Γενικού Γραμ­μα­τέα του Υπουρ­γείου Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών Κων­στα­ντί­νος Μαρα­γκο­γιάν­νης τόνισε ότι «εμείς λύνουμε όποιο πρό­βλημα εμφα­νί­ζε­ται γιατί έχουμε τη θέληση για τη δια­τή­ρηση των ναυ­πη­γείων και των ταρ­σα­νά­δων. Συνο­λικά χρεια­ζό­μα­στε ένα πλαίσιο ώστε να είναι όλα ξεκά­θαρα κι εμείς αχρεί­α­στοι».

Από την πλευρά του ο Πρό­ε­δρος των Διπλω­μα­τού­χων Ναυ­πη­γών Ελλάδας, Δημή­τρης Παππάς, ξεκα­θά­ρισε ότι «δεν υπάρχει ανά­πτυξη στα λιμάνια αν δεν υπάρχει ναυ­πη­γο­ε­πι­σκευα­στική βάση στα λιμάνια» και χαρα­κτή­ρισε «τρομερό δημο­τι­κές αρχές να θέλουν να διώξουν καρ­νά­για». Σημεί­ωσε ότι είναι σημα­ντικό το ζήτημα της μακρο­χρό­νιας παρα­χώ­ρη­σης τονί­ζο­ντας ότι τα ναυ­πη­γεία και οι ταρ­σα­νά­δες «είναι ακριβές επεν­δύ­σεις που χρειά­ζο­νται του­λά­χι­στον 30 χρόνια για να απο­δώ­σουν».

Στην παρέμ­βασή της η Αντι­πρό­ε­δρος του ΣτΕ Σπυ­ρι­δούλα Χρυ­σι­κο­πού­λου ανέφερε ότι «όπως και τα λιμάνια, έτσι και τα καρ­νά­για που είναι στην χερσαία ζώνη λιμένα, έχουν μεγάλο δια­συ­νο­ριακό ενδια­φέ­ρον και πρέπει να αξιο­ποι­ή­σουν και το ευρω­παϊκό Δίκαιο».

Εκ μέρους της Διεύ­θυν­σης Ναυ­πη­γο­ε­πι­σκευα­στι­κών Δρα­στη­ριο­τή­των του Υπουρ­γείου Ναυ­τι­λίας, η διευ­θύ­ντρια ΔΙΝΕΠ Γεωργία Κρασ­σα­κο­πού­λου, η οποία βρα­βεύ­τηκε από τον Πανελ­λή­νιο Σύλλογο Ναυπηγείων-Ταρσανάδων, σημεί­ωσε τις εκκρε­μό­τη­τες που παρα­μέ­νουν και εμπί­πτουν στις αρμο­διό­τη­τες δια­φο­ρε­τι­κών υπουρ­γείων. Αυτές είναι το ζήτημα του τιμή­μα­τος που πρέπει να αντι­με­τω­πι­στεί νομο­θε­τικά, η διόρ­θωση του ορισμού για το τι είναι καρ­νά­γιο προ­κει­μέ­νου να μην εστιά­ζει στην επι­σκευή μόνο ξύλινων σκαφών, η δημιουρ­γία σχολής καρα­βο­μα­ρα­γκών και η κατα­γραφή ναυ­πη­γι­κών γραμμών για τους 60 τύπους παρα­δο­σια­κών σκαφών, καθώς και η κατα­γραφή τύπων καρ­νά­γιων. Ο Προϊ­στά­με­νος Διεύ­θυν­σης Αρι­στο­τέ­λης Παπα­δό­πο­λης ανέφερε ότι σήμερα υπάρ­χουν περίπου 550 χαρα­κτη­ρι­σμένα παρα­δο­σιακά σκάφη και τόνισε ότι έχει ιδιαί­τερη σημασία η δυνα­τό­τητα που υπάρχει για τον χαρα­κτη­ρι­σμό των σκαφών ανα­ψυ­χής καθώς και των επαγ­γελ­μα­τι­κών αλιευ­τι­κών σκαφών. Ειδικά για τη δεύτερη κατη­γο­ρία, ο χαρα­κτη­ρι­σμός τους θα απο­τρέ­ψει πιθανή κατα­στροφή στο μέλλον. Σύμφωνα, επίσης, με την τελευ­ταία κατα­γραφή του 2023, στην Ελλάδα λει­τουρ­γούν 70 καρ­νά­για.

Σχετικά με την κρίση στη νομι­μο­ποί­ηση και λει­τουρ­γία των καρ­νά­γιων τοπο­θε­τή­θη­καν και τα άλλα μέλη του Προ­ε­δρείου, Νεκτά­ριος Κλείσας και Σπύρος Κρε­α­τσού­λας, και του ΔΣ του Πανελ­λη­νίου Συλ­λό­γου Ναυπηγείων-Ταρσανάδων, Δημή­τρης Βήχος, Βίκτωρ Βασι­λειά­δης και Σώζων Καμί­τσης. Τη στήριξη στην προ­σπά­θεια δια­τή­ρη­σης των καρ­νά­γιων εξέ­φρασε εκ μέρους του Συλ­λό­γου Ημε­ρο­πλοίων η Έφη Δαμίγου, ο Δήμαρ­χος Κάσου Μιχάλης Ερω­τό­κρι­τος και ο Πρό­ε­δρος της Ομο­σπον­δίας Δωδε­κα­νη­σια­κών Σωμα­τείων Γιάννης Φρα­γκού­λης. Ακο­λού­θη­σαν οι δια­δι­κα­σίες της 7ης Γενικής Συνέ­λευ­σης του ΠΑΣΝΑΥΤΑ.