Γ. Χατζημάρκος: Η «Διπλωματία των Ενωσιακών Περιφερειών» είναι ίσως το πιο ελπιδοφόρο μήνυμα για το μέλλον της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης

Στην πα­ρου­σί­α­ση του βι­βλί­ου της κ. Ελευ­θε­ρί­ας Φτα­κλά­κη το οποίο έχει  τίτλο «Η Δι­πλω­μα­τία των Ενω­σια­κών Πε­ρι­φε­ρειών», ανα­φέρ­θη­κε με ανάρ­τη­ση του στα μέσα κοι­νω­νι­κής δι­κτύ­ω­σης ο πε­ρι­φε­ρειάρ­χης Νο­τί­ου Αι­γαί­ου και πρό­ε­δρος της ΕΝΠΕ κ. Γιώρ­γος Χα­τζη­μάρ­κος.

Όπως υπο­γραμ­μί­ζει η  «Δι­πλω­μα­τία των Ενω­σια­κών Πε­ρι­φε­ρειών» είναι ίσως το πιο ελ­πι­δο­φό­ρο μή­νυ­μα για το μέλ­λον της ευ­ρω­παϊ­κής ολο­κλή­ρω­σης. Διότι φέρ­νει στο κέ­ντρο του ευ­ρω­παϊ­κού σχε­δί­ου εκεί­νους που συχνά έμε­ναν στο πε­ρι­θώ­ριο: τις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες. Μας θυ­μί­ζει ότι η Ευ­ρώ­πη δεν είναι μόνο οι κυ­βερ­νή­σεις και οι Βρυ­ξέλ­λες. Είναι τα νησιά, είναι οι αγρο­τι­κές πε­ριο­χές, είναι οι άν­θρω­ποι που ζουν στις πε­ρι­φέ­ρειες»

«Γι’ αυτό και το βι­βλίο αυτό είναι πο­λύ­τι­μο. Όχι μόνο για τους ει­δι­κούς, αλλά για όλους όσοι πι­στεύ­ουν σε μια πιο συμ­με­το­χι­κή και πιο δί­καιη Ευ­ρώ­πη» το­νί­ζει.

Η ανάρ­τη­ση του ανα­λυ­τι­κά:

Είχα την χαρά και την τιμή να συμ­με­τά­σχω και να το­πο­θε­τη­θώ, χθές, στην πα­ρου­σί­α­ση ενός βι­βλί­ου που θέτει νέα θε­μέ­λια στη συ­ζή­τη­ση για την ευ­ρω­παϊ­κή ολο­κλή­ρω­ση και τον ρόλο των πε­ρι­φε­ρειών σε αυτήν.

Το έργο της Ελευ­θε­ρί­ας Φτα­κλά­κη, «Η Δι­πλω­μα­τία των Ενω­σια­κών Πε­ρι­φε­ρειών», δεν είναι ένα ακόμη θε­ω­ρη­τι­κό σύγ­γραμ­μα. Είναι μια ανα­τρε­πτι­κή ανά­γνω­ση, που μας προ­κα­λεί να δούμε αλ­λιώς την Ευ­ρώ­πη – μέσα από το πρί­σμα των το­πι­κών κοι­νω­νιών και των πε­ρι­φε­ρειών.

Για χρό­νια συ­νη­θί­σα­με να μι­λά­με για την Ευ­ρώ­πη ως απο­τέ­λε­σμα της βού­λη­σης των κρα­τών-μελών. Όμως η πραγ­μα­τι­κό­τη­τα είναι δια­φο­ρε­τι­κή: οι πε­ρι­φέ­ρειες έχουν ανα­πτύ­ξει μια δική τους, αυ­τό­νο­μη «δι­πλω­μα­τία». Συμ­με­τέ­χουν, διεκ­δι­κούν, επη­ρε­ά­ζουν. Και το βι­βλίο αυτό έρ­χε­ται να απο­τυ­πώ­σει με ενάρ­γεια αυτήν ακρι­βώς τη δυ­να­μι­κή.

Η συμ­βο­λή της συγ­γρα­φέ­ως είναι μο­να­δι­κή. Η Ελευ­θε­ρία Φτα­κλά­κη δεν είναι μόνο πα­νε­πι­στη­μια­κός, με στέ­ρεη ερευ­νη­τι­κή κα­τάρ­τι­ση. Έχει και η ίδια υπη­ρε­τή­σει τον θεσμό των Πε­ρι­φε­ρειών, από τη θέση της Αντι­πε­ρι­φε­ρειάρ­χη. Γνω­ρί­ζει δη­λα­δή εκ των έσω τις δυ­να­τό­τη­τες αλλά και τις δυ­σκο­λί­ες της πε­ρι­φε­ρεια­κής δια­κυ­βέρ­νη­σης. Και αυτό δίνει στο βι­βλίο της αυ­θε­ντι­κό­τη­τα και αμε­σό­τη­τα. Δεν μιλά απλώς ως πα­ρα­τη­ρη­τής, αλλά ως άν­θρω­πος που έζησε τη δράση, που βίωσε τις αγω­νί­ες, που κα­τά­λα­βε τις ευ­και­ρί­ες.

Θέλω να συν­δέ­σω το μή­νυ­μα του βι­βλί­ου με τη δική μας εμπει­ρία, ιδιαί­τε­ρα στο Νότιο Αι­γαίο. Οι νη­σιω­τι­κές πε­ρι­φέ­ρειες έχουν ει­δι­κές ανά­γκες: από την προ­σβα­σι­μό­τη­τα και τις με­τα­φο­ρές μέχρι τον του­ρι­σμό και την κλι­μα­τι­κή αν­θε­κτι­κό­τη­τα. Αν δεν ανα­πτύ­ξου­με «δι­πλω­μα­τία», αν δεν ακου­στεί η φωνή μας στο ευ­ρω­παϊ­κό κέ­ντρο απο­φά­σε­ων, αυτά τα ζη­τή­μα­τα κιν­δυ­νεύ­ουν να πα­ρα­με­ρι­στούν.

Και εδώ βρί­σκε­ται η αξία του έργου της Ελευ­θε­ρί­ας Φτα­κλά­κη. Δεν πε­ριο­ρί­ζε­ται σε μια ανά­λυ­ση, αλλά μας δίνει τα επι­χει­ρή­μα­τα, τα πα­ρα­δείγ­μα­τα και την έμπνευ­ση να πι­στέ­ψου­με ότι οι πε­ρι­φέ­ρειες μπο­ρούν να είναι πραγ­μα­τι­κοί συν­δια­μορ­φω­τές της Ευ­ρώ­πης.

Θα μου επι­τρέ­ψε­τε να σταθώ λίγο στην Ελευ­θε­ρία Φτα­κλά­κη. Με το βι­βλίο της φέρ­νει μαζί της και τη διπλή της εμπει­ρία: από τη μία τη με­λέ­τη και την ακα­δη­μαϊ­κή έρευ­να, από την άλλη την πρα­κτι­κή γνώση του θε­σμού των πε­ρι­φε­ρειών, ως αι­ρε­τή Αντι­πε­ρι­φε­ρειάρ­χης. Αυτή η σύ­ζευ­ξη θε­ω­ρί­ας και πρά­ξης είναι που κάνει το έργο της τόσο δυ­να­τό. Και αυτό είναι το σπά­νιο στοι­χείο που μας προ­σέ­φε­ρε: ένα βι­βλίο που δεν μένει στα ράφια, αλλά μπο­ρεί να απο­τε­λέ­σει ερ­γα­λείο πο­λι­τι­κής.

Η «Δι­πλω­μα­τία των Ενω­σια­κών Πε­ρι­φε­ρειών» είναι ίσως το πιο ελ­πι­δο­φό­ρο μή­νυ­μα για το μέλ­λον της ευ­ρω­παϊ­κής ολο­κλή­ρω­σης. Διότι φέρ­νει στο κέ­ντρο του ευ­ρω­παϊ­κού σχε­δί­ου εκεί­νους που συχνά έμε­ναν στο πε­ρι­θώ­ριο: τις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες. Μας θυ­μί­ζει ότι η Ευ­ρώ­πη δεν είναι μόνο οι κυ­βερ­νή­σεις και οι Βρυ­ξέλ­λες. Είναι τα νησιά, είναι οι αγρο­τι­κές πε­ριο­χές, είναι οι άν­θρω­ποι που ζουν στις πε­ρι­φέ­ρειες.

Γι’ αυτό και το βι­βλίο αυτό είναι πο­λύ­τι­μο. Όχι μόνο για τους ει­δι­κούς, αλλά για όλους όσοι πι­στεύ­ουν σε μια πιο συμ­με­το­χι­κή και πιο δί­καιη Ευ­ρώ­πη.

Αγα­πη­τή Ελευ­θε­ρία, σε συγ­χαί­ρω θερμά. Το έργο σου ανοί­γει δρό­μους, μας εμπνέ­ει και μας υπεν­θυ­μί­ζει ότι η φωνή των πε­ρι­φε­ρειών είναι ανα­γκαία – και μπο­ρεί να είναι κα­θο­ρι­στι­κή.