Τζόγος και αλκοόλ,οι νέες απειλητικές εξαρτήσεις- λίστες αναμονής στα προγράμματα του ΚΕΘΕΑ

Προ­κε­χω­ρη­μένα φυλάκια κοι­νω­νι­κής αλλη­λεγ­γύης και ανθρω­πιάς, σε μια εποχή που μαί­νε­ται η μάχη της επι­βί­ω­σης και οι εξαρ­τή­σεις γίνο­νται ολοένα και πιο απει­λη­τι­κές απο­τε­λούν οι μονάδες του ΚΕΘΕΑ (Κέντρο Θερα­πείας Εξαρ­τη­μέ­νων Ατόμων), από την Αλε­ξαν­δρού­πολη έως το Λασίθι. Σε ιδιαί­τερα δύσκο­λες συν­θή­κες, με περι­κο­πές πόρων αλλά με απόθεμα συνεί­δη­σης, οι εργα­ζό­με­νοι του ΚΕΘΕΑ που έχουν συν­δε­θεί με τον αγώνα ενάντια στα ναρ­κω­τικά, βρί­σκο­νται αντι­μέ­τω­ποι και με νέα μέτωπα, όπως είναι οι εξαρ­τή­σεις από αλκοόλ και τυχερά παι­χνί­δια.

«Τα αιτή­ματα για υπο­στή­ριξη και συμ­με­τοχή στα προ­γράμ­ματα αυξή­θη­καν τα χρόνια της κρίσης, αλλά ταυ­τό­χρονα επι­δει­νώ­θη­καν οι συν­θή­κες που βιώνουν τα εξαρ­τη­μένα άτομα. Δυσκο­λεύει η πρό­σβασή τους στις δημό­σιες υπη­ρε­σίες Υγείας, οι πολ­λα­πλοί κίν­δυ­νοι αυξά­νο­νται ιδιαί­τερα όταν δια­βιούν μέσα σε συν­θή­κες φτώ­χειας (χαρα­κτη­ρι­στικό το πρό­βλημα της διά­δο­σης του HIV μέσω χρη­σι­μο­ποι­η­μέ­νων συρίγ­γων, η απειλή της ηπα­τί­τι­δας C), ενώ η έκρηξη της ανερ­γίας σπρώ­χνει στην εξάρ­τηση και δυσκο­λεύει πολύ την επα­νέ­νταξη», λέει στην «Κ» ο κ. Βασίλης Γκι­τά­κος, διευ­θυ­ντής του ΚΕΘΕΑ. Ιδιαί­τερα θετικό θεωρεί ο ίδιος το γεγονός πως οι περι­πτώ­σεις υπο­τρο­πής είναι λιγό­τε­ρες την περίοδο της κρίσης, ενώ θα περί­μενε κανείς το αντί­θετο. «Μέσα στις δυσκο­λίες οι ομάδες δένο­νται περισ­σό­τερο. Μοι­ρά­ζουν ακόμα και τα μερο­κά­ματα που βρί­σκουν», τονίζει ο Γκι­τά­κος. «Ο άνθρω­πος που κάνει χρήση δεν είναι ασθενής. Μόνος του απο­φα­σί­ζει και προχωρά στον δρόμο της επα­νέ­ντα­ξης. Η συλ­λο­γική δράση, η από­κτηση νοή­μα­τος στη ζωή, ο ενεργός πολίτης, η συμ­με­τοχή στα κοινά, η αλλη­λεγ­γύη, είναι ο δικός μας δρόμος», σημειώ­νει ο διευ­θυ­ντής του ΚΕΘΕΑ.

Τα τελευ­ταία χρόνια αυξή­θηκε η ζήτηση ιδιαί­τερα όσον αφορά τις εξαρ­τή­σεις από αλκοόλ και τυχερά παι­χνί­δια. Το ΚΕΘΕΑ συμ­βάλ­λει στην αντι­με­τώ­πιση αυτών των εξαρ­τή­σεων με το πρό­γραμμα Αλφα, το μονα­δικό στην Ελλάδα για την απε­ξάρ­τηση από τον τζόγο και ένα από τα λίγα που ασχο­λού­νται με το αλκοόλ. Ενδει­κτικό των αναγκών είναι πως το Αλφα είναι το μονα­δικό πρό­γραμμα του ΚΕΘΕΑ που έχει λίστα ανα­μο­νής, η οποία διευ­ρύν­θηκε τα δύο – τρία τελευ­ταία χρόνια: Περίπου 65 άτομα και 2,5 – 3 μήνες για τα τυχερά παι­χνί­δια και 40 άτομα και 1,5 μήνα για το αλκοόλ. Η αναμονή είναι πρό­βλημα: 20-30% των ενδια­φε­ρο­μέ­νων «παγώνει» και δεν εντάσ­σε­ται αργό­τερα στο πρό­γραμμα. «Η ιδιο­μορ­φία των συγκε­κρι­μέ­νων εξαρ­τή­σεων είναι πως αφoρούν νόμιμες χρήσεις, οι οποίες βρί­σκο­νται παντού. Αυτό όμως δεν τις κάνει λιγό­τερο επι­κίν­δυ­νες», λέει στην «Κ» ο κ. Αντώνης Πάριος, υπεύ­θυ­νος του προ­γράμ­μα­τος Αλφα.

Εκπληξη έχει προ­κα­λέ­σει η ζήτηση που παρου­σιά­ζει το πρό­γραμμα για τα τυχερά παι­χνί­δια. «Ηδη τα αιτή­ματα για τον τζόγο ξεπερ­νούν αυτά για το αλκοόλ. Στην ειδική τηλε­φω­νική γραμμή 1114 οι κλήσεις είναι φέτος, με τα μέχρι τώρα στοι­χεία, διπλά­σιες από το 2012. Δεν μιλάμε πλέον κυρίως για καζίνο, αλλά για εξάρ­τηση από τα παι­χνί­δια που βρί­σκο­νται δίπλα μας. Το 61% όσων μπήκαν στο Αλφα στοι­χη­μα­τί­ζουν σε αθλή­ματα, το 55% παίζει σε παι­χνί­δια τύπου τζόκερ και λόττο, το 31% στο καζίνο, το 25% σε φρου­τά­κια, το 23% χαρτιά με χρήματα», λέει ο κ. Πάριος. Οσον αφορά τα χρήματα που ξοδεύ­ουν οι χρήστες ανά εβδο­μάδα, το 44% «τζο­γά­ρει» 201-1.000 ευρώ, το 23% 1.001-3.000 ευρώ, το 17% 51-200 ευρώ, το 11% 3.001 – 10.000 ευρώ και μόλις το 4% μέχρι 50 ευρώ. Το 1% ξοδεύει πάνω από 10.000 ευρώ! Στα ποσά αυτά βεβαίως, συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται και τα όποια κέρδη που… επα­νε­πεν­δύ­ο­νται.

Από την άλλη, το αλκοόλ επι­πλέει πιο εύκολα στην ανεργία, την επαγ­γελ­μα­τική αβε­βαιό­τητα και τις απο­λύ­σεις, του­λά­χι­στον στην πλη­θυ­σμιακή ομάδα που έρχεται στο Αλφα. Υπάρ­χουν έντονα οικο­νο­μικά προ­βλή­ματα. «Εχουμε άτομα που δεν έχουν εισι­τή­ρια για να έρθουν στη μονάδα, ειδικά όσοι μένουν πέριξ της Αθήνας», λέει ο κ. Πάριος. Παρα­τη­ρεί­ται στροφή στα εγχώρια και πιο προσιτά, πιο οικο­νο­μικά ποτά (π.χ. τσί­πουρο, κρασί, μπίρα), ενώ η ηλικία πρώτης χρήσης αλκοόλ είναι στα 12-13 έτη για τα αγόρια και στα 13-14 τα κορί­τσια.

Εντός της κρίσης, η εξάρ­τηση από το αλκοόλ οξύνει τα ψυχο­λο­γικά και κοι­νω­νικά προ­βλή­ματα. Παρ’ όλα αυτά το πρό­γραμμα Αλφα ολο­κλη­ρώ­νε­ται για τους συμ­με­τέ­χο­ντες κατά 27,5% για το αλκοόλ και 23% για τον τζόγο, από τα υψη­λό­τερα διεθνώς.

360 υπάλ­λη­λοι υπο­στη­ρί­ζουν 13.500 άτομα

«Κρα­τιό­μα­στε όρθιοι χάρη στην πολύ μεγάλη προ­σπά­θεια του προ­σω­πι­κού, αλλά οι άνθρω­ποι που προ­σφέ­ρουν γονα­τί­ζουν. Και δεν είναι μια οποια­δή­ποτε δουλειά. Αφορά ζωές» λέει στην «Κ» ο διευ­θυ­ντής του ΚΕΘΕΑ, κ. Βασ. Γκι­τά­κος. Το έργο του Κέντρου είναι πραγ­μα­τικά τερά­στιο. Οι 104 μονάδες πανελ­λα­δικά και οι 360 υπάλ­λη­λοι του ΚΕΘΕΑ υπο­στη­ρί­ζουν περίπου 13.500 άτομα, συνυ­πο­λο­γί­ζο­ντας και τις οικο­γέ­νειες των εξαρ­τη­μέ­νων ατόμων. «Υπάρχει μεγάλο πρό­βλημα υπο­στε­λέ­χω­σης. Χρεια­ζό­μα­στε 50 προ­σλή­ψεις άμεσα, για να ανα­πλη­ρώ­σουμε ώς ένα βαθμό τους 78 εργα­ζό­με­νους που έφυγαν τα χρόνια της κρίσης» τονίζει ο κ. Γκι­τά­κος. «Δεκα­πέ­ντε περιο­χές ζητούν προ­γράμ­ματα και δεν μπο­ρούμε να αντα­πο­κρι­θούμε», συμπλη­ρώ­νει. Οι δαπάνες του Κέντρου το 2013 ήταν 18 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ, περίπου 40% λιγό­τε­ρες από την προ κρίσης περίοδο. Καλύ­πτο­νται κυρίως από τον κρατικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό, ενώ από τις παρα­γω­γι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες του ΚΕΘΕΑ και χορη­γίες προ­έρ­χο­νται τα 2,78 εκα­τομ­μύ­ρια.

«Μας ανα­κοι­νώ­θηκε νέα μείωση για το 2015, που μας οδηγεί σε προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 16 εκα­τομ­μυ­ρίων, παρότι υπήρχε συμ­φω­νία για στα­θε­ρο­ποί­ηση της επι­χο­ρή­γη­σης τα επόμενα τρία έτη. Πώς θα αντα­πο­κρι­θούμε στο καθήκον μας;», ανα­ρω­τιέ­ται ο ίδιος.

Καθη­με­ρινή