Περιφέρεια Ν.Αιγαίου τμήμα Υγιεινής : Ποια είναι τα είδη που τα σχολικά κυλικεία επιτρέπεται να διαθέτουν

Ενόψει της έναρξης νέας σχο­λι­κής περιό­δου 2014-2015 το Τμήμα Περι­βαλ­λο­ντι­κής Υγιει­νής και Υγειο­νο­μι­κού Ελέγχου της Δ/νσης Δημό­σιας Υγείας της Περι­φέ­ρειας Ν. Αιγαίου ενη­με­ρώ­νει –μνη­μο­νεύει σε ενδια­φε­ρό­με­νους, γονείς, μαθητές, εκπαι­δευ­τι­κούς, υπευ­θύ­νους και εργα­ζό­με­νους σε κυλι­κεία σχο­λι­κών μονάδων τα παρα­κάτω:

ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΕΙΔΗ ΠΟΥ ΤΑ ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΥΛΙΚΕΙΑ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ ΝΑ ΔΙΑΘΕΤΟΥΝ

σύμφωνα με την Υγειο­νο­μική Διάταξη ΥΑ Υ1γ/ Γ.Π/οικ81025/2013- ΦΕΚ 2135/B’/29-8-2013,όπως τρο­πο­ποι­ή­θηκε και ισχύει με την Υ1γ/Γ.Π./οικ.96605/2013 (ΦΕΚ 2800/τ.Β ́/04-11-2013).

Φρούτα-Λαχανικά

Φρέσκα φρούτα-λαχανικά ανάλογα με την εποχή καλά πλυμένα και συσκευα­σμένα σε ατομική μερίδα.

Απο­ξη­ρα­μένα φρούτα (πχ βερί­κοκα, δαμά­σκηνα, σύκα, στα­φί­δες, μπα­νά­νες κλπ) χωρίς προ­σθήκη ζάχαρης, συσκευα­σμένα σε ατομική μερίδα έως 50γρ.

Φυσικός χυμός φρούτων ή και λαχα­νι­κών που παρα­σκευά­ζε­ται εντός των κυλι­κείων . Δεν επι­τρέ­πε­ται η προ­σθήκη σακ­χά­ρων ή άλλων γλυ­κα­ντι­κών ουσιών.

Συστή­νε­ται να είναι δυνατή η κατα­νά­λωση του άμεσα μετά την παρα­σκευή του σε ποτήρια μιας χρήσης ανα­κυ­κλώ­σι­μου υλικού.

Φρου­το­σα­λάτα που παρα­σκευά­ζε­ται εντός των κυλικείων- καντι­νών από φρέσκα, καλά πλυμένα φρούτα εποχής. Δεν επι­τρέ­πε­ται η προ­σθήκη σακ­χά­ρων ή άλλων γλυ­κα­ντι­κών ουσιών.

Σαλάτα από φρέσκα, καλά πλυμένα λαχα­νικά που παρα­σκευά­ζε­ται εντός των κυλι­κείων, χωρίς προ­σθήκη αλατιού. Επι­τρέ­πε­ται μόνον η προ­σθήκη ελαιο­λά­δου, ξυδιού η λεμο­νιού.

Συσκευα­σμέ­νοι φυσικοί χυμοί φρούτων και ομοει­δών προ­ϊ­ό­ντων, χωρίς συντη­ρη­τικά και χωρίς προ­σθήκη ζάχαρης, σε ατομική συσκευα­σία έως και 330ml.

Γαλα­κτο­κο­μικά

Γάλα τυπο­ποι­η­μένο, παστε­ριω­μένο σε ατομική συσκευα­σία έως 500ml πλήρες και ημια­πο­βου­τυ­ρω­μένο (1,5%-1,8% λιπαρά).

Σοκο­λα­τούχο γάλα με χαμηλά λιπαρά (max. 1,8%) σε συσκευα­σία έως 250ml.

Για­ούρτι τυπο­ποι­η­μένο (έως 5% λιπαρά) χωρίς πρό­σθετα σάκχαρα σε ατομική μερίδα έως 200 γραμ­μά­ρια.

Ροφή­ματα από συν­δυα­σμούς φρέσκου γάλα­κτος και φρέσκων φρούτων που θα παρα­σκευά­ζο­νται στο κυλι­κείο. Δεν επι­τρέ­πε­ται η προ­σθήκη ζάχαρης.

Απα­γο­ρεύ­ε­ται η διάθεση άλλων τυπο­ποι­η­μέ­νων ανα­λό­γων ροφη­μά­των καθώς και η χρήση έτοιμης σκόνης για την παρα­σκευή τους.

Τυριά πολύ σκληρά, σκληρά, ημί­σκληρα, μαλακά τυριά.

Συστή­νο­νται τυριά παρα­δο­σιακά και ελλη­νικά Προ­στα­τευό­με­νης Ονο­μα­σίας Προ­έ­λευ­σης. Εξαι­ρού­νται τα ανα­κα­τερ­γα­σμένα τυριά ή τηγμένα τυριά και ανα­κα­τερ­γα­σμένα τυριά με αλοι­φώδη υφή.

Απλά αρτο­πα­ρα­σκευά­σματα ή αρτο­σκευά­σματα

Κου­λούρι σησα­μέ­νιο ολικής άλεσης πλούσιο σε φυτικές ίνες ή λευκό.

Κρι­τσί­νια ολικής άλεσης πλούσια σε φυτικές ίνες ή λευκά, σε ατομική συσκευα­σία έως 50 γρ.

Φρυ­γα­νιές ολικής άλεσης πλού­σιες σε φυτικές ίνες ή λευκές, σε ατομική συσκευα­σία έως 50 γρ.

Κράκερς ολικής άλεσης πλούσια σε φυτικές ίνες ή λευκά, σε ατομική συσκευα­σία έως 50 γρ.

Τα παρα­πάνω απλά αρτο­πα­ρα­σκευά­σματα πρέπει να πληρούν τις ακό­λου­θες προ­δια­γρα­φές:

Κορε­σμένα λιπαρά έως 3%

Τράνς λιπαρά έως 0,1%

Νάτριο έως 0,5%.

Διάφορα αρτο­σκευά­σματα

Μου­στο­κού­λουρα σε ατομική μερίδα έως 60γρ.

Στα­φι­δό­ψωμο σε ατομική μερίδα έως 60γρ.

Μπι­σκότα απλά, χωρίς γέμιση, σε ατομική συσκευα­σία (έως 60γρ) με τις παρα­κάτω προ­δια­γρα­φές:

Η περιε­κτι­κό­τητά τους σε trans λιπαρά να μην υπερ­βαί­νει το 2% των ολικών λιπι­δίων

Ανά 100γρ προ­ϊ­ό­ντος:

α) η ζάχαρη να μην υπερ­βαί­νει τα 10γρ,

β) τα ολικά λιπαρά να μην υπερ­βαί­νουν τα 10γρ,

γ) τα κορε­σμένα λιπαρά να μην υπερ­βαί­νουν τα 5γρ και

δ) το νάτριο να μην υπερ­βαί­νει τα 0,5γρ.

Μπάρα δημη­τρια­κών ολικής άλεσης σε ατομική μερίδα έως 40γρ, η οποία να πληροί τις ακό­λου­θες προ­δια­γρα­φές:

Κορε­σμένα λιπαρά έως 3%

Τράνς λιπαρά έως 0,1%

Νάτριο έως 0,5%.

Επι­τρέ­πε­ται η διάθεση τυρό­πι­τας – πίτας λαχα­νι­κών σε ατο­μι­κές μερίδες των 120 γρ.και με συγκε­κρι­μέ­νες προ­δια­γρα­φές:

Η λιπαρή ύλη για τη ζύμη – φύλλο πρέπει να είναι απο­κλει­στικά ελαιό­λαδο, μαλακή μαρ­γα­ρίνη ή φυτικά έλαια, όπου το τελικό προϊόν δεν πρέπει να ξεπερ­νάει το 30% σε συνο­λικά λιπαρά και το 0,1% σε trans λιπαρά.

Το τυρί που θα χρη­σι­μο­ποιεί­ται στις τυρό­πι­τες θα πρέπει να απο­τε­λεί του­λά­χι­στον το 40% του συνο­λι­κού βάρους. Συστή­νο­νται τυριά παρα­δο­σιακά και ελλη­νικά Προ­στα­τευό­με­νης Ονο­μα­σίας Προ­έ­λευ­σης. Απα­γο­ρεύ­ε­ται η χρήση τετηγ­μέ­νων τυριών.

Πίτσα με τις παρα­κάτω προ­δια­γρα­φές:

Για τη βάση τα επι­τρε­πό­μενα υλικά είναι αλεύρι, μαγιά, αβγό, για­ούρτι, αλάτι και μυρω­δικά βότανα. Απα­γο­ρεύ­ε­ται η χρήση ενι­σχυ­τι­κών γεύσης όπως το γλου­τα­μι­νικό μονο­νά­τριο.

Για τη γέμιση τα επι­τρε­πό­μενα προ­ϊ­ό­ντα είναι τυρί, τομάτα, πιπε­ριές, μανι­τά­ρια, κρεμ­μύδι, καλα­μπόκι. Δεν επι­τρέ­πε­ται η χρήση σάλτσας και αλλα­ντι­κών.

Σάντουιτς

Τα σάντουιτς/ τοστ μπορούν να παρα­σκευά­ζο­νται με συν­δυα­σμούς των τρο­φί­μων των επό­με­νων παρα­γρά­φων. Μπορούν να είναι τυπο­ποι­η­μένα ή να παρα­σκευά­ζο­νται στον χώρο του κυλι­κείου αυθη­με­ρόν.

Επι­τρέ­πε­ται η χρήση όλων των ειδών ψωμιού, ολικής άλεσης πλούσιο σε φυτικές ίνες ή λευκό όπως ψωμάκι ατομικό, ψωμί για τοστ, μπα­γκέτα, ελλη­νική πίτα, αραβική πίτα, σησα­μέ­νιο κου­λούρι. Συστή­νε­ται το ψωμί ολικής άλεσης. Δεν επι­τρέ­πε­ται το μπριος, το κρουα­σάν ή το πιροσκί.

Δεν επι­τρέ­πε­ται η χρήση άλλων αλλα­ντι­κών, εκτός από βραστή γαλο­πούλα με τις

παρα­κάτω προ­δια­γρα­φές: α) Κορε­σμένα λιπαρά έως 1% και β) Νάτριο έως 1%.

Λαχα­νικά όλων των ειδών.

Ελιές χωρίς το κου­κού­τσι και πάστα ελιάς.

Τυριά (όπως αυτά ανα­φέ­ρο­νται στην παρά­γραφο “Γαλα­κτο­κο­μικά” παρα­πάνω)

Αβγό καλά βρα­σμένο.

Από λιπαρές ύλες επι­τρέ­πε­ται μόνο η προ­σθήκη ελαιο­λά­δου.

Επι­τρέ­πε­ται η παρα­σκευή γλυκών σάντουιτς με συν­δυα­σμό των προ­α­να­φε­ρό­με­νων

ψωμιών και ως γέμιση 1 κου­τα­λιά της σούπας μέλι ή μέλι με ταχίνι.

Γλυ­κί­σματα

Κρέμα και ρυζό­γαλο σε ατο­μι­κές μερίδες των 150γρ. (με περιε­κτι­κό­τητα σε λίπος

γάλα­κτος έως 4%).

Χαλβάς σε ατομική μερίδα έως 50 γρ.

Παστέλι σε ατομική μερίδα έως 50γρ.

Μέλι σε ατομική μερίδα.

Σοκο­λάτα υγείας και γάλα­κτος σε ατομική μερίδα έως 30γρ.

Δεν επι­τρέ­πε­ται η διάθεση τσιχλών και καρα­με­λών.

Ξηροί καρποί

Στα κυλι­κεία των σχο­λείων δευ­τε­ρο­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης επι­τρέ­πο­νται οι ξηροί καρποί όλων των ειδών χωρίς προ­σθήκη αλατιού ή ζάχαρης σε ατομική συσκευα­σία έως 50γρ.

Δεν επι­τρέ­πο­νται οι τηγα­νι­σμέ­νοι ξηροί καρποί.

Υγρά τρόφιμα

Εμφια­λω­μένο νερό.

Στα κυλι­κεία των σχο­λείων δευ­τε­ρο­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης επι­τρέ­πο­νται τα παρα­κάτω αφε­ψή­ματα: χαμο­μήλι, φασκό­μηλο, τσάι του βουνού, χωρίς προ­σθήκη ζάχαρης ή συν­θε­τι­κών γλυ­κα­ντι­κών.

Καφές μόνο για το προ­σω­πικό.

Δεν επι­τρέ­πε­ται η διάθεση ανα­ψυ­κτι­κών.

Ο παρα­πάνω κατά­λο­γος προ­ϊ­ό­ντων έχει συντα­χθεί (και ενη­με­ρώ­νε­ται όποτε χρεια­στεί) από επι­στη­μο­νική επι­τροπή του Υπουρ­γείου υγείας με δύο κυρίως κρι­τή­ρια:

Αυτό της ασφά­λειας, δηλαδή να πρό­κει­ται για τρόφιμα που δεν αλλοιώ­νο­νται εύκολα και δια­τη­ρού­νται στις περιο­ρι­σμέ­νες συν­θή­κες του κυλι­κείου απο­τε­λε­σμα­τικά και με διαι­το­λο­γικά κρι­τή­ρια, δηλαδή να πρό­κει­ται για τρόφιμα που συμ­βά­λουν σε μια ισορ­ρο­πη­μένη και υγιεινή δια­τροφή

Οι υπεύ­θυ­νοι των κυλι­κείων πρέπει να εξα­σφα­λί­ζουν ότι συμ­μορ­φώ­νο­νται με τις απαι­τή­σεις της Εθνικής και Κοι­νο­τι­κής νομο­θε­σίας.

Οι ίδιοι και οι εργα­ζό­με­νοι στα σχολικά κυλι­κεία να είναι εφο­δια­σμέ­νοι με πιστο­ποι­η­τικά υγείας και να είναι εκπαι­δευ­μέ­νοι στην υγιεινή και ασφά­λεια των τρο­φί­μων (έγκυρος τίτλος σπουδών ή πιστο­ποι­η­τικό ή απο­δει­κτικό παρα­κο­λού­θη­σης προ­γράμ­μα­τος εκπαί­δευ­σης ή κατάρ­τι­σης στην υγιεινή και ασφά­λεια τρο­φί­μων )