Νησιωτικό «Ελντοράντο» με 17.000 οικόπεδα

Οι χι­λιά­δες αδό­μη­τες ιδιο­κτη­σί­ες που πω­λή­θη­καν σε Αι­γαίο και Ιόνιο «πε­ρι­μέ­νουν» την απε­λευ­θέ­ρω­ση της εκτός σχε­δί­ου δό­μη­σης

Σχε­δόν 17.700 αδόµητες ιδιο­κτη­σί­ες «άλ­λα­ξαν χέρια» την τε­λευ­ταία πε­ντα­ε­τία µόνο στο Νότιο Αι­γαίο και το Ιόνιο, και από αυτές πε­ρισ­σό­τε­ρο από το ένα τρίτο στις Κυ­κλά­δες. Τα στοι­χεία αυτά δί­νουν για πρώτη φορά μια –έστω σχε­τι­κή– ει­κό­να της επί­δρα­σης που μπο­ρεί να έχει στη νη­σιω­τι­κή Ελ­λά­δα η δρο­μο­λο­γού­με­νη από το υπουρ­γείο Πε­ρι­βάλ­λο­ντος «απε­λευ­θέ­ρω­ση» της εκτός σχε­δί­ου δό­μη­σης, με κύριο κρι­τή­ριο το πότε πω­λή­θη­καν τα γε­ω­τε­μά­χια. Κάτι που απο­δει­κνύ­ει ότι η αλ­λα­γή που θα φέρει αυτή η ρύθ­μι­ση, εφό­σον τε­λι­κά προ­ω­θη­θεί, είναι κάθε άλλο παρά αμε­λη­τέα.

Προ μηνός το υπουρ­γείο Πε­ρι­βάλ­λο­ντος πα­ρου­σί­α­σε στο υπουρ­γι­κό συμ­βού­λιο σχέ­διο νόμου, το ση­μα­ντι­κό­τε­ρο τμήμα του οποί­ου αφορά τη δό­μη­ση σε εκτός σχε­δί­ου πε­ριο­χές. Σύμ­φω­να με τη ρύθ­μι­ση (του­λά­χι­στον στη μορφή που πα­ρου­σιά­στη­κε, καθώς το τε­λι­κό κεί­με­νο δεν έχει δοθεί ακόμη σε δη­μό­σια δια­βού­λευ­ση), το υπουρ­γείο πρι­μο­δο­τεί τη δό­μη­ση σε δύο κα­τη­γο­ρί­ες αγρο­τε­μα­χί­ων: σε εκεί­να που «δη­μιουρ­γή­θη­καν» έως το 1985 και το 2003 (ο όρος «δη­μιουρ­γή­θη­καν» ανα­φέ­ρε­ται στο πότε κα­τα­τμή­θη­καν για τε­λευ­ταία φορά) και όσα πω­λή­θη­καν την τε­λευ­ταία πε­ντα­ε­τία, εφό­σον «δη­μιουρ­γή­θη­καν» προ του 1985. Σ’ αυτή τη δεύ­τε­ρη κα­τη­γο­ρία, το υπουρ­γείο επι­τρέ­πει τη δό­μη­ση με μο­να­δι­κό κρι­τή­ριο την αρ­τιό­τη­τα, χωρίς δη­λα­δή να χρειά­ζε­ται η οδός με την οποία εφά­πτε­ται το ακί­νη­το να είναι «ανα­γνω­ρι­σμέ­νη» (αυτός είναι ο γε­νι­κός κα­νό­νας από το 2003, δη­λα­δή εδώ και 20 χρό­νια). Ολα αυτά για μια «με­τα­βα­τι­κή» πε­ρί­ο­δο, μέχρι την κύ­ρω­ση των το­πι­κών και ει­δι­κών πο­λε­ο­δο­μι­κών σχε­δί­ων που εκ­πο­νού­νται αυτή την πε­ρί­ο­δο.

Εκτός σχε­δί­ου δό­μη­ση: Εν­στά­σεις από τους πο­λε­ο­δό­μους

Πόσο ση­μα­ντι­κή θα είναι η επί­δρα­ση της ρύθ­μι­σης; Με άλλα λόγια, πόσοι θα μπο­ρέ­σουν να χτί­σουν; Σ’ αυτή τη φάση το υπουρ­γείο Πε­ρι­βάλ­λο­ντος υπο­στη­ρί­ζει ότι η ρύθ­μι­ση θα πε­ριο­ρί­σει τις δυ­να­τό­τη­τες της εκτός σχε­δί­ου δό­μη­σης (λ.χ. συ­νε­ντεύ­ξεις του υπουρ­γού Θό­δω­ρου Σκυ­λα­κά­κη, «Κ» 26.1.2024), συ­γκρί­νο­ντας προ­φα­νώς με την πε­ρί­ο­δο που οι πο­λε­ο­δο­μί­ες εξέ­δι­δαν πα­ρά­τυ­πα άδειες (χωρίς «πρό­σω­πο» σε ανα­γνω­ρι­σμέ­νη οδό). Οσο κι αν αυτό εξυ­πη­ρε­τεί επι­κοι­νω­νια­κά το «αφή­γη­μα» των μη­δε­νι­κών επι­πτώ­σε­ων, η ρύθ­μι­ση θα έρθει σε μια στιγ­μή που κατά κοινή ομο­λο­γία, μετά τις τε­λευ­ταί­ες απο­φά­σεις του ΣτΕ, η έκ­δο­ση αδειών σε εκτός σχε­δί­ου πε­ριο­χές έχει «πα­γώ­σει». «Μετά την πρό­σφα­τη από­φα­ση του ΣτΕ για ακί­νη­το στην Πάτμο, όπου ζη­τά­ει να υπάρ­χει πρό­σω­πο συ­γκε­κρι­μέ­νου μή­κους σε ανα­γνω­ρι­σμέ­νη νο­μι­κά οδό για να θε­ω­ρη­θεί οποιο­δή­πο­τε ακί­νη­το οι­κο­δο­μή­σι­μο, έχουν πα­ρα­λύ­σει από τις πε­ρισ­σό­τε­ρες υπη­ρε­σί­ες δό­μη­σης οι εκ­δό­σεις οι­κο­δο­μι­κών αδειών σε εκτός σχε­δί­ου πε­ριο­χές, διότι η χώρα δεν δια­θέ­τει ακόμη νο­μι­κά ανα­γνω­ρι­σμέ­νο (με Π.Δ.) οδικό δί­κτυο», ανέ­φε­ρε πέ­ρυ­σι σε άρθρο του στην «Κ» (10.4.23) ο πρό­ε­δρος του Τε­χνι­κού Επι­με­λη­τη­ρί­ου Ελ­λά­δας, Γιώρ­γος Στα­σι­νός.

Γνω­ρί­ζει η πο­λι­τεία πό­σους θα αφο­ρούν οι ρυθ­μί­σεις της για την εκτός σχε­δί­ου δό­μη­ση; Ως προς την πρώτη κα­τη­γο­ρία, δη­λα­δή τα οι­κό­πε­δα που «δη­μιουρ­γή­θη­καν» έως το 1985 και 2003, μπο­ρούν να υπάρ­ξουν μόνο εκτι­μή­σεις. Στοι­χεία όμως μπο­ρούν να υπάρ­ξουν ως προς τη δεύ­τε­ρη κα­τη­γο­ρία, δη­λα­δή τις αγο­ρές αγρο­τε­μα­χί­ων σε εκτός σχε­δί­ου πε­ριο­χές την τε­λευ­ταία πε­ντα­ε­τία.

Η «Κ» απευ­θύν­θη­κε στο Ελ­λη­νι­κό Κτη­μα­το­λό­γιο, ζη­τώ­ντας στοι­χεία για τις πω­λή­σεις γε­ω­τε­μα­χί­ων (στη νο­μι­κή ορο­λο­γία, οι­κό­πε­δα ονο­μά­ζο­νται μόνο όσες ιδιο­κτη­σί­ες βρί­σκο­νται εντός σχε­δί­ου) χωρίς κτί­σμα, από την 1η Ια­νουα­ρί­ου 2019 έως 31.12.2023 και με αιτία κτή­σης την αγορά (δη­λα­δή όχι γο­νι­κές πα­ρο­χές, κλη­ρο­νο­μιές κ.λπ.). Η «Κ» πε­ριό­ρι­σε το αί­τη­μά της στις Κυ­κλά­δες, στα Δω­δε­κά­νη­σα, στην Κρήτη και τα νησιά του Ιο­νί­ου, καθώς στις πε­ριο­χές αυτές έχει εστια­στεί σε με­γά­λο βαθμό τα τε­λευ­ταία χρό­νια το επεν­δυ­τι­κό εν­δια­φέ­ρον του real estate. Σύμ­φω­να λοι­πόν με τα στοι­χεία του Ελ­λη­νι­κού Κτη­μα­το­λο­γί­ου:

• Στις πε­ριο­χές που βρί­σκο­νται σή­με­ρα υπό κτη­μα­το­γρά­φη­ση στις Κυ­κλά­δες πω­λή­θη­καν το συ­γκε­κρι­μέ­νο διά­στη­μα 2.745 γε­ω­τε­μά­χια, ενώ στις πε­ριο­χές των Κυ­κλά­δων όπου ήδη έχει ολο­κλη­ρω­θεί η κτη­μα­το­γρά­φη­ση και λει­τουρ­γεί το κτη­μα­το­λό­γιο πω­λή­θη­καν το ίδιο διά­στη­μα 3.316. Σύ­νο­λο Κυ­κλά­δων, 6.061.

• Στα Δω­δε­κά­νη­σα, στις υπό κτη­μα­το­γρά­φη­ση πε­ριο­χές πω­λή­θη­καν 223 γε­ω­τε­μά­χια και στις κτη­μα­το­γρα­φη­μέ­νες 362. Σύ­νο­λο Δω­δε­κα­νή­σων, 585.

• Στην Κρήτη, στις υπό κτη­μα­το­γρά­φη­ση πε­ριο­χές πω­λή­θη­καν 2.646 γε­ω­τε­μά­χια και στις κτη­μα­το­γρα­φη­μέ­νες 4.035. Σύ­νο­λο Κρή­της, 6.681.

• Τέλος, στα Ιόνια Nησιά, στις υπό κτη­μα­το­γρά­φη­ση πε­ριο­χές πω­λή­θη­καν 1.370 γε­ω­τε­μά­χια, ενώ στις κτη­μα­το­γρα­φη­μέ­νες 2.996. Σύ­νο­λο Ιο­νί­ων, 4.366.

Ως απο­τέ­λε­σμα, στο Νότιο Αι­γαίο και τα Ιόνια Νησιά πω­λή­θη­καν την τε­λευ­ταία πε­ντα­ε­τία 17.693 ακί­νη­τα χωρίς κτί­σμα. Ο αριθ­μός αυτός είναι εντυ­πω­σια­κός, δεν συ­νε­πά­γε­ται ωστό­σο ότι με τη νέα ρύθ­μι­ση θα μπο­ρούν να εκ­δο­θούν πε­ρί­που 18.000 οι­κο­δο­μι­κές άδειες. Κατ’ αρχάς, όπως διευ­κρι­νί­ζει το Ελ­λη­νι­κό Κτη­μα­το­λό­γιο, στα στοι­χεία του για τις πε­ριο­χές που έχουν ήδη κτη­μα­το­γρα­φη­θεί πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται και τα αδό­μη­τα οι­κό­πε­δα σε εντός σχε­δί­ου πε­ριο­χές, που όσο κι αν είναι πε­ριο­ρι­σμέ­να σαν αριθ­μός (άραγε πόσα αδό­μη­τα οι­κό­πε­δα υπάρ­χουν μέσα στις πρω­τεύ­ου­σες των Κυ­κλά­δων;) αντι­προ­σω­πεύ­ουν ένα μέρος του συ­νό­λου. Επι­πλέ­ον, τα στοι­χεία του κτη­μα­το­λο­γί­ου δεν δια­χω­ρί­ζουν τα γε­ω­τε­μά­χια ανά­λο­γα με το πότε «δη­μιουρ­γή­θη­καν», δη­λα­δή ένα μέρος αυτών μπο­ρεί να έχει προ­κύ­ψει από κα­τα­τμή­σεις μετά το 1985. Πά­ντως, όπως εξη­γεί στην «Κ» διευ­θυ­ντής πο­λε­ο­δο­μί­ας στις Κυ­κλά­δες με πολλά χρό­νια εμπει­ρί­ας, τα πε­ρισ­σό­τε­ρα οι­κό­πε­δα είναι πα­λαιά – κι αυτό γιατί οι κα­τα­τμή­σεις επι­τρέ­πο­νται μόνο αν δη­μιουρ­γούν «άρτια κατά κα­νό­να» οι­κό­πε­δα (δη­λα­δή κα­θέ­να από τα μι­κρό­τε­ρα οι­κό­πε­δα στα οποία θα χω­ρι­στεί ένα με­γά­λο θα πρέ­πει να έχει την ελά­χι­στη αρ­τιό­τη­τα της κάθε πε­ριο­χής και το ελά­χι­στο «πρό­σω­πο» σε ανα­γνω­ρι­σμέ­νη οδό). Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, όμως, τα στοι­χεία του κτη­μα­το­λο­γί­ου επι­βε­βαιώ­νουν την τάση την οποία πε­ρι­γρά­φουν τα τε­λευ­ταία χρό­νια πολ­λοί επι­στη­μο­νι­κοί φο­ρείς.

«Αλ­λοί­ω­ση»

Η «Κ» έθεσε τα στοι­χεία υπόψη δύο αν­θρώ­πων, οι οποί­οι έχουν σχέση με το αντι­κεί­με­νο. Τη Σιφ­νιά στην κα­τα­γω­γή, κα­θη­γή­τρια του τμή­μα­τος Αρ­χι­τε­κτό­νων του ΑΠΘ, Αλ­κμή­νη Πάκα. Και την –Πα­ρια­νή στην κα­τα­γω­γή– Ελι­σά­βετ Πα­πα­ζώη, δια­τε­λέ­σα­σα υφυ­πουρ­γό ΠΕ­ΧΩ­ΔΕ, υπουρ­γό Αι­γαί­ου και Πο­λι­τι­σμού και σή­με­ρα μέλος του Δι­κτύ­ου Πο­λι­τών Πάρου.

«Οι αγο­ρα­πω­λη­σί­ες αδό­μη­των οι­κο­πέ­δων απο­τε­λούν μια δυ­νη­τι­κή δε­ξα­με­νή δό­μη­σης. Μην ξε­χνά­με πως αυ­ξή­θη­κε ο ρυθ­μός έκ­δο­σης οι­κο­δο­μι­κών αδειών στις Κυ­κλά­δες».

«Ας δούμε πρώτα το πεδίο ανα­φο­ράς», λέει η κ. Πάκα. «Στις Κυ­κλά­δες, πε­ρί­που 6.000 γε­ω­τε­μά­χια πω­λή­θη­καν σε έκτα­ση 2.500 τε­τρα­γω­νι­κών χι­λιο­μέ­τρων με πλη­θυ­σμό 126.000 αν­θρώ­πων. Πε­ρί­που ο ίδιος αριθ­μός οι­κο­πέ­δων πω­λή­θη­κε και στην Κρήτη των 8.400 τε­τρα­γω­νι­κών χι­λιο­μέ­τρων και 623.000 κα­τοί­κων. Βλέ­που­με λοι­πόν ότι αυτό που συμ­βαί­νει την τε­λευ­ταία πε­ντα­ε­τία στις Κυ­κλά­δες έχει βαθιά αλ­λοιω­τι­κή επί­δρα­ση. Σε δεύ­τε­ρο επί­πε­δο, αυτές οι χι­λιά­δες αγο­ρα­πω­λη­σί­ες αδό­μη­των οι­κο­πέ­δων απο­τε­λούν μια δυ­νη­τι­κή δε­ξα­με­νή δό­μη­σης. Ας μην ξε­χνά­με πως αυ­ξή­θη­κε ο ρυθ­μός έκ­δο­σης οι­κο­δο­μι­κών αδειών στις Κυ­κλά­δες τα τε­λευ­ταία χρό­νια, από πε­ρί­που 900 το 2018 σε 1.200 άδειες το 2022. Οταν αυτοί οι χι­λιά­δες άν­θρω­ποι ή εται­ρεί­ες που αγό­ρα­σαν γη τα τε­λευ­ταία πέντε χρό­νια γνω­ρί­ζουν ότι για να χτί­σουν θα πρέ­πει να εκ­δώ­σουν άδεια μέσα στα επό­με­να δύο χρό­νια, ει­δάλ­λως εν­δέ­χε­ται να μην μπο­ρούν μετά, δεν θα σπεύ­σουν άμεσα να το κά­νουν;».

Πε­ραι­τέ­ρω, οι πε­ρί­που 18.000 αγο­ρα­πω­λη­σί­ες αδό­μη­της γης στα νησιά την τε­λευ­ταία πε­ντα­ε­τία υπο­δει­κνύ­ουν μια αλ­λα­γή, που ξε­περ­νά­ει το επί­πε­δο της δό­μη­σης. «Οι Κυ­κλά­δες, όπως και τα Δω­δε­κά­νη­σα, έχουν μια ενο­ποι­η­τι­κή ταυ­τό­τη­τα στην Ιστο­ρία και στον πο­λι­τι­σμό, αλλά ταυ­τό­χρο­να συ­γκρο­τού­νται από έναν ελά­χι­στο, κα­τα­τμη­μέ­νο σε λίγα με­γά­λα και πολλά μικρά νησιά χώρο, που το κα­θέ­να έχει μια ιδιο­προ­σω­πία. Αυτή η ταυ­τό­τη­τα βρί­σκε­ται ήδη σε κίν­δυ­νο να αλ­λοιω­θεί για πάντα στο όνομα του του­ρι­σμού. Αλή­θεια, θα σκε­φτό­ταν κα­νείς στα λι­βά­δια της Προ­βηγ­γί­ας ή στο τοπίο της Το­σκά­νης να επι­τρα­πεί να χτί­ζε­ται ένα σπίτι σε κάθε 4 στρέμ­μα­τα;».

Τα πο­λε­ο­δο­μι­κά σχέ­δια

Η γε­νι­κό­τε­ρη φάση, στην οποία θα έρθει η επί­μα­χη ρύθ­μι­ση, δεν αφή­νει πολλά πε­ρι­θώ­ρια αι­σιο­δο­ξί­ας. «Κατ’ αρχάς δεν ξέ­ρου­με τι θα προ­κύ­ψει από τα πο­λε­ο­δο­μι­κά σχέ­δια – πολλά δεν έχουν ακόμη ανα­τε­θεί ή έχουν μόλις ανα­τε­θεί και θα πρέ­πει να έχουν ολο­κλη­ρω­θεί μέχρι το τέλος του 2025, δη­λα­δή σε ελά­χι­στο χρόνο. Οι ει­δι­κές πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κές με­λέ­τες για τις πε­ριο­χές Natura 2000 έχουν “πα­γώ­σει”, αντί να είναι ήδη έτοι­μες και να εν­σω­μα­τω­θούν στα πο­λε­ο­δο­μι­κά σχέ­δια. Δεν υπάρ­χει καμιά προ­στα­τευ­τι­κή δι­κλί­δα: το χω­ρο­τα­ξι­κό του Νο­τί­ου Αι­γαί­ου είναι το μόνο από τα πε­ρι­φε­ρεια­κά πλαί­σια που δεν έχει κυ­ρω­θεί, ενώ δεν υπάρ­χει ούτε χω­ρο­τα­ξι­κό πλαί­σιο για τον του­ρι­σμό. Σι­χαί­νο­μαι τις θε­ω­ρί­ες συ­νω­μο­σί­ας, αλλά πί­στευα ότι ο κ. Σκυ­λα­κά­κης θα προ­χω­ρού­σε σε ανα­στο­λή δό­μη­σης στα μικρά νησιά, εφό­σον δεν υπάρ­χει ούτε υπερ­κεί­με­νος ούτε υπο­κεί­με­νος πο­λε­ο­δο­μι­κός σχε­δια­σμός. Οχι μόνο δεν δό­θη­κε ανα­στο­λή, αλλά αντί­θε­τα η κυ­βέρ­νη­ση εφαρ­μό­ζει μια κα­θα­ρή πο­λι­τι­κή lessez-faire: τα αφήνω όλα στην τύχη τους κι όπως τα φέρει η αγορά, για να μην οξύνω τις αντι­θέ­σεις».

«Οταν το με­γα­λύ­τε­ρο μο­να­στή­ρι στις Κυ­κλά­δες είναι 1.000 τ.μ., είναι δυ­να­τόν να δί­νου­με άδειες για ξε­νο­δο­χεια­κά συ­γκρο­τή­μα­τα δε­κά­δων χι­λιά­δων τε­τρα­γω­νι­κών;».

Η εκτί­μη­ση αυτή ενι­σχύ­ε­ται από το γε­γο­νός ότι η συ­ζή­τη­ση για την εκτός σχε­δί­ου δό­μη­ση πε­ριο­ρί­ζε­ται στην έκ­δο­ση με­μο­νω­μέ­νων οι­κο­δο­μι­κών αδειών, αλλά αφή­νει στο απυ­ρό­βλη­το τις με­γά­λες του­ρι­στι­κές επεν­δύ­σεις. «Η ορ­γα­νω­μέ­νη του­ρι­στι­κή δό­μη­ση, μέσω ει­δι­κών πο­λε­ο­δο­μι­κών σχε­δί­ων, ΕΣΧΑ­ΣΕ και άλλων πο­λε­ο­δο­μι­κών μο­ντέ­λων είναι “εκτός κά­δρου”, σαν να μη συμ­βαί­νει. Οταν το με­γα­λύ­τε­ρο μο­να­στή­ρι στις Κυ­κλά­δες είναι 1.000 τ.μ., είναι δυ­να­τόν να δί­νου­με άδειες για ξε­νο­δο­χεια­κά συ­γκρο­τή­μα­τα δε­κά­δων χι­λιά­δων τε­τρα­γω­νι­κών, με εκα­το­ντά­δες κλί­νες, πι­σί­νες και εγκα­τα­στά­σεις; Δεν είναι προ­φα­νές πόσο εντε­λώς εκτός κλί­μα­κας είναι όλα αυτά; Το ότι τα χω­ρο­θε­τού­με με κά­ποια ει­δι­κή νο­μο­θε­σία δεν τα κάνει λι­γό­τε­ρο επι­βα­ρυ­ντι­κά σε όλο αυτό που πρέ­πει πάση θυσία να προ­στα­τεύ­σου­με. Πολύ φο­βού­μαι ότι οι άν­θρω­ποι που μας κυ­βερ­νούν δεν έχουν καμία συ­ναί­σθη­ση. Αυτό που έχουν αφή­σει στην τύχη του, έχει ιστο­ρία 4.000 χρό­νων. Είναι ένα από τα πιο όμορ­φα κομ­μά­τια του πλα­νή­τη και θα το χά­σου­με πάρα πολύ γρή­γο­ρα. Η Σίφ­νος πριν από 7 χρό­νια ήδη δεν έχει καμία σχέση με τη ση­με­ρι­νή Σίφνο. Σε δέκα χρό­νια, δεν ξέρω τι θα έχει απο­μεί­νει», κα­τα­λή­γει η κ. Πάκα.

Ερ­χο­νται, αγο­ρά­ζουν, χτί­ζουν, πω­λούν, φεύ­γουν

«Με στοι­χεία του Κτη­μα­το­λο­γί­ου για τις πω­λή­σεις της τε­λευ­ταί­ας πε­ντα­ε­τί­ας επι­βε­βαιώ­νε­ται η ει­κό­να που γνω­ρί­ζου­με για τις Κυ­κλά­δες, αλλά και τα υπό­λοι­πα νησιά. Οτι υπάρ­χει μια από­λυ­τη κυ­ριαρ­χία του real estate και των δια­φό­ρων του­ρι­στι­κών επεν­δύ­σε­ων, που δεν έχει σχέση με τη φυ­σιο­γνω­μία των νη­σιών μας. Ερ­χο­νται, αγο­ρά­ζουν, χτί­ζουν, πω­λούν, φεύ­γουν», εκτι­μά η Ελι­σά­βετ Πα­πα­ζώη. «Ολες αυτές οι χι­λιά­δες που αγό­ρα­σαν ένα οι­κό­πε­δο οπου­δή­πο­τε στα νησιά, προσ­δο­κούν ότι θα μπο­ρέ­σουν να το κτί­σουν για να το εκ­με­ταλ­λευ­τούν.

Εδώ λοι­πόν έρ­χε­ται ο προ­βλη­μα­τι­σμός μου: πώς γί­νε­ται το υπουρ­γείο Πε­ρι­βάλ­λο­ντος να έχει ξε­κι­νή­σει ένα τε­ρά­στιο πρό­γραμ­μα για τον πο­λε­ο­δο­μι­κό σχε­δια­σμό και να θέλει να το ολο­κλη­ρώ­σει μέσα σε δύο χρό­νια, χωρίς να υπάρ­χει πε­ρι­φε­ρεια­κό πλαί­σιο για τον του­ρι­σμό στο Νότιο Αι­γαίο, χωρίς χω­ρο­τα­ξι­κό πλαί­σιο για τον του­ρι­σμό, χωρίς χω­ρι­κά εστια­σμέ­νες με­λέ­τες για τις επι­πτώ­σεις της κλι­μα­τι­κής αλ­λα­γής; Και ταυ­τό­χρο­να να προ­ά­γει τη δό­μη­ση στην ύπαι­θρο, χωρίς να μπο­ρεί να με­τρή­σει τις επι­πτώ­σεις. Ολα αυτά μας οδη­γούν σε ένα συ­μπέ­ρα­σμα: ότι η κυ­βέρ­νη­ση θέλει να είναι συ­νε­πής στους λό­γους και τις πρά­ξεις της, σύμ­φω­να με τις οποί­ες όλη η νη­σιω­τι­κή Ελ­λά­δα είναι ένα οι­κό­πε­δο προς αξιο­ποί­η­ση».

Επι­δό­τη­ση 40 εκατ.

Και η κ. Πα­πα­ζώη πα­ρα­τη­ρεί την προ­νο­μια­κή με­τα­χεί­ρι­ση των με­γά­λων του­ρι­στι­κών επεν­δύ­σε­ων. «Στην Πάρο, για πα­ρά­δειγ­μα, θα γίνει σε έκτα­ση 12 στρεμ­μά­των στις Κο­λυ­μπή­θρες μια με­γά­λη του­ρι­στι­κή επέν­δυ­ση η οποία έχει χα­ρα­κτη­ρι­στεί “στρα­τη­γι­κή” και θα επι­δο­τη­θεί με 40 εκατ. ευρώ από το Τα­μείο Ανά­καμ­ψης. Μια τε­ρά­στια επέμ­βα­ση στο τοπίο, εντε­λώς εκτός κλί­μα­κας, υπο­στη­ρί­ζε­ται από την κυ­βέρ­νη­ση με ένα ει­δι­κό πο­λε­ο­δο­μι­κό πλαί­σιο και με ευ­ρω­παϊ­κή χρη­μα­το­δό­τη­ση. Και όπου το ΣτΕ στα­μά­τη­σε τέ­τοιες επεν­δύ­σεις, έρ­χε­ται το ΥΠΕΝ να υπο­σχε­θεί ένα νέο προ­ε­δρι­κό διά­ταγ­μα με το οποίο οι επεν­δυ­τές θα με­λε­τούν οι ίδιοι τη φέ­ρου­σα ικα­νό­τη­τα των νη­σιών και θα απο­φα­σί­ζουν αν η επέν­δυ­σή τους θα την ξε­πε­ρά­σει. Τρα­γι­κά πράγ­μα­τα. Εύ­χο­μαι η κυ­βέρ­νη­ση να κα­τα­λά­βει, ότι κα­τα­στρέ­φο­ντας τα νησιά εν τέλει θα κα­τα­στρα­φεί και το του­ρι­στι­κό τους προ­ϊ­όν, δη­λα­δή ο τρό­πος επι­βί­ω­σης των κα­τοί­κων τους».

Πηγή kathimerini.gr