Πανελλαδικές Εξετάσεις: Αλλαγές στην Τράπεζα Θεμάτων

Αλ­λα­γές στην Τρά­πε­ζα Θε­μά­των, οι οποί­ες θα πε­ρι­λαμ­βά­νουν προ­σθα­φαι­ρέ­σεις κε­φα­λαί­ων, επα­να­ξιο­λό­γη­ση του βαθ­μού δυ­σκο­λί­ας, νέο τρόπο που θα δί­νο­νται τα θέ­μα­τα στα σχο­λεία, αλλά και κί­νη­τρα στους εκ­παι­δευ­τι­κούς για να ερ­γα­στούν στο συ­γκε­κρι­μέ­νο project, προ­ω­θεί το υπουρ­γείο Παι­δεί­ας σε συ­νερ­γα­σία με το Ιν­στι­τού­το Εκ­παι­δευ­τι­κής Πο­λι­τι­κής (ΙΕΠ). Πα­ράλ­λη­λα, επα­να­σχε­διά­ζε­ται το πλη­ρο­φο­ρια­κό σύ­στη­μα της Τρά­πε­ζας Θε­μά­των, ώστε να είναι εύ­κο­λο και προ­σβά­σι­μο, ενώ θω­ρα­κί­ζε­ται πε­ρισ­σό­τε­ρο η ασφά­λεια του.

Οι βα­σι­κές βελ­τιω­τι­κές αλ­λα­γές στον θεσμό που εξε­τά­ζο­νται είναι:

01. Μεί­ω­ση μέ­ρους της δι­δα­κτέ­ας ύλης ή αύ­ξη­ση των ωρών δι­δα­σκα­λί­ας κά­ποιου μα­θή­μα­τος ως μέτρο για την εκτό­νω­ση της πί­ε­σης των εκ­παι­δευ­τι­κών σχε­τι­κά με την κά­λυ­ψη της ύλης, η οποία φαί­νε­ται να έχει άμεσο αντί­κτυ­πο στην ποιό­τη­τα της δι­δα­σκα­λί­ας τους και στα μα­θη­σια­κά επι­τεύγ­μα­τα των μα­θη­τών.

02. Επέ­κτα­ση της Τρά­πε­ζας Θε­μά­των, καθώς οι κα­θη­γη­τές θα έχουν τη δυ­να­τό­τη­τα να αντλούν όλα τα θέ­μα­τα μέσα από αυτήν, στην τε­λι­κή εξέ­τα­ση, ή θα τους δοθεί πε­ρισ­σό­τε­ρος χρό­νος για τη σύ­ντα­ξη των δικών τους θε­μά­των.

03. Δια­τη­ρεί­ται η δυ­να­τό­τη­τα επι­λο­γής του ενός από τα τρία κλη­ρω­μέ­να θέ­μα­τα, αλλά ενι­σχύ­ε­ται η αντι­κει­με­νι­κό­τε­ρη στάθ­μι­ση του βαθ­μού δυ­σκο­λί­ας των θε­μά­των, ώστε να μην είναι κά­ποια από αυτά δυ­σα­νά­λο­γα δύ­σκο­λα ή εύ­κο­λα για το σύ­νη­θες επί­πε­δο των μα­θη­τών.

04. Θα δο­θούν κί­νη­τρα στους εκ­παι­δευ­τι­κούς, ώστε να αυ­ξη­θεί ο βαθ­μός συμ­με­το­χής τους στη δια­δι­κα­σία θε­μα­το­δό­τη­σης και αξιο­λό­γη­σης θε­μά­των.

Η έρευ­να

Τη δική τους βαθ­μο­λο­γία στην Τρά­πε­ζα Θε­μά­των Δια­βαθ­μι­σμέ­νης Δυ­σκο­λί­ας (ΤΘΔΔ), από την οποία επι­λέ­γο­νται θέ­μα­τα για τις εξε­τά­σεις όλων των τά­ξε­ων του Λυ­κεί­ου, έδω­σαν οι εκ­παι­δευ­τι­κοί, όπως απο­τυ­πώ­νε­ται σε έκ­θε­ση εξω­τε­ρι­κής αξιο­λό­γη­σης από κα­θη­γη­τές του Πα­νε­πι­στη­μί­ου Αι­γαί­ου. Η έρευ­να πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε σε δείγ­μα 1.219 εκ­παι­δευ­τι­κών από όλη την Ελ­λά­δα. Εκ­παι­δευ­τι­κοί που δια­τη­ρούν κατά κύριο λόγο θε­τι­κή στάση για την ΤΘΔΔ το­νί­ζουν: «Είναι ένας θε­σμός, ο οποί­ος κατά την άποψή μου είναι καλός», «Γε­νι­κό­τε­ρη εκτί­μη­σή μου είναι ότι είναι θε­τι­κή», «Η γε­νι­κό­τε­ρη απο­τί­μη­ση είναι θε­τι­κή, αλλά με αστε­ρί­σκους», «Ναι, είναι ένα ζή­τη­μα και ένας θε­σμός που θα μπο­ρού­σε να έχει καλή και σωστή χρήση για τον χώρο του σχο­λεί­ου υπό προ­ϋ­πο­θέ­σεις». Εκ­παι­δευ­τι­κοί που φαί­νε­ται να δια­τη­ρούν αρ­νη­τι­κή στάση για την ΤΘΔΔ υπο­στη­ρί­ζουν με­τα­ξύ άλλων: «Θεωρώ ότι δεν μπο­ρεί να λει­τουρ­γή­σει υπό το κα­θε­στώς που είναι τώρα… Δη­λα­δή, ου­σια­στι­κά, είναι διπλή δου­λειά για τους εκ­παι­δευ­τι­κούς», «Πι­στεύω ότι δυ­σκο­λεύ­ει τους μα­θη­τές. Θα προ­τι­μού­σα να τους βάζω εγώ τα θέ­μα­τα και όχι να υπάρ­χει Τρά­πε­ζα», «Γε­νι­κά δεν έχω πάρα πολύ καλή ει­κό­να. Θεωρώ ότι δεν ήταν επι­τυ­χη­μέ­νη. Δυ­σκο­λεύ­τη­καν αρ­κε­τά τα παι­διά. Δεν θα ήθελα να συ­νε­χί­σει με αυτό το κα­θε­στώς που βρί­σκε­ται. Ισως να ήτανε σαν επι­λο­γή το να το χρη­σι­μο­ποι­ή­σου­με αυτό, όχι να υπάρ­χει υπο­χρε­ω­τι­κός χα­ρα­κτή­ρας», «Ο κα­θη­γη­τής δεν έχει πλέον τη δυ­να­τό­τη­τα μα­θη­το­κε­ντρι­κού πλαι­σί­ου, αλλά δα­σκα­λο­κε­ντρι­κού, αφού δεν έγινε το μά­θη­μα με βάση τις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες των μα­θη­τών του συ­γκε­κρι­μέ­νου τμή­μα­τος, αλλά με βάση την ύλη που έχει κα­θο­ρι­στεί εξαρ­χής από το υπουρ­γείο». Από την ανά­λυ­ση των απα­ντή­σε­ων των δύο ομά­δων προ­κύ­πτουν, σύμ­φω­να με την έκ­θε­ση, αφε­νός ορι­σμέ­να δια­κρι­τά οφέλη, τα οποία αφο­ρούν τον παι­δα­γω­γι­κό και τον αξιο­λο­γι­κό ρόλο της Τρά­πε­ζας, καθώς και τε­χνι­κά οφέλη, και αφε­τέ­ρου, ορι­σμέ­να δια­κρι­τά προ­βλή­μα­τα. Αυτά αφο­ρούν στην ποιό­τη­τα των αναρ­τη­μέ­νων θε­μά­των, την ψυ­χο­λο­γι­κή επι­βά­ρυν­ση/δη­μιουρ­γία αντι­πα­ρα­γω­γι­κού άγ­χους σε μα­θη­τές και εκ­παι­δευ­τι­κούς, την άσκη­ση πί­ε­σης για την εμπρό­θε­σμη ολο­κλή­ρω­ση της ύλης και την τε­χνι­κή επι­βά­ρυν­ση της δια­δι­κα­σί­ας των εξε­τά­σε­ων.

Τα οφέλη

Ως προς τον παι­δα­γω­γι­κό ρόλο της ΤΘΔΔ, εκ­παι­δευ­τι­κοί που πήραν μέρος στην έρευ­να δέ­χο­νται τα οφέλη, τα οποία κυ­ρί­ως πη­γά­ζουν από τη λει­τουρ­γία της ως ενός εύ­χρη­στου απο­θε­τη­ρί­ου θε­μά­των: «Η Τρά­πε­ζα Θε­μά­των είναι ένα χρή­σι­μο ερ­γα­λείο για τον εκ­παι­δευ­τι­κό, γιατί μπο­ρεί εύ­κο­λα και γρή­γο­ρα να αντλή­σει θέ­μα­τα ανα­γκαία για τη δι­δα­σκα­λία του», «Εχω μια θε­τι­κή άποψη, κυ­ρί­ως ως απο­θε­τή­ριο θε­μά­των που διευ­κο­λύ­νει τη λει­τουρ­γία του μα­θή­μα­τος». Μά­λι­στα, όπως ανα­φέ­ρε­ται, η πρό­σβα­ση στα έτοι­μα θέ­μα­τα διευ­κο­λύ­νει τον εκ­παι­δευ­τι­κό απαλ­λάσ­σο­ντας τον από την υπο­χρέ­ω­ση να τα συ­ντάσ­σει εκεί­νος,-τον κα­θο­δη­γεί ως προς τη δομή της δι­δα­σκα­λί­ας του και διευ­κο­λύ­νει τους μα­θη­τές προ­σφέ­ρο­ντας τους μια εύ­χρη­στη ευ­και­ρία εξά­σκη­σης. Ως προς τον αξιο­λο­γι­κό της ρόλο, εκ­παι­δευ­τι­κοί το­νί­ζουν ότι η ΤΘΔΔ οδη­γεί σε έναν αντι­κει­με­νι­κό τρόπο αξιο­λό­γη­σης των μα­θη­τών: «Τα θέ­μα­τα είναι κοινά για όλα τα σχο­λεία της Ελ­λά­δος, με απο­τέ­λε­σμα να υπάρ­χει μια αντι­κει­με­νι­κή βαθ­μο­λό­γη­ση στα παι­διά και στις τρεις τά­ξεις του Λυ­κεί­ου» και «Το βλέπω σαν ένα θε­τι­κό μέτρο, που μπο­ρεί να κάνει δια­βάθ­μι­ση στο επί­πε­δο της αξιο­λό­γη­σης, δη­λα­δή να υπάρ­χει μια αντι­κει­με­νι­κή αξιο­λό­γη­ση των μα­θη­τών». Αντι­θέ­τως, ως προς τα αρ­νη­τι­κά ση­μεία, εκ­παι­δευ­τι­κοί επε­σή­μα­ναν τον προ­βλη­μα­τι­σμό τους για την ποιό­τη­τα των θε­μά­των, καθώς είτε έχουν εντο­πί­σει ασά­φειες και σφάλ­μα­τα, είτε τα θε­ω­ρούν ανε­φάρ­μο­στα για τους μα­θη­τές λόγω βαθ­μού ανα­ντί­στοι­χης δυ­σκο­λί­ας με το επί­πε­δό τους («Το με­γα­λύ­τε­ρο πρό­βλη­μα στη Χη­μεία ήταν τα θέ­μα­τα που ήταν ερ­γα­στη­ρια­κά»).

Τέλος, ση­μα­ντι­κή είναι η πίεση του χρό­νου που αι­σθά­νο­νται κά­ποιοι εκ­παι­δευ­τι­κοί προ­κει­μέ­νου να ολο­κλη­ρώ­σουν την ύλη εντός των χρο­νι­κών ορίων.