Οδηγίες για τον αντιγριπικό εμβολιασμό από το υπουργείο Υγείας

Ο απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τε­ρος τρόπος πρό­λη­ψης της επο­χι­κής γρίπης είναι ο εμβο­λια­σμός με το αντι­γρι­πικό εμβόλιο, το οποίο, όταν χορη­γη­θεί σωστά και έγκαιρα, προ­φυ­λάσ­σει από τη μετά­δοση του ιού της γρίπης, συμ­βάλ­λει στην προ­στα­σία από τις σοβαρές επι­πλο­κές της γρίπης καθώς και κατά επέ­κταση στη μείωση απου­σιών από την εργασία, το σχολείο και κάθε άλλη κοι­νω­νική εκδή­λωση, σημειώ­νε­ται σε εγκύ­κλιο του υπουρ­γείου Υγείας, με τίτλο “Οδηγίες για την Εποχική Γρίπη 2022-2023 – Αντι­γρι­πι­κός Εμβο­λια­σμός”.

Όπως κάθε χρόνο και επειδή ο ιός της γρίπης μεταλ­λάσ­σε­ται σε δια­φο­ρε­τι­κούς υπο-ορότυπους, έτσι και για την περίοδο 2022-2023 η σύνθεση του αντι­γρι­πι­κού εμβο­λίου περιέ­χει τα εγκε­κρι­μένα στελέχη του ιού, σύμφωνα με τις συστά­σεις του Παγκό­σμιου Οργα­νι­σμού Υγείας (ΠΟΥ).

Παράλ­ληλη κυκλο­φο­ρία με SARS-CoV-2

Στην εγκύ­κλιο σημειώ­νε­ται ότι ανα­μέ­νε­ται πως κατά την προσεχή περίοδο γρίπης 2022-2023, ο ιός της γρίπης θα κυκλο­φο­ρή­σει παράλ­ληλα με τον ιό SARS-CoV-2, που προ­κα­λεί τη νόσο COVID-19. Αυτή η ιδιαί­τερη συγκυ­ρία απαιτεί την πιο πλήρη εφαρ­μογή του αντι­γρι­πι­κού εμβο­λια­σμού κατά την προσεχή περίοδο με προ­τε­ραιό­τητα τον εμβο­λια­σμό ατόμων που ανήκουν σε ομάδες αυξη­μέ­νου κιν­δύ­νου. Στόχος είναι η μείωση των πιθα­νο­τή­των ταυ­τό­χρο­νης προ­σβο­λής και με τους δύο ιούς, που μπορεί να επι­βα­ρύ­νει την κατά­σταση των ασθενών, καθώς και η μείωση του φόρτου των υπη­ρε­σιών υγείας και ειδι­κό­τερα των Μονάδων Εντα­τι­κής Θερα­πείας, ώστε να μπο­ρέ­σουν να αντα­πο­κρι­θούν καλύ­τερα σε μια ενδε­χό­μενη αυξη­μένη ζήτηση.

Συστά­σεις εμβο­λια­σμού

Σύμφωνα με το Εθνικό Πρό­γραμμα Εμβο­λια­σμών της χώρας μας, ο αντι­γρι­πι­κός εμβο­λια­σμός πρέπει να εφαρ­μό­ζε­ται συστη­μα­τικά και κατά προ­τε­ραιό­τητα σε άτομα (ενή­λι­κες και παιδιά) που ανήκουν στις παρα­κάτω ομάδες αυξη­μέ­νου κιν­δύ­νου:

1. Άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω

2. Παιδιά (6 μηνών και άνω) και ενή­λι­κες με έναν ή περισ­σό­τε­ρους από τους παρα­κάτω επι­βα­ρυ­ντι­κούς παρά­γο­ντες ή χρόνια νοσή­ματα: Χρόνια νοσή­ματα ανα­πνευ­στι­κού, όπως άσθμα, χρόνια απο­φρα­κτική πνευ­μο­νο­πά­θεια. Καρ­διακή νόσο με σοβαρή αιμο­δυ­να­μική δια­τα­ραχ. Ανο­σο­κα­τα­στολή (κλη­ρο­νο­μική ή επί­κτητη). Μετα­μό­σχευση οργάνων και μετα­μό­σχευση μυελού των οστών. Δρε­πα­νο­κυτ­τα­ρική αναιμία (και άλλες αιμο­σφαι­ρι­νο­πά­θειες). Σακ­χα­ρώδη διαβήτη ή άλλο χρόνιο μετα­βο­λικό νόσημα. Χρόνια νεφρο­πά­θεια. Χρόνιες παθή­σεις ήπατος. Νευρολογικά-νευρομυϊκά νοσή­ματα. Σύν­δρομο Down

3. Έγκυες γυναί­κες ανε­ξαρ­τή­τως ηλικίας κύησης, λεχω­ΐ­δες και θηλά­ζου­σες.

4. Άτομα με νοσο­γόνο παχυ­σαρ­κία (Δείκτη Μάζας Σώματος >40Kg/m2) και παιδιά με ΔΜΣ >95ηΕΘ.

5. Παιδιά που παίρ­νουν ασπι­ρίνη μακρο­χρό­νια (π.χ. για νόσο Kawasaki, ρευ­μα­τοειδή αρθρί­τιδα κ.ά.).

6. Άτομα που βρί­σκο­νται σε στενή επαφή με παιδιά μικρό­τερα των 6 μηνών ή φρο­ντί­ζουν ή δια­βιούν με άτομα με υπο­κεί­μενο νόσημα, που αυξάνει τον κίνδυνο επι­πλο­κών της γρίπης.

7. Κλει­στοί πλη­θυ­σμοί, όπως προ­σω­πικό και εσω­τε­ρι­κοί σπου­δα­στές (σχο­λείων, στρα­τιω­τι­κών και αστυ­νο­μι­κών σχολών, ειδικών σχο­λείων κλπ.), νεο­σύλ­λε­κτοι, ιδρύ­ματα χρονίως πασχό­ντων και μονάδες φιλο­ξε­νίας ηλι­κιω­μέ­νων, κατα­στή­ματα κρά­τη­σης.

8. Εργα­ζό­με­νοι σε χώρους παροχής υπη­ρε­σιών υγείας (ιατρο­νο­ση­λευ­τικό προ­σω­πικό, λοιποί εργα­ζό­με­νοι, φοι­τη­τές επαγ­γελ­μά­των υγείας σε κλινική άσκηση) και σε κέντρα δια­μο­νής προσφύγων-μεταναστών.

9. Άστεγοι.

10. Κτη­νί­α­τροι, πτη­νο­τρό­φοι, χοι­ρο­τρό­φοι, εκτρο­φείς, σφαγείς και γενικά άτομα που έρχο­νται σε συστη­μα­τική επαφή με πτηνά ή χοίρους.

Οδηγίες χορή­γη­σης εμβο­λίου

Το αντι­γρι­πικό εμβόλιο πρέπει να χορη­γεί­ται έγκαιρα και πριν την έναρξη της συνή­θους περιό­δου εμφά­νι­σης της έξαρσης των κρου­σμά­των γρίπης, δεδο­μέ­νου ότι απαι­τού­νται περίπου 2 εβδο­μά­δες για την επί­τευξη ανο­σο­λο­γι­κής απά­ντη­σης. Κατά προ­τί­μηση ο εμβο­λια­σμός θα πρέπει να ολο­κλη­ρώ­νε­ται του­λά­χι­στον 4-6 εβδο­μά­δες προ της ενάρ­ξεως του ετήσιου επι­δη­μι­κού κύματος της γρίπης στην Ελλάδα (δηλαδή στα μέσα-μέχρι τέλος Νοεμ­βρίου). Επι­πρό­σθετα, ο εμβο­λια­σμός συνε­χί­ζε­ται καθόλη τη διάρ­κεια της επο­χι­κής γρίπης για άτομα για τα οποία ενδεί­κνυ­ται ο εμβο­λια­σμός και δεν πρό­λα­βαν να εμβο­λια­στούν εγκαί­ρως.

Ο αντι­γρι­πι­κός εμβο­λια­σμός γενικά περι­λαμ­βά­νει 1 μόνο δόση του εμβο­λίου ετησίως. Σημειώ­νε­ται ότι βρέφη και παιδιά ηλικίας <9 ετών που εμβο­λιά­ζο­νται για πρώτη φορά, ή εκείνα <9 ετών που στο παρελ­θόν είχαν λάβει μόνο 1 δόση εμβο­λίου γρίπης χρειά­ζο­νται 2 δόσεις αντι­γρι­πι­κού εμβο­λίου με μεσο­διά­στημα του­λά­χι­στον 28 ημερών. Σε βρέφη ηλικίας >=6 μηνών χορη­γεί­ται 0,5 ml (ολό­κληρη η δόση), σύμφωνα με τις οδηγίες από επί­ση­μους Ευρω­παϊ­κούς ή άλλους φορείς φαρ­μά­κων (FDA, ΕΜΑ κ.α.).

Συγ­χο­ρή­γηση με το εμβόλιο κατά του κορο­νοϊού

Το αντι­γρι­πικό εμβόλιο μπορεί να χορη­γη­θεί ακόμη και την ίδια μέρα με το εμβόλιο κατά του κορο­νοϊού -αλλά σε δια­φο­ρε­τικά ανα­το­μικά σημεία- όπως και οποια­δή­ποτε άλλη μέρα πριν και μετά το εμβόλιο κατά του κορο­νοϊού.

Χρο­νι­κοί περιο­ρι­σμοί χορή­γη­σης του αντι­γρι­πι­κού εμβο­λίου σε σχέση με τη λοίμωξη COVID-19

Ασυμ­πτω­μα­τι­κοί ή προ­συμ­πτω­μα­τι­κοί ασθε­νείς με θετικό εργα­στη­ριακό έλεγχο COVID-19 πρέπει να κάνουν το αντι­γρι­πικό εμβόλιο μόλις ολο­κλη­ρώ­σουν την απο­μό­νωσή τους.

Ασυμ­πτω­μα­τικά άτομα που ήρθαν σε επαφή με επι­βε­βαιω­μένο κρούσμα COVID -19 και έχουν αρνη­τικό εργα­στη­ριακό έλεγχο μπορούν να εμβο­λια­στούν κανο­νικά.

Συμ­πτω­μα­τι­κοί ασθε­νείς με λοίμωξη COVID-19 πρέπει να ανα­βάλ­λουν τον εμβο­λια­σμό τους μέχρι να ολο­κλη­ρω­θεί η απο­μό­νωσή τους και να υφεθεί η συμ­πτω­μα­το­λο­γία της νόσου.

Συντα­γο­γρά­φηση αντι­γρι­πι­κού εμβο­λίου

Κάθε ιατρική συνταγή που περιέ­χει αντι­γρι­πικό εμβόλιο εκδί­δε­ται αυστηρά βάσει των οδηγιών του Εθνικού Προ­γράμ­μα­τος Εμβο­λια­σμών και είναι υπο­χρε­ω­τικά ηλε­κτρο­νική. Χει­ρό­γραφη συντα­γο­γρά­φηση αντι­γρι­πι­κών εμβο­λίων γίνεται μόνο στις παρα­κάτω περι­πτώ­σεις: Ασφα­λι­σμέ­νοι φορέων που δεν έχουν εντα­χθεί στο σύστημα Ηλε­κτρο­νι­κής Συντα­γο­γρά­φη­σης. Πολίτες (του­ρί­στες) από χώρες εκτός Ευρω­παϊ­κής Ένωσης καθώς και Ευρω­παίοι πολίτες που δεν έχουν ΕΕΚΑ (Ευρω­παϊκή Κάρτα Ασφά­λι­σης Ασθέ­νειας). Μετα­νά­στες που για διά­φο­ρους λόγους δεν έχουν απο­κτή­σει ΑΜΚΑ ή Προ­σω­ρινό Αριθμό Ασφά­λι­σης και Υγειο­νο­μι­κής Περί­θαλ­ψης Αλλο­δα­πού (ΠΑΑΥΠΑ). Η χει­ρό­γραφη συνταγή για τις ανωτέρω περι­πτώ­σεις θα κατα­χω­ρεί­ται στο σύστημα ηλε­κτρο­νι­κής συντα­γο­γρά­φη­σης από το φαρ­μα­κείο στο οποίο εκτε­λεί­ται σύμφωνα με τις οδηγίες της ΗΔΙΚΑ και θα πληροί τα ίδια κρι­τή­ρια που ισχύουν για την ηλε­κτρο­νική συντα­γο­γρά­φηση αντι­γρι­πι­κών εμβο­λίων.