Ν.Δ.: Δίπλα σε κάθε πολίτη στην πράξη – Μέτρα για την αντιμετώπιση της ενεργειακής ακρίβειας

Μέτρα για την αντι­με­τώ­πιση

της ενερ­γεια­κής ακρί­βειας

Το συνο­λικό πακέτο άμεσων και έμμεσων ενι­σχύ­σεων για την ενερ­γειακή κρίση είναι 8 δις ευρώ.

Α. Ενί­σχυση νοι­κο­κυ­ριών και επι­χει­ρή­σεων (Σεπτέμ­βριος 2021 – Απρί­λιος 2022)

Αυξη­μένη επι­δό­τηση ρεύ­μα­τος και φυσικού αερίου.

Έκτακτη ενί­σχυση 200 ευρώ στα ταξί.

Έκτακτη ενί­σχυση 200 ευρώ σε 900.000 χαμη­λο­συ­ντα­ξιού­χους, ανα­σφά­λι­στους υπε­ρή­λι­κες και άτομα με ειδικές ανάγκες.

Κατα­βολή διπλή δόσης σε 250.000 δικαιού­χους Ελά­χι­στου Εγγυ­η­μέ­νου Εισο­δή­μα­τος και  κατα­βολή  μιάμιση επι­πλέον δόσης επι­δό­μα­τος στους δικαιού­χους επι­δό­μα­τος παιδιού.

Ανα­στολή και για το 2022 του τέλους επι­τη­δεύ­μα­τος για τους αγρότες που υπά­γο­νται στο κανο­νικό καθε­στώς Φ.Π.Α., όπως επίσης και για τους αλιείς της παρά­κτιας αλιείας.

Επι­στροφή του Ειδικού Φόρου Κατα­νά­λω­σης για το αγρο­τικό πετρέ­λαιο για όλο το 2022 και επι­δό­τηση του 80% της ρήτρας ανα­προ­σαρ­μο­γής στο ηλε­κτρικό ρεύμα για τις αγρο­τι­κές εκμε­ταλ­λεύ­σεις.

Μείωση του Φ.Π.Α. των ζωο­τρο­φών και των λιπα­σμά­των στο 6%. Περαι­τέρω στήριξη των κτη­νο­τρό­φων,  με βάση τον τζίρο του 2021.

Β. Εθνικό Πρό­γραμμα Στή­ρι­ξης (Μάιος 2022 έως τέλος του έτους)

Αυξά­νο­νται οι επι­δο­τή­σεις ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος για τους μήνες Μάιο και Ιούνιο των υφι­στά­με­νων κατη­γο­ριών κατα­να­λώ­σεων νοι­κο­κυ­ριών και επι­χει­ρή­σεων και επι­πλέον επι­δο­τού­νται, για πρώτη φορά, και οι κατα­να­λώ­σεις πάνω από τις 300 KWh της κύριας κατοι­κίας, καθώς και κατα­να­λώ­σεις υπο­λοί­πων ιδιο­κτη­σιών των νοι­κο­κυ­ριών.

Επι­δο­τεί­ται το 60% της αύξησης για όλους τους λογα­ρια­σμούς ρεύ­μα­τος οικια­κών κατα­να­λω­τών, από τον Δεκέμ­βριο ΄21 έως τον Μάιο ΄22. Αφορά χρε­ώ­σεις κύριας κατοι­κίας, οι οποίες δεν έχουν καλυ­φθεί από τις εκπτώ­σεις και για κατα­να­λω­τές με δηλωθέν οικο­γε­νειακό εισό­δημα έως 45.000 ευρώ (95% των νοι­κο­κυ­ριών). Η επι­δό­τηση δεν ξεπερνά τα 600 ευρώ ανά κατα­να­λωτή.

Από τον Ιούλιο του 2022 και με χρονικό ορί­ζο­ντα έως και ένα χρόνο, μπαίνει σε εφαρ­μογή ένας νέος μηχα­νι­σμός, που βάζει έμμεσο πλαφόν στην αγορά λια­νι­κής. Ανα­στέλ­λε­ται η Ρήτρα Ανα­προ­σαρ­μο­γής ώστε να στα­θε­ρο­ποι­η­θεί η τιμή λια­νι­κής σε χαμηλά επίπεδα.

Απορ­ρο­φά­ται το 70% – 80% της αύξησης στην τιμή της κιλο­βα­τώ­ρας για τα νοι­κο­κυ­ριά και τις επι­χει­ρή­σεις.

Από τον Ιούλιο επι­δο­τού­νται όλες οι κατοι­κίες ανε­ξάρ­τητα ορίου κατα­νά­λω­σης με 200 ευρώ ανά MWh, για τους οικια­κούς κατα­να­λω­τές (καλύ­πτει το 84% της αύξησης) και με 240 ευρώ ανά MWh τους δικαιού­χους κοι­νω­νι­κού τιμο­λο­γίου (καλύ­πτει το 100% της αύξησης).

Από τον Ιούλιο αυξά­νε­ται η επι­δό­τηση στους εμπο­ρι­κούς κατα­να­λω­τές με παροχή ισχύος μέχρι 35 KVA σε 192 ευρώ ανά MWh (απορ­ρό­φηση έως και το 82% της αύξησης), ενώ στα αγρο­τικά τιμο­λό­για η επι­δό­τηση ανέρ­χε­ται στα 213 ευρώ ανά MWh (απορ­ρό­φηση έως και το 90% της αύξησης). Για τους υπό­λοι­πους επαγ­γελ­μα­τι­κούς και βιο­μη­χα­νι­κούς κατα­να­λω­τές, με παροχή ισχύος άνω των 35 KVA, η επι­δό­τηση ανέρ­χε­ται στα 148 ευρώ ανά MWh. Για το φυσικό αέριο και τους επαγ­γελ­μα­τι­κούς και βιο­μη­χα­νι­κούς κατα­να­λω­τές η επι­δό­τηση για τον Ιούλιο ανέρ­χε­ται στα 30 ευρώ ανά MWh.

Από τον Ιούλιο και μετά παρέ­χε­ται η δυνα­τό­τητα στους πολίτες να γνω­ρί­ζουν εγκαί­ρως τα τιμο­λό­για κάθε προ­μη­θευτή ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας, καθώς οι προ­μη­θευ­τές υπο­χρε­ού­νται να ενη­με­ρώ­νουν κάθε φορά για τις τιμές του μεθε­πό­με­νου μήνα και οι κατα­να­λω­τές μπορούν να αλλά­ζουν πάροχο, εφόσον το επι­θυ­μούν, αζημίως.

Γ. Επι­δό­τηση καυ­σί­μων (Μάιος – Σεπτέμ­βριος 2022)

Επι­δό­τηση κατά 15 λεπτά/λίτρο (με ΦΠΑ) στο πετρέ­λαιο κίνησης, για όλο το χρονικό διά­στημα.

Επι­δό­τηση βεν­ζί­νης (όχημα) κατά 22 λεπτά/λίτρο στην ηπει­ρω­τική χώρα και 28 λεπτά στα νησιά για το χρονικό διά­στημα Μαΐου – Ιουνίου.

Επι­δό­τηση βεν­ζί­νης (όχημα) κατά 44 λεπτά / λίτρο στην ηπει­ρω­τική χώρα και 56 λεπτά/ λίτρο σε νησιά για το διά­στημα Ιούλιος – Σεπτέμ­βριος.

Επι­δό­τηση από τα €35 (Μαΐου – Ιουνίου) στα €60 (Ιούλιος – Σεπτέμ­βριος) για ιδιο­κτή­τες μοτο­συ­κλε­τών στην ηπει­ρω­τική χώρα.

Επι­δό­τηση από τα €40 (Μαΐου – Ιουνίου) στα €70 (Ιούλιος – Σεπτέμ­βριος) για ιδιο­κτή­τες μοτο­συ­κλε­τών στα νησιά.

Επι­στροφή, εντός Αυγού­στου, του ΕΦΚ πετρε­λαίου κίνησης στους κατά κύριο επάγ­γελμα αγρότες.

Δ. Νομο­θε­τι­κές πρω­το­βου­λίες – έλεγχοι

Θεσπί­στηκε πλαφόν στην αύξηση του μισθώ­μα­τος στις εμπο­ρι­κές και επαγ­γελ­μα­τι­κές μισθώ­σεις προ­κει­μέ­νου να προ­στα­τευ­θούν οι μεσαίες, μικρές και πολύ μικρές επι­χει­ρή­σεις από ενδε­χό­με­νες υπέ­ρο­γκες αυξή­σεις που οφεί­λο­νται στις πρό­σφα­τες πλη­θω­ρι­στι­κές πιέσεις.

Θεσπί­στηκε το ρυθ­μι­στικό πλαίσιο που επι­τρέ­πει τη δημο­σιο­ποί­ηση της εμπο­ρι­κής επω­νυ­μίας επι­χει­ρή­σεων που παρα­βιά­ζουν τα μέτρα κατά της αισχρο­κέρ­δειας.

Τον Απρίλιο άνοιξε η πλατ­φόρμα μέσω της οποίας δηλώ­θη­καν, οι πρώτες ύλες για την παρα­γωγή λιπα­σμά­των, λιπά­σματα, ζωο­τρο­φές, σιτάρι ή σιμι­γδάλι, κριθάρι, βρώμη, καλα­μπόκι, άλευρα και ιδίως αλεύρια σιτα­ριού ή σιμι­γδα­λιού και αλεύρια δημη­τρια­κών, ηλίανθο και φυτικά έλαια εκτός από το ελαιό­λαδο.

Ήρθε διάταξη  με την οποία το 90% των υπερ­κερ­δών των εται­ρειών ενέρ­γειας θα επι­στρα­φεί στο Ελλη­νικό Δημόσιο.

Νομο­θε­τή­θηκε «κόφτης» στο περι­θώ­ριο μικτού κέρδους για σειρά αγαθών και υπη­ρε­σιών. Έτσι απα­γο­ρεύ­ε­ται, η απο­κό­μιση μικτού κέρδους από την πώληση οποιου­δή­ποτε προ­ϊ­ό­ντος ή την παροχή οποιασ­δή­ποτε υπη­ρε­σίας που είναι απα­ραί­τητη για την υγεία, τη δια­τροφή, τη δια­βί­ωση, τη μετα­κί­νηση και την ασφά­λεια του κατα­να­λωτή, που υπερ­βαί­νει το αντί­στοιχο περι­θώ­ριο μικτού κέρδους προ της 1ης Σεπτεμ­βρίου 2021.

Η Διυ­πη­ρε­σιακή Μονάδα Ελέγχου Αγοράς του Υπουρ­γείου Ανά­πτυ­ξης, από τα τέλη του 2021 έως τα τέλη Μαΐου του 2022, έχει διε­νερ­γή­σει και βρί­σκο­νται σε εξέλιξη εκα­το­ντά­δες έλεγχοι και επι­βλή­θη­καν πρό­στιμα συνο­λι­κού ύψους 1.454.242 ευρώ.

Στήριξη σε σχέση με άλλες χώρες

Η Ελλάδα έχει παρά­σχει προς τους πολίτες της τη μεγα­λύ­τερη οικο­νο­μική στήριξη στην Ευρώπη απέ­να­ντι στην ενερ­γειακή κρίση, ανα­λο­γικά με το ΑΕΠ της. Συγκε­κρι­μένα, σύμφωνα με ανάλυση του Ινστι­τού­του Bruegel, με στοι­χεία που αφορούν το διά­στημα Σεπτέμ­βριος 2021-Ιούνιος 2022, προ­κύ­πτει ότι η Ελλάδα για τη στήριξη των νοι­κο­κυ­ριών έχει δαπα­νή­σει 3,7% του ΑΕΠ, 6,8 δισε­κα­τομ­μύ­ρια ευρώ. Τι έχουν δαπα­νή­σει όμως  άλλες χώρες; Η Ισπανία σχεδόν 40% λιγό­τερο, 2,3% του ΑΕΠ. Η Ιταλία 2,1% του ΑΕΠ, η Γαλλία 1,4% του ΑΕΠ.  Η Ισλαν­δία, η Δανία, η Τσεχία 0,1% του ΑΕΠ. Η Κύπρος 0,7% του ΑΕΠ.

Αύξηση του Πλη­θω­ρι­σμού σε Ευρώπη και ΗΠΑ

Ο πλη­θω­ρι­σμός κατέ­γραψε ρεκόρ τον Ιούνιο στην ενιαία νομι­σμα­τική περιοχή του Ευρώ, αφού μετρή­θηκε στο 8,6%, σύμφωνα με τα στοι­χεία της Eurostat. Οι χώρες της Βαλ­τι­κής υφί­στα­νται την πιο μεγάλη πίεση (Εσθονία 22%, Λιθουα­νία 20,5%, Λετονία, 19%), ακο­λου­θεί η Σλο­βα­κία (12,5%), ενώ πολύ ψηλά βρί­σκε­ται η Σλο­βε­νία με 10,8%, το Βέλγιο με 10.5%, το Λου­ξεμ­βούργο με 10.3% και η Ισπανία με 10%. Στη Γαλλία ο ρυθμός των ανα­τι­μή­σεων αυξή­θηκε από το 5,8% τον Μάιο στο 6,5% τον Ιούνιο, ενώ στην τρίτη μεγα­λύ­τερη οικο­νο­μία της Ε.Ε., την Ιταλία, ο πλη­θω­ρι­σμός αυξή­θηκε περισ­σό­τερο από μια μονάδα  σε ένα μήνα, φτά­νο­ντας στο 8,5%.

Στην Ελλάδα ο πλη­θω­ρι­σμός τον Ιούνιο εκτι­μά­ται πως έφτασε στο 12,1%. Με βάση τα στοι­χεία που δημο­σί­ευσε η Eurostat, περισ­σό­τερο από το μισό  του πλη­θω­ρι­σμού της Ευρω­ζώ­νης οφεί­λε­ται στις αυξή­σεις των ενερ­γεια­κών προ­ϊ­ό­ντων ενώ χωρίς τα καύσιμα και τα ανε­πε­ξέρ­γα­στα τρόφιμα ο πλη­θω­ρι­σμός της Ευρω­ζώ­νης θα ήταν 4%. Οι αυξή­σεις στα ενερ­γειακά προ­ϊ­ό­ντα τον Ιούνιο έφτασαν σε ετήσια βάση το 41,9%.

Εκτός των χωρών της ζώνης του Ευρώ, στη Μεγάλη Βρε­τα­νία, που δεν επη­ρε­ά­ζε­ται τόσο από τις επι­πτώ­σεις του πoλέμου στην Ουκρα­νία, ο πλη­θω­ρι­σμός κυμαί­νε­ται στο 9,1% που είναι η χει­ρό­τερη επίδοση της χώρας από το 1982. Ενώ και στις ΗΠΑ που επίσης δεν επη­ρε­ά­ζο­νται άμεσα από τον πόλεμο, ο πλη­θω­ρι­σμός είναι στο 8,6%. Πρό­κει­ται για τη μεγα­λύ­τερη ετήσια αύξηση από τον Δεκέμ­βριο του 1981[1].

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

Κατά­σταση ΔΕΗ

Το Δημόσιο ελέγχει σήμερα το 34% της Δ.Ε.Η. και ασκεί ουσια­στικό έλεγχο στην εταιρία. Εάν η ενερ­γειακή κρίση έβρισκε τη Δ.Ε.Η. στην κατά­σταση του 2019, οι συνέ­πειες για τους Έλληνες κατα­να­λω­τές θα ήταν πολύ χει­ρό­τε­ρες. Η εται­ρεία σήμερα επεν­δύει σε νέες μορφές ενέρ­γειας και έχει τη δυνα­τό­τητα να στη­ρί­ξει τους κατα­να­λω­τές δια­θέ­το­ντας περίπου 800 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ, για επι­δό­τηση λογα­ρια­σμών.

Ταυ­τό­χρονα η πρό­σφατη ανα­βάθ­μιση της αξιο­λό­γη­σης της Δ.Ε.Η. από την Standard & Poor’s είναι ψήφος εμπι­στο­σύ­νης για την εται­ρεία και δικαιώ­νει τη στρα­τη­γική που ακο­λού­θησε η Κυβέρ­νηση για την εξυ­γί­ανσή της. Εξαι­τίας της πολι­τι­κής του ΣΥΡΙΖΑ, η Δ.Ε.Η. την Άνοιξη του 2019 ήταν ένα βήμα πριν τη χρε­ω­κο­πία, σύμφωνα με την έκθεση του ορκωτού ελεγκτή. Αν ο ΣΥΡΙΖΑ δεν είχε αδρα­νή­σει εξαι­τίας ιδε­ο­λη­ψιών και έλλει­ψης τεχνο­κρα­τι­κής γνώσης, η παρα­γωγή ρεύ­μα­τος από Ανα­νε­ώ­σι­μες Πηγές Ενέρ­γειας (ΑΠΕ) θα είχε προ­χω­ρή­σει περισ­σό­τερο και η Δ.Ε.Η. θα είχε σήμερα μεγα­λύ­τε­ρες δυνα­τό­τη­τες συμπί­ε­σης των τιμών.

Απο­λι­γνι­το­ποί­ηση

Η απο­λι­γνι­το­ποί­ηση είναι μία δια­δι­κα­σία η οποία έχει δρο­μο­λο­γη­θεί εδώ και πάνω από μια δεκα­ε­τία. Ξεκί­νησε ουσια­στικά το 2010 με στα­διακή από­συρση παλιών λιγνι­τι­κών μονάδων. Κατά τα χρόνια που κυβερ­νούσε ο ΣΥΡΙΖΑ η παρα­γωγή ρεύ­μα­τος από λιγνίτη μειώ­θηκε κατά 50%, από 19,5 τερα­βα­τώ­ρες, σε 10 τερα­βα­τώ­ρες ετησίως.

Η απόφαση της στα­δια­κής μείωσης της συμ­με­το­χής του λιγνίτη στην ηλε­κτρο­πα­ρα­γωγή ήταν και παρα­μέ­νει, σωστή και επι­βε­βλη­μένη, όχι μόνο για περι­βαλ­λο­ντι­κούς αλλά και για οικο­νο­μι­κούς λόγους. Ο λιγνί­της είναι ακριβός και ρυπο­γό­νος, ενώ σε κανο­νι­κές συν­θή­κες είναι πολύ ακρι­βό­τε­ρος από το φυσικό αέριο και πάντα ακρι­βό­τε­ρος από τις Ανα­νε­ώ­σι­μες Πηγές Ενέρ­γειας (ΑΠΕ). Όμως λόγω του πολέμου στην Ουκρα­νία η τιμή του φυσικού αερίου αυξή­θηκε (έφτασε και μέχρι 10 φορές παρα­πάνω) με απο­τέ­λε­σμα η παρα­γωγή ενέρ­γειας από λιγνίτη να γίνει προ­σω­ρινά συγκρί­σιμη.

ΑΠΕ

Την περίοδο 2015-2018 η αύξηση των ΑΠΕ δεν ξεπέ­ρασε το 0,4% ετησίως. Αντί­θετα, το 2019 που η Νέα Δημο­κρα­τία έγινε κυβέρ­νηση οι ΑΠΕ αυξή­θη­καν κατά 2,2%, το 2020 αυξή­θη­καν κατά 5,16% και το 2021 η αύξηση ήταν 9,06%. Παράλ­ληλα την τελευ­ταία διετία υλο­ποι­ή­θη­καν στον κλάδο των ΑΠΕ 17 φορές περισ­σό­τερα έργα από όσα έγιναν την περίοδο 2015-2018. Σε ότι αφορά το μέγεθος της ενέρ­γειας από ΑΠΕ, την περίοδο 2015-2018 προ­στέ­θη­καν μόλις 805 μεγαβάτ, ενώ τα 2 τελευ­ταία χρόνια προ­στέ­θη­καν 2.107 μεγαβάτ.

 

[1] Για το Ηνωμένο Βασί­λειο και τις ΗΠΑ τα στοι­χεία αφορούν τον μήνα Μάιο