“Σαν να μην αποχωρεί”- Ο γερμανικός Τύπος για την επίσκεψη Μέρκελ

Παρ’ ότι η καγκε­λά­ριος σε λίγο διά­στημα θα απο­χω­ρή­σει ορι­στικά από την πολι­τική σκηνή, το διήμερο ταξίδι της στην Ελλάδα δεν είχε τον χαρα­κτήρα απο­χαι­ρε­τι­στή­ριας επί­σκε­ψης άνευ ουσια­στι­κού περιε­χο­μέ­νου. Η ατζέντα των συνο­μι­λιών με τον έλληνα πρω­θυ­πουργό Κυριάκο Μητσο­τάκη περιε­λάμ­βανε όλα τα μεγάλα θέματα που απα­σχο­λούν την Ελλάδα – από τις σχέσεις με την Τουρκία, το Κυπριακό, το μετα­να­στευ­τικό ως και την επα­νά­καμψη των κρατών-μελών της ΕΕ στο Σύμφωνο Στα­θε­ρό­τη­τας το 2023 και τη δημο­σιο­νο­μική πει­θαρ­χία. Το γεγονός ότι τέθηκαν όλα τα σημα­ντικά θέματα που απα­σχο­λούν την Ελλάδα δείχνει, αν τη άλλο, ότι η Αθήνα έχει επί­γνωση ότι η απο­χώ­ρηση της Άνγκελα Μέρκελ δεν σημαί­νει τομή στις ελλη­νο­γερ­μα­νι­κές σχέσεις αλλά παρά­δοση σκυ­τά­λης.

Με άλλα λόγια, δεν θα πρέπει να ανα­μέ­νε­ται ότι η νέα γερ­μα­νική κυβέρ­νηση θα ανα­θε­ω­ρή­σει επί της ουσίας την πολι­τική που ακο­λού­θησε η κ. Μέρκελ σε ό,τι αφορά την Ελλάδα. Ενδει­κτικό της συνέ­χειας στη γερ­μα­νική εξω­τε­ρική πολι­τική είναι η πρω­το­φα­νής για τα διεθνή δεδο­μένα απόφαση της Άνγκελα Μέρκελ να καλέσει τον πιθανό διάδοχό της, τον σοσιαλ­δη­μο­κράτη Όλαφ Σολτς, να συμ­με­τά­σχει στις διμε­ρείς συνα­ντή­σεις που θα έχει με άλλους ηγέτες στο περι­θώ­ριο της Συνόδου των σημα­ντι­κό­τε­ρων 20 χωρών (G20) του κόσμου το Σαβ­βα­το­κύ­ριακο στη Ρώμη. Ανάμεσα σε αυτούς που θα συνα­ντή­σει η κ. Μέρκελ μαζί με τον Όλαφ Σολτς θα είναι ο αμε­ρι­κα­νός πρό­ε­δρος Τζο Μπάι­ντεν αλλά και ο τούρκος πρό­ε­δρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν.

Έμφαση στα ελλη­νο­τουρ­κικά

Ιδιαί­τερη σημασία δόθηκε από την ελλη­νική πλευρά στα ελλη­νο­τουρ­κικά. Το θέμα συζη­τή­θηκε διε­ξο­δικά τόσο στο δείπνο που είχε ο κ. Μητσο­τά­κης με την κ. Μέρκελ την Πέμπτη το βράδυ στην ιδιω­τική του κατοι­κία, όσο και στις συνο­μι­λίες στο Μαξίμου την Παρα­σκευή. Στη συνέ­ντευξη τύπου μετά την ολο­κλή­ρωση των συνο­μι­λιών η καγκε­λά­ριος ανέ­πτυξε τη λογική της γερ­μα­νι­κής πολι­τι­κής απέ­να­ντι στην Άγκυρα, η οποία αντι­με­τω­πί­ζε­ται στην Ελλάδα σε αρκετά μεγάλο βαθμό κριτικά και με δυσπι­στία. ΕΕ και Τουρκία βρί­σκο­νται σε μια «σχέση αλλη­λε­ξάρ­τη­σης», τόνισε, επι­ση­μαί­νο­ντας στη συνέ­χεια τη σημασία της Τουρ­κίας ως εταίρου στο ΝΑΤΟ για την ασφά­λεια. Έπειτα, η χώρα έχει υπο­δε­χθεί σχεδόν τέσσερα εκα­τομ­μύ­ρια πρό­σφυ­γες, οι οποίοι παρα­μέ­νουν εκεί και δεν συνε­χί­ζουν το ταξίδι τους στην Ευρώπη.

Ανα­φε­ρό­μενη στην ένταση που προ­κά­λεσε η Τουρκία πριν από δύο χρόνια στον Έβρο η καγκε­λά­ριος υπεν­θύ­μισε ότι η ίδια είχε κατη­γο­ρή­σει τότε τον τούρκο πρόεδρο ότι σκόπιμα εκμε­ταλ­λεύ­τηκε ανθρώ­πους στέλ­νο­ντάς τους στα σύνορα. Ανα­φο­ρικά με τις ελλη­νο­τουρ­κι­κές σχέσεις η Ά. Μέρκελ επε­σή­μανε ότι έχει στη­ρί­ξει όλες τις απο­φά­σεις στου Ευρω­παϊ­κού Συμ­βου­λίου που ασκούν κριτική στην Άγκυρα – ορι­σμέ­νες φορές «μετά από συζή­τηση». Ενώ κατέ­στησε σαφές ότι θα πρέπει να τηρού­νται διεθνές δίκαιο και απο­φά­σεις του Συμ­βου­λίου Ασφα­λείας του ΟΗΕ, επε­σή­μανε πως «είναι ανα­γκαίο και τα δύσκολα ζητή­ματα να επι­λύ­ο­νται με διάλογο, ακόμη αν χρειά­ζε­ται περισ­σό­τε­ρος χρόνος απ΄ ότι θα περί­μενε κανείς.»

Σύμφωνο Στα­θε­ρό­τη­τας

Δια­φο­ρε­τι­κές προ­σεγ­γί­σεις στα οικο­νο­μικά

Ανα­φο­ρικά με τα μέτρα λιτό­τη­τας που συνό­δευαν τα τρία πακέτα στή­ρι­ξης για την Ελλάδα το διά­στημα 2010-2018 η καγκε­λά­ριος υπο­στή­ριξε τη γραμμή που ακο­λου­θούσε. Ναι μεν είχε επί­γνωση για το βάρος που επω­μί­στη­καν οι Έλληνες πολίτες κατά την οικο­νο­μική κρίση: «Ξέρω ότι απαί­τησα πολλά από τους Έλληνες». Ωστόσο η ίδια ήταν δεσμευ­μένη υπέρ της δια­τή­ρη­σης της Ελλάδας στην Ευρω­ζώνη. «Τελικά κατα­φέ­ραμε να βρούμε μια κοινή πορεία, έναν κοινό βημα­τι­σμό», σημεί­ωσε. Παράλ­ληλα επε­σή­μανε ότι εκείνο το διά­στημα επι­κρα­τού­σαν στην Ελλάδα, ανάλογα με το ποιος κυβερ­νούσε, δια­φο­ρε­τι­κές αντι­λή­ψεις σε ό,τι αφορά τις μεταρ­ρυθ­μί­σεις, και ειδικά τις ιδιω­τι­κο­ποι­ή­σεις.

Κατά τις συνο­μι­λίες στην Αθήνα αφιε­ρώ­θηκε πολύς χρόνος στο Σύμφωνο Στα­θε­ρό­τη­τας. Ο κ.Μητσο­τά­κης δήλωσε πως θεωρεί ανα­γκαίο να γίνουν αλλαγές. Επίσης εξέ­φρασε την πεποί­θηση ότι θα υπάρ­ξουν «παρεμ­βά­σεις στους πολύ αυστη­ρούς τυπι­κούς κανόνες του Συμ­φώ­νου». Σε αυτό το πλαίσιο ανα­κοί­νωσε ότι σκο­πεύει με τη νέα γερ­μα­νική κυβέρ­νηση να διευ­ρύ­νει «τις ήδη πολύ δυνα­μι­κές διμε­ρείς σχέσεις», «αντι­με­τω­πί­ζο­ντας και τις όποιες πολύ­πλο­κες εκκρε­μό­τη­τες» του παρελ­θό­ντος. Παράλ­ληλα τόνισε όμως ότι αυτό δεν σημαί­νει πως θα ξεχα­στεί η δημο­σιο­νο­μική πει­θαρ­χεία. Η κ. Μέρκελ επέ­μεινε πάντως ότι «η ευε­λι­ξία του ισχύ­ο­ντος Συμ­φώ­νου δεν είναι καθόλου μικρή». Όπως ενδει­κτικά δήλωσε, «δεν νομίζω ότι θα πρέπει να το πετά­ξουμε στη θάλασσα.»

«Ανα­γνώ­ρισε υπαι­τιό­τητα» η πρό­ε­δρος της Δημο­κρα­τίας;

Τη συνά­ντηση της Άνγκελα Μέρκελ με την πρόεδρο της Δημο­κρα­τίας Κατε­ρίνα Σακελ­λα­ρο­πού­λου καλύ­πτει η Bild με τον δικό της ιδιαίτερο- και ενδε­χο­μέ­νως ευφάνταστο- τρόπο. (Σημεί­ωση της Deutsche Welle: Η κ.Σακελ­λα­ρο­πού­λου, υπο­δε­χό­μενη την κ. Μέρκελ και ανα­τρέ­χο­ντας στην ευρω-κρίση, δήλωσε ότι «υπήρξαν βεβαίως και στιγμές δυσκο­λίας και έντασης. Η οικο­νο­μική κρίση που αντι­με­τώ­πι­σαν πολλές χώρες της Ευρώπης έφερε κυρίως σε δύσκολη θέση την Ελλάδα, που κλήθηκε να πλη­ρώ­σει ένα βαρύ τίμημα. Ήταν μία πρω­τό­γνωρη κατά­σταση, τόσο σε πραγ­μα­τικό, όσο και σε θεσμικό επίπεδο. Αισθαν­θή­καμε πολλές φορές, δικαιο­λο­γη­μένα, μόνοι».

Σε δημο­σί­ευμα, στην ηλε­κτρο­νική της έκδοση, με τίτλο «Οι Έλληνες ανα­γνω­ρί­ζουν την υπαι­τιό­τητά τους για την ευρω-κρίση» η Bild ερμη­νεύει ως εξής τη δήλωση της κ.Σακελ­λα­ρο­πού­λου: «Η Ελλάδα πλήρωσε ένα βαρύ τίμημα και συχνά αισθαν­θή­καμε μόνοι’. Πικρά και σκληρά λόγια. Ωστόσο ακο­λού­θησε μία ειλι­κρι­νής συνει­δη­το­ποί­ηση, την οποία για πολύ καιρό ήθελαν να ακού­σουν οι διε­θνείς πιστω­τές που έσωσαν την Ελλάδα: ‘Ήταν δικαιο­λο­γη­μένο’. Δικαιο­λο­γη­μένο ότι η Ελλάδα βρι­σκό­ταν σε αυτή την κατά­σταση. Υπήρχαν εσω­τε­ρι­κοί λόγοι, που οδή­γη­σαν τη χώρα στην κρίση. Που σημαί­νει: Ήταν σκληρό, ήταν βίαιο, εμείς είμαστε υπαί­τιοι! Κανείς άλλος από τους προ­έ­δρους των Ελλήνων δεν το έχει πει έτσι, μέχρι σήμερα. Ως τώρα εντυ­πω­σί­α­ζαν κυρίως με την απαί­τησή τους να κατα­βλη­θούν απο­ζη­μιώ­σεις για τα γερ­μα­νικά εγκλή­ματα στον Β’ Παγκό­σμιο Πόλεμο».

Η Ελλάδα και το «τερά­στιο δυνα­μικό» της

Δια­δή­λωση στη διάρ­κεια παλαιό­τε­ρης επί­σκε­ψης της Άνγκελα Μέρκελ στην Ελλάδα, τον Οκτώ­βριο του 2012

Ανα­δρομή στο παρελ­θόν, αλλά αισιό­δοξη ενα­τέ­νιση στο μέλλον από το δημο­σιο­γρα­φικό δίκτυο Redaktionsnetzwerk Deutschland: «Η Μέρκελ άντεξε στις εθνο­λαϊ­κι­στι­κές πιέσεις που δέχθηκε στη Γερ­μα­νία. Όμως την ίδια στιγμή επέβαλε στους Έλληνες δυσβά­στα­χτη λιτό­τητα. Χει­ρο­κρό­τημα δεν πήρε από πουθενά, λογικό. Στο Βερο­λίνο έλεγαν ότι είναι υπερ­βο­λικά ήπια, στην Αθήνα ότι είναι υπερ­βο­λικά σκληρή. Αξέ­χα­στος θα μείνει ο εκτρο­χια­σμός λαϊκών φύλλων στην Ελλάδα, που ανα­πα­ρι­στού­σαν τη Μέρκελ ως σαδί­στρια με στολή των SS να κρα­δαί­νει μαστί­γιο. Σήμερα μπορούν να αλλη­λο­συγ­χαί­ρο­νται ως νικητές όλοι όσοι αντι­στά­θη­καν στον συναι­σθη­μα­τικό ανα­βρα­σμό της στιγμής. Το μείγμα αλλη­λεγ­γύης και ανα­γκα­στι­κής διόρ­θω­σης απο­δεί­χθηκε ιδανικό για την ‘έξυπνη επα­νέ­ναρξη’ της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας που βρί­σκε­ται σήμερα σε εξέλιξη».

Και πράγ­ματι, επι­ση­μαί­νει ο αρθρο­γρά­φος, «η Ελλάδα είναι και παρα­μέ­νει μία χώρα με τερά­στιο δυνα­μικό. Πανέ­μορ­φοι κολ­πί­σκοι, με θέα που κόβει την ανάσα, προ­σελ­κύ­ουν όλο και περισ­σό­τε­ρους Αμε­ρι­κα­νούς και Ασιάτες. Οι ΗΠΑ, που δυσπι­στούν απέ­να­ντι στην Τουρκία του Ερντο­γάν, επεν­δύ­ουν περισ­σό­τερο από ποτέ σε στρα­τιω­τι­κές βάσεις στην Ελλάδα. Παράλ­ληλα, επεν­δυ­τές διε­ρευ­νούν τερά­στια, ανεκ­με­τάλ­λευτα ακόμη κοι­τά­σματα φυσικού αερίου στις ελλη­νι­κές ακτές». Τελικό συμπέ­ρα­σμα: «Η Μέρκελ αντι­στά­θηκε στην τρο­μα­κτική μυωπία που επέ­δει­ξαν κάποιοι συνά­δελ­φοί της την εποχή εκείνη. Το ζήτημα δεν ήταν να επι­δεί­ξουμε φιλαν­θρω­πία, ούτε να μετρή­σουμε το κάθε ευρώ, το κάθε σεντ. Το ότι η Ελλάδα παρέ­μεινε ανα­πό­σπα­στο κομμάτι της ΕΕ και του ΝΑΤΟ απο­δει­κνύ­ε­ται σήμερα, ιδιαί­τερα με γεω­πο­λι­τικά κρι­τή­ρια, μία καλή είδηση σε καιρούς δύσκο­λους».

Πηγή: DW