Σενάρια για 4 εκλογικές περιφέρειες

Η αιφ­νί­δια απόφαση των κ. Αντ. Σαμαρά και Ευ. Βενι­ζέ­λου στις ευρω­ε­κλο­γές να εισα­χθεί για πρώτη φορά ο σταυρός προ­τί­μη­σης ενδέ­χε­ται να συνο­δευ­θεί και με ευρύ­τε­ρες αλλαγές στο εκλο­γικό σύστημα. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες της «Καθη­με­ρι­νής» το κυβερ­νη­τικό επι­τε­λείο μελετά την κατά­τμηση της χώρας σε τέσ­σε­ρις ή και τρεις μεί­ζο­νες εκλο­γι­κές περι­φέ­ρειες, προ­κει­μέ­νου οι ευρω­βου­λευ­τές να μην εκλε­γούν με ενιαίο τρόπο από το σύνολο της Επι­κρά­τειας.

Συγκε­κρι­μένα το σχέδιο-πρόταση που επε­ξερ­γά­ζο­νται εκλο­γο­λό­γοι και έχει ήδη προ­ω­θη­θεί στο Μαξίμου προ­βλέ­πει τη συγκρό­τηση μιας ενιαίας περι­φέ­ρειας της Αττικής και της Στερεάς Ελλάδας (πλην Αιτω­λο­α­καρ­να­νίας), άλλη μία που θα περι­λά­βει τη Βόρειο Ελλάδα, τη Θράκη και τη Θεσ­σα­λία, μια τρίτη που θα ονο­μα­στεί Δυτικής και Νοτίου Ελλάδας και θα εντάξει την Ηπειρο, τα Ιόνια την Αιτω­λο­α­καρ­να­νία και την Πελο­πόν­νησο, και μια τέταρτη που θα συγκρο­τη­θεί με τα νησιά του Αιγαίου και την Κρήτη.

Στην εν λόγω πρόταση έχουν προ­ϋ­πο­λο­γι­σθεί και οι έδρες ανα­λό­γως του πλη­θυ­σμού κάθε περι­φέ­ρειας. Προ­βλέ­πε­ται συγκε­κρι­μένα η Αττική με τη Στερεά Ελλάδα να εκλέ­ξουν 8 ευρω­βου­λευ­τές, η Βόρειος Ελλάδα με τη Θεσ­σα­λία 7, η Νοτιο­δυ­τική Ελλάδα 4, και τα νησιά με την Κρήτη 2 (το σύνολο των Ελλήνων ευρω­βου­λευ­τών είναι για πρώτη φορά 21).

Επι­ση­μαί­νε­ται ότι το συγκε­κρι­μένο σύστημα δεν έχει ακόμη εγκρι­θεί από το πρω­θυ­πουρ­γικό περι­βάλ­λον. Ο λόγος είναι απλός. Σε όσες περισ­σό­τε­ρες περι­φέ­ρειες χωρί­ζε­ται η επι­κρά­τεια, τόσο χάνεται η ανα­λο­γι­κό­τητα ενός εκλο­γι­κού συστή­μα­τος. Αν για παρά­δειγμα η χώρα «έσπαγε» στις 13 γνωστές μας εκλο­γι­κές περι­φέ­ρειες είναι αυτο­νό­ητο ότι θα αδι­κού­νταν κατά­φωρα τα μικρό­τερα κόμματα. Και τούτο διότι δεν θα μπο­ρού­σαν ίσως να εκλέ­ξουν κανέναν ευρω­βου­λευτή, καθώς και οι 13 περι­φέ­ρειες θα γίνο­νταν, βέβαια, δυε­δρι­κές ή μονο­ε­δρι­κές και επο­μέ­νως θα τις κέρ­δι­ζαν οι δύο πρώτοι (δηλαδή η Ν.Δ. και ο ΣΥΡΙΖΑ).

Επι­πλέον σε μια τέτοια περί­πτωση θα αδι­κείτο ίσως και ο ΣΥΡΙΖΑ, καθώς έχει απο­δει­χθεί από το 2012 ότι συγκε­ντρώ­νει τις κύριες δυνά­μεις του στην Αττική και τη Θεσ­σα­λο­νίκη. Επο­μέ­νως η Ν.Δ. θα «έκλεβε» ίσως αρκετές έδρες στις υπό­λοι­πες περι­φέ­ρειες που προη­γεί­ται του ΣΥΡΙΖΑ, ανε­ξαρ­τή­τως του συνο­λι­κού ποσο­στού της στην Επι­κρά­τεια.

Ακριβώς γι’ αυτό τον λόγο μια εναλ­λα­κτική πρόταση των εκλο­γο­λό­γων που έχει επίσης προ­ω­θη­θεί στο Μαξίμου είναι η χώρα να σπάσει σε ακόμη λιγό­τε­ρες περι­φέ­ρειες. Δηλαδή σε τρεις κι όχι σε τέσ­σε­ρις. Να εντα­χθούν δηλαδή στην περι­φέ­ρεια της Αττικής/Στερεάς και τα νησιά του Αιγαίου μαζί με την Κρήτη και να δημιουρ­γη­θεί έτσι μια 10εδρική περι­φέ­ρεια. Με τον τρόπο αυτό εκτι­μά­ται ότι δημιουρ­γεί­ται ένα απο­λύ­τως δίκαιο εκλο­γικό σύστημα δεδο­μέ­νου ότι και τα μικρό­τερα κόμματα θα μπορούν στην εν λόγω περι­φέ­ρεια να διεκ­δι­κή­σουν τις έδρες που ανα­λο­γι­κώς θα κέρ­δι­ζαν σε όλη την επι­κρά­τεια.

Τα μεγάλα πλε­ο­νε­κτή­ματα ενός τέτοιου σύστη­μα­τος είναι προφανή. Πρώτον θα εκλεί­ψει ο υπαρ­κτός κίν­δυ­νος να εκλε­γούν στην ευρω­βουλή μόνον «Αθη­ναίοι» πολι­τι­κοί οι οποίοι θα έχουν μεγα­λύ­τερη πρό­σβαση στα κανάλια. Δεύ­τε­ρον θα υπο­χρε­ώ­σει για πρώτη φορά τα κόμματα να επι­λέ­ξουν πρόσωπα που έχουν απήχηση και σε άλλες περι­φέ­ρειες (π.χ. στη Θεσ­σα­λο­νίκη ή τη Δυτική Ελλάδα), με συνέ­πεια η χώρα να εκπρο­σω­πη­θεί και γεω­γρα­φι­κώς αντι­προ­σω­πευ­τι­κό­τερα στην ευρω­βουλή. Και τρίτον θα απαλ­λά­ξει τους υπο­ψη­φί­ους από την υπο­χρέ­ωσή τους να πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν μια πανελ­λα­δική προ­ε­κλο­γική εκστρα­τεία με ό,τι αυτό συνε­πά­γε­ται για την πιθανή δια­σύν­δεσή τους με «μαύρο» πολι­τικό χρήμα.

Ολα τούτα, ωστόσο, όπως προ­α­να­φέρ­θηκε βρί­σκο­νται ακόμη σε στάδιο επε­ξερ­γα­σίας και βέβαια για να προ­ω­θη­θούν σε νόμο πρέπει να τύχουν της έγκρι­σης και του ΠΑΣΟΚ.