Περασμένα μεγαλεία

«Δεκα­τρία χρόνια μετά την πρε­μιέρα του Αθήνα 2004 -ήταν 13 Αυγούστου- δεν είμαστε σε θέση να υπο­λο­γί­σουμε πόσο μας κόστι­σαν. Ναι, δεν υπάρχει καμία από­δειξη ότι οι Ολυ­μπια­κοί Αγώνες οδή­γη­σαν μαθη­μα­τικά τη χώρα στη χρε­ο­κο­πία πέντε χρόνια αργό­τερα. Αλλά μόνο μια συνει­δητή εθνική τύφλωση μπορεί να μας κάνει να μην συν­δέ­ουμε καθόλου τα δύο γεγο­νότα: Διορ­γά­νωση Ολυ­μπια­κών Αγώνων (άρα και μεγάλες -αν όχι υπέρμετρες- δαπάνες με δανεικά) και χρε­ο­κο­πία λίγα χρόνια μετά, όταν στα­μά­τη­σαν τα δανεικά.

(…) Αλλά το αληθινό κόστος των Αγώνων δεν μετριέ­ται σε χρήματα. Ηταν ο μεγα­λοϊ­δε­α­τι­σμός που μας αφό­πλισε ως λαό όταν χρειά­στηκε να ριχτούμε στην κανο­νική μάχη. Αυτός ο μεγα­λοϊ­δε­α­τι­σμός που καλ­λιερ­γή­θηκε από πολι­τι­κούς και μέσα ενη­μέ­ρω­σης είναι ο κατα­λυ­τι­κός παρά­γο­ντας, το νήμα που συνδέει κάθε εποχή.

(…) Πριν από τους Αγώνες κανείς πολι­τι­κός δεν τόλμησε να μιλήσει για την απουσία σκο­πι­μό­τη­τας, να προει­δο­ποι­ή­σει για τους κιν­δύ­νους ή έστω να κατα­δεί­ξει την ανάγκη σχε­δια­σμού της επό­με­νης ημέρας. Ακόμα και αν υπήρξαν κάποιες φωνές ανη­συ­χού­ντων, αυτές είτε φιμώ­θη­καν άγαρμπα είτε περι­θω­ριο­ποι­ή­θη­καν ως προ­δο­τι­κές της εθνικής προ­σπά­θειας. Στην καλύ­τερη οι σκε­πτι­κοί ήταν γκρι­νιά­ρη­δες που δεν αντι­λαμ­βά­νο­νται την ευκαι­ρία. Ολοι οι υπό­λοι­ποι είχαν αφεθεί να τσι­μπή­σουν στο παρά­δειγμα της Βαρ­κε­λώ­νης, του Σίδνεϊ και της Σεούλ που όμως ήταν πόλεις που ήξεραν τι θέλουν να κάνουν .

Μετά τους Αγώνες κανείς πολι­τι­κός δεν είχε το σθένος να πει «ως εδώ» στον περιού­σιο λαό που πια βαυ­κα­λι­ζό­ταν και ότι είχε διορ­γα­νώ­σει τους καλύ­τε­ρους της Ιστο­ρίας επειδή ο Ζακ Ρογκ είχε πει «ευχα­ρι­στώ» και επειδή το CNN είχε ζητήσει «syggnomi». Να πει στον ελλη­νικό λαό ότι το πάρτι τελεί­ωσε και τώρα είναι η ώρα για συμ­μά­ζεμα. Να πει στον λαό ότι αφού τους κάναμε που τους κάναμε τους Ολυ­μπια­κούς πρέπει τώρα με σύνεση να εκμε­ταλ­λευ­τούμε τις ευκαι­ρίες που αυτοί κατά κανόνα προ­σφέ­ρουν.

Σύνεση και μεγα­λοϊ­δε­α­τι­σμοί άλλωστε είναι έννοιες ασύμ­βα­τες. Ο ελλη­νι­κός λαός είχε μετα­ξε­λι­χθεί σε εθνι­κο­πα­τριώ­τες χού­λι­γκαν που ούρ­λια­ζαν «Κεντέρης-Κεντέρης» αμαυ­ρώ­νο­ντας έναν αγώνα κλα­σι­κού αθλη­τι­σμού και σε χει­ρο­κρο­τη­τές του κραυ­γα­λέα ρατσι­στι­κού συν­θή­μα­τος της Φανού­λας Χαλκιά «οι Ελληνες είμαστε γεν­νη­μέ­νοι πρώτοι». Πώς θα έλεγες σε όλους αυτούς ότι όλα αυτά ήταν αν όχι επι­κίν­δυνα, σίγουρα μπούρ­δες;

Η εθνο­μπουρ­δο­λο­γία γεν­νή­θηκε πριν από τους Αγώνες. Αλλά γιγα­ντώ­θηκε κατά την προ­ε­τοι­μα­σία και διε­ξα­γωγή τους και δυστυ­χώς δεν υπήρχε πολι­τικό δυνα­μικό στη χώρα να την περιο­ρί­σει μετά. Αντι­θέ­τως συνέ­χισε να την καλ­λιερ­γεί με παροχές, φιέστες της Γιου­ρο­βί­ζι­ζον και θεωρίες συνω­μο­σίας.

Οταν πια ήρθε η κρίση, ο ελλη­νι­κός λαός που είχε διορ­γα­νώ­σει Ολυ­μπια­κούς Αγώνες δεν ήταν ώριμος να αντι­λη­φθεί τι του συνέβη. Το μόνο που μπο­ρούσε να σκεφτεί ήταν ότι φταίνε οι ξένοι και μετά να καβα­λή­σει μια μηχανή και να πέσει σε λάδια. (Απο­σπά­σματα τα άρθρο του Πάνου Παπα­δό­που­λου στο protagon.gr)