Εκδόθηκαν 232 νέες άδειες οικοδομής στη Ρόδο στο 18μηνο Ιανουάριος 2016 – Μάιος 2017

Γράφει

ο Νεκτά­ριος Καλο­γή­ρου

Τη θέση του στην τοπική οικο­νο­μία ανα­ζη­τεί ξανά ο κλάδος της οικο­δο­μής και σύμφωνα με τα στοι­χεία που συγκέ­ντρωσε η «δημο­κρα­τική», φαί­νε­ται πως για τον επόμενο χρόνο η ώθηση θα του δοθεί μέσα από την κατα­σκευή κατοι­κιών προι­κώων και παρα­θε­ρι­στι­κών.

Ειδι­κό­τερα, από την αρχή του έτους μέχρι και χθες, από την  Πολε­ο­δο­μία Ρόδου είχαν εκδοθεί 73 νέες άδειες οικο­δο­μής και σε όλη τη διάρ­κεια του περα­σμέ­νου έτους αριθμός των αδειών σκαρ­φά­λωσε στον αριθμό των 159. Στην πλειο­ψη­φία τους οι άδειες αυτές αφορούν κατα­σκευή νέων κατοι­κιών στη Ρόδο και αρκετές σε ανα­καί­νιση παρα­δο­σια­κών κατοι­κιών σε Χάλκη, Καστε­λό­ριζο, Τήλο και Σύμη.  Από τις 232 άδειες των τελευ­ταίων 18 μηνών, οι περίπου 15 αφορούν κολυμ­βη­τι­κές δεξα­με­νές (πισίνες) και μόλις 12 άλλες παρεμ­βά­σεις (βελ­τί­ωση όψεων κτηρίων, στέ­γα­στρα κλπ).

Στα παρα­πάνω στοι­χεία δεν περι­λαμ­βά­νο­νται οι άδειες επι­σκευών μικρής κλί­μα­κας (ανα­και­νί­σεις δια­με­ρι­σμά­των, ενερ­γεια­κές ανα­βαθ­μί­σεις, ελαιο­χρω­μα­τι­σμοί, μονώ­σεις), ούτε και οι άδειες που αφορούν σε επε­κτά­σεις και ανα­και­νί­σεις ξενο­δο­χεια­κών μονάδων.

Πρέπει να σημειω­θεί ότι ο αριθμός των νέων κατοι­κιών εμφα­νί­ζε­ται αυξη­μέ­νος εξαι­τίας και της πολύ­μη­νης απερ­για­κής κινη­το­ποί­η­σης των μηχα­νι­κών που είχε γίνει με αφορμή το, τότε, νέο ασφα­λι­στικό και φορο­λο­γικό νομο­σχέ­διο. Στη διάρ­κεια της απερ­γίας τους, δεν εκδί­δο­νταν και­νούρ­γιες άδειες, ούτε και γινό­ντου­σαν συνε­δριά­σεις των τοπικών αρχι­τε­κτο­νι­κών επι­τρο­πών, με απο­τέ­λε­σμα να συσ­σω­ρευ­τούν αιτή­ματα ιδιωτών που εν τέλει ικα­νο­ποι­ή­θη­καν στο τελευ­ταίο 18μηνο.

Οι κατοι­κίες

Ενας μεγάλος αριθμός αδειών των τελευ­ταίων 18 μηνών αφορούν νέες άδειες κατα­σκευής κατοι­κιών. Οι περισ­σό­τε­ρες από αυτές αφορούν σπίτια επι­φά­νειας από 150 τμ έως και 200 τμ κύριων χώρων.

Ιαλυσός, Κοσκι­νού, Αρχάγ­γε­λος, Κρε­μα­στή είναι μόνο μερικές από τις περιο­χές που συγκε­ντρώ­νουν το μεγα­λύ­τερο ενδια­φέ­ρον από τη σκοπιά των κατα­σκευών. Η απουσία αδειών από περιο­χές όπως η Παστίδα και τα Μαριτσά είναι εμφανής και απο­δί­δε­ται στο γεγονός της εκεί ύπαρξης μεγάλου αριθμού απού­λη­των σπιτιών, που έμειναν ως θλιβερή παρα­κα­τα­θήκη από τη χρυσή εποχή της οικο­δο­μής, της περιό­δου 2001 – 2008.

Εάν όλες οι εκδο­θεί­σες άδειες ενερ­γο­ποι­η­θούν και ξεκι­νή­σουν κατα­σκευές, τότε είναι σίγουρο πως ο οικο­δο­μι­κός κόσμος θα έχει δουλειά στους επό­με­νους μήνες. Ο χρόνος είναι εκείνος που θα δώσει την απά­ντηση στην υπόθεση αυτή.

Το βέβαιο είναι πως ολό­κλη­ρος ο κλάδος της οικο­δο­μής συντη­ρεί­ται σήμερα από τις ενερ­γεια­κές ανα­βαθ­μί­σεις και τις ανα­και­νί­σεις των υφι­στά­με­νων κατοι­κιών.

Οι παρα­θε­ρι­στι­κές

κατοι­κίες

Η εκτί­μηση πως αρκετές από τις άδειες αυτές προ­ο­ρί­ζο­νται για παρα­θε­ρι­στι­κές κατοι­κίες στη­ρί­ζε­ται στην προ­βλε­πό­μενη περιοχή ανέ­γερ­σης της οικο­δο­μής. Κιοτάρι, Λίνδος, Γεννάδι ακόμα και για την Κατ­τα­βιά έχουν εκδοθεί άδειες κατοι­κιών επι­φα­νείας 200 τμ κύριων χώρων. Σε αυτές τις περι­πτώ­σεις, τα κτήρια είναι δυνατόν να χωρι­στούν σε τρεις ή ακόμα και τέσ­σε­ρις ξεχω­ρι­στές κατοι­κίες.

Η ζήτηση τέτοιων σπιτιών για τον παρα­θε­ρι­σμό των του­ρι­στών είναι μεγάλη και φαί­νε­ται ότι έχει αρχίσει να καλ­λιερ­γεί ξανά την ανάγκη για νέες κατα­σκευές. Βέβαια, υπάρχει ήδη μεγάλος αριθμός κατα­σκευα­σμέ­νων σπιτιών σε όλη τη νότια Ρόδο, όμως θα πρέπει να θεω­ρεί­ται απίθανη η εκμε­τάλ­λευσή τους, καθώς προ­έρ­χο­νται από την περίοδο κατά την οποία οι τιμές των ακι­νή­των ήταν υψηλές, συνεπώς είναι και αντι­στοί­χως υψηλές οι τρα­πε­ζι­κές υπο­θή­κες που τα βαρύ­νουν.

Υπό­σκαφα κτήρια

Το και­νούρ­γιο που ήρθε να προ­στε­θεί στα χαρα­κτη­ρι­στικά δόμησης της Ρόδου είναι τα υπό­σκαφα κτήρια. Πρό­κει­ται δηλαδή για κατοι­κίες που χτί­ζο­νται κάτω από την επι­φά­νεια του εδάφους (σε εκμε­τάλ­λευση του φυσικού ανά­γλυ­φου) και φέρουν μόνο μία όψη. Δηλαδή, είναι ορατό μόνο το μπρο­στινό τμήμα της κατοι­κίας, ενώ όλο το υπό­λοιπο είναι σκε­πα­σμένο με χώμα το οποίο ακο­λου­θεί τη γεω­με­τρία του εδάφους. Η πιο συνη­θι­σμένη μορφή των υπό­σκα­φων κτηρίων είναι εκείνη της χώνευ­σής τους σε πλαγιές που βλέπουν προς τον ορί­ζο­ντα.

Οι άδειες που έχουν εκδοθεί προ­βλέ­πουν τέσσερα τέτοια σπίτια στη  Ρόδο. Ο αριθμός αυτός είναι μεγάλος, αν συνυ­πο­λο­γι­στεί το γεγονός ότι από το έτος 2012 (από την έγκριση του νέου οικο­δο­μι­κού κανο­νι­σμού, που έδωσε το πράσινο φως για τέτοιες κατοι­κίες) μέχρι πέρυσι, είχαν κατα­σκευα­στεί μόνο δύο υπό­σκαφα σπίτια στο νησί. Τα και­νούρ­για υπό­σκαφα θα κατα­σκευα­στούν από γνωστή, τοπική εται­ρεία κατα­σκευών και του­ρι­σμού και προ­φα­νώς θα τύχουν του­ρι­στι­κής αξιο­ποί­η­σης.

Πρέπει να σημειω­θεί ότι το χαρα­κτη­ρι­στικό γνώ­ρι­σμα των υπό­σκα­φων κτηρίων είναι το ελά­χι­στο περι­βαλ­λο­ντικό τους ίχνος και η δυνα­τό­τητα που παρέ­χε­ται, δια του σχε­τι­κού Κανο­νι­σμού, για μεγα­λύ­τερο συντε­λε­στή δόμησης συγκρι­τικά με τα αντί­στοιχα συμ­βα­τικά.

Βιο­μη­χα­νία, εμπόριο,

μετα­ποί­ηση

Αν και υπάρχει εκπε­φρα­σμένη θέληση των ντόπιων μεγα­λε­μπό­ρων και μετα­ποι­η­τών να προ­χω­ρή­σουν σε επεν­δύ­σεις, εν τούτοις φαί­νε­ται πως όλοι τους συγκρα­τούν τις ανάγκες τους. Από το σύνολο των 212 αδειών, μόνο ελά­χι­στες (μόλις 12) αφορούν εμπο­ρι­κές, βιο­τε­χνι­κές και μετα­ποι­η­τι­κές επι­χει­ρή­σεις. Τα έργα αφορούν σε περιο­ρι­σμέ­νης κλί­μα­κας παρεμ­βά­σεις, μικρά στέ­γα­στρα, δια­φο­ρο­ποί­ηση όψεων (λόγω αλλαγής επω­νυ­μίας) και προ­σθήκη απο­θη­κών μικρής επι­φά­νειας (μικρό­τερη των 100 τμ).

Το στοι­χείο αυτό δεν αντα­πο­κρί­νε­ται στις δυνα­τό­τη­τες της τοπικής εμπο­ρι­κής και μετα­ποι­η­τι­κής βιο­μη­χα­νίας. Η του­ρι­στική κίνηση έχει αυξηθεί σημα­ντικά, όπως αυξή­θηκε και ο αριθμός των δωμα­τίων που υπάρ­χουν στο νησί. Με τη σειρά τους οι αυξή­σεις αυτές γέν­νη­σαν την ανάγκη για περισ­σό­τερα τρόφιμα και υπη­ρε­σίες (κυρίως μετα­φο­ρές), γι’ αυτό και οι υφι­στά­με­νες επι­χει­ρή­σεις, που συμπλέ­ουν με τις του­ρι­στι­κές ανάγκες, έχουν ήδη αρχίσει να ασφυ­κτιούν στις υπο­δο­μές που δια­θέ­τουν.

Γιατί όμως δεν προ­χω­ρούν σε επεν­δύ­σεις και επε­κτά­σεις; Η απά­ντηση βρί­σκε­ται στα ταμειακά απο­θέ­ματα. Είναι δύσκολο για μια επι­χεί­ρηση, στην Ελλάδα της βαθιάς κρίσης και των παρά­λο­γων φόρων, να έχει τόσο μεγάλο απόθεμα ρευστού ώστε να αγο­ρά­σει τοις μετρη­τοίς όλο το απαι­τού­μενο εμπό­ρευμα και ταυ­τό­χρονα να χρη­μα­το­δο­τή­σει επε­κτά­σεις μεγάλης κλί­μα­κας.

Οι τρά­πε­ζες, που θα μπο­ρού­σαν να βοη­θή­σουν χρη­μα­το­δο­τικά, παρου­σιά­ζουν υπερ­βο­λι­κές απαι­τή­σεις προ­κει­μέ­νου να χορη­γή­σουν τα ζητού­μενα δάνεια.

Δυστυ­χώς, δεν έχουν βοη­θή­σει ούτε και τα επι­δο­τού­μενα προ­γράμ­ματα. Παρότι η Κυβέρ­νηση έδωσε χίλιες υπο­σχέ­σεις για την υπο­στή­ριξη αυτού του πυλώνα της οικο­νο­μίας, στην πραγ­μα­τι­κό­τητα όλες οι εξαγ­γελ­θεί­σες δράσεις έμειναν στα λόγια. Ούτε το εμπόριο, ούτε και η μετα­ποί­ηση βρήκαν τελικά το πρό­γραμμα που θα τους δώσει ώθηση.

Βέβαια, επειδή η ελπίδα πεθαί­νει τελευ­ταία, ανα­μέ­νε­ται να τρέξει ένα και­νούρ­γιο πρό­γραμμα που αφορά στη μετα­ποί­ηση αγρο­τι­κών προ­ϊ­ό­ντων και στη χρη­μα­το­δό­τηση σχε­τι­κών δράσεων. Κατα­λη­κτική ημε­ρο­μη­νία του προ­γράμ­μα­τος θα είναι η 18η Αυγού­στου, γι’ αυτό και μέχρι τότε ίσως παρου­σια­στούν προς υλο­ποί­ηση επεν­δύ­σεις που τώρα βρί­σκο­νται ακόμα στα χαρτιά.

Τα νησιά

Είναι ευχά­ρι­στη η δια­πί­στωση πως για τα μικρο­νή­σια υπάρχει ενδια­φέ­ρον ανα­καί­νι­σης των παλαιών κατοι­κιών. Οι άδειες που εκδό­θη­καν αφορούν σε σπίτια που υφί­στα­νται προ του 1955 και αυτά θα πάρουν και­νούρ­για πνοή και θα αξιο­ποι­η­θούν.

Τα νησιά που εμφα­νί­ζουν το πιο μεγάλο ενδια­φέ­ρον είναι η Σύμη, η Χάλκη και το Καστε­λό­ριζο. Ειδικά, για το τελευ­ταίο η ζήτηση είναι μεγάλη. Επεν­δυ­τές από όλο τον κόσμο θέλουν να απο­κτή­σουν ένα σπίτι στην εσχατιά της Ευρώπης, ανα­γνω­ρί­ζο­ντας σε αυτό τη μονα­δική του ομορφιά, την καθα­ρό­τητα των νερών του και το αίσθημα της ασφά­λειας που απο­πνέει.

Από τις άδειες που έχουν εκδοθεί φαί­νε­ται ότι ιδιο­κτή­τες των σπιτιών είναι αλλο­δα­ποί, Ευρω­παίοι πολίτες, οι οποίοι προ­φα­νώς αγό­ρα­σαν ένα «χαλατό» κι αυτό τώρα φρο­ντί­ζουν να μετα­τρέ­ψουν ως ένα αξιο­πρε­πές σπίτι, πλάι στη θάλασσα.  Το στοι­χείο αυτό είναι και το πιο τραγικό από όλο το ρεπορ­τάζ. Το γεγονός ότι όλα αυτά τα χρόνια, με την οικο­νο­μική κρίση να είναι διαρκής, με την οικο­δομή να πεθαί­νει και τις ρίζες με την παρά­δοση να σβήνουν, δεν μπόρεσε η πολι­τεία να δια­μορ­φώ­σει ένα πρό­γραμμα και να δώσει κίνητρα ώστε όλοι εκείνοι που έχουν παρα­δο­σιακά σπίτια, πατρο­γο­νικά, νησιώ­τικα, να προ­χω­ρή­σουν στην επι­σκευή τους. Τα σπίτια αυτά είτε καταρ­ρέ­ουν, είτε πωλού­νται έναντι πινα­κίου φακής σε ξένους που ξέρουν να εκτι­μή­σουν καλά την αξία των ακι­νή­των που απο­κτούν.