Οι γυναίκες που έσπασαν την «ομερτά» της κακοποίησης

«Δεν πε­ρί­με­να ποτέ ότι θα μου συμ­βεί κάτι τέ­τοιο. Ακου­γα ιστο­ρί­ες για γυ­ναί­κες που κα­κο­ποιού­νται και έλεγα ”μα πώς κά­θε­ται και τον ανέ­χε­ται;”.

Μετά από δε­κα­πέ­ντε ολό­κλη­ρα χρό­νια σε έναν γάμο όχι απλώς φθο­ρο­ποιό, αλλά επι­κίν­δυ­νο, ήρθε η στιγ­μή να σπάσω τη σιωπή μου. Θέλω για πρώτη φορά να δώσω στον εαυτό μου και στα παι­διά μου μια προ­ο­πτι­κή. Ενα και­νούρ­γιο κοί­ταγ­μα ζωής, απαλ­λαγ­μέ­νο απ’ τον πόνο και τον φόβο.

Αν από τη δική μου ιστο­ρία έστω και μία γυ­ναί­κα πάρει δύ­να­μη να απε­λευ­θε­ρω­θεί, θα είναι για μένα με­γά­λη νίκη», απο­κα­λύ­πτει στο «Εθνος» η 36χρονη Μαρία, από τη Σερ­βία, μη­τέ­ρα τριών παι­διών και θύμα συ­ζυ­γι­κής κα­κο­ποί­η­σης.

Είναι μία από τις χα­ρα­κτη­ρι­στι­κές πε­ρι­πτώ­σεις γυ­ναι­κών που έχουν πέσει θύ­μα­τα συ­στη­μα­τι­κού ξυ­λο­δαρ­μού από αντρι­κά χέρια. Οι απει­λές, οι εκ­βια­σμοί, η τρο­μο­κρά­τη­ση, η απα­ξί­ω­ση ήταν επί­σης ένα κομ­μά­τι της κα­θη­με­ρι­νό­τη­τάς της.

Με τη δια­φο­ρά ότι, έστω και με με­γά­λη κα­θυ­στέ­ρη­ση, η Μαρία απο­φά­σι­σε να ανα­λά­βει δράση και να απευ­θυν­θεί στην Αννα Ράζου, ια­τρο­δι­κα­στή και επι­με­λή­τρια Β’, στο Ασκλη­πιείο Βού­λας. Με τη βο­ή­θεια τη δική της, αλλά και των ψυ­χο­λό­γων του νο­σο­κο­μεί­ου πλέον η Μαρία δεν είναι μόνη της. Η 36χρονη κα­τά­φε­ρε να σπά­σει τα δεσμά και κάνει μια νέα αρχή μαζί με τα τρία της παι­διά.

Κε­ραυ­νο­βό­λος έρω­τας

Γνω­ρί­στη­καν με τον πρώην σύ­ζυ­γό της το ’99 όταν η ίδια εγκα­τέ­λει­ψε μαζί με την οι­κο­γέ­νειά της τη Σερ­βία και ήρθε στη χώρα μας για να γλι­τώ­σουν από τους βομ­βαρ­δι­σμούς. Ο έρω­τάς τους ήταν κε­ραυ­νο­βό­λος. Ο πα­τέ­ρας της είχε αγο­ρά­σει ένα δια­μέ­ρι­σμα στη Βου­λιαγ­μέ­νη, οπότε βρή­καν εκεί προ­σω­ρι­νό κα­τα­φύ­γιο. Η Μαρία κα­τά­γε­ται από εύ­πο­ρη οι­κο­γέ­νεια, καθώς ο πα­τέ­ρας της έχει εται­ρεί­ες και ερ­γο­στά­σια στην πα­τρί­δα τους.

«Ενα σχε­τι­κά νέο χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό για την εν­δο­οι­κο­γε­νεια­κή βία είναι ότι πλέον όλο και πε­ρισ­σό­τε­ροι άν­δρες κα­ταγ­γέλ­λουν πε­ρι­στα­τι­κά κα­κο­ποί­η­σης από τις συ­ζύ­γους τους», επι­ση­μαί­νει ο Γρη­γό­ρης Λέων

Στο Βε­λι­γρά­δι σπού­δα­ζε Φαρ­μα­κευ­τι­κή, αλλά δυ­στυ­χώς λόγω του πο­λέ­μου πα­ρά­τη­σε το πα­νε­πι­στή­μιο. Στην Ελ­λά­δα ξε­κί­νη­σε σπου­δές στα χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κά και στη σχολή άρ­χι­σε να ανα­πτύσ­σε­ται το ει­δύλ­λιο ανά­με­σά τους. Υστε­ρα από έξι μήνες σχέ­σης ήρθε το πρώτο βίαιο ξέ­σπα­σμα.

«Με χτύ­πη­σε από ζήλια, χωρίς ποτέ να του δώσω την πα­ρα­μι­κρή αφορ­μή. Τότε ένιω­σα κο­λα­κευ­μέ­νη γιατί ο σύ­ντρο­φός μου έδει­χνε μ’ αυτό τον τρόπο πόσο με θέλει. Εκανα ολέ­θριο λάθος».

Στα 24 τους χρό­νια απο­φά­σι­σαν να πα­ντρευ­τούν και να ζή­σουν στη Σερ­βία. Ακόμη και εκεί­νη η μέρα για τη Μαρία θα με­τα­τρε­πό­ταν σε εφιάλ­τη. Λίγο πριν ανέ­βουν τα σκα­λιά της εκ­κλη­σί­ας ο σύ­ζυ­γός της, πάλι από ζήλια, φρό­ντι­σε να αφή­σει πάνω στο κορμί και στην ψυχή της τα δικά του… ση­μά­δια. Με κλω­τσιές στην κοι­λιά και σε άλλα μέρη του σώ­μα­τός της η Μαρία έπρε­πε να δεί­χνει χα­ρού­με­νη στους τρια­κό­σιους κα­λε­σμέ­νους τους. Δεν είπε τί­πο­τα σε κα­νέ­ναν. Απλά το προ­σπέ­ρα­σε.

«Πε­ρά­σα­με μια φάση ηρε­μί­ας, αλλά λίγο μετά τη γέν­νη­ση της κόρης μας η συ­μπε­ρι­φο­ρά του άλ­λα­ξε και πάλι. Ελει­πε συ­νέ­χεια από το σπίτι και τα βίαια ξε­σπά­σμα­τά του γι­νό­ντου­σαν και μπρο­στά στο παιδί», ανα­φέ­ρει.

Με χτύ­πη­σε πολύ άσχη­μα. Πάντα με υπο­τι­μού­σε, με έβρι­ζε και είχε εξω­συ­ζυ­γι­κές σχέ­σεις, το­νί­ζει η 60χρονη Ολγα

Οταν τη ρω­τά­με πώς πήρε την από­φα­ση να κάνει άλλα δυο παι­διά με τον συ­γκε­κρι­μέ­νο άν­θρω­πο, η Μαρία μας εκ­μυ­στη­ρεύ­ε­ται ότι αυτό έγινε εξαι­τί­ας ενός σο­βα­ρού γυ­ναι­κο­λο­γι­κού προ­βλή­μα­τος. Οταν ήταν 20 ετών οι για­τροί της είχαν πει ότι δεν θα κα­τα­φέ­ρει να γίνει μη­τέ­ρα. Και η ίδια ήθελε τόσο πολύ να απο­κτή­σει μια όμορ­φη και με­γά­λη οι­κο­γέ­νεια.

Η Μαρία δεν δυ­σκο­λεύ­ε­ται να δι­η­γη­θεί τα ζο­φε­ρά κε­φά­λαια της ιστο­ρί­ας της. Δεν φο­βά­ται τώρα πια. «Το τρίτο μου παιδί προ­ήλ­θε από βια­σμό. Σή­με­ρα, μετά τα ασφα­λι­στι­κά μέτρα που κέρ­δι­σα στο δι­κα­στή­ριο και με τη βο­ή­θεια του πα­τέ­ρα μου προ­σπα­θού­με να κά­νου­με μια νέα αρχή με τα παι­διά μου, τα οποία εδώ και καιρό πη­γαί­νουν σε ψυ­χο­λό­γο», προ­σθέ­τει.

Αν και ο σύ­ζυ­γός της έναν χρόνο τώρα έχει φύγει από το σπίτι, πριν από έναν μήνα πα­ρα­λί­γο να της σπά­σει το χέρι. «Αυτό που ακόμη δεν μπορώ να συγ­χω­ρή­σω στον εαυτό μου είναι το ότι αφέ­θη­κα τόσο πολύ, το ότι έπαι­ξα το παι­χνί­δι του».

Στην Ελ­λά­δα της κρί­σης η συ­ζυ­γι­κή κα­κο­ποί­η­ση κα­τα­λαμ­βά­νει όλο και πε­ρισ­σό­τε­ρα… τε­τρα­γω­νι­κά μέσα στο σπίτι. Η «αθέ­α­τη βία», όπως ονο­μά­ζε­ται η βία μέσα στο σπίτι, εξα­κο­λου­θεί να απο­τε­λεί μια μά­στι­γα που επι­δει­νώ­νε­ται μέσα στο κλίμα της επο­χής.

Μέχρι εγκαύ­μα­τα

Είναι εντυ­πω­σια­κό, όπως ση­μειώ­νει η κ. Ράζου, ότι μόνο τον Σε­πτέμ­βριο στο Ασκλη­πιείο Βού­λας αντι­με­τώ­πι­σαν 25 πε­ρι­στα­τι­κά εν­δο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας, εκ των οποί­ων 15 θύ­μα­τα δή­λω­σαν τον ξυ­λο­δαρ­μό τους στα αστυ­νο­μι­κά τμή­μα­τα της χώρας. Από τα 15 πε­ρι­στα­τι­κά τα 4 αφο­ρού­σαν αν­δρι­κή κα­κο­ποί­η­ση. Σχε­δόν ο ίδιος αριθ­μός πε­ρι­στα­τι­κών κα­τα­γρά­φε­ται και για τον Οκτώ­βριο.

«Αυτά που αντι­με­τω­πί­ζου­με ξε­κι­νούν από απλές σω­μα­τι­κές βλά­βες, εκ­χυ­μώ­σεις, εκ­δο­ρές, δια­σχί­σεις στο δέρμα, το­πι­κά οι­δή­μα­τα, το­πι­κές θλά­σεις των μα­λα­κών μο­ρί­ων, μέχρι πολύ βα­ριές σω­μα­τι­κές βλά­βες, όπως κα­τάγ­μα­τα οστών, εγκαύ­μα­τα δευ­τέ­ρου και τρί­του βαθ­μού κ.ά. Πρό­σφα­τα με συ­γκλό­νι­σε η πε­ρί­πτω­ση μιας 34χρο­νης γυ­ναί­κας, η οποία προ­σήλ­θε στο ια­τρείο, λε­χώ­να δυο εβδο­μά­δων, στο δεύ­τε­ρο παιδί τους. Ο σύ­ζυ­γός της την είχε χτυ­πή­σει τόσο πολύ, που από το σοκ και τον τρόμο τής κό­πη­κε το μη­τρι­κό γάλα. Αύριο, διε­θνής ημέρα για την εξά­λει­ψη της βίας κατά των γυ­ναι­κών, διορ­γα­νώ­νου­με μια ημε­ρί­δα στο νο­σο­κο­μείο για τις κα­κο­ποι­η­μέ­νες γυ­ναί­κες, με τη συμ­με­το­χή όλων των αρ­μό­διων φο­ρέ­ων για να ευαι­σθη­το­ποι­ή­σου­με και να αφυ­πνί­σου­με τους συ­ναν­θρώ­πους μας πάνω σ’ αυτό το ζή­τη­μα».

Οταν μια πόρτα κλεί­νει, τα ένοχα μυ­στι­κά της βίας μέ­νουν πίσω από αυτή. Δεν γνω­ρί­ζει όρια κοι­νω­νι­κής τάξης, μόρ­φω­σης ή ει­σο­δή­μα­τος η άσκη­ση βίας στις διά­φο­ρες μορ­φές της (λε­κτι­κή, σω­μα­τι­κή, σε­ξουα­λι­κή). Και η μαρ­τυ­ρία της 60χρο­νης Ολγας, μη­τέ­ρας δυο παι­διών, συ­γκλο­νί­ζει, αφού η ίδια ακόμη και σή­με­ρα πα­ρα­μέ­νει εγκλω­βι­σμέ­νη σ’ έναν απο­τυ­χη­μέ­νο γάμο και είναι έρ­μαιο του βί­αιου χα­ρα­κτή­ρα του συ­ζύ­γου της. Η κα­κο­ποί­η­σή της είναι τις πε­ρισ­σό­τε­ρες φορές λε­κτι­κή και ψυ­χο­λο­γι­κή, παρά σω­μα­τι­κή, όπως μας εκ­μυ­στη­ρεύ­ε­ται. Δυο φορές είχε κρού­σμα­τα σω­μα­τι­κής βίας και μά­λι­στα το ένα συ­νέ­βη πριν από έναν μήνα, που το κα­τήγ­γει­λε στην Αστυ­νο­μία, ενώ συμ­βου­λεύ­τη­κε και νο­μι­κό σύμ­βου­λο. Αυτή ήταν και η αρχή του τέ­λους.

«Με χτύ­πη­σε πολύ άσχη­μα. Πάντα με υπο­τι­μού­σε, με έβρι­ζε, δεν μου έδινε καμία ση­μα­σία και είχε εξω­συ­ζυ­γι­κές σχέ­σεις. Τα τε­λευ­ταία πέντε χρό­νια κοι­μό­μα­στε σε ξε­χω­ρι­στές κρε­βα­το­κά­μα­ρες. Τα παι­διά μας είναι με­γά­λα και πλέον δεν αντέ­χω άλλο. Θέλω να ζήσω, να ανα­πνεύ­σω οξυ­γό­νο και να είμαι ελεύ­θε­ρη», λέει.

Γνω­ρί­στη­καν όταν ήταν 14 ετών, αλλά πα­ντρεύ­τη­καν αρ­κε­τά χρό­νια μετά όταν η Ολγα στα τριά­ντα της έμει­νε έγκυος. «Ποτέ του δεν με αγά­πη­σε. Ημουν ανα­σφα­λής και απο­ζη­τού­σα την αγάπη με κάθε τί­μη­μα. Η βία είχε γίνει για μένα ένας φυ­σιο­λο­γι­κός τρό­πος ζωής. Πλέον βρήκα το θάρ­ρος και τη δύ­να­μη και έχω κι­νή­σει τις δια­δι­κα­σί­ες να απαλ­λα­γώ μια για πάντα από αυτόν τον άν­θρω­πο».

Γρη­γό­ρης Λέων, πρό­ε­δρος της Ελ­λη­νι­κής Ια­τρο­δι­κα­στι­κής Εται­ρεί­ας

«Απα­ραί­τη­τη η ια­τρο­δι­κα­στι­κή εξέ­τα­ση»

Σύμ­φω­να με πρό­σφα­τη έρευ­να, τρεις στους δέκα μα­θη­τές εφη­βι­κής ηλι­κί­ας στη χώρα μας βιώ­νουν έντα­ση και κα­βγά­δες μέσα στην οι­κο­γέ­νεια συ­νε­πεία της οι­κο­νο­μι­κής κρί­σης.

Οπως ση­μειώ­νει ο Γρη­γό­ρης Λέων, πρό­ε­δρος της Ελ­λη­νι­κής Ια­τρο­δι­κα­στι­κής Εται­ρεί­ας, «κα­θη­με­ρι­νά δια­πι­στώ­νου­με μία κλι­μά­κω­ση των πε­ρι­στα­τι­κών εν­δο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας. Ενα σχε­τι­κά νέο χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό είναι ότι πλέον όλο και πε­ρισ­σό­τε­ροι άν­δρες κα­ταγ­γέλ­λουν αντί­στοι­χα πε­ρι­στα­τι­κά από τις συ­ζύ­γους τους. Βέ­βαια, ακόμα οι άν­δρες στη χώρα μας δεν φαί­νε­ται να φτά­νουν εξί­σου εύ­κο­λα στον ια­τρο­δι­κα­στή.

Αντί­θε­τα στο Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο οι άν­δρες απο­τε­λούν πε­ρί­που το 40% των θυ­μά­των στα πε­ρι­στα­τι­κά εν­δο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας. Αυτό που πρέ­πει να γνω­ρί­ζουν όλα τα θύ­μα­τα σω­μα­τι­κής βίας είναι ότι πρέ­πει άμεσα να προ­σφεύ­γουν σε ια­τρο­δι­κα­στή. Κα­νέ­να άλλο ια­τρι­κό πι­στο­ποι­η­τι­κό από ιατρό δια­φο­ρε­τι­κής ει­δι­κό­τη­τας δεν έχει καμία απο­λύ­τως αξία. Ο μόνος που έχει την κα­τάλ­λη­λη εκ­παί­δευ­ση για την πι­στο­ποί­η­ση των σω­μα­τι­κών βλα­βών είναι ο ια­τρο­δι­κα­στής.

Συ­νε­πώς είναι ση­μα­ντι­κό να γνω­ρί­ζου­με ότι μόνο μία κλι­νι­κή ια­τρο­δι­κα­στι­κή εξέ­τα­ση είναι απα­ραί­τη­τη και πρέ­πει να πραγ­μα­το­ποιεί­ται έγκαι­ρα. Η δια­δι­κα­σία εξαρ­τά­ται από το πόσο άμεσα θέ­λου­με να κα­τα­θέ­σου­με μή­νυ­ση. Εάν επι­θυ­μού­με να το πρά­ξου­με αμέ­σως, τότε στο τμήμα δη­λώ­νου­με ότι επι­θυ­μού­με την εξέ­τα­ση από ια­τρο­δι­κα­στή, οπότε και μας δί­νε­ται εντο­λή εξέ­τα­σής μας σε ένα δη­μό­σιο ια­τρο­δι­κα­στή.

Εάν πάλι θέ­λου­με είτε να εκ­με­ταλ­λευ­τού­με το τρί­μη­νο πε­ρι­θώ­ριο υπο­βο­λής μη­νύ­σε­ως, είτε να το σκε­φτού­με πε­ραι­τέ­ρω εάν θα προ­χω­ρή­σου­με νο­μι­κά, τότε θα πρέ­πει άμεσα να επι­σκε­φτού­με ένα ιδιω­τι­κό ια­τρο­δι­κα­στι­κό ια­τρείο για την πι­στο­ποί­η­ση των βλα­βών».

Μα­ρί­να Ζιώ­ζιου- ΕΘΝΟΣ