Βουτιά στο χάος των αρχείων για ΕΦΑΠΑΞ με καθυστέρηση 4 ετών

Ανα­ζη­τεί… ψύλλους στα άχυρα. Κάθε τσου­βάλι περιέ­χει εκα­το­ντά­δες -αν όχι χιλιάδες- παρα­στα­τικά από τρά­πε­ζες κι εται­ρείες. Τα περισ­σό­τερα χρο­νο­λο­γού­νται από το 2003 μέχρι το 2013. Αντι­στοι­χούν σε δεκάδες χιλιά­δες -περί τις 80.000- ασφα­λι­σμέ­νους στο ΤΑΠΕΜ (Ταμείο Πρό­νοιας Εργα­το­ϋ­παλ­λή­λων Μετάλ­λου). Είναι τα απο­δει­κτικά στοι­χεία για την πληρωμή των εισφο­ρών τους. Ο Νεκτά­ριος πρέπει να ελέγξει τα γραμ­μά­τια είσπρα­ξης, προ­κει­μέ­νου να εκδοθεί η πολυ­πό­θητη απόφαση για την πληρωμή του εφάπαξ.

Το 60% των χιλιά­δων χει­ρό­γρα­φων παρα­στα­τι­κών είναι κατα­χω­ρι­σμένο σε φακέ­λους. Φακέ­λους που στοι­βά­ζο­νται σε μεταλ­λι­κές αρχειο­θή­κες γεμί­ζο­ντας ολό­κληρα δωμάτια και θυμί­ζο­ντας σκηνή από το… Oνομα του Ρόδου. Το υπό­λοιπο 40% παρα­μέ­νει μέσα στα τσου­βά­λια, όπως στάλ­θηκε από τις τρά­πε­ζες. Στο μεταξύ, οι υπάλ­λη­λοι του Ταμείου μειώ­νο­νται συνεχώς και οι αιτή­σεις για εφάπαξ συσ­σω­ρεύ­ο­νται. Στο ΤΑΠΕΜ εκκρε­μούν 4.800 αιτή­σεις για εφάπαξ και 680 για επι­στροφή εισφο­ρών. Τώρα πλη­ρώ­νο­νται αιτή­σεις που είχαν υπο­βλη­θεί τον Δεκέμ­βρη του 2013 και τον Γενάρη του 2014, οι οποίες όμως αφορούν απο­χω­ρή­σεις από την εργασία 1-2 χρόνια πριν (Δεκέμ­βρης 2011-Δεκέμβρης 2012)…

Στην εποχή της τεχνο­λο­γι­κής και­νο­το­μίας και της ψηφια­κής πρω­το­πο­ρίας, πολλά ασφα­λι­στικά Ταμεία ζουν ακόμη στην εποχή του… αραμπά. Χει­ρό­γραφα αρχεία, επι­κοι­νω­νία με ταχυ­δρο­μι­κές επι­στο­λές, παρα­στα­τικά με το… κιλό που πρέπει να ανα­ζη­τη­θούν σε τσου­βά­λια, απο­θή­κες, κούτες. Το Ταμείο Πρό­νοιας του Ιδιω­τι­κού Τομέα (ΤΑΠΙΤ) που έχει απορ­ρο­φή­σει 11 κλάδους εφάπαξ είναι μόνο μία από τις χαρα­κτη­ρι­στι­κές περι­πτώ­σεις. Οι δύο μεγα­λύ­τε­ροι τομείς του -που καλύ­πτουν ξενο­δο­χο­ϋ­πάλ­λη­λους και εργα­το­ϋ­παλ­λή­λους μετάλλου- δεν δια­θέ­τουν μητρώο ασφα­λι­σμέ­νων… Ο τρόπος εξα­γω­γής των στοι­χείων για την πληρωμή του εφάπαξ είναι πρω­τό­γο­νος. Του­λά­χι­στον για τον χρόνο ασφά­λι­σης μέχρι το 2013, όταν ανέλαβε το ΙΚΑ την είσπραξη των εισφο­ρών για λογα­ρια­σμό του ΤΑΠΙΤ μέσω των ηλε­κτρο­νι­κών υπη­ρε­σιών του.

Ο έλεγχος των πλη­ρω­μών

Οταν ο ασφα­λι­σμέ­νος κατα­θέ­τει την αίτηση για την είσπραξη του βοη­θή­μα­τος -κι αφού έχει ήδη υποστεί ταλαι­πω­ρία μηνών (αν όχι ετών) καθώς πρέπει πρώτα να εκδοθεί η κύρια ή η επι­κου­ρική του σύνταξη- αρχίζει η δια­δι­κα­σία ελέγχου. Πώς; Τα δεκάδες τσου­βά­λια, οι κούτες και οι σκο­νι­σμέ­νοι φάκελοι φιλο­ξε­νούν τα γραμ­μά­τια είσπρα­ξης από τις τρά­πε­ζες και τις μισθο­λο­γι­κές κατα­στά­σεις των εργο­δο­τών.

Χει­ρο­νο­μία από­γνω­σης από τον Νεκτά­ριο μπροστά στα τσου­βά­λια με τα παρα­στα­τικά στο Ταμείο Πρό­νοιας Εργα­το­ϋ­παλ­λή­λων Μετάλ­λου.

Εκεί πρέπει να ψάξουν οι υπάλ­λη­λοι για να βρουν τα στοι­χεία… Συχνά εντο­πί­ζουν κακο­πλη­ρω­τές εργο­δό­τες. Και τότε ξεκι­νάει νέος «Γολ­γο­θάς» για να τους εντο­πί­σουν, να τους ελέγ­ξουν και να κατα­λο­γί­σουν τις εισφο­ρές που δεν έχουν πλη­ρω­θεί συχνά πριν από 10ετίες…

Στο μεταξύ οι ασφα­λι­σμέ­νοι περι­μέ­νουν με αγωνία. Δεν είναι τυχαίο πως εκτός από τις 5.000 αιτή­σεις που είναι στην ουρά για το εφάπαξ στο ΤΑΠΕΜ εκκρε­μούν και περί τις 200 αιτή­σεις για επί­σπευση… Εχουν γίνει προ­σπά­θειες αρχειο­θέ­τη­σης του περιε­χο­μέ­νου των σακιών με 5μηνίτες από προ­γράμ­ματα του ΟΑΕΔ. Αρκετά τσου­βά­λια άδεια­σαν, το πρό­γραμμα του ΟΑΕΔ όμως τελεί­ωσε. Η Φωτεινή Καρα­κώ­στα είναι η τελευ­ταία από τους 5μηνίτες που απο­δελ­τί­ω­ναν τσου­βά­λια στο ΤΑΠΙΤ. Τώρα βάζει τα παρα­στα­τικά σε φακέ­λους. Γεμίζει 100 φακέ­λους την ημέρα στο ωράριό της…

Στο ΤΑΞΥ (Κλάδος Πρό­νοιας Ξενο­δο­χο­ϋ­παλ­λή­λων) μπορεί να μην υπάρ­χουν τσου­βά­λια, αλλά τα χει­ρό­γραφα παρα­στα­τικά στοι­βά­ζο­νται σε φθαρ­μέ­νους φακέ­λους. Ολα τα ξενο­δο­χεία της Ελλάδας έχουν κι από έναν φάκελο σε αυτό το δωμάτιο… «Στόχος μας είναι να εντα­χθεί στο ΕΣΠΑ η ψηφιο­ποί­ηση του αρχείου για να ξεμπλο­κά­ρει η δια­δι­κα­σία και να επι­σπευ­σθεί η απονομή των εφάπαξ. Εχουμε ένα πρό­βλημα που πρέπει και μπορεί να λυθεί, ώστε να παίρνει ο κόσμος τα εφάπαξ στην ώρα τους», τονίζει ο νέος πρό­ε­δρος του ΤΑΠΙΤ, Βασίλης Πρω­το­πα­πάς, που ανέλαβε καθή­κο­ντα μόλις τον περα­σμένο Μάιο.

Από τους 260 υπαλ­λή­λους που απα­σχο­λού­νταν κάποτε στο Ταμείο Μετάλ­λου σήμερα έχουν απο­μεί­νει 25 άτομα για όλη την Ελλάδα. Αλλά και στο ΤΑΞΥ της πρω­τεύ­ου­σας, οι υπάλ­λη­λοι δεν ξεπερ­νούν τους 15, όταν οι ασφα­λι­σμέ­νοι είναι περίπου 187.000. Οι εκκρε­μείς αιτή­σεις για εφάπαξ φτάνουν τις 4.000 και υπάρ­χουν άλλες 970 για επι­στροφή εισφο­ρών. Το Ταμείο πλη­ρώ­νει τώρα αιτή­σεις που είχαν υπο­βλη­θεί τον Οκτώβρη του 2013, για εργα­ζό­με­νους που είχαν απο­χω­ρή­σει του­λά­χι­στον έναν χρόνο πριν.

Με πεντα­μη­νί­τες του ΟΑΕΔ κάποια σακιά άδεια­σαν και τα παρα­στα­τικά ταξι­νο­μή­θη­καν για να μπουν σε φακέ­λους.

Και στο ΙΚΑ
Ακόμη και στο ΙΚΑ, ο χρόνος ασφά­λι­σης πριν από το 2002 βασί­ζε­ται σε χει­ρό­γρα­φες καρ­τέ­λες και ένσημα, τα λεγό­μενα «πούλια». Κάθε καρτέλα χωράει μέχρι και 600 ένσημα, τα οποία μπορεί να είναι πλήρους ή μερικής απα­σχό­λη­σης, στον ίδιο ή σε δια­φο­ρε­τικό εργο­δότη κ.ο.κ. Πρέπει όλα να μετρη­θούν, ώστε ο ασφα­λι­σμέ­νος να πάρει σύνταξη. Εκεί εντο­πί­ζε­ται το «έμφραγμα», με απο­τέ­λε­σμα να εκκρε­μούν περί τις 75.000 αιτή­σεις για σύνταξη στο μεγάλο Ταμείο των μισθω­τών.

Οι ειδικοί χαρα­κτη­ρί­ζουν τις 360.000 εκκρε­μείς αιτή­σεις για κύρια, επι­κου­ρική και εφάπαξ, που στοι­βά­ζο­νται μέχρι και τρία χρόνια στα συρ­τά­ρια των Ταμείων, ως «ωρο­λο­γιακή βόμβα» που απειλεί τα θεμέλια του Ασφα­λι­στι­κού. Είναι το «κρυφό» έλλειμμα που «κου­μπώ­νει» στα φανερά ελλείμ­ματα των οργα­νι­σμών απει­λώ­ντας τα δημο­σιο­νο­μικά τους με εκτρο­χια­σμό. Ειδικοί εκτι­μούν πως για να μπο­ρέ­σουν οι ασφα­λι­στι­κοί φορείς να εξο­φλή­σουν πλήρως όλες τις υπο­χρε­ώ­σεις τους απαι­τού­νται 4,8 δισε­κα­τομ­μύ­ρια ευρώ. Στην καλύ­τερη περί­πτωση το σύστημα θα χρεια­ζό­ταν περί τα 2,8 δισε­κα­τομ­μύ­ρια για να εξο­μα­λυν­θεί σε κάποιο βαθμό η κατά­σταση.

Στη χει­ρό­τερη μοίρα είναι όσοι ανοί­γουν την πόρτα της εξόδου με δια­δο­χική ασφά­λιση, καθώς η επι­κοι­νω­νία μεταξύ των ασφα­λι­στι­κών φορέων βρί­σκε­ται ακόμη σε εποχές που θα φάντα­ζαν προϊ­στο­ρι­κές στα τζι­μά­νια της Google… «Γολ­γο­θάς» είναι για πολλούς και η έκδοση της επι­κου­ρι­κής σύντα­ξης, που φτάνει ακόμη και τα 3-3,5 χρόνια στο Ταμείο των εμπο­ρο­ϋ­παλ­λή­λων (ΤΕΑΕΥΚ). Τι φταίει; Ο έλεγχος για την έκδοση της επι­κου­ρι­κής γίνεται σε χει­ρό­γραφα παρα­στα­τικά που ανα­τρέ­χουν σε χρονιές πριν το 1998. Γραμ­μά­τια είσπρα­ξης και κατα­στά­σεις προ­σω­πι­κού στοι­βά­ζο­νται σε φακέ­λους και γεμί­ζουν ένα ολό­κληρο υπόγειο 500 τ.μ. στην Καλ­λι­θέα επί της Ευαγ­γε­λι­στρίας 5.

Στο Ταμείο υπάρ­χουν μόνο 10 άτομα για να εκδί­δουν συντά­ξεις και άλλοι 10 για να ψάχνουν στους φακέ­λους. Στόχος είναι κι αυτό το αρχείο να ψηφιο­ποι­η­θεί μέσω ΕΣΠΑ. Η… λόγω μνη­μο­νίων συγ­χώ­νευση στο ΕΤΕΑ (Ενιαίο Ταμείο Επι­κου­ρι­κής Ασφά­λι­σης) και των τελευ­ταίων 11 Επι­κου­ρι­κών που είχαν μείνει ανε­ξάρ­τητα δυσχε­ραί­νει ακόμη περισ­σό­τερο την κατά­σταση. Αρκεί να ανα­φερ­θεί πως το ΤΕΑΑ, το Επι­κου­ρικό των αρτο­ποιών του ΟΑΕΕ υπο­λό­γιζε τις επι­κου­ρι­κές συντά­ξεις με βάση τα… κιλά το αλεύρι που είχε χρη­σι­μο­ποι­ή­σει ο αρτο­ποιός στην επαγ­γελ­μα­τική του καριέρα.

Στα τσου­βά­λια παρα­μέ­νουν χιλιά­δες γραμ­μά­τια είσπρα­ξης και άλλα απο­δει­κτικά στοι­χεία πλη­ρω­μής εισφο­ρών για εφάπαξ.

Ανάλογα με το αλεύρι που κατα­νά­λωνε την ημέρα και τις ημέρες ασφά­λι­σης έβγαινε η σύνταξή του… Τώρα, τα στελέχη του ΕΤΕΑ πρέπει να επα­νυ­πο­λο­γί­σουν τις συντά­ξεις των αρτο­ποιών αντι­κα­θι­στώ­ντας τα σακιά των αλεύρων με τα νέα ποσοστά ανα­πλή­ρω­σης…

Γιάννης Φώσκο­λος

[email protected]

Φωτο­γρα­φίες: Χάρης Γκίκας

Το πάτωμα είναι ο μόνος κενός χώρος στις γεμάτες αρχειο­θή­κες του ΤΑΞΥ.

ΕΘΝΟΣ