Τραγέλαφος στην παραχώρηση παραλιών

Τε­λι­κά, ούτε φέτος τα κα­τα­φέ­ρα­με. Η πα­ρα­χώ­ρη­ση των πα­ρα­λιών στους δή­μους προς εκ­με­τάλ­λευ­ση έγινε και φέτος στο «παρά πέντε» της έναρ­ξης της του­ρι­στι­κής πε­ριό­δου, με μια ρύθ­μι­ση σε ένα πο­λυ­νο­μο­σχέ­διο. Επι­πλέ­ον, ακο­λού­θη­σε ξανά έναν κα­νό­να που πέ­ρυ­σι το Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τεί­ας έκρι­νε ως αντι­συ­νταγ­μα­τι­κό. Η τε­λευ­ταία αυτή εξέ­λι­ξη προ­κά­λε­σε την αντί­δρα­ση των με­γα­λύ­τε­ρων πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών ορ­γα­νώ­σε­ων της χώρας, που στρά­φη­καν (για ακόμα μια φορά) ενά­ντια στον αναπλ. υπουρ­γό Γιάν­νη Τσι­ρώ­νη. Αλλά ας πά­ρου­με τα πράγ­μα­τα από την αρχή: Οι πα­ρα­λί­ες και οι αι­για­λοί όλης της χώρας ανή­κουν στο Δη­μό­σιο, το οποίο απο­φα­σί­ζει κατά πε­ρί­πτω­ση για τα έργα (λ.χ. λι­με­νι­κά) που πραγ­μα­το­ποιού­νται σε αυτές, ή τη μα­κρο­χρό­νια πα­ρα­χώ­ρη­ση της χρή­σης τους (λ.χ. σε ξε­νο­δο­χεία). Εξαί­ρε­ση απο­τε­λεί η μί­σθω­ση αι­για­λών και πα­ρα­λιών για «απλή χρήση», δη­λα­δή για λό­γους ανα­ψυ­χής με ομπρέ­λες, ξα­πλώ­στρες και άλλες υπο­χρε­ω­τι­κά προ­σω­ρι­νές κα­τα­σκευ­ές (που κατά κα­νό­να λα­τρεύ­ου­με να μι­σού­με). Η πα­ρα­χώ­ρη­ση από το Δη­μό­σιο προς τους δή­μους πραγ­μα­το­ποιεί­ται σε ετή­σια βάση, σύμ­φω­να με κά­ποιους κα­νό­νες (δια­φύ­λα­ξη κοι­νό­χρη­στου χα­ρα­κτή­ρα, ελά­χι­στες απο­στά­σεις κ.λπ.). Οι δήμοι με τη σειρά τους τις μι­σθώ­νουν σε ιδιώ­τες, απο­δί­δο­ντας το 30% στο κρά­τος.

Η δια­δι­κα­σία είναι εξ αρχής προ­βλη­μα­τι­κή. Πρα­κτι­κά, καθώς το υπ. Οι­κο­νο­μι­κών κα­θυ­στε­ρεί κάθε χρόνο την απα­ραί­τη­τη από­φα­ση. Αλλά και ου­σια­στι­κά, καθώς το «τσου­βά­λια­σμα» όλων των πα­ρα­λιών, ανε­ξαρ­τή­τως χα­ρα­κτη­ρι­στι­κών, πε­ριο­χής κ.λπ., τις αφή­νει απρο­στά­τευ­τες στις «φι­λο­λαϊ­κές» προ­θέ­σεις κάθε δη­μάρ­χου. Το ση­μείο αυτό υπε­δεί­χθη πέ­ρυ­σι από το ΣτΕ: όπως έκρι­νε (αρ. 3944/15), με τη δια­δι­κα­σία αυτή «δεν δια­σφα­λί­ζε­ται η προ­στα­σία των πα­ρά­κτιων οι­κο­συ­στη­μά­των που κιν­δυ­νεύ­ουν από την υπε­ρεκ­με­τάλ­λευ­ση, ούτε δια­φυ­λάσ­σε­ται η κοι­νο­χρη­σία τους».

Το ΥΠΕΝ προ­σπά­θη­σε πέ­ρυ­σι να εφαρ­μό­σει την από­φα­ση του ΣτΕ, η υπό­θε­ση όμως κα­τέ­λη­ξε σε τρα­γέ­λα­φο, με τις απο­φά­σεις να εκ­δί­δο­νται… μέχρι τον Σε­πτέμ­βριο. Οι δήμοι βέ­βαια δεν πε­ρί­με­ναν το ΥΠΕΝ και προ­χώ­ρη­σαν στη μί­σθω­ση των πα­ρα­λιών σε ιδιώ­τες από την αρχή της σεζόν, με απο­τέ­λε­σμα η όλη υπό­θε­ση να λει­τουρ­γή­σει σε κα­θε­στώς πα­ρα­νο­μί­ας.

Φέτος, λοι­πόν, η πο­λι­τεία σκέ­φτη­κε να απο­φύ­γει τα ίδια λάθη. Η κα­τά­στα­ση όμως πα­ρα­μέ­νει προ­βλη­μα­τι­κή. Στα τέλη Μαρ­τί­ου, το υπουρ­γείο Πε­ρι­βάλ­λο­ντος δη­μο­σιο­ποί­η­σε έναν κα­τά­λο­γο με 531 πα­ρα­λί­ες σε 34 δή­μους της χώρας και ζή­τη­σε από όποιον επι­θυ­μεί να κα­τα­θέ­σει σε μια εβδο­μά­δα τις από­ψεις του. Μια επι­λο­γή χωρίς νόημα, καθώς πέραν του ότι δεν υπήρ­χε κεί­με­νο δια­βού­λευ­σης (παρά μόνο ένας κα­τά­λο­γος πα­ρα­λιών), το ζη­τού­με­νο είναι η πα­ρα­χώ­ρη­ση των ακτών των προ­στα­τευό­με­νων πε­ριο­χών να γί­νε­ται κατά πε­ρί­πτω­ση και με επι­στη­μο­νι­κά ορθό τρόπο (και όχι να κα­τα­γρα­φεί τι πι­στεύ­ει ο κα­θέ­νας από εμάς).

Τε­λι­κά στα τέλη Απρι­λί­ου, κάπου μέσα σε ένα νο­μο­σχέ­διο για τους αγρο­τι­κούς συ­νε­ται­ρι­σμούς (ν. 4384/16) το υπουρ­γείο Οι­κο­νο­μι­κών πα­ρέ­τει­νε κατά ένα έτος την ισχύ της από­φα­σης πα­ρα­χώ­ρη­σης του 2015. Κα­τό­πιν ο κ. Τσι­ρώ­νης εξέ­δω­σε από­φα­ση με την οποία συ­ναι­νεί στη μα­ζι­κή πα­ρα­χώ­ρη­ση των πα­ρα­λιών (και πάλι) υπό κά­ποιους γε­νι­κούς κα­νό­νες για όλες τις Natura. Ενώ απα­γό­ρευ­σε τη μί­σθω­ση των πα­ρα­λιών που βρί­σκο­νται στο Εθνι­κό Θα­λάσ­σιο Πάρκο Βο­ρεί­ων Σπο­ρά­δων (δη­λα­δή στην Αλόν­νη­σο) και σε έξι ζώνες οι­κι­στι­κού ελέγ­χου (σε Εύ­βοια, Κε­φα­λο­νιά, Αρ­γο­λί­δα, Ρόδο, Κω και Ρέ­θυ­μνο).

Αυτό εν­νο­ού­σε το ΣτΕ; Μάλ­λον όχι, αν κρί­νει κα­νείς από την αντί­δρα­ση των 14 με­γα­λύ­τε­ρων πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κών ορ­γα­νώ­σε­ων της χώρας. Οπως υπο­στή­ρι­ξαν χθες, έτσι ακυ­ρώ­νε­ται η δυ­να­τό­τη­τα αλλά και η υπο­χρέ­ω­ση του υπουρ­γεί­ου Πε­ρι­βάλ­λο­ντος να επο­πτεύ­σει και να ελέγ­ξει τις πρά­ξεις των δήμων.

Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, το πρό­βλη­μα δεν είναι μόνο ο τρό­πος πα­ρα­χώ­ρη­σης των πα­ρα­λιών, αλλά και ο ου­σια­στι­κός έλεγ­χος της εκ­με­τάλ­λευ­σής τους. Δυ­στυ­χώς, τα τε­λευ­ταία χρό­νια δήμοι και κρά­τος δρουν κα­τό­πιν ατυ­χή­μα­τος.

Κα­θη­με­ρι­νή