Πανελλαδικές: «Σφαγή» αριστούχων και βάσεις τριών ταχυτήτων

«Σφαγή» αρι­στού­χων- υπο­ψη­φί­ων για την τρι­το­βάθ­μια εκ­παί­δευ­ση ανα­μέ­νε­ται φέτος, αφού τα πρώτα στοι­χεία από τα βαθ­μο­λο­γι­κά κέ­ντρα δεί­χνουν ότι τα ευ­κο­λό­τε­ρα, σε σχέση μέ περσι, θέ­μα­τα των πα­νελ­λη­νί­ων εξε­τά­σε­ων,  έχουν ως απο­τέ­λε­σμα πε­ρισ­σό­τε­ροι μα­θη­τές να έχουν γρά­ψει κοντά στο άρι­στα. Αυτό πρα­κτι­κά ση­μαί­νει ότι μα­θη­τές με υψηλή βαθ­μο­λο­γία μπο­ρεί να μην κα­τα­φέ­ρουν να πε­ρά­σουν στις λε­γό­με­νες πε­ρι­ζή­τη­τες σχο­λές, αφού εκεί η ει­σα­γω­γή θα κρι­θεί στον… πόντο.

Ομως,  στις βά­σεις ει­σα­γω­γής στην τρι­το­βάθ­μια εκ­παί­δευ­ση δια­μορ­φώ­νε­ται φέτος νέο τοπίο, λόγω των αλ­λα­γών που έχουν επέλ­θει στο σύ­στη­μα ει­σα­γω­γής. Ετσι, οι βά­σεις δεν θα είναι συ­γκρί­σι­μες με τις αντί­στοι­χες περ­σι­νές, αφού η ανα­διάρ­θρω­ση των επι­στη­μο­νι­κών πε­δί­ων, τα λι­γό­τε­ρα εξε­τα­ζό­με­να μα­θή­μα­τα, το γε­γο­νός ότι πλέον δεν θα προ­σμε­τρά­ται ο προ­φο­ρι­κός βαθ­μός του σχο­λεί­ου είναι νέα δε­δο­μέ­να.  Επι­πλέ­ον, καθώς οι πα­νελ­λα­δι­κές εξε­τά­σεις φθά­νουν στην ολο­κλή­ρω­σή τους, τα πρώτα στοι­χεία από τα βαθ­μο­λο­γι­κά κέ­ντρα δεί­χνουν ότι οι συ­νο­λι­κά οι επι­δό­σεις των μα­θη­τών είναι κα­λύ­τε­ρες από πέρσι, σε συν­δυα­σμό, βε­βαί­ως,  με τον μι­κρό­τε­ρο βαθμό δυ­σκο­λί­ας των θε­μά­των, φέτος.

Ει­δι­κό­τε­ρα και  σύμ­φω­να με ένα πρώτο δείγ­μα βαθ­μο­λο­γιών οι υπο­ψή­φιοι φέτος έχουν γρά­ψει κα­λύ­τε­ρα από πέρσι και το πο­σο­στό των αρι­στού­χων είναι με­γα­λύ­τε­ρο. Ετσι, με­γά­λος ανα­μέ­νε­ται να δια­τη­ρη­θεί και φέτος ο αντα­γω­νι­σμός για τις λε­γό­με­νες πε­ρι­ζή­τη­τες σχο­λές (Νο­μι­κές, Ια­τρι­κές, Πο­λυ­τε­χνείο κ.λπ.), ενώ στα πε­ρισ­σό­τε­ρα επι­στη­μο­νι­κά πεδία οι με­σαί­ες σχο­λές θα έχουν μικρή αύ­ξη­ση ή θα πα­ρα­μεί­νουν στα περ­σι­νά επί­πε­δα. Μι­λά­με, ου­σια­στι­κά για δια­μόρ­φω­ση βά­σε­ων τριών τα­χυ­τή­των.

Τις εκτι­μή­σεις του για την πο­ρεία των βά­σε­ων, που στη­ρί­ζο­νται σε συ­γκε­κρι­μέ­νες πα­ρα­μέ­τρους, πα­ρου­σιά­ζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο εκ­παι­δευ­τι­κός ανα­λυ­τής Χρή­στος Κά­τσι­κας.

Ανα­λυ­τι­κά, το κεί­με­νο του κ. Κά­τσι­κα έχει ως εξής:

«Οι βά­σεις ει­σα­γω­γής του 2016 δεν είναι συ­γκρί­σι­μες με τις περ­σι­νές, αφού η ανα­διάρ­θρω­ση των επι­στη­μο­νι­κών πε­δί­ων, τα λι­γό­τε­ρα εξε­τα­ζό­με­να μα­θή­μα­τα και η απου­σία της προ­σμέ­τρη­σης των προ­φο­ρι­κών σχο­λι­κών βαθ­μών θα φέ­ρουν με­γά­λες ανα­τρο­πές που ενι­σχύ­ο­νται από τις κα­λύ­τε­ρες φε­τι­νές επι­δό­σεις.

Η ανί­χνευ­ση του “πώς θα κι­νη­θούν φέτος οι βά­σεις” στη­ρί­ζε­ται, ου­σια­στι­κά, στην εξέ­τα­ση τριών βα­σι­κών πα­ρα­γό­ντων που λει­τουρ­γούν ως “πύρ­γος ελέγ­χου” του σκα­μπα­νε­βά­σμα­τος των βά­σε­ων και πρι­μο­δο­τούν τις “κα­τα­δύ­σεις” ή τις “αναρ­ρι­χή­σεις” τους.

Ανα­φε­ρό­μα­στε, βε­βαί­ως, στις συ­ντε­ταγ­μέ­νες της δια­μόρ­φω­σης των βά­σε­ων, που είναι:

α. Ο “βαθ­μός δυ­σκο­λί­ας – ευ­κο­λί­ας” των θε­μά­των και οι επι­δό­σεις των υπο­ψη­φί­ων σε σχέση με τις προη­γού­με­νες χρο­νιές και ιδιαί­τε­ρα σε σχέση με την τε­λευ­ταία χρο­νιά με την οποία γί­νο­νται οι βα­σι­κές συ­γκρί­σεις.

β. Ο αριθ­μός των υπο­ψη­φί­ων σε σχέση με τον αριθ­μό των ει­σα­κτέ­ων που κάθε χρόνο παί­ζει τον ρόλο του “πα­σπαρ­τού” για τις βά­σεις των πέντε Επι­στη­μο­νι­κών Πε­δί­ων.

γ. Η σχέση ζή­τη­σης – προ­σφο­ράς θέ­σε­ων, δη­λα­δή, ο αριθ­μός των υπο­ψη­φί­ων που εστιά­ζουν το εν­δια­φέ­ρον τους στις “σχο­λές κύ­ρους” ή στις “σχο­λές πε­ριο­ρι­σμέ­νης ζή­τη­σης” και οι προ­σφε­ρό­με­νες θέ­σεις στις πα­ρα­πά­νω σχο­λές.

Οι δύο πρώ­τοι πα­ρά­γο­ντες προ­δια­γρά­φουν, κυ­ρί­ως, το “πα­τρόν” των γε­νι­κών βά­σε­ων ει­σα­γω­γής στα πέντε Επι­στη­μο­νι­κά Πεδία, ενώ ο άλλος πα­ρά­γο­ντας (γ), κυ­ρί­ως, “ξε­να­γεί” τους υπο­ψη­φί­ους στις “πί­στες” των βά­σε­ων κάθε Τμή­μα­τος Πα­νε­πι­στη­μί­ου ή ΤΕΙ στα όρια των Επι­στη­μο­νι­κών Πε­δί­ων.

Η ζή­τη­ση των τμη­μά­των

Όσον αφορά τη ζή­τη­ση των τμη­μά­των από τη μεριά των υπο­ψη­φί­ων δεν ανα­μέ­νε­ται δια­φο­ρο­ποί­η­ση σε σχέση με πέρσι. Η επι­μο­νή με­γά­λου τμή­μα­τος των υπο­ψη­φί­ων σε σχο­λές της πε­ριο­χής που κα­τοι­κο­ε­δρεύ­ουν (λόγω της πρω­το­φα­νούς οι­κο­νο­μι­κής κρί­σης που εκτός των άλλων έχει μειώ­σει και τις προσ­δο­κί­ες για αντι­στοί­χη­ση κά­ποιων σχο­λών με επαγ­γελ­μα­τι­κή απο­κα­τά­στα­ση), θα συ­νε­χι­στεί και φέτος ενώ από την άλλη όλα τα στοι­χεία που έχου­με στη διά­θε­σή μας φα­νε­ρώ­νουν ότι δεν έχει ανα­δει­χθεί καμιά σχολή ή ομάδα σχο­λών στις οποί­ες να επι­κε­ντρώ­νε­ται το εν­δια­φέ­ρον των υπο­ψη­φί­ων με δια­φο­ρε­τι­κούς όρους σε σχέση με πέ­ρυ­σι.

Με­γά­λος θα είναι και φέτος ο αντα­γω­νι­σμός των υπο­ψη­φί­ων για τις λε­γό­με­νες πε­ρι­ζή­τη­τες σχο­λές. Εν­δει­κτι­κό του αντα­γω­νι­σμού, είναι το γε­γο­νός ότι, στις τε­λευ­ταί­ες Πα­νελ­λα­δι­κές Εξε­τά­σεις, στις 30 πιο δη­μο­φι­λείς σχο­λές οι πρώ­τες προ­τι­μή­σεις ανήλ­θαν σε 21.476, οι προ­σφε­ρό­με­νες θέ­σεις δεν ξε­πέ­ρα­σαν τις 3.735, ενώ μόλις το 17,39% κα­τόρ­θω­σε να κα­το­χυ­ρώ­σει μια θέση σε αυτές.

Νο­μι­κές, Πο­λυ­τε­χνι­κές, Ια­τρι­κές και Στρα­τιω­τι­κές Σχο­λές μαζί με συ­γκε­κρι­μέ­να οι­κο­νο­μι­κά τμή­μα­τα (το τμήμα Λο­γι­στι­κής και Χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κής του Οι­κο­νο­μι­κού Πα­νε­πι­στη­μί­ου Αθή­νας), τα τμή­μα­τα Ψυ­χο­λο­γί­ας Αθή­νας και Θεσ­σα­λο­νί­κης και το τμήμα Επι­στή­μης Φυ­σι­κής Αγω­γής και Αθλη­τι­σμού της Αθή­νας. θα τρυ­γή­σουν και φέτος την αφρό­κρε­μα των πρώ­των προ­τι­μή­σε­ων των υπο­ψη­φί­ων και από αυτή την άποψη ο πα­ρά­γο­ντας ζή­τη­ση δεν μπο­ρεί να γίνει ο τρο­χο­νό­μος της κί­νη­σης των βά­σε­ων ει­σα­γω­γής όπως πα­λιό­τε­ρα.

Η ακτι­νο­γρα­φία του αριθ­μού

των ει­σα­κτέ­ων

Σχε­τι­κά με το φε­τι­νό αριθ­μό των ει­σα­κτέ­ων στα ΑΕΙ για το ακα­δη­μαϊ­κό έτος 2016-2017 αυτός είναι αυ­ξη­μέ­νος κατά 1.640 θέ­σεις λόγω της αύ­ξη­σης που ση­μειώ­νε­ται στους ει­σα­κτέ­ους των ΤΕΙ, ενώ στα Πα­νε­πι­στή­μια έχου­με μικρή μεί­ω­ση 345 θέ­σε­ων.

Στην πλειο­νό­τη­τα των Τμη­μά­των ο αριθ­μός των ει­σα­κτέ­ων πα­ρέ­μει­νε αμε­τά­βλη­τος, αν και αυτό αφορά κυ­ρί­ως τα Πα­νε­πι­στή­μια και όχι τα ΤΕΙ. Συ­γκε­κρι­μέ­να σε 232 Τμή­μα­τα ο αριθ­μός δεν άλ­λα­ξε συ­γκρι­τι­κά με το 2015-2016, ενώ αύ­ξη­ση ει­σα­κτέ­ων έχου­με σε 161 Τμή­μα­τα με τα 117 εξ αυτών να είναι Τμή­μα­τα των ΤΕΙ και μεί­ω­ση σε 50 Τμή­μα­τα.

Η με­γα­λύ­τε­ρη αύ­ξη­ση ει­σα­κτέ­ων στα Πα­νε­πι­στή­μια πα­ρα­τη­ρεί­ται στο τμήμα Πλη­ρο­φο­ρι­κής και Τη­λε­μα­τι­κής του Χα­ρο­κο­πεί­ου καθώς οι ει­σα­κτέ­οι αυ­ξά­νο­νται κατά 30 συ­γκρι­τι­κά με το προη­γού­με­νο έτος και το πο­σο­στό της αύ­ξη­σης δια­μορ­φώ­νε­ται στο 42,86%. Ακο­λου­θεί το Τμήμα Αρ­χι­τε­κτό­νων Μη­χα­νι­κών του Πα­νε­πι­στη­μί­ου Ιω­αν­νί­νων με αύ­ξη­ση 20 πο­σο­στιαί­ων μο­νά­δων ενώ το Τμήμα Πλη­ρο­φο­ρι­κής Πα­νε­πι­στη­μί­ου Θεσ­σα­λο­νί­κης πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται στον πί­να­κα των Τμη­μά­των με τη με­γα­λύ­τε­ρη αύ­ξη­ση ει­σα­κτέ­ων καθώς το συ­να­ντά­με στην τρίτη θέση με πο­σο­στό αύ­ξη­σης 20%.

Ο βαθ­μός ευ­κο­λί­ας/δυ­σκο­λί­ας των φε­τι­νών θε­μά­των

Είναι φα­νε­ρό ότι ο δη­μό­σιος λόγος περί εύ­κο­λων ή δύ­σκο­λων θε­μά­των έχει κά­ποια αξία μόνο σαν συ­γκρι­τι­κό στοι­χείο καθώς για τη δια­μόρ­φω­ση των βά­σε­ων (άνο­δος ή κά­θο­δος σε σχέση με την προη­γού­με­νη χρο­νιά) έχει ση­μα­σία όχι το «τι» έγρα­ψαν γε­νι­κά οι υπο­ψή­φιοι, αλλά το «τι» έγρα­ψαν σε σχέση με τους υπο­ψή­φιους της προη­γού­με­νης χρο­νιάς. Στο ση­μείο όμως αυτό δεν υπάρ­χουν συ­γκρί­σι­μα στοι­χεία καθώς φέτος κάνει το «ντε­μπού­το» του το νέο σύ­στη­μα πρό­σβα­σης στο οποίο έχου­με δια­φο­ρε­τι­κά επι­στη­μο­νι­κά πεδία, δια­φο­ρε­τι­κή κα­τα­νο­μή των υπο­ψη­φί­ων, λι­γό­τε­ρα μα­θή­μα­τα, δια­φο­ρε­τι­κό υπο­λο­γι­σμό των μο­ρί­ων και μη συμ­με­το­χή του προ­φο­ρι­κού βαθ­μού στον υπο­λο­γι­σμό της τε­λι­κής βαθ­μο­λο­γί­ας.

Με βάση ένα δείγ­μα 14.000 βαθ­μο­λο­γιών από τα εξε­τα­ζό­με­να μα­θή­μα­τα Νε­ο­ελ­λη­νι­κή Γλώσ­σα, Μα­θη­μα­τι­κά Κα­τεύ­θυν­σης, Μα­θη­μα­τι­κά Γε­νι­κής Παι­δεί­ας, Αρ­χαία, Φυ­σι­κή και Ιστο­ρία, (δείγ­μα που δεν μπο­ρεί να χα­ρα­κτη­ρι­στεί σε καμιά πε­ρί­πτω­ση αντι­προ­σω­πευ­τι­κό ωστό­σο φα­νε­ρώ­νει κά­ποιες τά­σεις) κα­τα­λή­γου­με στα πα­ρα­κά­τω συ­μπε­ρά­σμα­τα:

Οι επι­δό­σεις στην πλειο­νό­τη­τα εξε­τα­σθέ­ντων μα­θη­μά­των φαί­νε­ται να είναι κα­λύ­τε­ρες σε σχέση με πέ­ρυ­σι. Είναι εμ­φα­νές ότι φέτος, μι­κρό­τε­ρο πο­σο­στό υπο­ψη­φί­ων (σε σχέση με πέ­ρυ­σι) θα βρί­σκε­ται κάτω από τη βάση ενώ ανα­μέ­νε­ται με­γά­λη συ­γκέ­ντρω­ση υπο­ψη­φί­ων με βαθ­μο­λο­γί­ες με­τα­ξύ 11 και 15.

Οι αρι­στού­χοι (βαθ­μο­λο­γία 18-20) θα είναι πε­ρισ­σό­τε­ροι φέτος από πέ­ρυ­σι σε όλες τις Κα­τευ­θύν­σεις

Τα μα­θή­μα­τα που δυ­σκό­λε­ψαν φέτος τους υπο­ψή­φιους και θα έχουν σχε­τι­κά με­γά­λα πο­σο­στά απο­τυ­χί­ας ανα­μέ­νε­ται να είναι τα Μα­θη­μα­τι­κά, τα Αρ­χαία, η Ιστο­ρία και η Βιο­λο­γία. Ωστό­σο και σε αυτή την πε­ρί­πτω­ση τα πο­σο­στά υπο­ψη­φί­ων με βαθ­μούς κάτω από τη βάση σε σχέση με πέρσι θα είναι μι­κρό­τε­ρα

Σχε­τι­κά με την κί­νη­ση

των βά­σε­ων ει­σα­γω­γής

Στα πλαί­σια αυτά σε γε­νι­κές γραμ­μές τα δε­δο­μέ­να που έχουν δια­μορ­φω­θεί φα­νε­ρώ­νουν τα πα­ρα­κά­τω:

1. Η αφαί­ρε­ση, κατά τον υπο­λο­γι­σμό της βαθ­μο­λο­γί­ας, των προ­φο­ρι­κών βαθ­μών οι οποί­οι έδι­ναν πριμ 600 μο­ρί­ων στο σύ­νο­λο σχε­δόν των υπο­ψη­φί­ων, πρι­μο­δο­τούν την πτώση των βά­σε­ων

2. Με τον ίδιο τρόπο λει­τουρ­γεί και το γε­γο­νός ότι στο νέο σύ­στη­μα πρό­σβα­σης έχει απο­δυ­να­μω­θεί η βα­ρύ­τη­τα των δύο Μα­θη­μά­των Αυ­ξη­μέ­νης Βα­ρύ­τη­τας.

3. Το με­γα­λύ­τε­ρο πο­σο­στό φε­τι­νών βαθ­μο­λο­γιών πάνω από τη βάση σε σχέση με πέρσι είναι σαφώς πα­ρά­γο­ντας ανό­δου των βά­σε­ων των χα­μη­λών και με­σαί­ων σχο­λών.

4. Αν πά­ρου­με υπόψη το 1, το 2 και το 3 μπο­ρού­με να μι­λή­σου­με για βά­σεις τριών τα­χυ­τή­των που ση­μαί­νει: Πρώ­τον ότι οι πε­ρισ­σό­τε­ρες χα­μη­λό­βαθ­μες σχο­λές όλων των Πε­δί­ων θα γί­νουν πιο απαι­τη­τι­κές στις βά­σεις ει­σα­γω­γής τους. Δεύ­τε­ρον ότι στα πε­ρισ­σό­τε­ρα Πεδία οι με­σαί­ες σχο­λές θα έχουν μικρή αύ­ξη­ση ή θα πα­ρα­μεί­νουν στα περ­σι­νά Πεδία. Τρί­τον ότι οι υψη­λό­βαθ­μες σχο­λές θα κι­νή­σουν τις βά­σεις ει­σα­γω­γής τους, στη με­γά­λη τους πλειο­ψη­φία στα περ­σι­νά επί­πε­δα και με μικρή άνοδο σε κά­ποιες πε­ρι­πτώ­σεις

5. Πα­ράλ­λη­λα οφεί­λου­με να πά­ρου­με υπόψη μας και ορι­σμέ­να άλλα ση­μα­ντι­κά στοι­χεία που ανα­μέ­νε­ται να δια­δρα­μα­τί­σουν ση­μα­ντι­κό ρόλο στην κί­νη­ση των βά­σε­ων καθώς αφο­ρούν στη σχέση αριθ­μός υπο­ψη­φί­ων – αριθ­μός θέ­σε­ων ει­σα­κτέ­ων μέσα στα όρια των Επι­στη­μο­νι­κών Πε­δί­ων. Ας ανι­χνεύ­σου­με αυτή τη σχέση και το ρόλο της στην κί­νη­ση των βά­σε­ων ει­σα­γω­γής στα δυο με­γα­λύ­τε­ρα Επι­στη­μο­νι­κά Πεδία, των αν­θρω­πι­στι­κών σπου­δών και των θε­τι­κών επι­στη­μών. Οι υπο­ψή­φιοι των αν­θρω­πι­στι­κών σπου­δών με το νέο σύ­στη­μα πρό­σβα­σης είναι λίγο λι­γό­τε­ροι από πέρσι (37,8% των υπο­ψη­φί­ων φέτος ενώ πέ­ρυ­σι απο­τε­λού­σαν το 40,54 των υπο­ψη­φί­ων), αλλά πα­ράλ­λη­λα φέτος έχουν πολύ λι­γό­τε­ρες επι­λο­γές από πέ­ρυ­σι. Αυτό ση­μαί­νει ότι οι φε­τι­νοί υπο­ψή­φιοι του με­γα­λύ­τε­ρου Πε­δί­ου (των αν­θρω­πι­στι­κών σπου­δών) εφό­σον η συ­ντρι­πτι­κή τους πλειο­νό­τη­τα δεν δη­λώ­σει 5ο μά­θη­μα θα έχουν δυ­σμε­νέ­στε­ρους όρους πρό­σβα­σης από τους περ­σι­νούς του ίδιου Πε­δί­ου καθώς θα τους αντι­στοι­χούν αρ­κε­τές λι­γό­τε­ρες θέ­σεις. Αντί­θε­τα οι υπο­ψή­φιοι του δεύ­τε­ρου με­γα­λύ­τε­ρου Επι­στη­μο­νι­κού Πε­δί­ου, των θε­τι­κών επι­στη­μών, (35,8% των υπο­ψη­φί­ων), καθώς έχουν πρό­σβα­ση στις σχο­λές του 2ου και του 3ου πε­δί­ου (δη­λα­δή διεκ­δι­κούν πε­ρί­που 24.000 θέ­σεις), ανα­μέ­νε­ται να έχουν ση­μα­ντι­κά με­γα­λύ­τε­ρες ευ­και­ρί­ες πρό­σβα­σης.

6. Για τις σχο­λές επι­στη­μών εκ­παί­δευ­σης, η πτώση είναι δε­δο­μέ­νη λόγω της μεί­ω­σης του αριθ­μού υπο­ψη­φί­ων και της απώ­λειας του bonus των προ­φο­ρι­κών».