Νέο πεδίο βολής στο Αιγαίο θα επιδιώξει η Τουρκία

Τη στιγμή που η Ελλάδα προ­σέρ­χε­ται με θετική διάθεση στον διάλογο με την Τουρκία για να συμ­φω­νη­θούν Μέτρα Οικο­δό­μη­σης Εμπι­στο­σύ­νης (ΜΟΕ) στο Αιγαίο, η Αγκυρα έχει δια­μη­νύ­σει στην Αθήνα ότι αργά ή γρήγορα θα ανα­κοι­νώ­σει ένα νέο πεδίο βολής, ενδε­χό­μενο που θα προ­κα­λέ­σει έκρυθ­μες κατα­στά­σεις σε πολι­τικό και διπλω­μα­τικό επίπεδο, ενώ είναι σαφές ότι η ένταση και σε στρα­τιω­τικό επίπεδο θα είναι αισθητή.

Το τελευ­ταίο διά­στημα, έμπει­ροι Ελληνες διπλω­μά­τες κατα­γρά­φουν σαφείς και στρα­τη­γι­κού χαρα­κτήρα ποιο­τι­κές αλλαγές στην τουρ­κική στάση, που δεν απο­σκο­πούν απλά στην αμφι­σβή­τηση του καθε­στώ­τος του Αιγαίου, αλλά στη ριζική αλλαγή του πλαι­σίου δια­λό­γου και εκπο­νούν σχέδια αντι­με­τώ­πι­σής τους, τονί­ζο­ντας την ανάγκη η πολι­τική ηγεσία της χώρας να μελε­τή­σει άμεσα την πολι­τική της. Η Τουρκία θέλει να δημιουρ­γή­σει ένα νέο πεδίο βολής στο Αιγαίο, με το σκε­πτικό ότι η Ελλάδα δια­θέ­τει τρία. Ομως, η κυβέρ­νηση αντι­τεί­νει ότι τα ελλη­νικά πεδία βολής είναι νόμιμα, ενώ η Τουρκία δεσμεύει περιο­χές εντός του FIR Αθηνών, πράγμα παρά­νομο. Η Τουρκία αμφι­σβη­τεί τις αρμο­διό­τη­τες της Ελλάδας στο FIR Αθηνών, που ασκεί νόμιμα η χώρα μας βάσει απο­φά­σεων του ICAO. Η ηγεσία των ελλη­νι­κών Ενόπλων Δυνά­μεων δεν συζητά καν το ενδε­χό­μενο να καταρ­γη­θούν όλα τα πεδία βολής, πρόταση που έχει υπο­βλη­θεί, καθώς όπως επι­ση­μαί­νουν, αυτό θα προ­κα­λούσε προ­βλή­ματα ασφά­λειας στη χώρα.

Oι συνα­ντή­σεις του υπουρ­γού Εξω­τε­ρι­κών Νίκου Κοτζιά στην Κων­στα­ντι­νού­πολη αύριο με τον πρω­θυ­πουργό Αχμέτ Ντα­βού­το­γλου και μεθαύ­ριο στην Αγκυρα με τον ομόλογό του Τσα­βού­σο­γλου, αν και σχε­διά­ζε­ται να επι­δρά­σουν κατευ­να­στικά, δεδο­μέ­νου ότι τα ΜΟΕ αυτήν ακριβώς την απο­στολή έχουν, εντού­τοις επι­κρα­τεί έντονος προ­βλη­μα­τι­σμός για τη γενι­κό­τερη στρα­τη­γική της Αγκυρας στο Αιγαίο και τη Θράκη. Είναι πιθανό -όπως ανα­φέ­ρει η Καθη­με­ρινή – να ανα­κοι­νω­θούν κάποια βήματα για την οικο­δό­μηση των ΜΟΕ στην Αγκυρα, ωστόσο οι εκκρε­μό­τη­τες είναι πολλές και όλα δεί­χνουν ότι το ναυάγιο δεν είναι μακριά, αν η Τουρκία εμμεί­νει στην τακτική της.

Οπως παρα­τη­ρούν έγκυρες διπλω­μα­τι­κές πηγές, η Τουρκία τον τελευ­ταίο χρόνο κάνει κινή­σεις που απο­σκο­πούν στη συν­δια­χεί­ριση του ενα­έ­ριου αλλά και του θαλάσ­σιου χώρου του Αιγαίου, ενώ είναι γνωστή ανάλογη στρα­τη­γική στη Θράκη. Το υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών και η κυβέρ­νηση, συνο­λικά, μελε­τούν νέες πολι­τι­κές παρεμ­βά­σεις στη Θράκη, δια­βλέ­πο­ντας τον κίνδυνο που μπορεί να προ­κα­λέ­σει η συνεχής δια­βρω­τική πολι­τική της Αγκυρας σε κοι­νω­νικό και οικο­νο­μικό επίπεδο, που αξιο­ποιεί­ται πολι­τικά και διπλω­μα­τικά.

Το ερευ­νη­τικό πλοίο Explora

Στο Αιγαίο, πέραν των γνωστών θεμάτων που θέτει για τον εναέριο χώρο, η Αγκυρα απαί­τησε πρό­σφατα από το ιταλικό ερευ­νη­τικό πλοίο Explora που έκανε προ­γραμ­μα­τι­σμένη πόντιση καλω­δίου νοτίως της Κρήτης, να ζητήσει την άδειά της, ενώ σε εκείνη την περιοχή δεν είχε καμία δικαιο­δο­σία.

Το δεύτερο και πιo επι­κίν­δυνο στοι­χείο που έχει ανα­κύ­ψει είναι η αλλαγή στη θεωρία των γκρίζων ζωνών σε πιο επι­θε­τική εκδοχή. Εδώ και μερι­κούς μήνες η Aγκυρα δεν θεωρεί πλέον γκρίζες ζώνες τα νησιά που δεν κατο­νο­μά­ζο­νται ρητά στις Συν­θή­κες, αλλά νησιά υπό κατοχή. Το διεθνές νομικό πλαίσιο, ωστόσο, με το οποίο ρυθ­μί­στη­καν τα θέματα κυριαρ­χίας στην περιοχή μετά τους Παγκο­σμί­ους Πολέ­μους (Συν­θή­κες Λωζάν­νης, 1923 και Παρι­σίων, 1947) είναι απο­λύ­τως σαφές και αδιαμ­φι­σβή­τητο, αλλά αυτό δεν αρκεί στην Aγκυρα. Τα νησιά αυτά, μεταξύ των οποίων η Γαύδος, οι Οινούσ­σες, οι Φούρνοι, το Αγα­θο­νήσι κ.ά. σύμφωνα με τη νέα ορο­λο­γία βρί­σκο­νται υπό ελλη­νική κατοχή… Το θέμα έχει τεθεί ήδη υπό μορφή ερω­τή­σεων στην Τουρ­κική Εθνο­συ­νέ­λευση, με Τούρ­κους βου­λευ­τές να ζητούν την «απε­λευ­θέ­ρωσή» τους. Ωστόσο όλο αυτό το σκηνικό, που θα μπο­ρούσε να θεω­ρη­θεί γραφικό, έχει πολι­τική προ­έ­κταση, καθώς η επίσημη θέση της Αγκυρας είναι αμφι­λε­γό­μενη, δηλαδή δεν λέει ξεκά­θαρα ότι τα νησιά είναι τουρ­κικά, αλλά ούτε δηλώνει ότι δεν είναι, δημιουρ­γώ­ντας σκόπιμα σύγχυση. Συνεχή δια­βή­ματα του ελλη­νι­κού υπουρ­γείου Εξω­τε­ρι­κών δεν έχουν φέρει κανένα απο­τέ­λε­σμα.

Οι υπουρ­γοί Εξω­τε­ρι­κών Ελλάδας και Τουρ­κίας ανα­μέ­νε­ται να ανα­κοι­νώ­σουν την ανα­θέρ­μανση του δια­λό­γου στο πλαίσιο των διε­ρευ­νη­τι­κών επαφών, που βρί­σκο­νται σε τέλμα τα τελευ­ταία χρόνια. Σύμφωνα με έμπει­ρους διπλω­μα­τι­κούς παρά­γο­ντες, η ελλη­νική κυβέρ­νηση θέλει την ανα­θέρ­μανση όχι γιατί η συνέ­χιση του δια­λό­γου έχει πολλά να προ­σφέ­ρει, αλλά για να συντη­ρή­σει ένα κλίμα δια­λό­γου που είναι απα­ραί­τητο για τη δια­τή­ρηση ενός θετικού κλί­μα­τος στις διμε­ρείς σχέσεις. Οι ίδιες πηγές τονί­ζουν ότι απαι­τού­νται πολι­τι­κές απο­φά­σεις, που είναι δύσκολο να πάρει η ελλη­νική κυβέρ­νηση στην παρούσα φάση του­λά­χι­στον λόγω της κρίσης. Ωστόσο, προ­σθέ­τουν, αν η Αθήνα και η Αγκυρα θέλουν πραγ­μα­τικά απο­τε­λέ­σματα δεν μένει παρά να απο­φα­σί­σουν ένα χρο­νο­διά­γραμμα, μετά το πέρας του οποίου θα πρέπει να ληφθούν απο­φά­σεις, δηλαδή είτε να υπάρξει διμερής συμ­φω­νία είτε προ­σφυγή στη Χάγη.

Ολα τα προ­α­να­φερ­θέ­ντα στοι­χεία που βασί­ζο­νται σε γεγο­νότα που διαρκώς εξε­λίσ­σο­νται στο παρα­σκή­νιο και έρχο­νται στο προ­σκή­νιο ως πολι­τι­κές σκιές στις διμε­ρείς σχέσεις, απα­σχο­λούν έντονα τον πρω­θυ­πουργό που προς το παρόν έχει απορ­ρί­ψει αλλε­πάλ­λη­λες προ­σκλή­σεις να επι­σκε­φθεί την Τουρκία. Υπό αυτό το πρίσμα τα απο­τε­λέ­σματα των επαφών του κ. Κοτζιά στην Τουρκία ανα­μέ­νο­νται με ενδια­φέ­ρον και ελπίδα για κάτι θετικό, καθώς στο τραπέζι θα τεθεί σύντομα και το Κυπριακό.

Καθη­με­ρινή