Τα φθηνά περάσματα του Αιγαίου- Αποστολή στη Λέρο

«Μας λέτε αλή­θεια ότι δεν θα μεί­νου­με άλλο βράδυ εδώ;». Ο 26χρο­νος πρό­σφυ­γας από τη Συρία, Αλί Ουα­σίμ, έμοια­ζε να μην πι­στεύ­ει τη δια­βε­βαί­ω­ση λι­με­νι­κού στη Λέρο ότι σύ­ντο­μα η τα­λαι­πω­ρία του θα τε­λεί­ω­νε. Μετά την άφιξή του από τα πα­ρά­λια της Τουρ­κί­ας, με­τρού­σε ήδη μία νύχτα μαζί με δε­κά­δες άλ­λους με­τα­νά­στες, στρι­μωγ­μέ­νος σε απο­θή­κη του λι­με­ναρ­χεί­ου. Εκεί είχε προ­σπα­θή­σει να κοι­μη­θεί πάνω σε ξύ­λι­νες πα­λέ­τες, έχο­ντας για μα­ξι­λά­ρι μια σα­μπρέ­λα που θα χρη­σί­μευε ως σω­σί­βιο στο θα­λάσ­σιο πέ­ρα­σμά του προς την Ελ­λά­δα.

Με πρη­σμέ­να από την αϋ­πνία μάτια, ο Ουα­σίμ κι­νεί­ται νω­χε­λι­κά στον προ­αύ­λιο χώρο του λι­με­ναρ­χεί­ου. «Η βάρκα μας ήταν σαν κι αυτή, ίσως λίγο μι­κρό­τε­ρη. Είχε πε­ρί­που επτά μέτρα μήκος και 40 επι­βά­τες πάνω», λέει και δεί­χνει μια κα­τα­σχε­μέ­νη κόκ­κι­νη φου­σκω­τή λέμβο. Πάνω της ξα­πλώ­νουν απο­κα­μω­μέ­νοι δύο πρό­σφυ­γες.

Ο νε­α­ρός Σύρος εξη­γεί ότι στη μέση είχαν το­πο­θε­τή­σει τα γυ­ναι­κό­παι­δα –δώ­δε­κα συ­νο­λι­κά– και στις πλαϊ­νές πλευ­ρές τους άν­δρες. «Ο δια­κι­νη­τής μάς είχε υπο­σχε­θεί με­γά­λη βάρκα, με Wi-Fi. Είπε ότι το τα­ξί­δι θα ήταν πολύ ασφα­λές. Ηταν με­γά­λος ψεύ­της», λέει.

Μόλις ανοί­χτη­κε στη θά­λασ­σα το πε­ρα­σμέ­νο βράδυ, η λέμ­βος του συ­νά­ντη­σε δί­με­τρα κύ­μα­τα και δυ­να­τό αέρα. Οι δια­κι­νη­τές τούς είχαν πει να σκί­σουν τη βάρκα μόλις συ­να­ντή­σουν το ελ­λη­νι­κό Λι­με­νι­κό. Οι επι­βαί­νο­ντες δεν το έκα­ναν γιατί φο­βή­θη­καν για την ασφά­λεια των παι­διών. Τον χει­ρι­σμό του φου­σκω­τού είχε ανα­λά­βει άλλος πρό­σφυ­γας χωρίς γνώ­σεις ναυ­σι­πλο­ΐ­ας. Οι δια­κι­νη­τές τον έχρι­σαν «κα­πε­τά­νιο» στα τουρ­κι­κά πα­ρά­λια της πόλης Ντι­ντίμ και τον συμ­βού­λευ­σαν να κα­τευ­θυν­θεί προς το ασθε­νι­κό φως του Φαρ­μα­κο­νη­σί­ου στα έξι ναυ­τι­κά μίλια μα­κριά. «Ακο­λου­θή­σα­με το φως και προ­σευ­χη­θή­κα­με στον Αλλάχ να μην το σβή­σει κά­ποιος», είπε στην «Κ» ένας από τους επι­βά­τες της βάρ­κας. Χωρίς έμπει­ρο οδηγό, το σύ­ντο­μο πέ­ρα­σμα στοί­χι­ζε 1.000 ευρώ το κε­φά­λι.

Το τε­λευ­ταίο διά­στη­μα οι ελ­λη­νι­κές λι­με­νι­κές αρχές συ­να­ντούν όλο και πιο συχνά «κα­ρα­βιές» σαν κι αυτή στο Ανα­το­λι­κό Αι­γαίο. Οι αφί­ξεις πα­ρά­τυ­πων με­τα­να­στών και προ­σφύ­γων έχουν σχε­δόν πε­ντα­πλα­σια­στεί το πρώτο τρί­μη­νο του 2015 σε σχέση με την ίδια πε­ρί­ο­δο πέ­ρυ­σι σε Λέρο, Χίο και Μυ­τι­λή­νη. Εν­δει­κτι­κά, στη Λέρο δια­σώ­θη­καν τους πρώ­τους τρεις μήνες του χρό­νου 1.273 αλ­λο­δα­ποί που μπή­καν πα­ρά­νο­μα στη χώρα (ανά­με­σά τους Σύροι, Νι­γη­ρια­νοί ακόμα και Αϊ­τι­νοί), αριθ­μός που αντι­στοι­χεί σχε­δόν στο 50% των αφί­ξε­ων ολό­κλη­ρου του 2014.

Μετά την απε­λευ­θέ­ρω­σή τους με έγ­γρα­φα ανα­στο­λής απέ­λα­σης αι­τού­ντες άσυλο πε­ρι­μέ­νουν στο λι­μά­νι της Λέρου.

«Τα ποσά που ζη­τού­σαν παλιά τα κυ­κλώ­μα­τα δια­κί­νη­σης κυ­μαί­νο­νταν από 2.500 έως 5.000 ευρώ. Τώρα έχου­με δια­πι­στώ­σει ότι στοι­βά­ζο­νται δε­κά­δες με­τα­νά­στες σε φου­σκω­τές λέμ­βους, χωρίς οδηγό, πλη­ρώ­νο­ντας ακόμα και 500 ευρώ για να φτά­σουν σε ελ­λη­νι­κό νησί», λέει στην «Κ» ο λι­με­νάρ­χης Λέρου Σα­κελ­λά­ριος Μπι­λί­ρης. Αντί­στοι­χη ει­κό­να, για αύ­ξη­ση φθη­νών δρο­μο­λο­γί­ων χωρίς τη συ­νο­δεία δια­κι­νη­τών, δί­νουν λι­με­νι­κές πηγές σε Χίο και Μυ­τι­λή­νη. Στη Λέρο στις φε­τι­νές δια­σώ­σεις εντο­πί­στη­καν και συ­νε­λή­φθη­σαν μόλις πέντε δια­κι­νη­τές, ενώ το 2013 σε συ­νο­λι­κό αριθ­μό 454 δια­σω­θέ­ντων βρί­σκο­νταν και 17 δια­κι­νη­τές.

Ελ­λεί­ψεις στην υπο­δο­χή

Οσο όμως αυ­ξά­νο­νται οι με­τα­να­στευ­τι­κές ροές τόσο απο­κα­λύ­πτο­νται και τα πάγια προ­βλή­μα­τα υπο­δο­χής τους. Το πε­ρα­σμέ­νο Σαβ­βα­το­κύ­ρια­κο στη Λέρο έφτα­σαν τέσ­σε­ρα φου­σκω­τά. Το νησί είχε ήδη κη­ρυ­χθεί σε έκτα­κτη ανά­γκη λόγω έντο­νων και­ρι­κών φαι­νο­μέ­νων. Το χα­λά­ζι και η συ­νε­χής βρο­χό­πτω­ση προ­κά­λε­σαν κα­το­λι­σθή­σεις και πλημ­μύ­ρι­σαν δρό­μους. Τα κρα­τη­τή­ρια του αστυ­νο­μι­κού τμή­μα­τος, χω­ρη­τι­κό­τη­τας έξι ατό­μων, γέ­μι­σαν με δε­κά­δες με­τα­νά­στες, ενώ πάνω από 200 στρι­μώ­χτη­καν αρ­χι­κά στο λι­με­ναρ­χείο. Μια ομάδα στο υπό­γειο, άλλη μία στην απο­θή­κη και άλλη μία στο γκα­ράζ.

Πε­ρί­με­ναν εκεί μέχρι να με­τα­φερ­θούν στο αστυ­νο­μι­κό τμήμα, να κα­τα­γρα­φούν και να δια­πι­στω­θεί ποιοι από αυ­τούς είναι πρό­σφυ­γες από τη Συρία ή άλλα κράτη και χρή­ζουν προ­στα­σί­ας. Πα­λιό­τε­ρα είχαν κοι­μη­θεί ανή­λι­κοι με­τα­νά­στες ακόμη και στην αί­θου­σα συ­σκέ­ψε­ων του λι­με­ναρ­χεί­ου, ενώ εδώ και μόλις ένα χρόνο έχει εγκρι­θεί για την Αστυ­νο­μία κον­δύ­λι δια­τρο­φής 5,87 ευρώ ημε­ρη­σί­ως ανά με­τα­νά­στη.

Εξι μικρά παι­διά με τις μη­τέ­ρες τους, όλα από τη Συρία, ξά­πλω­σαν σε στρώ­μα­τα που απλώ­θη­καν σε δω­μά­τιο του γη­ρο­κο­μεί­ου της Μη­τρό­πο­λης Λέρου που βρί­σκε­ται ακρι­βώς δίπλα από το λι­με­ναρ­χείο. Ανά­με­σά τους βρι­σκό­ταν και βρέ­φος 25 ημε­ρών, τυ­λιγ­μέ­νο σε κου­βέρ­τες. Του είχαν φο­ρέ­σει κάλ­τσες στα χέρια για να κρα­τη­θεί ζεστό.

«Ο λαός στέ­κε­ται δίπλα τους. Τους πη­γαί­νουν φα­γη­τό και ρούχα. Αλ­λω­στε η Λέρος γνω­ρί­ζει από αν­θρώ­πι­νο πόνο λόγω του ψυ­χια­τρεί­ου», λέει ο ιε­ρέ­ας Στέ­φα­νος Κατές και προ­σθέ­τει ότι, πέρα από τους κα­τοί­κους, πρέ­πει να ορ­γα­νω­θεί και η Πο­λι­τεία.

«Με την κα­κο­και­ρία έτρε­μαν οι άν­θρω­ποι. Πή­γα­με έναν στο νο­σο­κο­μείο με υψηλό πυ­ρε­τό. Τα πόδια του ήταν τόσο πα­γω­μέ­να που δεν μπο­ρού­σε να κου­νή­σει τα δά­χτυ­λα», λέει η Μα­τί­να Κα­τσι­βέ­λη, συ­ντα­ξιού­χος ει­ρη­νο­δί­κης και πο­λι­τευ­τής του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, που μοί­ρα­σε στε­γνά ρούχα στους με­τα­νά­στες μαζί με άλ­λους εθε­λο­ντές του το­πι­κού Δι­κτύ­ου Αλ­λη­λεγ­γύ­ης.

Η «Βίλα Αρ­τε­μις»

Προ­κει­μέ­νου να απο­συμ­φο­ρη­θεί το λι­με­ναρ­χείο, άνοι­ξε την τε­λευ­ταία στιγ­μή η «Βίλα Αρ­τε­μις», ένα ερει­πω­μέ­νο κτί­ριο που λει­τουρ­γού­σε πα­λιό­τε­ρα για ψυ­χι­κά ασθε­νείς, εντός των εγκα­τα­στά­σε­ων του νο­σο­κο­μεί­ου Λέρου. Είχε ανα­και­νι­στεί από την Πε­ρι­φέ­ρεια (με κό­στος 40.000 ευρώ) για να υπο­δέ­χε­ται προ­σω­ρι­νά με­τα­νά­στες. Εδώ και μήνες όμως πα­ρέ­με­νε ανα­ξιο­ποί­η­το λόγω αντι­δρά­σε­ων μέ­ρους της το­πι­κής κοι­νω­νί­ας.

Επει­τα από επι­κοι­νω­νία των λι­με­νι­κών αρχών με την ανα­πλη­ρώ­τρια υπουρ­γό Με­τα­να­στευ­τι­κής Πο­λι­τι­κής Τασία Χρι­στο­δου­λο­πού­λου και με την αντει­σαγ­γε­λέα Κω την πε­ρα­σμέ­νη Κυ­ρια­κή, αυτό το κτί­ριο συν­δέ­θη­κε προ­σω­ρι­νά με ρεύμα και δέ­χθη­κε για ένα βράδυ στα πα­τώ­μα­τά του 75 με­τα­νά­στες. Κα­νο­νι­κά στα έξι δω­μά­τιά του μπο­ρεί να φι­λο­ξε­νή­σει πε­ρί­που 40 αν­θρώ­πους.

Την επο­μέ­νη το κτί­ριο ήταν και πάλι άδειο καθώς η Αστυ­νο­μία λόγω έλ­λει­ψης προ­σω­πι­κού αδυ­να­τού­σε να εγ­γυ­η­θεί τη φύ­λα­ξή του. Οσοι είχαν πε­ρά­σει από τα δω­μά­τια άφη­σαν πίσω τους υπνό­σα­κους της Υπα­της Αρ­μο­στεί­ας για τους Πρό­σφυ­γες και ένα κα­φά­σι με βρεγ­μέ­να πα­πού­τσια.

Ανα­ζη­τώ­ντας προ­σω­ρι­νή στέγη

Το ζή­τη­μα της πα­ρά­τυ­πης ει­σό­δου με­τα­να­στών απα­σχο­λεί την ακρι­τι­κή Λέρο εδώ και χρό­νια. Το 2008 μά­λι­στα είχε δε­χθεί το με­γα­λύ­τε­ρο κύμα μέχρι σή­με­ρα, με πε­ρισ­σό­τε­ρες από 3.500 αφί­ξεις. Η κ. Κα­τσι­βέ­λη και άλλοι εθε­λο­ντές έχουν βοη­θή­σει πολ­λούς από αυ­τούς. Μας δεί­χνει σε ένα άλ­μπουμ φω­το­γρα­φί­ες ασυ­νό­δευ­των ανή­λι­κων Αφ­γα­νών που κά­πο­τε είχαν ξε­πε­ρά­σει τους 100 στο νησί. Μι­λά­ει για γεν­νή­σεις και βα­φτί­σεις που έγι­ναν εδώ και θυ­μά­ται την τρα­γι­κή ιστο­ρία μιας Ιρα­κι­νής για­γιάς που έχασε το εγ­γό­νι της στη θά­λασ­σα. Μέσα σε τρεις ημέ­ρες πέ­θα­νε και εκεί­νη και η Μη­τρό­πο­λη Λέρου δέ­χθη­κε να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει την κη­δεία της.

Θα πε­ρί­με­νε κα­νείς ότι σή­με­ρα, στο νησί των 8.000 κα­τοί­κων από το οποίο έχουν πε­ρά­σει πάνω από 9.000 πα­ρά­τυ­ποι με­τα­νά­στες και πρό­σφυ­γες την τε­λευ­ταία επτα­ε­τία, θα λει­τουρ­γού­σε κά­ποιο ορ­γα­νω­μέ­νο σχέ­διο φι­λο­ξε­νί­ας τους. Πριν από δε­κα­ε­τί­ες στο με­γά­λο κτι­ρια­κό από­θε­μα που είχε αφή­σει εδώ ως κλη­ρο­νο­μιά η ιτα­λι­κή κα­το­χή στε­γά­στη­κε η «Αποι­κία Ψυ­χο­πα­θών Λέρου». Από τη δε­κα­ε­τία του ’90, όταν στα­δια­κά απο­δε­σμεύ­ο­νται από τον χρό­νιο εγκλει­σμό και την πα­ρα­μέ­λη­ση οι τρό­φι­μοι του ψυ­χια­τρεί­ου, πολλά από αυτά τα κτί­ρια μέ­νουν ανα­ξιο­ποί­η­τα.

Για ένα διά­στη­μα την πε­ρί­ο­δο 2002-2003 οι με­τα­νά­στες εγκα­θί­στα­νται σε εγκα­τα­λειμ­μέ­νο δη­μό­σιο κτί­ριο και σι­τί­ζο­νται από το Κρα­τι­κό Θε­ρα­πευ­τή­ριο Λέρου που τότε είχε ακόμη ικανό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό. Η νέα δη­μο­τι­κή αρχή όμως κλεί­νει το κτί­ριο κρί­νο­ντάς το ακα­τάλ­λη­λο. Ακο­λου­θεί προ­σω­ρι­νή στέ­γα­ση των με­τα­να­στών σε σκη­νές και την πε­ρί­ο­δο 2007-2010 το ξε­νο­δο­χείο «ΑΡΑ», ιδιο­κτη­σί­ας ενός ντό­πιου πρώην με­τα­νά­στη στις ΗΠΑ, ανα­λαμ­βά­νει να τους φι­λο­ξε­νή­σει έπει­τα από μειο­δο­τι­κό δια­γω­νι­σμό της νο­μαρ­χί­ας. Τα έξοδα τότε κα­λύ­πτο­νται από κοι­νο­τι­κούς πό­ρους. Η λήξη της σύμ­βα­σης όμως αφή­νει και πάλι το νησί με­τέ­ω­ρο.

Η «Βίλα Αρ­τε­μις», ως λύση, προ­κρί­νε­ται από την Πε­ρι­φέ­ρεια Νο­τί­ου Αι­γαί­ου, ο χώρος ανα­και­νί­ζε­ται, αλλά κολ­λά­ει γρα­φειο­κρα­τι­κά το θέμα της χρή­σης του. Στις 21 Φε­βρουα­ρί­ου το δη­μο­τι­κό συμ­βού­λιο Λέρου απο­φα­σί­ζει κατά πλειο­ψη­φία να μη δε­χτεί τη χρήση αυτού του κτι­ρί­ου για φι­λο­ξε­νία με­τα­να­στών. Ενας δη­μο­τι­κός σύμ­βου­λος μά­λι­στα λέει σε εκεί­νη τη συ­νε­δρί­α­ση ότι όσοι συ­νά­δελ­φοί του είναι αντί­θε­τοι στην από­φα­ση θα μπο­ρού­σαν να φι­λο­ξε­νή­σουν στα σπί­τια τους από πέντε με­τα­νά­στες κάθε φορά.

«Δίπλα ακρι­βώς έχου­με έναν παι­δι­κό σταθ­μό. Δεν έχουν ελεγ­χθεί ια­τρι­κά όσοι έρ­χο­νται, δεν ξέ­ρου­με πώς μπο­ρούν να αντι­δρά­σουν. Και οι με­τα­νά­στες βέ­βαια έχουν ανά­γκη από ένα ζεστό πε­ρι­βάλ­λον για τη σύ­ντο­μη πα­ρα­μο­νή τους στο νησί», λέει στην «Κ» ο δή­μαρ­χος Λέρου Μι­χά­λης Κό­λιας. Προ­τεί­νει να βρε­θεί άλλος χώρος, σε παλιό κτί­ριο του ψυ­χια­τρεί­ου, εκτός οι­κι­σμού. Ανά­με­σα στη «Βίλα Αρ­τε­μη» όμως και τον παι­δι­κό σταθ­μό δεν υπάρ­χει οπτι­κή επαφή, καθώς πα­ρεμ­βάλ­λε­ται κτί­ριο του νο­σο­κο­μεί­ου, ενώ και δίπλα στο λι­με­ναρ­χείο λει­τουρ­γεί σχο­λείο. Και η κ. Κα­τσι­βέ­λη λέει ότι μελ­λο­ντι­κά πρέ­πει να βρε­θεί ένα πιο με­γά­λο κτί­ριο για τη φι­λο­ξε­νία των με­τα­να­στών. Ωστό­σο, μέχρι τότε, προ­τεί­νει να αξιο­ποι­η­θεί η «Βίλα Αρ­τε­μις» ή ακόμη να εξε­τα­στεί η λύση προ­σω­ρι­νής εκ­μί­σθω­σης άλλων χώρων.

Το ζη­τού­με­νο πά­ντως για πρό­σφυ­γες όπως ο 33χρο­νος καρ­διο­χει­ρουρ­γός από τη Συρία, Αμπού Μο­χά­μεντ, είναι μια αξιο­πρε­πής σύ­ντο­μη φι­λο­ξε­νία στη Λέρο μέχρι να συ­νε­χί­σουν το τα­ξί­δι τους. Αφού πέ­ρα­σε μια νύχτα στη στρα­τιω­τι­κή βάση στο Φαρ­μα­κο­νή­σι, άλλη μία στο λι­με­ναρ­χείο και στη «Βίλα Αρ­τε­μη», μόλις έλαβε το χαρτί της εξά­μη­νης ανα­στο­λής απέ­λα­σης ο Σύρος πρό­σφυ­γας έμει­νε σε ξε­νο­δο­χείο της Λέρου πλη­ρώ­νο­ντας 30 ευρώ το δί­κλι­νο. «Φι­λο­ξε­νώ τώρα πε­ρί­που 16 πρό­σφυ­γες, όλους από Συρία. Είναι άν­θρω­ποι σαν κι εμάς και βε­βαί­ως έχουν χρή­μα­τα να πλη­ρώ­σουν», λέει στην «Κ» ο ξε­νο­δό­χος, Θε­ο­λό­γος Βιρ­βί­λης. «Το νησί όμως χρειά­ζε­ται βο­ή­θεια. Δεν μπο­ρεί να κα­λύ­ψει τό­σους αν­θρώ­πους. Το κα­λο­καί­ρι που θα φτά­νουν πε­ρισ­σό­τε­ροι φα­ντά­ζε­στε τι θα γίνει;».

Την επο­μέ­νη ο Μο­χά­μεντ μά­ζε­ψε τις λι­γο­στές απο­σκευ­ές του και επι­βι­βά­στη­κε στο κα­τα­μα­ράν για Κω. Από εκεί υπήρ­χε πλοίο της γραμ­μής που θα τον οδη­γού­σε στον Πει­ραιά. «Θέλω να φτάσω μετά στην Ιτα­λία. Από εκεί, θα δω», είπε.

Νυ­χτε­ρι­νή πε­ρι­πο­λία

Λίγο μετά τις 9 μ.μ. ξε­κι­νά­με, με ναυα­γο­σω­στι­κό του Λι­με­νι­κού Σώ­μα­τος και εξα­με­λές πλή­ρω­μα, πε­ρι­πο­λία κατά μήκος της οριο­γραμ­μής με την Τουρ­κία, που θα διαρ­κέ­σει μέχρι τις επτά το πρωί. Μας χω­ρί­ζουν πε­ρί­που 30 ναυ­τι­κά μίλια από τα τουρ­κι­κά χω­ρι­κά ύδατα. Ο καλός και­ρός αυ­ξά­νει τις πι­θα­νό­τη­τες να συ­να­ντή­σου­με βάρκα με με­τα­νά­στες, πα­ρό­μοια με εκεί­νη που με­τέ­φε­ρε τον Αμπού Μο­χά­μεντ στη Λέρο. Οι πε­ρι­πο­λί­ες είναι κα­θη­με­ρι­νές. Το λι­με­ναρ­χείο Λέρου όμως έχει ανά­γκη από προ­σω­πι­κό. Τα ίδια πλη­ρώ­μα­τα κα­λού­νται να βγουν στα ανοι­χτά για πολλά συ­νε­χό­με­να βρά­δια.

Η βρα­διά κυ­λά­ει χωρίς απρό­ο­πτα, ώσπου μετά τη μία τη νύχτα ακού­γε­ται στον ασύρ­μα­το: «Βάρκα (…) βλέ­πεις, έχει πο­ρεία προς τα εκεί (…) είναι “πα­κέ­το” αυτό». Ο χει­ρι­στής του σκά­φους έχει ει­δο­ποι­η­θεί από την ει­δι­κή κά­με­ρα στο Φαρ­μα­κο­νή­σι ότι μια λέμ­βος –πι­θα­νό­τα­τα με με­τα­νά­στες– πλη­σιά­ζει προς τα ελ­λη­νι­κά ύδατα.

Προ­τού να μας φτά­σει όμως πα­ρα­κο­λου­θού­με από μα­κριά ένα τουρ­κι­κό σκά­φος να την προ­σεγ­γί­ζει και να συλ­λέ­γει με κα­θυ­στέ­ρη­ση μίας ώρας τους αν­θρώ­πους. Οπως λένε λι­με­νι­κοί, αυτή η ει­κό­να δεν είναι συ­νη­θι­σμέ­νη. Τις πε­ρισ­σό­τε­ρες φορές τα φου­σκω­τά συ­νε­χί­ζουν ανε­νό­χλη­τα την πο­ρεία τους μέχρι να πε­ρά­σουν στην Ελ­λά­δα. Αυτό φά­νη­κε το επό­με­νο βράδυ, όταν η στρα­τιω­τι­κή φρου­ρά του Φαρ­μα­κο­νη­σί­ου εντό­πι­σε δύο ομά­δες με­τα­να­στών. Συ­νο­λι­κά 79 άν­θρω­ποι μέσα σε μια νύχτα είχαν κα­τορ­θώ­σει να απο­βι­βα­στούν στα βρά­χια της νη­σί­δας.

Κα­θη­με­ρι­νή