Η Ελλάδα είναι στις τελευταίες θέσεις της Ευρώπης στη δωρεά οργάνων

Στις τελευ­ταίες θέσεις του ευρω­παϊ­κού χάρτη Δωρεάς Οργάνων και Μετα­μο­σχεύ­σεων βρί­σκε­ται η Ελλάδα, ενώ τα τελευ­ταία χρόνια δρα­μα­τική είναι και η μείωση των αξιο­ποιού­με­νων δοτών, κάτι που έχει οδη­γή­σει σε αντί­στοιχη μείωση των μετα­μο­σχεύ­σεων.

Με αφορμή την «Πανελ­λή­νια Ημέρα Δωρεάς Οργάνων», που από το 2007 έχει θεσπι­στεί να γιορ­τά­ζε­ται κάθε χρόνο την 1η Νοεμ­βρίου – ημέρα εορ­τα­σμού των Αγίων Αναρ­γύ­ρων, Κοσμά και Δαμια­νού, Προ­στα­τών της Μεταμόσχευσης- ο Εθνικός Οργα­νι­σμός Μετα­μο­σχεύ­σεων κρούει εκ νέου το καμπα­νάκι για το ζήτημα, υπεν­θυ­μί­ζο­ντας στο ευρύ κοινό τη σημασία της Δωρεάς Οργάνων.

Ο ΕΟΜ ανέλαβε την ευθύνη ανά­πτυ­ξης του μετα­μο­σχευ­τι­κού προ­γράμ­μα­τος της χώρας μας στις αρχές της δεκα­ε­τίας του 2000, με μόλις 40 δότες το έτος (3,6 δότες ανά εκα­τομ­μύ­ριο πλη­θυ­σμού – α.ε.π.) και 97 μετα­μο­σχεύ­σεις οργάνων ετησίως. Κατόπιν ετών προ­σπα­θειών, το 2008 οι δότες οργάνων έφτασαν τους 98 (8,9 δότες α.ε.π.) και οι μετα­μο­σχεύ­σεις από απο­βιώ­σα­ντα δότη τις 266. Η καθο­δική πορεία έκτοτε οδήγησε εφέτος, για το έτος 2015, οι δότες να αριθ­μούν τους 30 (2,7 α.ε.π.) και οι μετα­μο­σχεύ­σεις συμπα­γών οργάνων να αγγί­ζουν μόλις τις 69. Αντί­στοιχα στην Ευρώπη, ο μέσος ευρω­παϊ­κός είναι στους 20 δότες α.ε.π., ενώ υπάρ­χουν χώρες που αξιο­ποιούν 35 δότες α.ε.π. και ως εκ τούτου πραγ­μα­το­ποιούν χιλιά­δες μετα­μο­σχεύ­σεις.

Ανα­ζη­τώ­ντας τις αιτίες της κάμψης, αυτές εντο­πί­ζο­νται κυρίως στη δυσλει­τουρ­γία του συστή­μα­τος υγείας, υπο­σύ­στημα του οποίου είναι και αυτό των μετα­μο­σχεύ­σεων. Η Δωρεά Οργάνων στη συνεί­δηση του κόσμου παρα­μέ­νει ως μία πράξη άμεσα συν­δε­δε­μένη με αλτρουι­στικά συναι­σθή­ματα και εκφρά­ζει την ανάγκη για συνοχή & αλλη­λο­ϋ­πο­στή­ριξη των ανθρώ­πων μέσα στο κοι­νω­νικό γίγνε­σθαι, όμως η ανε­πάρ­κεια του συστή­μα­τος υγείας να μετου­σιώ­σει τη «διάθεση προ­σφο­ράς» των πολιτών σε «πράξη δωρεάς», συχνά ακυ­ρώ­νει τη διάθεση αυτή. Άμεση προ­τε­ραιό­τητα του Εθνικού Οργα­νι­σμού Μετα­μο­σχεύ­σεων (Ε.Ο.Μ.), ως αρμό­διου φορέα, είναι η αύξηση της δια­θε­σι­μό­τη­τας οργάνων προς μετα­μό­σχευση.

Για την εκπλή­ρωση όμως αυτού του σκοπού, απα­ραί­τητη προ­ϋ­πό­θεση είναι η υπο­στή­ριξη των Μονάδων Εντα­τι­κής Θερα­πείας (Μ.Ε.Θ.) από την πολι­τεία, για τη διευ­κό­λυνση του σημα­ντι­κού έργου τους, και κυρίως η επάρ­κεια κλινών σε αυτές, πρω­τί­στως για τους ασθε­νείς με ελπίδες επι­βί­ω­σης, αλλά και για τους δυνη­τι­κούς δότες οργάνων.

Παράλ­ληλα με αυτά απα­ραί­τητη είναι η ανά­πτυξη προ­γραμ­μά­των ποιο­τι­κού ελέγχου των δια­δι­κα­σιών δωρεάς και μετα­μό­σχευ­σης, η ενί­σχυση της αξιο­πι­στίας του συστή­μα­τος μετα­μο­σχεύ­σεων στην κοινή γνώμη, η διεύ­ρυνση της «δεξα­με­νής» των δοτών οργάνων, η ενί­σχυση των μονάδων μετα­μό­σχευ­σης, η περαι­τέρω ενη­μέ­ρωση και ευαι­σθη­το­ποί­ηση του κοινού και η βελ­τί­ωση της προ­σβα­σι­μό­τη­τας και της σωστής πλη­ρο­φό­ρη­σης των ασθενών για τη θερα­πεία μέσω της μετα­μό­σχευ­σης.

ΑΠΕ-ΜΠΕ