‘ Ερευνα για το γάλα- ‘Ισως δεν κάνει τόσο καλό όσο νομίζαμε

Σε αυτό το «αι­ρε­τι­κό» συ­μπέ­ρα­σμα κα­τέ­λη­ξε μια νέα με­γά­λη σου­η­δι­κή επι­στη­μο­νι­κή με­λέ­τη, η οποία όμως πρέ­πει να επι­βε­βαιω­θεί από μελ­λο­ντι­κές έρευ­νες, προ­τού οι επι­στή­μο­νες προ­χω­ρή­σουν σε νέες δια­τρο­φι­κές συ­στά­σεις. Η έρευ­να από την άλλη, συ­σχε­τί­ζει το πρό­βλη­μα μόνο με το γάλα και όχι με τα άλλα γα­λα­κτο­κο­μι­κά, αφού βρήκε ότι όσες γυ­ναί­κες τρώνε πολύ για­ούρ­τι και τυρί, κιν­δυ­νεύ­ουν λι­γό­τε­ρο από κά­ταγ­μα ή πρό­ω­ρο θά­να­το.

Οι ερευ­νη­τές, με επι­κε­φα­λής τον κα­θη­γη­τή Καρλ Μι­κά­ελ­σον της Ια­τρι­κής Σχο­λής του Πα­νε­πι­στη­μί­ου της Ου­ψά­λα, που έκα­ναν τη σχε­τι­κή δη­μο­σί­ευ­ση στο βρε­τα­νι­κό ια­τρι­κό πε­ριο­δι­κό «British Medical Journal», σύμ­φω­να με το Γαλ­λι­κό Πρα­κτο­ρείο, το «New Scientist» και τη βρε­τα­νι­κή «Ιντι­πέ­ντεντ», ανέ­φε­ραν ότι ο αυ­ξη­μέ­νος κίν­δυ­νος μπο­ρεί να οφεί­λε­ται στα υψηλά επί­πε­δα γα­λα­κτό­ζης, η οποία προ­έρ­χε­ται από διά­σπα­ση της λα­κτό­ζης, δύο μορ­φών σακ­χά­ρου που πε­ριέ­χο­νται στο γάλα και οι οποί­ες, όπως έχουν δεί­ξει προη­γού­με­νες με­λέ­τες σε πει­ρα­μα­τό­ζωα, αυ­ξά­νουν το οξει­δω­τι­κό στρες και τη χρό­νια φλεγ­μο­νή στον ορ­γα­νι­σμό.

Μέχρι σή­με­ρα μια δια­τρο­φή πλού­σια σε γάλα και γε­νι­κά σε γα­λα­κτο­κο­μι­κά προ­ϊ­ό­ντα θε­ω­ρεί­ται ότι μειώ­νει την πι­θα­νό­τη­τα κα­ταγ­μά­των λόγω οστε­ο­πό­ρω­σης. Οι σου­η­δοί επι­στή­μο­νες διευ­κρί­νι­σαν, πά­ντως, ότι η έρευ­νά τους δια­πί­στω­σε μια συ­σχέ­τι­ση ανά­με­σα στο πολύ γάλα και στον αυ­ξη­μέ­νο κίν­δυ­νο κα­ταγ­μά­των και πρό­ω­ρου θα­νά­του και όχι μια άμεση σχέση αι­τί­ας – απο­τε­λέ­σμα­τος, γι’ αυτό τα απρό­σμε­να ευ­ρή­μα­τά τους πρέ­πει να αντι­με­τω­πι­στούν με επι­φύ­λα­ξη, του­λά­χι­στον προς το παρόν.

Η έρευ­να και τα στοι­χεία

Οι ερευ­νη­τές με­λέ­τη­σαν στοι­χεία για δύο ομά­δες, μία 61.433 γυ­ναι­κών ηλι­κί­ας 39 – 74 ετών και μία 45.339 αν­δρών ηλι­κί­ας 45 – 79 ετών, ανα­φο­ρι­κά με τις δια­τρο­φι­κές συ­νή­θειές τους και την κα­τα­νά­λω­ση γά­λα­κτος, για­ουρ­τιού και τυ­ριού. Η γυ­ναι­κεία ομάδα πα­ρα­κο­λου­θή­θη­κε επί 20 έτη και η αν­δρι­κή επί 11 χρό­νια. Στη διάρ­κεια αυτών των πε­ριό­δων οι επι­στή­μο­νες κα­τέ­γρα­ψαν πόσα κα­τάγ­μα­τα έπα­θαν οι άν­θρω­ποι και πόσοι πέ­θα­ναν πρό­ω­ρα.

Η στα­τι­στι­κή ανά­λυ­ση για τις γυ­ναί­κες έδει­ξε ότι η αυ­ξη­μέ­νη κα­τα­νά­λω­ση γά­λα­κτος όχι μόνο δεν μεί­ω­νε κα­θό­λου τον κίν­δυ­νο κα­τάγ­μα­τος, αλλά μάλ­λον τον αύ­ξα­νε. Μέσα σε μια δε­κα­ε­τία, 42 στις 1.000 γυ­ναί­κες που έπι­ναν πολύ γάλα, έπα­θαν κά­ταγ­μα, ένα­ντι 35 στις1.000 που ήταν ο μέσος όρος και 31 στις 1.000 με­τα­ξύ όσων έπι­ναν λίγο γάλα ή κα­θό­λου.

Επι­πλέ­ον, οι γυ­ναί­κες που έπι­ναν πάνω από τρία πο­τή­ρια γάλα τη μέρα (κατά μέσο όρο 680 μι­λι­γκράμ), είχαν υψη­λό­τε­ρο κίν­δυ­νο πρό­ω­ρου θα­νά­του (180 γυ­ναί­κες στις 1.000) μέσα σε μια δε­κα­ε­τία, σε σχέση με όσες έπι­ναν λι­γό­τε­ρο από ένα πο­τή­ρι (κατά μέσο όρο 60 μι­λι­γκράμ), από τις οποί­ες πέ­θα­ναν 110 στις 1.000 μέσα στην ίδια δε­κα­ε­τία, ενώ ο μέσος όρος (ανε­ξάρ­τη­τα από την κα­τα­νά­λω­ση γά­λα­κτος) ήταν 126 θά­να­τοι στις 1.000 γυ­ναί­κες

Όσες έπι­ναν πάνω από τρία πο­τή­ρια ημε­ρη­σί­ως, είχαν 90% με­γα­λύ­τε­ρο κίν­δυ­νο πρό­ω­ρου θα­νά­του, 60% με­γα­λύ­τε­ρο κίν­δυ­νο κα­τάγ­μα­τος ισχύ­ου και 15% οποιου­δή­πο­τε άλλου κα­τάγ­μα­τος, σε σχέση με όσες έπι­ναν λι­γό­τε­ρο από ένα πο­τή­ρι τη μέρα, όπως είπε ο Καρλ Μι­κά­ελ­σον.

Όσον αφορά τους άν­δρες, πα­ρα­τη­ρή­θη­κε επί­σης ότι η αυ­ξη­μέ­νη κα­τα­νά­λω­ση γά­λα­κτος σχε­τι­ζό­ταν με αυ­ξη­μέ­νο κίν­δυ­νο πρό­ω­ρου θα­νά­του, αν και σε μι­κρό­τε­ρο βαθμό από ό,τι στις γυ­ναί­κες (πε­ρί­που 10% για τρία πο­τή­ρια και πάνω). Η πε­ραι­τέ­ρω ανά­λυ­ση επι­βε­βαί­ω­σε ότι η με­γα­λύ­τε­ρη κα­τα­νά­λω­ση γά­λα­κτος συν­δε­ό­ταν με «ανε­βα­σμέ­νους» βιο­δεί­κτες οξει­δω­τι­κού στρες και φλεγ­μο­νής.

Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, η κα­τα­νά­λω­ση μόνο ενός πο­τη­ριού γά­λα­κτος τη μέρα δεν φαί­νε­ται να απο­τε­λεί οποιο­δή­πο­τε πρό­βλη­μα (το πρό­βλη­μα αρ­χί­ζει μετά τα δύο πο­τή­ρια), ενώ η με­λέ­τη δια­πί­στω­σε αυ­ξη­μέ­νο κίν­δυ­νο σε όλα τα είδη γά­λα­κτος (με πολλά, λίγα ή κα­θό­λου λι­πα­ράκ.α.). Αντί­θε­τα, όπως δια­πι­στώ­θη­κε, τα γα­λα­κτο­κο­μι­κά προ­ϊ­ό­ντα (κυ­ρί­ως για­ούρ­τι, τυρί),που έχουν πολύ πιο χα­μη­λή πε­ριε­κτι­κό­τη­τα σε λα­κτό­ζη, συν­δέ­ο­νται με μειω­μέ­νη πρό­ω­ρη θνη­σι­μό­τη­τα και λι­γό­τε­ρα κα­τάγ­μα­τα, ιδίως με­τα­ξύ των γυ­ναι­κών.

«Τα ευ­ρή­μα­τά μας μπο­ρεί να θέ­σουν σε αμ­φι­σβή­τη­ση την ισχύ των συ­στά­σε­ων για την κα­τα­νά­λω­ση με­γά­λων πο­σο­τή­των γά­λα­τος ως μέ­τρου πρό­λη­ψης των κα­ταγ­μά­των» το­νί­ζουν οι ερευ­νη­τές, αλλά προ­σθέ­τουν ότι «τα ευ­ρή­μα­τα αυτά πρέ­πει να τύ­χουν ανε­ξάρ­τη­της επι­βε­βαί­ω­σης, προ­τού μπο­ρέ­σουν να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν για νέες δια­τρο­φι­κές συ­στά­σεις».

Ει­δι­κοί από άλλες χώρες συμ­φώ­νη­σαν ότι τα ευ­ρή­μα­τα πρέ­πει να δια­σταυ­ρω­θούν από άλλες έρευ­νες, καθώς η κα­τα­νά­λω­ση γά­λα­κτος εμ­φα­νί­ζει αυ­ξη­τι­κή τάση διε­θνώς, πα­ράλ­λη­λα με την πα­γκό­σμια οι­κο­νο­μι­κή ανά­πτυ­ξη. Ορι­σμέ­νοι επι­στή­μο­νες επε­σή­μα­ναν ότι η νέα με­λέ­τη εγεί­ρει πε­ρισ­σό­τε­ρα ερω­τή­μα­τα, παρά δίνει απα­ντή­σεις.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ