Βρέφη εγκλωβισμένα στα αζήτητα μαιευτηρίων

Αυτή τη στιγμή στο νεο­γνο­λο­γικό τμήμα του ΓΝΑ «Αλε­ξάν­δρα» φιλο­ξε­νού­νται περίπου 45 μωρά. Τις επό­με­νες ημέρες, αφού λάβουν την απα­ραί­τητη φρο­ντίδα, τα περισ­σό­τερα από αυτά θα φύγουν στην αγκαλιά των γονιών τους για το σπίτι. Οχι όλα. Δεκα­τέσ­σερα από τα βρέφη θα παρα­μεί­νουν στη θέση τους για μήνες κι ας μην ασθε­νούν. Ούτε ακριβώς «χωρίς οικο­γέ­νεια» ούτε ακριβώς με οικο­γέ­νεια, είναι τα παιδιά που λιμνά­ζουν στις τρύπες του συστή­μα­τος πρό­νοιας.

Πρό­κει­ται για παιδιά που, κατόπιν εισαγ­γε­λι­κής εντολής λόγω δια­φό­ρων κοι­νω­νι­κών προ­βλη­μά­των που αντι­με­τω­πί­ζουν, βρί­σκο­νται σε αναμονή έως ότου προ­ω­θη­θούν για φιλο­ξε­νία σε ιδρύ­ματα όπως το Κέντρο Προ­στα­σίας Παιδιού «Η Μητέρα» και το Αναρ­ρω­τή­ριο Πεντέ­λης. Τα εννέα από αυτά προ­έρ­χο­νται από μητέρες-χρήστριες που δεν μπορούν να τα φρο­ντί­σουν και τα υπό­λοιπα από γυναί­κες που ήρθαν, γέν­νη­σαν και έφυγαν χωρίς το μωρό τους. Ωστόσο, καθώς τα δύο ιδρύ­ματα αντι­με­τω­πί­ζουν επι­τα­κτικά προ­βλή­ματα υπο­στε­λέ­χω­σης –έχουν κλείσει ολό­κλη­ρες πτέ­ρυ­γες– η αναμονή μπορεί να διαρ­κέ­σει έως και πολλούς μήνες. Σε περι­πτώ­σεις, πάνω από χρόνο.

«Τα παιδιά αυτά είναι “εγκλω­βι­σμένα” στα νοσο­κο­μεία», λέει στην «Κ» η προϊ­στα­μένη της Κοι­νω­νι­κής Υπη­ρε­σίας του «Αλε­ξάν­δρα» κ. Αθηνά Χαρα­λά­μπους. «Οι συν­θή­κες φιλο­ξε­νίας εδώ δεν είναι οι καλύ­τε­ρες. Δεν είμαστε ίδρυμα, είμαστε νεο­γνο­λο­γικό τμήμα. Ενα παιδάκι έξι μηνών (σ.σ. το μεγα­λύ­τερο από τα παιδιά που φιλο­ξε­νού­νται στο «Αλε­ξάν­δρα» γεν­νή­θηκε τον περα­σμένο Μάρτιο) χρειά­ζε­ται κι άλλα πράγ­ματα, όπως ειδική δια­τροφή που το νοσο­κο­μείο δεν μπορεί να παρέχει. Δεν έχουμε ιδιαί­τερο χώρο γι’ αυτά, φιλο­ξε­νού­νται μαζί με τα υπό­λοιπα νεογνά και μάλιστα σε κούνιες παρότι έχουν μεγα­λώ­σει. Τα παιδιά αυτά είναι υγιή, θέλουν αγκαλιά, φρο­ντίδα, ησυχία. Εχουν πολύ μεγάλη ανάγκη την προ­σω­πική επαφή, ένα σημείο ανα­φο­ράς. Εδώ δεν μπορούν να το έχουν. Η μακρό­χρονη παρα­μονή στο νοσο­κο­μείο συνιστά παρα­μέ­ληση, κακο­ποί­ηση. Και αυτή η επι­βά­ρυνση που δέχο­νται θα φανεί αργό­τερα».

Καθ’ ότι ενο­ποι­η­μένα νοσο­κο­μεία, η Κοι­νω­νική Υπη­ρε­σία του «Αλε­ξάν­δρα» φρο­ντί­ζει και τα 13 παιδιά που για τους ίδιους λόγους παρα­μέ­νουν στους νεο­γνο­λο­γι­κούς θαλά­μους του «Ελενα». «Εχουμε τερά­στια έλλειψη προ­σω­πι­κού για να καλύ­πτουμε όλες αυτές τις ανάγκες», λέει η κ. Χαρα­λά­μπους.

Ιδια εικόνα, ανάλογα προ­βλή­ματα και στο Παίδων. Εδώ αφενός μετα­φέ­ρο­νται για τον απα­ραί­τητο ιατρικό έλεγχο παιδιά που έχουν απο­μα­κρυν­θεί από το οικο­γε­νειακό τους περι­βάλ­λον κατόπιν από­φα­σης του εισαγ­γε­λέα Ανη­λί­κων και των δομών του δήμου (λόγω παρα­μέ­λη­σης, κακο­ποί­η­σης ή γενι­κό­τερα ακα­τάλ­λη­λων συν­θη­κών δια­βί­ω­σης) προ­κει­μέ­νου να προ­ω­θη­θούν σε ιδρύ­ματα και αφε­τέ­ρου βρέφη που εγκα­τα­λεί­πο­νται στα μαιευ­τή­ρια από τους γονείς τους διότι πάσχουν από σοβαρά προ­βλή­ματα υγείας. Αυτή τη στιγμή στο «Αγία Σοφία» φιλο­ξε­νού­νται είκοσι παιδιά και επτά στο «Αγλαΐα Κυρια­κού», ηλικίας από μηνών έως 14 ετών. «Υπάρ­χουν φορές που τα παιδιά αυτά ξεπερ­νούν τα 40 μόνο στο “Αγία Σοφία”» λέει στην «Κ» ο διοι­κη­τής του Παίδων κ. Εμμα­νουήλ Παπα­σάβ­βας. «Μπορεί να μείνουν σ’ εμάς από πέντε μέρες μέχρι και πολλούς μήνες. Είχαμε περι­στα­τικά που έμειναν για χρόνια. Αυτή τη στιγμή φιλο­ξε­νούμε παιδιά που ήρθαν εδώ από το ’12 και το ’13». Πριν από λίγο καιρό μετα­φέρ­θηκε σε ίδρυμα παιδί που βρι­σκό­ταν στο Παίδων «Αγλαΐα Κυρια­κού» από το ’07! Οπως ανα­φέ­ρει ο κ. Παπα­σάβ­βας, το παιδί αυτό έπασχε από τετρα­πλη­γία και χρεια­ζό­ταν νοση­λευ­τική και όχι νοσο­κο­μειακή φρο­ντίδα.

Σε κάθε περί­πτωση, η μεγα­λύ­τερη πληγή του συστή­μα­τος αφορά τα παιδιά που απο­μα­κρύ­νο­νται από τις οικο­γέ­νειές τους αλλά αντί να προ­ω­θη­θούν άμεσα προς υιο­θε­σία, καθη­λώ­νο­νται στα νοσο­κο­μεία. «Θα πρέπει να βρεθεί μια λύση. Οταν ένα παιδί είναι υγιές, δια­τρέ­χει πολλούς κιν­δύ­νους μένο­ντας εντός του νοσο­κο­μείου, ενώ απα­σχο­λεί και το προ­σω­πικό. Δεν είναι κατάλ­ληλο περι­βάλ­λον. Βρι­σκό­μα­στε σε συνερ­γα­σία με το υπουρ­γείο ώστε να βρεθεί κατάλ­ληλη ενδιά­μεση, μη νοσο­κο­μειακή δομή όπου θα φιλο­ξε­νού­νται αυτά τα παιδιά πριν βρεθεί το κατάλ­ληλο πλαίσιο γι’ αυτά». Προς το παρόν, τον ρόλο των μαμάδων-παιδαγωγών-φίλων των παιδιών δια­τη­ρούν τα μέλη του συλ­λό­γου εθε­λο­ντών του νοσο­κο­μείου, που παίζουν μαζί τους τα απο­γεύ­ματα, τα βγάζουν βόλτα στο προ­αύ­λιο κ.λπ.

Οταν οι μητέρες είναι χρή­στριες

Στους θαλά­μους των νοσο­κο­μείων με τα εγκα­τα­λε­λειμ­μένα παιδιά χτυπά η καρδιά της ελλη­νι­κής κρίσης. Από τη μία, τα δεινά οικο­νο­μικά των ιδρυ­μά­των πρό­νοιας έχουν συρ­ρι­κνώ­σει τη δυνα­μι­κό­τητά τους, αφή­νο­ντας καθ’ όλα υγιή παιδιά να μαρα­ζώ­νουν στις ακα­τάλ­λη­λες δομές των νοσο­κο­μείων, από την άλλη, τα έντονα κοι­νω­νικά προ­βλή­ματα που αντι­με­τω­πί­ζουν οι οικο­γέ­νειες έχουν οδη­γή­σει σε «έκρηξη» των εγκα­τα­λεί­ψεων βρεφών στα μαιευ­τή­ρια.

«Στην κρίση, η χρήση ουσιών έχει αυξηθεί δρα­μα­τικά», ανα­φέ­ρει η κ. Αθηνά Χαρα­λά­μπους, προϊ­στα­μένη κοι­νω­νική λει­τουρ­γός στο ΓΝΑ «Αλε­ξάν­δρα». «Τα περισ­σό­τερα παιδιά που μένουν σε εμάς προ­έρ­χο­νται από μητέρες που κάνουν χρήση και δεν μπορούν να τα φρο­ντί­σουν». Σε αυτές τις περι­πτώ­σεις, παρεμ­βαί­νει η Κοι­νω­νική Υπη­ρε­σία και ενη­με­ρώ­νει τη μητέρα για τις επι­λο­γές της. Συνήθως, οι γυναί­κες είναι σύμ­φω­νες να επι­λη­φθεί ο εισαγ­γε­λέας Ανη­λί­κων, του­λά­χι­στον έως ότου ορθο­πο­δή­σουν. Δεν είναι σπάνιο ο εισαγ­γε­λέας να απο­φα­σί­σει την επα­να­σύν­δεση μητέρας και παιδιού στην περί­πτωση που η μητέρα ξεκι­νή­σει να παρα­κο­λου­θεί πρό­γραμμα απε­ξάρ­τη­σης, όπως του ΟΚΑΝΑ. «Δεν εγκα­τα­λεί­πουν όλες τα παιδιά τους. Πολλές τα θέλουν, αλλά κατα­λα­βαί­νουν ότι δεν μπορούν να τα φρο­ντί­σουν». Σημειώ­νε­ται ότι από τις εννέα γυναί­κες χρή­στριες που άφησαν το παιδί τους στο «Αλε­ξάν­δρα», οι τέσ­σε­ρις ήταν φορείς του ΗIV.

Πηγή: Καθη­με­ρινή