Πανεπιστήμια: Η Κομισιόν προτείνει τη δημιουργία κοινού ευρωπαϊκού πτυχίου

Τρεις πρω­το­βου­λίες για την προ­ώ­θηση της δια­κρα­τι­κής συνερ­γα­σίας μεταξύ ιδρυ­μά­των τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης παρου­σί­ασε σήμερα (27/3) η Κομι­σιόν, με απώτερο στόχο τη δημιουρ­γία ευρω­παϊ­κού πτυχίου.

Σύμφωνα με την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή, η από­κτηση εθε­λο­ντι­κού ευρω­παϊ­κού πτυχίου θα ωφε­λή­σει τους σπου­δα­στές και την κοι­νό­τητα της τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης, ενι­σχύ­ο­ντας τη μαθη­σιακή κινη­τι­κό­τητα εντός της ΕΕ και ενι­σχύ­ο­ντας τις εγκάρ­σιες δεξιό­τη­τες των σπου­δα­στών. Θα συμ­βά­λει στην κάλυψη της ζήτησης της αγοράς εργα­σίας και θα κατα­στή­σει τους απο­φοί­τους πιο ελκυ­στι­κούς για τους μελ­λο­ντι­κούς εργο­δό­τες, προ­σελ­κύ­ο­ντας παράλ­ληλα φοι­τη­τές από όλο τον κόσμο και ενι­σχύ­ο­ντας την ευρω­παϊκή αντα­γω­νι­στι­κό­τητα.

Οι τρεις πρω­το­βου­λίες αντι­με­τω­πί­ζουν τους νομι­κούς και διοι­κη­τι­κούς φραγ­μούς για τη δημιουρ­γία αντα­γω­νι­στι­κών κοινών προ­γραμ­μά­των πτυχίου σε προ­πτυ­χιακό, μετα­πτυ­χιακό ή διδα­κτο­ρικό επίπεδο. Οι προ­τά­σεις βασί­ζο­νται στη θεσμική αυτο­νο­μία και την ακα­δη­μαϊκή ελευ­θε­ρία των πανε­πι­στη­μίων. Σέβο­νται πλήρως τις αρμο­διό­τη­τες των κρατών μελών και των περι­φε­ρεια­κών κυβερ­νή­σεων στον τομέα της τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης.

Η σημε­ρινή δέσμη περι­λαμ­βά­νει ανα­κοί­νωση σχετικά με ένα σχέδιο στρα­τη­γι­κής για ευρω­παϊκό πτυχίο και δύο προ­τά­σεις συστά­σεων του Συμ­βου­λίου για τη στήριξη του τομέα της τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης: η μία για τη βελ­τί­ωση των δια­δι­κα­σιών δια­σφά­λι­σης της ποιό­τη­τας και της αυτό­μα­της ανα­γνώ­ρι­σης των προ­σό­ντων στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση και η άλλη για να κατα­στούν ελκυ­στι­κό­τε­ρες και βιώ­σι­μες οι ακα­δη­μαϊ­κές στα­διο­δρο­μίες.

Σχέδιο για ένα ευρω­παϊκό πτυχίο

Το σχέδιο ευρω­παϊ­κού πτυχίου που παρου­σιά­στηκε σήμερα ανοίγει τον δρόμο για ένα νέο είδος κοινού προ­γράμ­μα­τος, το οποίο θα υλο­ποι­η­θεί σε εθε­λο­ντική βάση σε εθνικό, περι­φε­ρειακό ή θεσμικό επίπεδο και θα βασί­ζε­ται σε ένα κοινό σύνολο κρι­τη­ρίων που συμ­φω­νού­νται σε ευρω­παϊκό επίπεδο.

Ένα τέτοιο ευρω­παϊκό πτυχίο θα μείωνε τη γρα­φειο­κρα­τία και θα επέ­τρεπε στα ιδρύ­ματα τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης από διά­φο­ρες χώρες να συνερ­γά­ζο­νται απρό­σκο­πτα σε δια­συ­νο­ριακό επίπεδο και να καταρ­τί­ζουν κοινά προ­γράμ­ματα.

Η ανα­κοί­νωση προ­τεί­νει μια συγκε­κρι­μένη πορεία συνερ­γα­σίας μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και του τομέα της τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης προς τη δημιουρ­γία ενός ευρω­παϊ­κού πτυχίου που θα ανα­γνω­ρί­ζε­ται αυτό­ματα σε ολό­κληρη την ΕΕ. Δεδο­μέ­νης της ποι­κι­λο­μορ­φίας των ευρω­παϊ­κών συστη­μά­των τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης σε ολό­κληρη την Ευρώπη, η Επι­τροπή προ­τεί­νει μια στα­διακή προ­σέγ­γιση για τα κράτη μέλη προς ένα ευρω­παϊκό πτυχίο, με δύο πιθανά σημεία εισόδου:

Προ­πα­ρα­σκευα­στικό ευρω­παϊκό σήμα: ένα σήμα θα παρείχε ένα ισχυρό ευρω­παϊκό σήμα. Θα δοθεί σε προ­γράμ­ματα κοινών πτυχίων που πληρούν τα προ­τει­νό­μενα ευρω­παϊκά κρι­τή­ρια: οι σπου­δα­στές λαμ­βά­νουν πιστο­ποι­η­τικό ευρω­παϊ­κού πτυχίου μαζί με το κοινό τους πτυχίο.

Ένα ευρω­παϊκό πτυχίο: αυτός ο νέος τύπος προ­σό­ντων θα βασί­ζε­ται στα κοινά κρι­τή­ρια και θα βασί­ζε­ται στην εθνική νομο­θε­σία. Θα απο­νέ­με­ται είτε από κοινού από διάφορα πανε­πι­στή­μια δια­φο­ρε­τι­κών χωρών είτε, ενδε­χο­μέ­νως, από ευρω­παϊκή νομική οντό­τητα που έχει συστα­θεί από τέτοια πανε­πι­στή­μια: οι σπου­δα­στές λαμ­βά­νουν «ευρω­παϊκό πτυχίο» που ανα­γνω­ρί­ζε­ται αυτό­ματα.

Η Επι­τροπή θα διευ­κο­λύ­νει και θα στη­ρί­ξει τα κράτη μέλη στις εργα­σίες για την από­κτηση ευρω­παϊ­κού πτυχίου μέσω μιας σειράς συγκε­κρι­μέ­νων δράσεων, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου ενός εργα­στη­ρίου πολι­τι­κής για τα ευρω­παϊκά πτυχία που θα υπο­στη­ρι­χθεί από το πρό­γραμμα Erasmus +, το οποίο θα συστα­θεί το 2025, με στόχο τη συμ­με­τοχή των κρατών μελών και της κοι­νό­τη­τας της τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης στην ανά­πτυξη κατευ­θυ­ντή­ριων γραμμών για την από­κτηση ευρω­παϊ­κού πτυχίου.

Το 2025, η Επι­τροπή σχε­διά­ζει να δρο­μο­λο­γή­σει «σχέδια για την πορεία των ευρω­παϊ­κών πτυχίων» στο πλαίσιο του προ­γράμ­μα­τος Erasmus + για την παροχή οικο­νο­μι­κών κινή­τρων στα κράτη μέλη, μαζί με τους οργα­νι­σμούς δια­πί­στευ­σης και δια­σφά­λι­σης της ποιό­τη­τας, τα πανε­πι­στή­μια, τους φοι­τη­τές, τους οικο­νο­μι­κούς και κοι­νω­νι­κούς εταί­ρους, ώστε να συμ­με­τά­σχουν στην πορεία προς την από­κτηση ευρω­παϊ­κού πτυχίου.

Απλού­στερη και καλύ­τερη δια­σφά­λιση της ποιό­τη­τας και αυτό­ματη ανα­γνώ­ριση των πανε­πι­στη­μια­κών τίτλων σπουδών

Η πρόταση της Επι­τρο­πής για σύσταση του Συμ­βου­λίου σχετικά με ένα ευρω­παϊκό σύστημα δια­σφά­λι­σης και ανα­γνώ­ρι­σης της ποιό­τη­τας στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση καλεί τα κράτη μέλη και τα ιδρύ­ματα τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης να απλου­στεύ­σουν και να βελ­τιώ­σουν τις δια­δι­κα­σίες και τις πρα­κτι­κές τους για τη δια­σφά­λιση της ποιό­τη­τας. Οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις αυτές είναι απα­ραί­τη­τες για τη λογο­δο­σία και την εμπι­στο­σύνη — και για τη βελ­τί­ωση των επι­δό­σεων των πανε­πι­στη­μίων. Τα κράτη μέλη καλού­νται να λάβουν μέτρα που θα επι­τρέ­ψουν στα ιδρύ­ματα τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης να προ­σαρ­μό­σουν ταχύ­τερα τα προ­σφε­ρό­μενα προ­γράμ­ματα στις κοι­νω­νι­κές ανάγκες.

Η παρούσα σύσταση θα εγκρί­νει και­νο­τό­μες παι­δα­γω­γι­κές προ­σφο­ρές και θα δια­σφα­λί­ζει ότι τα ιδρύ­ματα τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης μπορούν να δημιουρ­γούν δια­κρα­τικά προ­γράμ­ματα που είναι εγγυ­η­μένα και αυτο­μά­τως ανα­γνω­ρι­σμένα σε ολό­κληρη την ΕΕ. Ο ευρω­παϊ­κός τίτλος σπουδών θα εξαρ­τη­θεί από την ισχυρή δια­σφά­λιση της ποιό­τη­τας και την αυτό­ματη ανα­γνώ­ριση.

Ισότιμη απο­τί­μηση των δια­φο­ρε­τι­κών ρόλων του ακα­δη­μαϊ­κού προ­σω­πι­κού

Η προ­τει­νό­μενη σύσταση του Συμ­βου­λίου σχετικά με ελκυ­στι­κές και βιώ­σι­μες στα­διο­δρο­μίες στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση έχει ως στόχο να δώσει στο προ­σω­πικό που ασχο­λεί­ται με τη δια­συ­νο­ριακή εργασία στην εκπαί­δευση και σε και­νο­τό­μες μεθό­δους διδα­σκα­λίας την ανα­γνώ­ριση και την επι­βρά­βευση που του αξίζει. Δια­τυ­πώ­νει συστά­σεις για να δια­σφα­λι­στεί ότι τα εθνικά συστή­ματα τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης αντι­με­τω­πί­ζουν την άνιση ανα­γνώ­ριση των δια­φο­ρε­τι­κών ρόλων που ανα­λαμ­βά­νει το προ­σω­πικό πέραν της έρευνας, όπως η διδα­σκα­λία και η επέν­δυση στην ενσω­μά­τωση της βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης. Ενθαρ­ρύ­νει επίσης τα κράτη μέλη να προ­ω­θή­σουν δια­κρα­τι­κές εκπαι­δευ­τι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες.

Επόμενα βήματα

Η δέσμη θα συζη­τη­θεί με το Συμ­βού­λιο της ΕΕ και τα βασικά ενδια­φε­ρό­μενα μέρη στον τομέα της τρι­το­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης κατά τους προ­σε­χείς μήνες. Η Επι­τροπή καλεί το Συμ­βού­λιο, τα κράτη μέλη, τα πανε­πι­στή­μια, τους φοι­τη­τές και τους οικο­νο­μι­κούς και κοι­νω­νι­κούς εταί­ρους να εργα­στούν από κοινού για την υλο­ποί­ηση του ευρω­παϊ­κού πτυχίου.

Πηγή: Reporter.gr