Με άδεια ταμεία τα…Ταμεία – Πόσο κινδυνεύουν οι συντάξεις

Με βαριά «κλη­ρο­νο­μιά» τις υπέ­ρο­γκες συσ­σω­ρευ­μέ­νες ληξι­πρό­θε­σμες οφειλών των ασφα­λι­σμέ­νων –μόνο τα χρέη που δια­χει­ρί­ζε­ται το Κέντρο Είσπρα­ξης Ασφα­λι­στι­κών Οφειλών ξεπέ­ρα­σαν τα 16,9 δις. ευρώ ενώ συνο­λικά τα χρέη ξεπερ­νούν τα 33 δις. ευρώ- αλλά και τους χαμηλές συντε­λε­στές εισπρα­ξι­μό­τη­τας των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών θα ξεκι­νή­σει από το νέο έτος ο Ενιαίος Φορέας Κοι­νω­νι­κής Ασφά­λι­σης.

Ο προ­βλη­μα­τι­σμός για το πώς θα κυλήσει ο πρώτος χρόνος λει­τουρ­γίας του νέου ταμείου είναι πολύ μεγάλος καθώς οι οικο­νο­μι­κές δυσκο­λίες και η δια­τή­ρηση των ποσο­στών εισπρα­ξι­μό­τη­τας των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών σε πολύ χαμηλά επίπεδα, έρχο­νται να προ­στε­θούν στις πολύ μεγάλες καθυ­στε­ρή­σεις που παρα­τη­ρού­νται στην προ­ε­τοι­μα­σία για τη λει­τουρ­γία του και­νούρ­γιου ταμείου. Δύο μήνες πριν την αλλαγή του χρόνου όχι μόνο λείπουν οι απο­φά­σεις που θα επι­τρέ­ψουν να μπουν στην τελική ευθεία τα «εγκαί­νια» του ενιαίου ταμείου αλλά δεν έχει καν προ­ε­τοι­μα­στεί το έδαφος για την αλλαγή στον τρόπο υπο­λο­γι­σμού των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρώνγια περισ­σό­τερο από ένα εκα­τομ­μύ­ριο ασφα­λι­σμέ­νους.

Για το επι­τε­λείο στο υπουρ­γείο Εργα­σίας, το 2017 φαί­νε­ται ότι μοιάζει ακόμη πολύ μακρινό καθώς τα προ­βλή­ματα είναι άμεσα και πιε­στικά. Λίγες ημέρες μετά την προ­σφυγή του ΟΑΕΕ στα απο­θε­μα­τικά του «κου­μπαρά» του συστή­μα­τος (το περί­φημο ΑΚΑΓΕ από το οποίο ο ΟΑΕΕ άντλησε περί τα 350 εκατ. ευρώ) ήρθαν στην επι­φά­νεια και τα στοι­χεία του Γενικού Λογι­στη­ρίου του Κράτους τα οποία απο­δει­κνύ­ουν και το γιατί ο ΟΑΕΕ χρειά­στηκε την έκτακτη οικο­νο­μική ενί­σχυση για να συνε­χί­σει να κατα­βάλ­λει τις συντά­ξεις. Ενώ υπο­λεί­πε­ται ένα ολό­κληρο τρίμηνο για τη λήξη του έτους, ο ΟΑΕΕ έχει από τέλος Σεπτεμ­βρίου απορ­ρο­φή­σει το 100% της κρα­τι­κής χρη­μα­το­δό­τη­σης που δικαιού­ται. Ειδι­κό­τερα, έχει απορ­ρο­φή­σει 835 εκατ. ευρώ έναντι στόχου 834 εκατ. ευρώ. Φαί­νε­ται όμως ότι τα προ­βλή­ματα δεν στα­μα­τούν στον ΟΑΕΕ. Ακο­λου­θεί το ΙΚΑ το οποίο έχει ήδη απορ­ρο­φή­σει το 83,9% των επι­χο­ρη­γή­σεων ήτοι τα 1,86 δις. ευρώ από τα 2,217 δις. ευρώ που δικαιού­ται. Τα στοι­χεία δεί­χνουν ότι και το μεγα­λύ­τερο ασφα­λι­στικό ταμείο της χώρας θα χρεια­στεί οικο­νο­μική ενί­σχυση για να ολο­κλη­ρώ­σει απρό­σκο­πτα το έτος, ενί­σχυση η οποία εκτι­μά­ται περίπου στα 200 εκατ. ευρώ. Μετά την προ ημερών απο­τυ­χη­μένη από­πειρα να αντλη­θούν τα κεφά­λαια από το ΑΚΑΓΕ (σ.σ πλέον φαί­νε­ται να έχει κλείσει αυτό το παρά­θυρο καθώς… πρόλαβε ο ΟΑΕΕ εξα­ντλώ­ντας τα δια­θέ­σιμα κεφά­λαια για φέτος) ανα­ζη­τού­νται άλλες λύσεις ακόμη και η… πώληση των μετοχών του ΟΤΕ που κατέχει το ΙΚΑ στο Ελλη­νικό Δημόσιο.

Τα οικο­νο­μικά των ασφα­λι­στι­κών ταμείων, βρί­σκο­νται στο μικρο­σκό­πιο των θεσμών και των τεχνι­κών κλι­μα­κίων. Oι θεσμοί έχουν συμπε­ρι­λά­βει πλέον στο καλάθι των ληξι­πρό­θε­σμων οφειλών του δημο­σίου και περίπου 1,5 δις. ευρώ για κατα­βολή συντά­ξεων οι οποίες ακόμη δεν έχουν… υπο­λο­γι­στεί. Είναι το γνωστό πρό­βλημα που κρύβει η κυβέρ­νηση κάτω από το χαλί: εργα­ζό­με­νοι απο­χω­ρούν από την αγορά εργα­σίας και κάνουν δύο χρόνια ή και περισ­σό­τερο να πάρουν τις συντά­ξεις τους. Φυσικά, όταν έρχεται η ώρα, λαμ­βά­νουν το ποσό μαζε­μένο. Στο μικρο­σκό­πιο βρί­σκο­νται επίσης και οι συντε­λε­στές εισπρα­ξι­μό­τη­τας των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών. Μάλιστα, στο τεχνικό μνη­μό­νιο έχει αφιε­ρω­θεί ολό­κληρο κεφά­λαιο με στόχους: Για τον ΟΑΕΕ το μνη­μό­νιο προ­βλέ­πει ότι ο συντε­λε­στής εισπρα­ξι­μό­τη­τας πρέπει να αυξηθεί στο 65% μέχρι το τέλος του χρόνου από το 57% που ήταν στο τέλος του 2015. Για το ΙΚΑ προ­βλέ­πε­ται αύξηση του συντε­λε­στή από το 91% στο 95% ενώ για το ΕΤΑΑ από το 63% στο 80% και για τον ΟΓΑ από το 72% στο 77%. Οι στόχοι δεν επι­τυγ­χά­νο­νται κάτι που απο­τυ­πώ­νε­ται και μέσα από τη συνεχή αύξηση των ληξι­πρό­θε­σμων οφειλών.

Με βάση τα στοι­χεία που είναι δια­θέ­σιμα στο υπουρ­γείο Εργα­σίας:

1.     οι οφειλές προς το ΙΚΑ ανέρ­χο­νται στα 19,5 δις. ευρώ

2.     Οι οφειλές προς τον ΟΑΕΕ φτάνουν στα 10,5 δις. ευρώ

3.     Τα χρέη προς τον ΟΓΑ ανέρ­χο­νται στα 1,429 δις. ευρώ

4.     Οι ασφα­λι­σμέ­νοι στο ΕΤΕΑ χρω­στούν 836 εκατ. ευρώ και στο ΤΣΜΕΔΕ περίπου 800 εκατ. ευρώ

5.     Στο ΤΣΑΥ, τα χρέη ανέρ­χο­νται στα 315 εκατ. ευρώ ενώ στο ΕΤΑΠ-ΜΜΕ υπάρ­χουν οφειλές περίπου 100 εκατ. ευρώ.

thetoc.gr