Η Ελληνίδα συνταξιούχος που νίκησε τη Lehman Brothers!

Από­φα­ση του Αρειου Πάγου υπο­χρε­ώ­νει τον χρε­ο­κο­πη­μέ­νο αμε­ρι­κα­νι­κό κο­λοσ­σό να επι­στρέ­ψει σε ελ­λη­νί­δα συ­ντα­ξιού­χο ολό­κλη­ρο το κε­φά­λαιο των 75.000 ευρώ που είχε επεν­δύ­σει καθώς και ένα συμ­βο­λι­κό ποσόν για ηθική βλάβη. Η πρω­το­πο­ρια­κή από­φα­ση.

Η ελ­λη­νι­κή δι­καιο­σύ­νη, κά­νο­ντας τολ­μη­ρά νο­μο­λο­για­κά βή­μα­τα, δι­καί­ω­σε αμε­τά­κλη­τα μία συ­ντα­ξιού­χο που εν αγνοία της επέν­δυ­σε σε «το­ξι­κά προ­ϊ­ό­ντα» -όπως απο­δεί­χθη­κε αρ­γό­τε­ρα- τις οι­κο­νο­μί­ες της για να κα­λύ­ψει τις ανά­γκες των παι­διών της.

Ετσι, σύμ­φω­να με δη­μο­σί­ευ­μα του Εθνους, υπο­χρέ­ω­σε την ξένη τρά­πε­ζα, επει­δή την κα­θο­δή­γη­σε να επεν­δύ­σει με ρίσκο, να της επι­στρέ­ψει ολό­κλη­ρο το κε­φά­λαιο των 75.000 ευρώ, που φά­νη­κε να χάνει με την πτώ­χευ­ση, και ταυ­τό­χρο­να να την απο­ζη­μιώ­σει για ηθική βλάβη (με το συμ­βο­λι­κό ποσό των 1.500 ευρώ) για την πι­κρία, την αγα­νά­κτη­ση, τη στε­νο­χώ­ρια που πέ­ρα­σε.

Ο Αρειος Πάγος, με πρω­το­πο­ρια­κή από­φα­ση, αξιο­ποιώ­ντας τη νο­μο­θε­σία περί προ­στα­σί­ας των κα­τα­να­λω­τών σε συν­δυα­σμό με τον Αστι­κό Κώ­δι­κα και τις αρχές της καλής πί­στης και των συ­ναλ­λα­κτι­κών ηθών, έρ­χε­ται στην ουσία να «τι­μω­ρή­σει» την τα­κτι­κή της πα­ρα­πλα­νη­τι­κής πλη­ρο­φό­ρη­σης γύρω από επεν­δυ­τι­κά προ­ϊ­ό­ντα, όπως έκανε η ξένη τρά­πε­ζα για τί­τλους εξω­τε­ρι­κού, με εκ­δό­τρια θυ­γα­τρι­κή της Lehman Brothers και εγ­γυ­ή­τρια τη μη­τρι­κή εται­ρεία.

Πρό­κει­ται για την πρώτη αμε­τά­κλη­τη δι­καί­ω­ση και με τη «βούλα» ΑΠ, καθώς τα πε­ρισ­σό­τε­ρα «θύ­μα­τα» στην Ελ­λά­δα και σε πολ­λές χώρες στο εξω­τε­ρι­κό δεν συ­νέ­χι­σαν τις δίκες, αλλά συμ­βι­βά­στη­καν με απο­ζη­μί­ω­ση πε­ρί­που 65-70% της επέν­δυ­σης, που τους προ­σφέρ­θη­κε.

Στη ζυ­γα­ριά της δι­καιο­σύ­νης βά­ρυ­νε κα­θο­ρι­στι­κά το γε­γο­νός ότι η γυ­ναί­κα είχε ελ­λι­πή και πα­ρα­πλα­νη­τι­κή πλη­ρο­φό­ρη­ση αφού δεν μπο­ρού­σε να γνω­ρί­ζει το ρίσκο της επέν­δυ­σης, ούτε να αντι­λη­φθεί από τα έντυ­πα φυλ­λά­δια τον κίν­δυ­νο απώ­λειας των χρη­μά­των της (σε πε­ρί­πτω­ση π.χ. αφε­ρεγ­γυό­τη­τας της εγ­γυ­ή­τριας εται­ρεί­ας), πολύ πε­ρισ­σό­τε­ρο τη στιγ­μή που είχε πε­ριο­ρι­σμέ­νο επί­πε­δο μόρ­φω­σης και μη­δε­νι­κή επεν­δυ­τι­κή εμπει­ρία. Ετσι, το βάρος της πτώ­χευ­σης του αμε­ρι­κα­νι­κού κο­λοσ­σού (ήταν η 4η επεν­δυ­τι­κή τρά­πε­ζα στον κόσμο, με ιστο­ρι­κή δια­δρο­μή 158 ετών μέχρι τη «μαύρη Δευ­τέ­ρα» της 15-9-08) δεν μπο­ρεί να πέσει στις πλά­τες της χήρας συ­ντα­ξιού­χου (ή οποιου­δή­πο­τε μη έμπει­ρου επεν­δυ­τή), που πρέ­πει να απο­ζη­μιω­θεί πλή­ρως.

Ο ΑΠ (πρό­ε­δρος Δ. Πα­πα­ντω­νο­πού­λου, ει­ση­γη­τής Χρ. Ευαγ­γέ­λου), κά­νο­ντας δεκτή αγωγή που υπέ­βα­λε ο δι­κη­γό­ρος Δ. Σπυ­ρά­κος, έκρι­νε ότι η ξένη τρά­πε­ζα οφεί­λει πλήρη απο­ζη­μί­ω­ση γιατί επέ­δει­ξε συ­μπε­ρι­φο­ρά πα­ρά­νο­μη και υπαί­τια. Κι αυτό γιατί πα­ρα­βί­α­σε τη γε­νι­κή δι­και­ι­κή αρχή, κατά την οποία οφεί­λει να εκ­πλη­ρώ­νει τις υπο­χρε­ώ­σεις της κα­λό­πι­στα και σύμ­φω­να με τα συ­ναλ­λα­κτι­κά ήθη, λαμ­βά­νο­ντας μέτρα πρό­νοιας και ασφά­λειας για να απο­τρα­πεί τυχόν ζημιά του πε­λά­τη (κάτι που δεν έγινε στη συ­γκε­κρι­μέ­νη πε­ρί­πτω­ση).

Πριν από 8 χρό­νια, η γυ­ναί­κα θέ­λη­σε να το­πο­θε­τή­σει το σύ­νο­λο των απο­τα­μιεύ­σε­ων της ίδιας (και του εκλι­πό­ντος συ­ζύ­γου της) σε προ­θε­σμια­κή κα­τά­θε­ση, συ­νε­χί­ζο­ντας την πρα­κτι­κή που ακο­λου­θού­σε εκεί­νος, προ­κει­μέ­νου να κα­λύ­πτει μελ­λο­ντι­κές ανά­γκες των παι­διών της. Γι’ αυτό ζή­τη­σε από την ξένη τρά­πε­ζα μια επέν­δυ­ση χωρίς ρίσκο, αλλά με υψηλή από­δο­ση, ανα­νε­ώ­νο­ντας την προ­θε­σμια­κή κα­τά­θε­σή τους.

Εχο­ντας ως μο­να­δι­κή απα­σχό­λη­ση στην έως τότε ζωή της το με­γά­λω­μα των παι­διών και τα οι­κια­κά, πα­ντε­λώς ανί­δεη από οι­κο­νο­μι­κά προ­ϊ­ό­ντα και με πε­ριο­ρι­σμέ­νο μορ­φω­τι­κό επί­πε­δο, δέ­χθη­κε «στενό μαρ­κά­ρι­σμα» από την τρά­πε­ζα για να επεν­δύ­σει σε αμοι­βαία κε­φά­λαια. Μο­λο­νό­τι αρ­νή­θη­κε, η ξένη τρά­πε­ζα με πειθώ, φορ­τι­κό­τη­τα και επι­χει­ρή­μα­τα που δεν μπο­ρού­σε να αξιο­λο­γή­σει και να αντι­λη­φθεί, την έπει­σε ότι τα συ­γκε­κρι­μέ­να προ­ϊ­ό­ντα ήταν απο­λύ­τως ασφα­λή και πολύ απο­δο­τι­κό­τε­ρα. Ετσι άνοι­ξε λο­γα­ρια­σμό χαρ­το­φυ­λα­κί­ου επεν­δύ­σε­ων με τί­τλους εξω­τε­ρι­κού (της LB) διάρ­κειας 3 ετών, επεν­δύ­ο­ντας 74.000 ευρώ και πλη­ρώ­νο­ντας με­γά­λη προ­μή­θεια 1.850 ευρώ (ίση με το 2,5% του επεν­δυ­θέ­ντος κε­φα­λαί­ου).

Πα­ρά­νο­μη συ­μπε­ρι­φο­ρά

Τον Σε­πτέμ­βριο 2008 η ξένη τρά­πε­ζα την ενη­μέ­ρω­σε τη­λε­φω­νι­κά ότι πτώ­χευ­σε η μη­τρι­κή εται­ρεία και εγ­γυ­ή­τρια των τί­τλων, ενώ την ει­δο­ποί­η­σε εγ­γρά­φως ότι είναι αδύ­να­τη η ρευ­στο­ποί­η­ση, καθώς η αξία των τί­τλων είναι πλέον μη­δε­νι­κή.

Η γυ­ναί­κα προ­σέ­φυ­γε στη δι­καιο­σύ­νη αξιώ­νο­ντας απο­ζη­μί­ω­ση. Ο ΑΠ, επι­κυ­ρώ­νο­ντας σχε­τι­κή εφε­τεια­κή από­φα­ση, δέ­χθη­κε ότι πρέ­πει να της επι­στρα­φεί πλή­ρως το κε­φά­λαιο, με επι­πλέ­ον απο­ζη­μί­ω­ση λόγω ηθι­κής βλά­βης. Στην ξένη τρά­πε­ζα κα­τα­λο­γί­στη­κε πα­ρά­νο­μη συ­μπε­ρι­φο­ρά, γιατί ου­σια­στι­κά εκ­με­ταλ­λεύ­θη­κε την επεν­δυ­τι­κή της απει­ρία, καθώς την κα­θο­δή­γη­σε σε τί­τλους αλ­λο­δα­πούς χωρίς εξη­γή­σεις για το ρίσκο, σε πε­ρί­πτω­ση π.χ. πτώ­χευ­σης.

Δια­πι­στώ­θη­κε μά­λι­στα ότι απο­τε­λού­σε τα­κτι­κή η ασα­φής, ελ­λι­πής και πα­ρα­πλα­νη­τι­κή πλη­ρο­φό­ρη­ση, αφού και τα σχε­τι­κά ενη­με­ρω­τι­κά φυλ­λά­δια που στέλ­νο­νταν στη γυ­ναί­κα, υπερ­τό­νι­ζαν με μαύρα γράμ­μα­τα τις υψη­λές απο­δό­σεις, τα επι­τό­κια, την προ­στα­σία του κε­φα­λαί­ου, ενώ ανα­φέ­ρο­νταν με μικρά γράμ­μα­τα στην εγ­γύ­η­ση της LB.

Κατά τη δι­κα­στι­κή από­φα­ση, η τρά­πε­ζα πα­ρέ­λει­ψε να διε­ρευ­νή­σει το επεν­δυ­τι­κό προ­φίλ της γυ­ναί­κας και μέσα σε 20-30 λεπτά την έπει­σε να αλ­λά­ξει γνώμη και να επεν­δύ­σει στα προ­ϊ­ό­ντα που της πρό­τει­νε χωρίς με­λέ­τη για το τι τη συμ­φέ­ρει ή ενη­μέ­ρω­ση από τρί­τους και χωρίς επό­με­νη συ­νά­ντη­ση. Είναι βέ­βαιο -το­νί­ζε­ται στην αρε­ο­πα­γι­τι­κή από­φα­ση- ότι η συ­ντα­ξιού­χος θα είχε απορ­ρί­ψει την επέν­δυ­ση αν γνώ­ρι­ζε ότι εκ­δό­τρια – εγ­γυ­ή­τρια των τί­τλων ήταν αλ­λο­δα­πή εται­ρεία, ότι υπήρ­χε κίν­δυ­νος να χάσει τα χρή­μα­τα σε πε­ρί­πτω­ση χρε­ο­κο­πί­ας, ότι έπρε­πε να πλη­ρώ­σει υψη­λό­τα­τη προ­μή­θεια, ότι οι τί­τλοι μπο­ρεί να μην είχαν απο­λύ­τως καμιά από­δο­ση.

Αξί­ζει να ση­μειω­θεί ότι εφε­τεια­κές απο­φά­σεις δι­καί­ω­σαν και δύο εμπει­ρό­τε­ρους σε επεν­δυ­τι­κά προ­ϊ­ό­ντα (έναν ιατρό και έναν ναυ­τι­κό) επι­βάλ­λο­ντας επι­στρο­φή κε­φα­λαί­ων ύψους 100.000 και 45.000 ευρώ αντί­στοι­χα, με επι­πλέ­ον απο­ζη­μί­ω­ση 4.500 ευρώ, λόγω ηθι­κής βλά­βης.

euro2day.gr