ΙΕΛΚΑ: Ενας στους δυο Ελληνες δεν θα κάνουν διακοπές αυτό το καλοκαίρι

Μια σαφή τάση εξοι­κο­νό­μη­σης χρη­μά­των στις φε­τι­νές δια­κο­πές των Ελ­λή­νων απο­τυ­πώ­νει έρευ­να του ΙΕΛΚΑ (Ιν­στι­τού­το Έρευ­νας Λια­νε­μπο­ρί­ου Κα­τα­να­λω­τι­κών Αγα­θών), απο­τέ­λε­σμα κυ­ρί­ως του μειω­μέ­νου δια­θέ­σι­μου ει­σο­δή­μα­τος και του αυ­ξη­μέ­νου κό­στους με­τα­κί­νη­σης, δια­μο­νής και δια­τρο­φής.

Η έρευ­να πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε τον Μάιο 2026, με δείγ­μα 700 κα­τα­να­λω­τές από όλη την Ελ­λά­δα και αφο­ρού­σε μια σειρά θε­μά­των σε σχέση με την κα­τα­να­λω­τι­κή και αγο­ρα­στι­κή συ­μπε­ρι­φο­ρά στις δια­κο­πές του κα­λο­και­ριού.

Ανα­λυ­τι­κό­τε­ρα, οι μισοί των ερω­τη­θέ­ντων (50%) δεν προ­γραμ­μα­τί­ζουν να κά­νουν δια­κο­πές το κα­λο­καί­ρι του 2026, γε­γο­νός που εν­δέ­χε­ται να αντι­κα­το­πτρί­ζει είτε οι­κο­νο­μι­κές πιέ­σεις, είτε άλ­λους προ­σω­πι­κούς πε­ριο­ρι­σμούς – το αντί­στοι­χο πο­σο­στό το 2025 ήταν 52%.

Ωστό­σο, το 50% σκο­πεύ­ει να κάνει δια­κο­πές, το 34% έστω και πε­ριο­ρι­σμέ­νες, το 14% δη­λώ­νει πως θα τα­ξι­δέ­ψει όπως κάθε χρόνο και 2% πε­ρισ­σό­τε­ρες ημέ­ρες. Από όσους σχε­διά­ζουν δια­κο­πές, οι πε­ρισ­σό­τε­ροι (42%) υπο­λο­γί­ζουν να απου­σιά­σουν για 4 έως 7 ημέ­ρες, ενώ 29% για 8 έως 14 ημέ­ρες. Ο μέσος χρό­νος δια­κο­πών για όσους τε­λι­κά τα­ξι­δέ­ψουν δια­μορ­φώ­νε­ται στις 11,4 ημέ­ρες, στοι­χείο που επι­βε­βαιώ­νει την τάση για συ­γκρα­τη­μέ­νες απο­δρά­σεις όπως και πέ­ρυ­σι που ήταν 11,3 ημέ­ρες.

Η πλειο­ψη­φία του κοι­νού επι­λέ­γει τις εξο­χι­κές κα­τοι­κί­ες, είτε στις δικές τους (35%), είτε τρί­των (18%) είτε με μί­σθω­ση. Το 35% επι­λέ­γει δια­μο­νή σε ενοι­κια­ζό­με­να δω­μά­τια με ση­μα­ντι­κή αύ­ξη­ση σε σχέση με την προη­γού­με­νη χρο­νιά και μόνο το 14% δια­μο­νή σε ξε­νο­δο­χεία (10% χωρίς δια­τρο­φή και 4% με πλήρη δια­τρο­φή), κάτι που απο­τε­λεί έν­δει­ξη για την δυ­να­τό­τη­τα οι­κο­νο­μι­κής αντα­πό­κρι­σης των ελ­λη­νι­κών νοι­κο­κυ­ριών στις εναλ­λα­κτι­κές που υπάρ­χουν. Το 8% επι­λέ­γει camping και το 9% επι­λέ­γει τα­ξί­δι στο εξω­τε­ρι­κό.

Σε γε­νι­κές γραμ­μές κα­τα­γρά­φε­ται μία πρό­θε­ση του ελ­λη­νι­κού κοι­νού για οι­κο­νο­μι­κό­τε­ρες λύ­σεις δια­κο­πών προ­κει­μέ­νου να εξοι­κο­νο­μή­σει χρή­μα­τα για να μπο­ρέ­σει να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει κά­ποιο τα­ξί­δι, είτε για να μπο­ρέ­σει να επε­κτεί­νει τη χρο­νι­κή διάρ­κεια του. Οι πιο κο­στο­βό­ρες επι­λο­γές, όπως τα ξε­νο­δο­χεία all inclusive και οι κρουα­ζιέ­ρες, συ­γκε­ντρώ­νουν εξαι­ρε­τι­κά χα­μη­λά πο­σο­στά.

Οι­κο­νο­μι­κό­τε­ρες λύ­σεις

Οσον αφορά τους προ­ο­ρι­σμούς, η ηπει­ρω­τι­κή Ελ­λά­δα κοντά σε πα­ρα­θα­λάσ­σιες πε­ριο­χές συ­γκε­ντρώ­νει την πλειο­ψη­φία (57%), ενώ ακο­λου­θούν τα νησιά (38%). Η ορει­νή ηπει­ρω­τι­κή χώρα απο­τε­λεί επι­λο­γή για το 11% των τα­ξι­διω­τών, ενώ το 9% εξε­τά­ζει δια­κο­πές στο εξω­τε­ρι­κό. Τα ευ­ρή­μα­τα υπο­δει­κνύ­ουν μια ξε­κά­θα­ρη στρο­φή προς εγ­χώ­ριους και πιο προ­σι­τούς προ­ο­ρι­σμούς και την απο­φυ­γή των ακτο­πλοϊ­κών ει­σι­τη­ρί­ων.

Οι κα­τα­να­λω­τές φαί­νε­ται να υιο­θε­τούν πιο οι­κο­νο­μι­κές λύ­σεις, με το 41% να δη­λώ­νει ότι μα­γει­ρεύ­ει συχνά στις δια­κο­πές και το 70% να επι­σκέ­πτε­ται συ­στη­μα­τι­κά σού­περ μάρ­κετ ή μίνι μάρ­κετ, πι­θα­νό­τα­τα σε μία προ­σπά­θεια εξοι­κο­νό­μη­σης χρη­μά­των από την εστί­α­ση. Πα­ράλ­λη­λα, το 79% επι­σκέ­πτε­ται φούρ­νους και αρ­το­ποιεία. Μόλις το 28% δη­λώ­νει ότι δεν μα­γει­ρεύ­ει ποτέ, Ιδιαί­τε­ρη ση­μα­σία έχει και το γε­γο­νός ότι πάνω από τους μι­σούς (62%) δη­λώ­νουν ότι προ­τι­μούν να αγο­ρά­ζουν το­πι­κά προ­ϊ­ό­ντα, στη­ρί­ζο­ντας την το­πι­κή οι­κο­νο­μία και πι­θα­νόν ανα­ζη­τώ­ντας αυ­θε­ντι­κές αλλά οι­κο­νο­μι­κά προ­σι­τές γεύ­σεις. Συ­νο­λι­κά, δια­μορ­φώ­νε­ται μια ει­κό­να δια­κο­πών με έμ­φα­ση στον έλεγ­χο των εξό­δων και την ενί­σχυ­ση της δια­τρο­φι­κής αυ­τάρ­κειας.

Το 45% του κοι­νού δη­λώ­νει ότι θα μειώ­σει τη φε­τι­νή του δα­πά­νη για αγο­ρές. Ολοι οι λόγοι κα­τα­γρά­φο­νται ιδιαί­τε­ρα ψηλά με το αυ­ξη­μέ­νο κό­στος ει­σι­τη­ρί­ων να κα­τα­γρά­φε­ται πιο επι­βα­ρυ­ντι­κό, την εστί­α­ση ελα­φρώς λι­γό­τε­ρο και το κό­στος δια­μο­νής ακόμα λι­γό­τε­ρο, πι­θα­νό­τα­τα λόγω των επι­λο­γών που ανα­φέρ­θη­καν πα­ρα­πά­νω για δια­μο­νή σε εξο­χι­κά και δω­μά­τια.

Τέλος σε σχέση με τα ση­μεία πώ­λη­σης, το 68% των ερω­τη­θέ­ντων δη­λώ­νει ότι προ­μη­θεύ­ε­ται τρό­φι­μα από φούρ­νους και αρ­το­ποιεία, ενώ σε υψηλά πο­σο­στά βρί­σκο­νται και οι με­γά­λες (66%) και μι­κρές (48%) αλυ­σί­δες σού­περ μάρ­κετ. Πα­ράλ­λη­λα, αξιο­ση­μεί­ω­το είναι το 41% που προ­τι­μά τα μίνι μάρ­κετ.

Σε γε­νι­κές γραμ­μές φαί­νε­ται το κα­λο­καί­ρι μία ση­μα­ντι­κή πα­ρου­σία της το­πι­κής αγο­ράς στις επι­λο­γές των κα­τα­να­λω­τών, σε εντο­νό­τε­ρο βαθμό σε σχέση με τις με­τρή­σεις τον υπό­λοι­πο χρόνο. Κατά κά­ποιο τρόπο κα­τα­γρά­φε­ται μια υβρι­δι­κή κα­τα­να­λω­τι­κή στάση: από τη μία, οι δια­κο­πές γί­νο­νται με οι­κο­νο­μία και προ­σο­χή, από την άλλη όμως δια­τη­ρεί­ται η επι­θυ­μία για φρέ­σκα και ποιο­τι­κά το­πι­κά προ­ϊ­ό­ντα και πρό­σβα­ση σε ότι είναι δια­θέ­σι­μο σε κάθε πε­ριο­χή.

Πηγή: kathimerini.gr