Κατεπείγουσα εγκύκλιος κινητοποιεί Δήμους και Περιφέρειες για την αντιπλημμυρική θωράκιση της χώρας

• Με έγ­γρα­φο της 19ης Αυ­γού­στου 2026 η Γε­νι­κή Γραμ­μα­τεία Πο­λι­τι­κής Προ­στα­σί­ας θέτει συ­γκε­κρι­μέ­νες ενέρ­γειες και ασφυ­κτι­κές προ­θε­σμί­ες ενό­ψει της χει­με­ρι­νής πε­ριό­δου 2026-2027, ζη­τώ­ντας οι δρά­σεις πρό­λη­ψης να ξε­κι­νή­σουν χωρίς την πα­ρα­μι­κρή κα­θυ­στέ­ρη­ση ή κω­λυ­σιερ­γία

Σε τρο­χιά επι­χει­ρη­σια­κής προ­ε­τοι­μα­σί­ας για τον επερ­χό­με­νο χει­μώ­να μπαί­νει η Το­πι­κή Αυ­το­διοί­κη­ση, καθώς η Γε­νι­κή Γραμ­μα­τεία Πο­λι­τι­κής Προ­στα­σί­ας απέ­στει­λε κα­τε­πεί­γον έγ­γρα­φο προς όλους τους εμπλε­κό­με­νους φο­ρείς, με το οποίο κα­θο­ρί­ζο­νται οι δρά­σεις πρό­λη­ψης και ετοι­μό­τη­τας για την αντι­με­τώ­πι­ση κιν­δύ­νων από πλημ­μυ­ρι­κά φαι­νό­με­να. Κε­ντρι­κό μή­νυ­μα της εγκυ­κλί­ου είναι ότι η έγκαι­ρη προ­ε­τοι­μα­σία μπο­ρεί να απο­δει­χθεί κα­θο­ρι­στι­κή και σω­τή­ρια όταν εκ­δη­λω­θούν πλημ­μύ­ρες, ενώ ο Σε­πτέμ­βριος ανα­δει­κνύ­ε­ται ου­σια­στι­κά σε μήνα επι­χει­ρη­σια­κής προ­πα­ρα­σκευ­ής των ΟΤΑ.

Σε ισχύ ο «ΔΑΡ­ΔΑ­ΝΟΣ 2»

Για τη χει­με­ρι­νή πε­ρί­ο­δο 2026-2027 εξα­κο­λου­θεί να ισχύ­ει η δεύ­τε­ρη έκ­δο­ση του Γε­νι­κού Σχε­δί­ου Αντι­με­τώ­πι­σης Εκτά­κτων Ανα­γκών από πλημ­μυ­ρι­κά φαι­νό­με­να, με την κω­δι­κή ονο­μα­σία «ΔΑΡ­ΔΑ­ΝΟΣ 2», όπως και οι κα­τευ­θυ­ντή­ριες οδη­γί­ες για την ορ­γα­νω­μέ­νη προ­λη­πτι­κή απο­μά­κρυν­ση πο­λι­τών. Πα­ράλ­λη­λα, έχουν πλέον δη­μο­σιευ­θεί οι Υπουρ­γι­κές Απο­φά­σεις για τα ορ­γα­νω­τι­κά και λει­τουρ­γι­κά ζη­τή­μα­τα των ΤΕ­ΣΟΠΠ και ΠΕ­ΣΟΠΠ, ενώ βα­σι­κό ερ­γα­λείο σχε­δια­σμού απο­τε­λούν οι χάρ­τες κιν­δύ­νου και επι­κιν­δυ­νό­τη­τας πλημ­μύ­ρας του δεύ­τε­ρου κύ­κλου εφαρ­μο­γής της Οδη­γί­ας 2007/60/ΕΚ.

Οι άμε­σες υπο­χρε­ώ­σεις Δήμων και Πε­ρι­φε­ρειών

Οι Δήμοι κα­λού­νται να προ­χω­ρή­σουν χωρίς κα­θυ­στέ­ρη­ση στον έλεγ­χο και τη συ­ντή­ρη­ση των δι­κτύ­ων ομ­βρί­ων υδά­των και των αντι­πλημ­μυ­ρι­κών έργων αρ­μο­διό­τη­τάς τους, καθώς και στον προ­γραμ­μα­τι­σμό νέων έργων όπου απαι­τεί­ται. Η Γε­νι­κή Γραμ­μα­τεία επι­ση­μαί­νει ότι ο κα­θα­ρι­σμός εσχα­ρών, φρε­α­τί­ων υδρο­συλ­λο­γής και αγω­γών δεν απο­τε­λεί εφά­παξ ερ­γα­σία πριν από τον χει­μώ­να, αλλά πρέ­πει να επα­να­λαμ­βά­νε­ται μετά από κάθε ση­μα­ντι­κό επει­σό­διο βρο­χής ή κα­ται­γί­δας, ιδιαί­τε­ρα στις αστι­κές πε­ριο­χές.

Αντί­στοι­χο πλέγ­μα ενερ­γειών προ­βλέ­πε­ται για τις Πε­ρι­φέ­ρειες, με προ­λη­πτι­κό κα­θα­ρι­σμό των κοι­τών των υδα­το­ρε­μά­των, συ­ντή­ρη­ση αντι­πλημ­μυ­ρι­κών έργων και επι­τά­χυν­ση των ήδη εκτε­λού­με­νων ερ­γα­σιών. Ιδιαί­τε­ρη προ­σο­χή ζη­τεί­ται στις λε­κά­νες απορ­ρο­ής όπου η φυ­σι­κή βλά­στη­ση έχει κα­τα­στρα­φεί από δα­σι­κές πυρ­κα­γιές, καθώς εκεί ο πλημ­μυ­ρι­κός κίν­δυ­νος εμ­φα­νί­ζε­ται αυ­ξη­μέ­νος και απαι­τού­νται κατά προ­τε­ραιό­τη­τα αντι­δια­βρω­τι­κά έργα, όπως κορ­μο­δέ­μα­τα, κορ­μο­φράγ­μα­τα και κλα­δο­πλέγ­μα­τα.

Σχέ­δια απο­μά­κρυν­σης, χώροι κα­τα­φυ­γής και μη­τρώα

Οι υπη­ρε­σί­ες Πο­λι­τι­κής Προ­στα­σί­ας Δήμων και Πε­ρι­φε­ρειών οφεί­λουν να συ­ντά­ξουν ή να επι­και­ρο­ποι­ή­σουν τα Ει­δι­κά Σχέ­δια Ορ­γα­νω­μέ­νης Προ­λη­πτι­κής Απο­μά­κρυν­σης Πο­λι­τών εξαι­τί­ας πλημ­μυ­ρών, τα οποία εντάσ­σο­νται ως πα­ραρ­τή­μα­τα στα σχέ­δια «ΔΑΡ­ΔΑ­ΝΟΣ 2» και κοι­νο­ποιού­νται στους εμπλε­κό­με­νους φο­ρείς. Πα­ράλ­λη­λα, πρέ­πει να επι­και­ρο­ποι­η­θούν τα στοι­χεία επι­κοι­νω­νί­ας, τα Μη­τρώα Ερ­γο­λη­πτών και οι κα­τά­λο­γοι δια­θέ­σι­μων μη­χα­νη­μά­των έργου, οι οποί­οι θα ανα­νε­ώ­νο­νται κάθε μήνα και θα κοι­νο­ποιού­νται στο ΕΣΚΕ­ΔΙΚ.

Κρί­σι­μο ση­μείο του σχε­δια­σμού απο­τε­λεί ο εκ των προ­τέ­ρων προσ­διο­ρι­σμός χώρων προ­σω­ρι­νής κα­τα­φυ­γής εκτός των ζωνών υψη­λής επι­κιν­δυ­νό­τη­τας, με ευ­χε­ρή πρό­σβα­ση για πο­λί­τες και οχή­μα­τα των φο­ρέ­ων έκτα­κτης ανά­γκης. Για τις πε­ριο­χές εντός των επι­κίν­δυ­νων ζωνών πρέ­πει να προσ­διο­ρι­στούν κτή­ρια ασφα­λούς επι­τό­που κα­τα­φυ­γής, όπως πο­λυώ­ρο­φα δη­μό­σια ή δη­μο­τι­κά κτή­ρια από οπλι­σμέ­νο σκυ­ρό­δε­μα ή χά­λυ­βα, ώστε οι πο­λί­τες να ανε­βαί­νουν σε υψη­λό­τε­ρους ορό­φους σε πε­ρί­πτω­ση ανό­δου των υδά­των.

Χαρ­το­γρά­φη­ση επι­κίν­δυ­νων ση­μεί­ων και ιρ­λαν­δι­κές δια­βά­σεις

Οι τε­χνι­κές υπη­ρε­σί­ες Δήμων και Πε­ρι­φε­ρειών οφεί­λουν, εντός του πρώ­του δε­κα­πεν­θη­μέ­ρου του Σε­πτεμ­βρί­ου, να κα­ταρ­τί­σουν κα­τά­λο­γο με χαρ­το­γρα­φι­κή απο­τύ­πω­ση των ση­μεί­ων αυ­ξη­μέ­νης πλημ­μυ­ρι­κής επι­κιν­δυ­νό­τη­τας, με έμ­φα­ση στις δια­σταυ­ρώ­σεις του οδι­κού δι­κτύ­ου με υδα­το­ρέ­μα­τα, στους ανι­σό­πε­δους κόμ­βους και στις δια­βά­σεις. Οι κα­τά­λο­γοι θα κοι­νο­ποι­η­θούν στην ΕΛ.ΑΣ. για τον σχε­δια­σμό μέ­τρων Τρο­χαί­ας όταν ανα­μέ­νο­νται έντο­να φαι­νό­με­να.

Ξε­χω­ρι­στή πρό­βλε­ψη γί­νε­ται για τις λε­γό­με­νες ιρ­λαν­δι­κές δια­βά­σεις, τα ση­μεία δη­λα­δή όπου ο δρό­μος δια­σταυ­ρώ­νε­ται με υδα­τό­ρε­μα χωρίς γέ­φυ­ρα. Ζη­τεί­ται η κα­τα­γρα­φή τους και η το­πο­θέ­τη­ση προει­δο­ποι­η­τι­κής σή­μαν­σης, καθώς και συ­μπλη­ρω­μα­τι­κής πι­να­κί­δας που θα προει­δο­ποιεί τους οδη­γούς να μην επι­χει­ρούν διέ­λευ­ση κατά τη διάρ­κεια πλημ­μύ­ρας λόγω κιν­δύ­νου πα­ρά­συρ­σης.

ΕΜΥ, 112 και οι κρί­σι­μες προ­θε­σμί­ες

Το έγ­γρα­φο υπεν­θυ­μί­ζει ότι επί­ση­μος φο­ρέ­ας πρό­γνω­σης έντο­νων και­ρι­κών φαι­νο­μέ­νων είναι απο­κλει­στι­κά η ΕΜΥ, ενώ όταν η εξέ­λι­ξη ενός φαι­νο­μέ­νου σε το­πι­κό επί­πε­δο απει­λεί πε­ριου­σί­ες ή ζωές, οι δή­μαρ­χοι οφεί­λουν να ενη­με­ρώ­νουν άμεσα το ΕΣΚΕ­ΔΙΚ ώστε να απο­στα­λεί προει­δο­ποι­η­τι­κό μή­νυ­μα μέσω του 112. Στο νέο πλαί­σιο λει­τουρ­γεί και Υπο­ε­πι­τρο­πή Εκτί­μη­σης Πλημ­μυ­ρι­κού Κιν­δύ­νου, που συ­στά­θη­κε τον Μάρ­τιο του 2026, με αρ­μο­διό­τη­τα την επι­στη­μο­νι­κή απο­τί­μη­ση του κιν­δύ­νου και την πα­ρο­χή κα­θο­δή­γη­σης σε πραγ­μα­τι­κό χρόνο κατά την εξέ­λι­ξη ενός φαι­νο­μέ­νου.

Το χρο­νο­διά­γραμ­μα είναι ασφυ­κτι­κό. Έως το πρώτο δε­κα­ή­με­ρο του Σε­πτεμ­βρί­ου πρέ­πει να συ­γκλη­θούν τα ΤΕ­ΣΟΠΠ και τα ΠΕ­ΣΟΠΠ, έως το πρώτο δε­κα­πεν­θή­με­ρο να ολο­κλη­ρω­θεί η χαρ­το­γρά­φη­ση των επι­κίν­δυ­νων ση­μεί­ων, έως τις 20 Σε­πτεμ­βρί­ου να ενη­με­ρω­θεί ο γε­νι­κός γραμ­μα­τέ­ας για τις δια­πε­ρι­φε­ρεια­κές πε­ρι­πτώ­σεις ορ­γα­νω­μέ­νης απο­μά­κρυν­σης, ενώ εντός του ίδιου μήνα Δήμοι και Πε­ρι­φέ­ρειες οφεί­λουν να σχε­διά­σουν και να διε­ξα­γά­γουν άσκη­ση Πο­λι­τι­κής Προ­στα­σί­ας για πλημ­μύ­ρες, με πρό­βλε­ψη και για το σε­νά­ριο της προ­λη­πτι­κής απο­μά­κρυν­σης πο­λι­τών.

Όπως προ­κύ­πτει από το σύ­νο­λο της εγκυ­κλί­ου, η αντι­πλημ­μυ­ρι­κή προ­ε­τοι­μα­σία δεν εξα­ντλεί­ται πλέον στον κα­θα­ρι­σμό φρε­α­τί­ων, αλλά απαι­τεί επι­και­ρο­ποι­η­μέ­να σχέ­δια, χαρ­το­γρά­φη­ση κιν­δύ­νων, κα­θο­ρι­σμέ­νους χώ­ρους κα­τα­φυ­γής και πραγ­μα­τι­κές ασκή­σεις ετοι­μό­τη­τας, με το ζη­τού­με­νο να είναι όλα να έχουν ολο­κλη­ρω­θεί πριν από τα πρώτα σο­βα­ρά φαι­νό­με­να και όχι όταν η πλημ­μύ­ρα βρί­σκε­ται ήδη σε εξέ­λι­ξη.