Η Ακαδημία στον πάγο, οι οικίσκοι στη Δημοτική Επιτροπή

• Παρά το κώλυμα υπο­γρα­φής που δια­πί­στωσε το Ελεγ­κτικό Συνέ­δριο για το έργο απο­κα­τά­στα­σης του ιστο­ρι­κού σχο­λι­κού συγκρο­τή­μα­τος, ο Δήμος Ρόδου κινεί παράλ­ληλο μέτωπο και φέρνει τη Δευτέρα ενώπιον της Δημο­τι­κής Επι­τρο­πής αίτημα χρη­μα­το­δό­τη­σης 400.000 ευρώ για προ­κα­τα­σκευα­σμέ­νους οικί­σκους που θα στε­γά­σουν τις σχο­λι­κές μονάδες κατά τη διάρ­κεια της ανα­κα­τα­σκευής

Το σχολικό συγκρό­τημα της Ακα­δη­μίας Ρόδου παρα­μέ­νει σε εκκρε­μό­τητα. Το Ε’ Κλι­μά­κιο του Ελεγ­κτι­κού Συνε­δρίου, όπως απε­κά­λυψε η «δημο­κρα­τική» έβαλε φρένο στην υπο­γραφή της προ­γραμ­μα­τι­κής σύμ­βα­σης μεταξύ του Δήμου Ρόδου και του ανα­πτυ­ξια­κού οργα­νι­σμού, δια­πι­στώ­νο­ντας με την απόφαση 110/2026 ουσιώδη πλημ­μέ­λεια στη στε­λέ­χωση του φορέα υλο­ποί­η­σης.

Παρ’ όλα αυτά, η δημο­τική αρχή δεν περι­μέ­νει. Τη Δευτέρα 27 Απρι­λίου 2026, στις 10:00, η Δημο­τική Επι­τροπή συνε­δριά­ζει σε τακτική σύνοδο στο Δημο­τικό Κατά­στημα της πλα­τείας Ελευ­θε­ρίας, και στην ημε­ρή­σια διάταξη βρί­σκε­ται εισή­γηση της αντι­δη­μάρ­χου Παι­δείας και Νέας Γενιάς κ. Στα­μα­τίας Γιαν­νέλη για έγκριση πρό­τα­σης χρη­μα­το­δό­τη­σης 400.000 ευρώ, που απευ­θύ­νε­ται στο Υπουρ­γείο Μετα­νά­στευ­σης και Ασύλου και αφορά στην προ­μή­θεια και εγκα­τά­σταση προ­κα­τα­σκευα­σμέ­νων οικί­σκων.

Ένα κτήριο με ιστορία και πολ­λα­πλή χρήση

Το συγκρό­τημα της Ακα­δη­μίας δεν είναι ένα τυχαίο σχολικό κτήριο. Χτί­στηκε από τους Ιταλούς το 1925, σε συνο­λικό εμβαδόν περίπου 5.100 τετρα­γω­νι­κών μέτρων, και χαρα­κτη­ρί­στηκε ιστο­ρικό δια­τη­ρη­τέο μνημείο το 1990. Σήμερα φιλο­ξε­νεί έξι εκπαι­δευ­τι­κές δομές, από πρότυπα πει­ρα­μα­τικά δημο­τικά σχολεία έως νηπια­γω­γεία, γεγονός που καθιστά το ζήτημα της απο­κα­τά­στα­σής του ευθέως συν­δε­δε­μένο με τη σχολική ζωή εκα­το­ντά­δων μαθητών και την καθη­με­ρι­νό­τητα των οικο­γε­νειών που τις στε­λε­χώ­νουν.

Η ανάγκη επι­σκευής ήταν από καιρό γνωστή. Η εξα­σφά­λιση χρη­μα­το­δό­τη­σης μέσω του προ­γράμ­μα­τος ΦΙΛΟΔΗΜΟΣ ΙΙ, κατόπιν από­φα­σης του υπουρ­γού Εσω­τε­ρι­κών τον Αύγου­στο του 2025, έδειχνε ότι το έργο επι­τέ­λους απο­γειώ­νε­ται. Στις 27 Οκτω­βρίου 2025 η Δημο­τική Επι­τροπή ενέ­κρινε ομόφωνα προ­γραμ­μα­τική σύμβαση συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 5.059.324 ευρώ, βασι­σμένη στο άρθρο 100 του Ν. 3852/2010, η οποία κατα­νε­μό­ταν σε τέσσερα δια­κριτά υποέργα. Το κύριο σώμα, δηλαδή η εκτέ­λεση των εργα­σιών επι­σκευής, προ­ϋ­πο­λο­γί­στηκε σε 4.654.324 ευρώ. Οι μελέτες, οι άδειες και τα τεύχη δημο­πρά­τη­σης κοστο­λο­γή­θη­καν σε 303.417 ευρώ, μετά από έκπτωση 50% επί της προ­ε­κτι­μώ­με­νης αμοιβής. Οι απαι­τού­με­νες συν­δέ­σεις με δίκτυα οργα­νι­σμών κοινής ωφέ­λειας ορί­στη­καν σε 5.000 ευρώ, ενώ το διοι­κη­τικό κόστος του φορέα υλο­ποί­η­σης προσ­διο­ρί­στηκε σε 96.582 ευρώ, ποσοστό περίπου 2% επί του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού των εργα­σιών. Η χρονική κατα­νομή των πιστώ­σεων προ­έ­βλεπε 400.000 ευρώ για το 2026, 3.159.324 ευρώ για το 2027 και 1.500.000 ευρώ για το 2028, με συνο­λική τριετή διάρ­κεια υλο­ποί­η­σης και 24 μήνες για την εκτέ­λεση των εργα­σιών.

Το Ελεγ­κτικό Συνέ­δριο στα­μά­τησε τη σύμβαση

Ο φάκελος κατα­τέ­θηκε στο Ελεγ­κτικό Συνέ­δριο στις 13 Ιανουα­ρίου 2026 και συμπλη­ρώ­θηκε στις 4 Φεβρουα­ρίου 2026, κατόπιν ανα­βλη­τι­κής πράξης που ζητούσε πρό­σθετα στοι­χεία. Ακο­λού­θησε η έκδοση της από­φα­σης 110/2026, με την οποία το Ε’ Κλι­μά­κιο δια­πί­στωσε κώλυμα υπο­γρα­φής. Το ανώτατο δημο­σιο­νο­μικό δικα­στή­ριο δεν αμφι­σβή­τησε τη σκο­πι­μό­τητα του έργου ούτε έκρινε παρά­τυπη τη συνο­λική δομή της σύμ­βα­σης. Ανα­γνώ­ρισε ότι πλη­ρού­νται οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις για ενδο­ϋ­πη­ρε­σιακή ανάθεση, ότι η ανα­γκαιό­τητα αιτιο­λο­γεί­ται ειδικά και τεκ­μη­ριω­μένα, και ότι τα βασικά στοι­χεία της σύμ­βα­σης, δηλαδή ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός, η χρη­μα­το­δό­τηση, το χρο­νο­διά­γραμμα και οι υπο­χρε­ώ­σεις των μερών, προσ­διο­ρί­ζο­νται επαρκώς. Ανα­γνώ­ρισε επίσης ότι ο Δήμος Ρόδου ασκεί επί του ανα­πτυ­ξια­κού οργα­νι­σμού έλεγχο ανάλογο εκείνου που ασκεί στις δικές του υπη­ρε­σίες, ως μονα­δι­κός μέτοχός του, και ότι η αμοιβή του οργα­νι­σμού για τα 2 υποέργα που τον αφορούν κρίθηκε εύλογη, χωρίς στοι­χεία επι­κά­λυ­ψης ή διπλής χρέωσης.

Το κώλυμα προ­έ­κυψε από 2 συγκε­κρι­μένα ευρή­ματα.

Η απουσία μόνιμου προ­σω­πι­κού στην κρίσιμη Διεύ­θυνση

Το πρώτο και ουσιω­δέ­στερο αφορά στη στε­λέ­χωση της Διεύ­θυν­σης Τεχνι­κών Έργων και Μελετών του ανα­πτυ­ξια­κού οργα­νι­σμού. Το Κλι­μά­κιο δια­πί­στωσε ότι μόνον οι θέσεις των Προϊ­στα­μέ­νων Διευ­θύν­σεων είναι καλυμ­μέ­νες από τακτικό προ­σω­πικό, προ­σλη­φθέν μέσω δια­δι­κα­σιών που δια­σφα­λί­ζουν τον αδέ­σμευτο χαρα­κτήρα της επι­λο­γής. Τα επι­μέ­ρους τμήματα και γραφεία, δηλαδή οι μονάδες που φέρουν την εξει­δι­κευ­μένη εκτε­λε­στική αρμο­διό­τητα, δεν δια­θέ­τουν έστω και έναν τακτικό υπάλ­ληλο.

Η νομο­θε­σία για τους ανα­πτυ­ξια­κούς οργα­νι­σμούς δια­κρί­νει ρητά το προ­σω­πικό σε τακτικό και έκτακτο, χωρίς να περιο­ρί­ζει το τακτικό απο­κλει­στικά στους Διευ­θυ­ντές. Χωρίς μόνιμο προ­σω­πικό στις κρί­σι­μες οργα­νω­τι­κές μονάδες, η υλο­ποί­ηση δεν μπορεί να θεω­ρη­θεί εκτέ­λεση «με ίδια μέσα», όπως απαιτεί η νομο­θε­σία για τις in-house ανα­θέ­σεις. Κατά το Κλι­μά­κιο, η κατά­σταση αυτή αλλοιώ­νει τη θεμε­λιώδη προ­ϋ­πό­θεση που δικαιο­λο­γεί την εξαί­ρεση από τις αντα­γω­νι­στι­κές δια­δι­κα­σίες του νόμου περί δημο­σίων συμ­βά­σεων και δημιουρ­γεί «διοι­κη­τική ασυ­νέ­χεια» που δεν εξυ­πη­ρε­τεί τον νόμιμο σκοπό των ανα­πτυ­ξια­κών οργα­νι­σμών ως στα­θε­ρών ανα­πτυ­ξια­κών βρα­χιό­νων των δήμων.

Επι­βα­ρυ­ντικό στοι­χείο στάθηκε το γεγονός ότι το ίδιο ακριβώς πρό­βλημα είχε εντο­πι­στεί σε προ­γε­νέ­στερη απόφαση του Εβδόμου Τμή­μα­τος του Ελεγ­κτι­κού Συνε­δρίου, που αφο­ρούσε στον ίδιο οργα­νι­σμό. Παρά ταύτα, ο φορέας δεν φέρεται να έχει προβεί, έστω τυπικά, σε προ­σλή­ψεις τακτι­κού προ­σω­πι­κού στις επι­μέ­ρους μονάδες. Η πιστο­ποί­ηση ISO 9001:2015 που επι­κα­λέ­στηκε ο οργα­νι­σμός κρίθηκε ανε­παρ­κής να ανα­πλη­ρώ­σει αυτή την οργα­νω­τική αδυ­να­μία, καθώς αφορά στη δια­χει­ρι­στική ωρι­μό­τητα των δια­δι­κα­σιών και όχι στην παρου­σία μόνιμου ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού. Εξίσου απορ­ρί­φθηκε η επί­κληση της διά­τα­ξης που επι­τρέ­πει στο έκτακτο προ­σω­πικό να συντάσ­σει μελέτες και τεύχη δημο­πρά­τη­σης υπό τη διεύ­θυνση του προϊ­στα­μέ­νου Τεχνι­κής Υπη­ρε­σίας. Το Κλι­μά­κιο διευ­κρί­νισε ότι η διάταξη αυτή έχει «δια­δι­κα­στική» και όχι «οργα­νω­τική» φύση, και δεν νομι­μο­ποιεί τη λει­τουρ­γία του οργα­νι­σμού απο­κλει­στικά με έκτα­κτους συνερ­γά­τες.

Η δεύτερη παρα­τυ­πία με την Επι­τροπή Παρα­κο­λού­θη­σης

Το δεύτερο εύρημα αφορά στην οριο­θέ­τηση των αρμο­διο­τή­των της Κοινής Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης. Σύμφωνα με τους όρους του σχεδίου σύμ­βα­σης, παρά­ταση της συνο­λι­κής διάρ­κειάς της ή τρο­πο­ποί­ηση επι­μέ­ρους όρων μπο­ρούσε να απο­φα­σι­στεί με σύμφωνη γνώμη της Επι­τρο­πής, η οποία απο­τε­λεί­ται από 2 εκπρο­σώ­πους του Δήμου και 1 εκπρό­σωπο του ανα­πτυ­ξια­κού οργα­νι­σμού. Αυτή η σύνθεση επι­τρέ­πει λήψη απο­φά­σεων που δεσμεύ­ουν και τα 2 συμ­βαλ­λό­μενα μέρη, αρκεί να συμ­φω­νεί ένα μόνο εξ αυτών, καταρ­γώ­ντας κατ’ απο­τέ­λε­σμα την αρμο­διό­τητα της Δημο­τι­κής Επι­τρο­πής και του Διοι­κη­τι­κού Συμ­βου­λίου του οργα­νι­σμού να απο­φα­σί­ζουν για τρο­πο­ποι­ή­σεις και παρα­τά­σεις.

Η παρα­τυ­πία αυτή χαρα­κτη­ρί­στηκε από το Κλι­μά­κιο ως μη ουσιώ­δης, με την έννοια ότι δεν καθιστά εκ μόνης αυτής αδύνατη την υπο­γραφή.

Κρίθηκε ότι αρκεί η ανα­μόρ­φωση των σχε­τι­κών δια­τά­ξεων, ώστε κάθε τρο­πο­ποί­ηση ή παρά­ταση να απαιτεί έγγραφη κοινή συμ­φω­νία και απόφαση των αρμό­διων συλ­λο­γι­κών οργάνων, κατόπιν εισή­γη­σης της Επι­τρο­πής.

Οι οικί­σκοι ως γέφυρα για τη σχολική συνέ­χεια

Στο πλαίσιο αυτής της παγω­μέ­νης εικόνας για το κεντρικό έργο, η Δημο­τική Επι­τροπή καλεί­ται τη Δευτέρα 27 Απρι­λίου 2026 να εγκρί­νει μια παράλ­ληλη κίνηση που αφορά άμεσα στη σχολική συνέ­χεια. Η εισή­γηση της κ. Γιαν­νέλη, που έχει καταρ­τι­στεί από τη Διεύ­θυνση Παι­δείας και Νέας Γενιάς του Δήμου, απευ­θύ­νε­ται στο Υπουρ­γείο Μετα­νά­στευ­σης και Ασύλου και ζητά χρη­μα­το­δό­τηση 400.000 ευρώ, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου ΦΠΑ, για την προ­μή­θεια, μετα­φορά, εγκα­τά­σταση και βασική λει­τουρ­γική υπο­στή­ριξη προ­κα­τα­σκευα­σμέ­νων οικί­σκων σε κατάλ­λη­λους δημο­τι­κούς χώρους.

Η ανα­γκαιό­τητα της παρέμ­βα­σης απορ­ρέει από το αυτο­νό­ητο: όταν η Ακα­δη­μία τεθεί εκτός λει­τουρ­γίας για τη διάρ­κεια των εργα­σιών ανα­κα­τα­σκευής, οι έξι εκπαι­δευ­τι­κές μονάδες που σήμερα στε­γά­ζο­νται εκεί χρειά­ζο­νται στέγη. Μετά από διε­ρεύ­νηση των δια­θέ­σι­μων εναλ­λα­κτι­κών λύσεων, σύμφωνα με την εισή­γηση, προ­έ­κυψε ότι η εγκα­τά­σταση προ­κα­τα­σκευα­σμέ­νων οικί­σκων απο­τε­λεί τη μόνη άμεσα υλο­ποι­ή­σιμη και λει­τουρ­γικά επαρκή απά­ντηση για τη μετα­βα­τική περίοδο. Οι δαπάνες αυτές, όπως ανα­φέ­ρε­ται ρητά στην εισή­γηση, υπερ­βαί­νουν τις οικο­νο­μι­κές δυνα­τό­τη­τες του Δήμου Ρόδου, ιδίως λαμ­βα­νο­μέ­νων υπόψη των αυξη­μέ­νων υπο­χρε­ώ­σεών του ως νησιω­τι­κού δήμου πρώτης γραμμής.

Ο Δήμος δεσμεύ­ε­ται για νόμιμη, διαφανή και απο­δο­τική αξιο­ποί­ηση της χρη­μα­το­δό­τη­σης, υπο­βάλ­λο­ντας κάθε απαι­τού­μενο στοι­χείο παρα­κο­λού­θη­σης και οικο­νο­μι­κού απο­λο­γι­σμού. Σημειώ­νε­ται επίσης ότι μετά την ολο­κλή­ρωση της ανα­κα­τα­σκευής και την επα­να­λει­τουρ­γία της Ακα­δη­μίας, οι οικί­σκοι ενδέ­χε­ται να αξιο­ποι­η­θούν για την κάλυψη αναγκών άλλων κοι­νω­νι­κών δομών και υπη­ρε­σιών του Δήμου.

Το χρο­νο­διά­γραμμα παρα­μέ­νει ανοιχτό

Για το κεντρικό έργο της απο­κα­τά­στα­σης, το τοπίο παρα­μέ­νει θολό. Η άρση του κωλύ­μα­τος που δια­πί­στωσε το Ελεγ­κτικό Συνέ­δριο δεν επι­τυγ­χά­νε­ται με απλές ανα­δια­τυ­πώ­σεις κάποιων άρθρων της σύμ­βα­σης. Απαιτεί ουσια­στική παρέμ­βαση εκ μέρους του ανα­πτυ­ξια­κού οργα­νι­σμού, δηλαδή προ­σλή­ψεις τακτι­κού προ­σω­πι­κού μέσω νόμιμων δια­δι­κα­σιών στη Διεύ­θυνση Τεχνι­κών Έργων, και στη συνέ­χεια επα­νυ­πο­βολή για νέο έλεγχο νομι­μό­τη­τας, αφού πρώτα ανα­μορ­φω­θούν και οι σχε­τι­κοί όροι για τις αρμο­διό­τη­τες της Κοινής Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης. Πότε ακριβώς αυτά τα βήματα θα ολο­κλη­ρω­θούν παρα­μέ­νει αδιευ­κρί­νι­στο, και μαζί τους παρα­μέ­νει ανοιχτό το ερώτημα για το πότε το κτήριο που χτί­στηκε το 1925 θα απο­κτή­σει επι­τέ­λους τη συστη­μα­τική φρο­ντίδα που χρειά­ζε­ται.