• Η πρόταση που υιοθετήθηκε από την Περιφερειακή Αρχή Νοτίου Αιγαίου και ο προβληματισμός για την επόμενη μέρα με βάση τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης • Προβληματισμός για το εκλογικό σύστημα και την εκλογή συμβούλων “χωρίς σταυρό”
Στα προβλήματα του β’ βαθμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης με αφορμή τον διάλογο για τον νέο Κώδικα και την συζήτηση που έγινε στις συνεδριάσεις του Περιφερειακού Συμβουλίου Νοτίου Αιγαίου οι οποίες πραγματοποιήθηκαν την περασμένη εβδομάδα στη Ρόδο, αναφέρθηκε ο επικεφαλής της παράταξης της μείζονος μειοψηφίας «Νέα Εποχή στο Νότιο Αιγαίο» κ. Νικηφόρος Παπανικόλας.
Σχολιάζοντας τις εξελίξεις, υπογράμμισε τα εξής:
«Στο πλαίσιο των συνεδριάσεων που έγιναν στην Ρόδο, είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε για δεύτερη φορά, την εισαγωγή του νέου Κώδικα για την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Το συζητήσαμε ξανά, τον περασμένο Ιανουάριο στην συνεδρίαση που έγινε στην Σύρο ενώ τώρα, είχαμε την ευκαιρία να δούμε τα θέματα λίγο πιο συγκεκριμένα και να μιλήσουμε πιο ειδικά. Εμείς επαναλάβαμε ότι απαραίτητο για να αποτελέσει αυτός ο Κώδικας, μια πραγματική μεταρρύθμιση και να μην μείνει μια απλή τακτοποίηση ρυθμίσεων χρειάζονται τρία πράγματα:
α. να μιλήσει για την διοικητική ελευθερία των βαθμών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, του πρώτου και του δεύτερου, β. να μιλήσει για την οικονομική τους αυτοτέλεια και γ. να ξεκαθαρίσει την θεσμική θωράκιση των αυτοδιοικητικών.
Στα πλαίσια των τριών αυτών αξόνων, φέραμε κάποιες συγκεκριμένες προτάσεις. Όσον αφορά στην διοικητική ελευθερία που συνεπάγεται την πραγματική αποκέντρωση – εξουσίες, προτείναμε την κατάργηση των αρμοδιοτήτων των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων και την μεταφορά τους στα αντίστοιχα υπουργεία –ή όσον αφορά στον έλεγχο νομιμότητας, σε μια ανεξάρτητη εποπτική αρχή. Η πρότασή μας, υιοθετήθηκε από την Περιφερειακή Αρχή Νοτίου Αιγαίου και συμφωνήσαμε επ αυτού, καθώς κινείται γύρω από αυτό τον άξονα. Δηλαδή, στην πράξη, αυτός ο ενδιάμεσος βαθμός διοίκησης ανάμεσα στο κεντρικό κράτος και την Αυτοδιοίκηση, περισσότερο δημιουργεί καθυστερήσεις και γραφειοκρατικά προβλήματα, παρά διευκολύνει. Κι αυτό γιατί, όσον αφορά στον έλεγχο νομιμότητας, αυτός που φυσικά πρέπει να ασκείται και βάση του Συντάγματος μπορεί να γίνει από μια άλλη, ανεξάρτητη αρχή, που θα έχει την εποπτεία της νομιμότητας, αποκλειστικά για τις αποφάσεις των οργάνων (των περιφερειακών και δημοτικών συμβουλίων και των αντίστοιχων επιτροπών). Όσον αφορά στις λοιπές τους αρμοδιότητες (ιθαγένεια, χωροταξία, υδάτινοι πόροι κ.ο.κ.) μπορούν να μεταφερθούν, είτε στα αρμόδια υπουργεία, είτε στις περιφέρειες. Είναι κάτι που ενισχύει και την δημοκρατική λειτουργία, διότι οι Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, δεν είναι ούτε αυτοδιοικητικοί θεσμοί, αλλά κυρίως δεν έχουν δημοκρατική νομιμοποίηση. Είναι διορισμένοι από το κράτος. Συνεπώς, υπάρχει το “παράδοξο” οι διορισμένοι να ελέγχουν τους εκλεγμένους…».
Σύμφωνα με τον κ. Παπανικόλα, ο νέος Κώδικας πρέπει να φύγει από τα στενά όρια της απλής καταγραφής –π.χ. των αρμοδιοτήτων:
«Υπάρχουν πάρα πολλές επικαλύψεις αρμοδιοτήτων, υπάρχουν διατάξεις που δίνουν αρμοδιότητες στους δήμους και άλλες διατάξεις που δίνουν, ακριβώς τις ίδιες αρμοδιότητες στις περιφέρειες. Πέραν τούτου, πιστεύουμε ότι δεν ωφελεί να πάρεις μια σύνθετη αρμοδιότητα και να την δώσεις κάπου. Πρέπει μέσα από αυτή την διαδικασία να απλοποιηθούν και οι διαδικασίες, αλλά και οι αρμοδιότητες. Δεν αρκεί να αποφασίσουμε, ποιος κάνει και τι κάνει. Θα πρέπει να κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας για να μειώσουμε τις καθυστερήσεις και να εφοδιάσουμε τον Οργανισμό Τοπικής Αυτοδιοίκησης που θα επιφορτιστεί με την κάθε αρμοδιότητα, ώστε να μπορέσει να την υλοποιήσει. Π.χ. ο καθαρισμός των ρεμάτων. Μία αρμοδιότητα που δόθηκε στις περιφέρειες, χωρίς καμία πρόβλεψη για πόρους, προσωπικό κ.ο.κ.».
Συνεπώς, ο διάλογος όχι μόνον πρέπει να συνεχιστεί επί της ουσίας, να αποσαφηνιστούν όλες οι ασάφειες που περιέχει και να ολοκληρωθεί. «Εμείς μιλάμε για την ανάγκη “πραγματικής” αποκέντρωσης και την μεταβίβαση αρμοδιοτήτων, πόρων και προσωπικού στους ΟΤΑ γιατί θεωρούμε ότι λόγω της αρχής της επικουρικότητας, είναι πιο ικανά όργανα για να γνωρίζουν τα προβλήματα της κάθε κοινωνίας και να βοηθήσουν στην επίλυσή τους, πολύ πιο άμεσα» -ανέφερε χαρακτηριστικά.
Για το εκλογικό σύστημα και την εκλογή συμβούλων “χωρίς σταυρό”
Κληθείς να σχολιάσει αυτό που ειπώθηκε κατά την διάρκεια της συνεδρίασης του Περιφερειακού Συμβουλίου για την εκλογή “χωρίς σταυρό” μερικών συμβούλων, ο κ. Παπανικόλας δήλωσε:
«Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα του νέου Κώδικα, είναι το νέο εκλογικό σύστημα. Και αυτό γιατί, αρχικώς, εισάγεται ένα σύστημα εναλλακτικής ψήφου, το οποίο είναι αντι-δημοκρατικό (γιατί επιτρέπει σε συνδυασμούς να εκλέγονται με ποσοστό κάτω του 40%) και αντι-συνταγματικό, γιατί παραβιάζει την αρχή της ισότητας της ψήφου και κυρίως, δεν έχει εφαρμοστεί πουθενά στον πλανήτη. Επιπλέον, κανένας δεν ζήτησε την αλλαγή του εκλογικού νόμου στην Αυτοδιοίκηση.
Επίσης, εισάγονται υποψήφιοι άνευ… σταυρού. Πάμε δηλαδή, σε μια ψηφοφορία όπου, κάποιοι θα εκλέγονται με σταυρό και κάποιοι θα παίρνουν την έδρα απ’ ευθείας στο περιφερειακό ή στο δημοτικό συμβούλιο. Αυτό είναι κι ένα πρακτικό ζήτημα: ποιες θέσεις θα καταλαμβάνουν όσοι παίρνουν έδρες, άνευ σταυρού; Θα παίρνουν τις έδρες που υφίστανται τώρα από τους εκλεγμένους, ή θα δημιουργηθούν νέες έδρες γι’ αυτούς; Βλέπουμε δηλαδή, ότι υπάρχουν προβλήματα στην πράξη. Προσωπικά, πιστεύω ότι αυτή η συζήτηση για το νέο Κώδικα, θα κρατήσει αρκετό χρόνο και ευελπιστώ ότι στο τέλος, θα πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα….».
