Kαζίνο Ρόδου: Μίσθωμα 625.000 ευρώ τον χρόνο και ανοιχτοί λογαριασμοί δεκαετιών

• Η 30ετής παρά­ταση έρχεται με τίμημα που θεω­ρεί­ται χαμηλό σε σχέση με άλλες μισθώ­σεις ενώ η ανα­καί­νιση των 6 εκατ. ευρώ αφορά στο ίδιο το ακίνητο και η παραί­τηση από αξιώ­σεις ΔΗΦΟΔΩ περίπου 5 εκατ. ευρώ δεν τέθηκε ως προ­ϋ­πό­θεση πριν ξεκι­νή­σει ο διά­λο­γος

Ο πυρήνας της είδησης δεν βρί­σκε­ται στη φράση «ετήσιο μίσθωμα 625.000 ευρώ» αλλά σε αυτό που δεν εξα­σφα­λί­στηκε παράλ­ληλα. Η απόφαση του δημο­τι­κού συμ­βου­λίου να κινηθεί προς μια πολυετή παρά­ταση για το ακίνητο των Ρόδων, με ορί­ζο­ντα που μπορεί να φτάσει έως 30 έτη, έρχεται σε μια στιγμή όπου η πόλη κουβαλά ακόμη το βάρος ανεκ­πλή­ρω­των υπο­χρε­ώ­σεων σε έργα αντι­σταθ­μι­στι­κού χαρα­κτήρα ύψους 20 δισ. δρχ. από το 1996 και ταυ­τό­χρονα βλέπει στο τραπέζι να παρου­σιά­ζο­νται ως «όφελος» εργα­σίες που γίνο­νται κυρίως για να ανα­βαθ­μι­στεί το κτήριο που ήδη εκμε­ταλ­λεύ­ε­ται ο μισθω­τής.

Απο­τυ­πώ­θηκε στην συνε­δρί­αση ότι η παρά­ταση στη­ρί­ζε­ται σε εκτί­μηση αγο­ραίας μισθω­τι­κής αξίας, με προ­τει­νό­μενο τίμημα 625.000 ευρώ ετησίως και με επί­κληση θεσμι­κού πλαι­σίου που προ­βλέ­πει επι­χει­ρη­μα­τικό πλάνο εκσυγ­χρο­νι­σμού και ανα­καί­νι­σης. Το ζητού­μενο όμως για την τοπική κοι­νω­νία δεν είναι αν υπάρχει μια τεχνική εκτί­μηση, αλλά αν η πολι­τική δια­πραγ­μά­τευση στάθηκε στο ύψος της ιστο­ρίας και του μεγέ­θους της υπό­θε­σης.

Γιατί το 625.000 ευρώ τον χρόνο χαρα­κτη­ρί­ζε­ται χαμηλό στην πράξη

Το ποσό των 625.000 ευρώ αντι­στοι­χεί σε περίπου 52.083 ευρώ τον μήνα. Σε από­λυ­τους αριθ­μούς δεν είναι μικρό, όμως η κριτική δεν γίνεται στο κενό. Γίνεται σε σύγκριση με άλλες δημο­τι­κές μισθώ­σεις, με τις δυνα­τό­τη­τες του συγκε­κρι­μέ­νου ακι­νή­του, αλλά και με τα έσοδα που μπορεί να απο­κο­μί­σει ο Δήμος από πολύ πιο απλές δρα­στη­ριό­τη­τες.

Σε δημόσια κατα­γραφή για το Ακταίον εμφα­νί­ζε­ται μηνιαίο μίσθωμα 8.550 ευρώ, δηλαδή περίπου 10.000 ευρώ τον μήνα ως τάξη μεγέ­θους. Η σύγκριση δεν γίνεται για να εξι­σω­θούν ανόμοια ακίνητα, αλλά για να ανα­δει­χθεί το βασικό ερώτημα: πώς απο­τι­μά­ται ένα εμβλη­μα­τικό συγκρό­τημα όπως το “Ρόδων” με δρα­στη­ριό­τη­τες υψηλής εμπο­ρι­κής αξίας, όταν άλλες μισθώ­σεις σε «κανο­νικά» ακίνητα κινού­νται με σταθερό μίσθωμα και χωρίς την ίδια ιστο­ρική επι­βά­ρυνση.

Ακόμη πιο αιχμηρή είναι η σύγκριση με τα έσοδα από απλή χρήση αιγια­λού και παρα­λίας. Σε δια­κή­ρυξη ηλε­κτρο­νι­κής δημο­πρα­σίας του Δήμου Ρόδου κατα­γρά­φο­νται τιμές εκκί­νη­σης ανά θέση που φτάνουν και τις 71.000 ευρώ ετησίως, ενώ υπάρ­χουν και άλλες θέσεις με δεκάδες χιλιά­δες ευρώ ως τιμή εκκί­νη­σης. Αυτό σημαί­νει ότι σε συγκε­κρι­μένα «πόστα» η απλή εκμε­τάλ­λευση ομπρε­λών και καθι­σμά­των μπορεί να απο­φέ­ρει ποσά πολ­λα­πλά­σια από όσα φαντά­ζε­ται κανείς για μια περιο­ρι­σμένη επι­φά­νεια, την ώρα που ένα ακίνητο στρα­τη­γι­κής σημα­σίας για την πόλη «κλει­δώ­νει» με τίμημα που δεν συνο­δεύ­ε­ται από αντί­στοιχη δέσμη δημο­τι­κών κερδών και έργων.

Η ουσία της κρι­τι­κής, όπως δια­τυ­πώ­νε­ται, είναι ότι το δημο­τικό συμ­βού­λιο όφειλε να εξα­σφα­λί­σει ένα συνο­λικό πακέτο αντα­πο­δο­τι­κό­τη­τας ανάλογο όχι μόνο της εμπο­ρι­κής αξίας αλλά και των υπε­σχη­μέ­νων επεν­δύ­σεων του παρελ­θό­ντος. Αυτό δεν απο­τυ­πώ­νε­ται με καθαρό τρόπο στο απο­τέ­λε­σμα που φτάνει για ψήφιση.

Η μεγάλη εκκρε­μό­τητα από το 1996 και το μέγεθος που δεν επι­τρέ­πε­ται να σβήσει με τον χρόνο

Στα έγγραφα που αφορούν στη μη εκτέ­λεση υπο­χρέ­ω­σης, κατα­γρά­φε­ται ότι η άδεια λει­τουρ­γίας συν­δέ­θηκε με επέν­δυση 20.000.000.000 δραχμών, ποσό που απο­τυ­πώ­νε­ται και ως 58.694.057,00 ευρώ, με αναφορά σε όρο άδειας και σε δυνα­τό­τητα κυρώ­σεων λόγω παρά­βα­σης ουσιώ­δους όρου.

Το γεγονός ότι αυτή η υπο­χρέ­ωση δεν κλείνει ορι­στικά, παρά το ότι απο­τε­λεί ιστο­ρικό πυρήνα της υπό­θε­σης, είναι αυτό που κάνει τη σημε­ρινή παρά­ταση πολι­τικά ευάλωτη. Γιατί μια νέα συμ­φω­νία δεκα­ε­τιών, χωρίς ρητή σύνδεση με ουσια­στικά έργα για την πόλη, δημιουρ­γεί την εικόνα ότι η εκκρε­μό­τητα μετα­τρέ­πε­ται από χρέος σε «ιστορία».

Σε οικο­νο­μι­κές ανα­φο­ρές του υλικού εμφα­νί­ζε­ται επίσης το στοι­χείο ότι το επεν­δυ­τικό πρό­γραμμα περι­γρά­φε­ται ως ύψους περίπου 59 εκατ. ευρώ και ότι στο παρελ­θόν έχει τεθεί η θέση πως υπό­χρεος δεν είναι ο σημε­ρι­νός φορέας εκμε­τάλ­λευ­σης αλλά προη­γού­με­νος τρα­πε­ζι­κός μέτοχος. Αυτό ακριβώς εξηγεί γιατί η πόλη βρί­σκε­ται ξανά και ξανά στο ίδιο σημείο, δηλαδή σε μια μετα­κύ­λιση ευθύνης που λει­τουρ­γεί ως μηχα­νι­σμός αδρά­νειας. Όμως για τη Ρόδο το ζητού­μενο δεν είναι ποιος θα επι­κα­λε­στεί τι, αλλά αν θα υπάρξει επι­τέ­λους σύμβαση που να παράγει έργο με χρο­νο­διά­γραμμα και εγγύηση.

Τα 6 εκατ. ευρώ για ανα­καί­νιση και απο­κα­τά­σταση δεν είναι αντα­πο­δο­τικό για την πόλη

Ένα από τα στοι­χεία που παρου­σιά­στη­καν στη συζή­τηση στο δημο­τικό συμ­βού­λιο είναι ότι θα δοθούν 6 εκατ. ευρώ για εργα­σίες ανα­καί­νι­σης και απο­κα­τά­στα­σης του κτηρίου. Το πρό­βλημα δεν είναι ότι το κτηριο δεν χρειά­ζε­ται παρεμ­βά­σεις. Το πρό­βλημα είναι ο χαρα­κτη­ρι­σμός.

Στο πλαίσιο που περι­γρά­φε­ται η ανα­καί­νιση και ο εκσυγ­χρο­νι­σμός απο­τε­λούν μέρος του επι­χει­ρη­μα­τι­κού πλάνου που συν­δέ­ε­ται με την παρά­ταση. Άρα πρό­κει­ται για επέν­δυση που αυξάνει την αξία του ίδιου του ακι­νή­του και ενι­σχύει την εμπο­ρική εκμε­τάλ­λευση του φορέα που ήδη το αξιο­ποιεί εδώ και περίπου 30 χρόνια. Με αυτή τη λογική, τα 6 εκατ. ευρώ δεν μπορούν να παρου­σια­στούν ως αντι­στάθ­μι­σμα προς την πόλη. Είναι επέν­δυση για το ίδιο το προϊόν της εκμε­τάλ­λευ­σης.

Η διαφορά ανάμεσα στο «έργο για το ακίνητο» και στο «έργο για την πόλη» είναι το βασικό δημο­σιο­γρα­φικό κλειδί. Αν η Ρόδος συζητά για αντα­πο­δο­τι­κό­τητα, αυτή δεν μπορεί να περιο­ρί­ζε­ται σε εργα­σίες που θα γίνουν μέσα στα όρια του ίδιου χώρου και θα επι­στρέ­ψουν ως υπε­ρα­ξία στον μισθωτή.

ΔΗΦΟΔΩ και παραί­τηση από απαι­τή­σεις περίπου 5 εκατ. ευρώ, όχι ως χάρη αλλά ως ελά­χι­στη αφε­τη­ρία

Το τρίτο σημείο της κρι­τι­κής αφορά στην πολι­τική ανά­γνωση του ΔΗΦΟΔΩ και στην υπό­σχεση της δημο­τι­κής αρχής ότι θα επι­διώ­ξει και θα απαι­τή­σει την δια­γραφή της απαί­τη­σης ύψους 5 εκατ. ευρώ της Καζίνο Ρόδου ΑΕ από ανα­δρο­μική διεκ­δί­κηση του φόρου που κέρδισε αμε­τα­κλή­τως.

Εδώ προ­κύ­πτει το πολι­τικό συμπέ­ρα­σμα που δια­τυ­πώ­νε­ται καθαρά: η παραί­τηση από τέτοιες απαι­τή­σεις δεν μπορεί να εμφα­νί­ζε­ται ως «νίκη» της δημο­τι­κής αρχής εφόσον τίθεται ως αίτημα μέσα στη δια­πραγ­μά­τευση. Θα έπρεπε να απο­τε­λεί αυστηρή προ­ϋ­πό­θεση για να ανοίξει ο διά­λο­γος για νέα παρά­ταση, ακριβώς επειδή μια πολυ­ε­τής σύμβαση δεν μπορεί να συνυ­πάρ­χει με πιθανό δημο­τικό κόστος πολλών εκα­τομ­μυ­ρίων από ανα­δρο­μι­κές διεκ­δι­κή­σεις.

Με απλά λόγια, όταν μια πλευρά ζητά να παρα­τα­θεί μια εκμε­τάλ­λευση δεκα­ε­τιών, η άλλη πλευρά δεν μπορεί να ξεκινά από το «θα δούμε αργό­τερα» για απαι­τή­σεις που απει­λούν τα ταμειακά του Δήμου. Η προ­ϋ­πό­θεση πρέπει να είναι καθαρή από την πρώτη μέρα.

Οικο­νο­μικό ρίσκο και φορο­λο­γι­κές σκιές ως φόντο μιας μακράς δέσμευ­σης

Επι­πλέον οι φορο­λο­γι­κές υπο­θέ­σεις της επι­χεί­ρη­σης είναι ένα άλλο μείζον θέμα καθώς επη­ρε­ά­ζουν την αξιο­λό­γηση αξιο­πι­στίας και ρίσκου για μια νέα μακρό­χρονη σύμβαση. Υπήρξαν διώξεις για κακουρ­γη­μα­τική φορο­δια­φυγή και ανα­κριβή υποβολή ΦΠΑ, με εντολή κατα­βο­λής περίπου 8,5 εκατ. ευρώ προς το Ελλη­νικό Δημόσιο. Υπήρξαν κατα­λο­γι­σμοί πρό­σθε­των φόρων και προ­σαυ­ξή­σεων περίπου 16 εκατ. ευρώ ενώ έχουν υπάρξει ρυθ­μί­σεις, συμ­φω­νίες και ορί­ζο­ντες απο­πλη­ρω­μής πολλών ετών στο πλαίσιο δια­δι­κα­σιών εξυ­γί­αν­σης, καθώς και επι­ση­μάν­σεις που παρα­πέ­μπουν σε περίοδο αυξη­μέ­νης αβε­βαιό­τη­τας. Η εται­ρεία έχει πετύχει και είναι γνωστό την υπαγωγή της στις ευερ­γε­τι­κές δια­τά­ξεις του πτω­χευ­τι­κού κώδικα.

Όταν όλα αυτά απο­τε­λούν μέρος του ιστο­ρι­κού, το να δεσμεύ­ε­ται ο Δήμος με ορί­ζο­ντα δεκα­ε­τιών χωρίς «σκληρές» εγγυ­ή­σεις εκτέ­λε­σης και χωρίς προ­ϋ­πο­θέ­σεις καθαρού μηδε­νι­σμού των διεκ­δι­κή­σεων που μπορούν να επι­βα­ρύ­νουν τον Δήμο, δημιουρ­γεί εύλογες αντι­δρά­σεις.

Η ιδέα της ανοι­χτής δια­δι­κα­σίας και γιατί το σενάριο του αντα­γω­νι­σμού επα­νέρ­χε­ται

Το τέταρτο σημείο είναι πολι­τικό και οικο­νο­μικό μαζί. Αν το ακίνητο έμπαινε σε ανοιχτή δια­δι­κα­σία με πραγ­μα­τικό αντα­γω­νι­σμό, η εκτί­μηση που ακού­γε­ται είναι ότι τα έσοδα του Δήμου θα μπο­ρού­σαν να είναι πολ­λα­πλά­σια, ενώ θα υπήρχε και δυνα­τό­τητα να ενσω­μα­τω­θούν αντα­πο­δο­τικά έργα με σαφή ορισμό, χρο­νο­διά­γραμμα και ρήτρες.

Η εμπει­ρία δημο­πρα­σιών δείχνει ότι όταν οι όροι είναι καθαροί και υπάρχει ενδια­φέ­ρον, οι τιμές δια­μορ­φώ­νο­νται δυνα­μικά και τα ποσά ανε­βαί­νουν. Και γι’ αυτό ακριβώς η επιλογή της παρά­τα­σης με συγκε­κρι­μένο τίμημα, χωρίς ένα εξίσου συγκε­κρι­μένο πακέτο αντα­πο­δο­τι­κών έργων για την πόλη, αντι­με­τω­πί­ζε­ται ως χαμένη ευκαι­ρία.

Το συμπέ­ρα­σμα που προ­κύ­πτει από το σύνολο του κει­μέ­νου και του φακέλου

Το πρό­βλημα δεν είναι μόνο ότι το μίσθωμα που προ­τεί­νε­ται είναι 625.000 ευρώ. Είναι ότι η πόλη δεν εξα­σφά­λισε οφέλη ανάλογα των υπε­σχη­μέ­νων επεν­δύ­σεων που συν­δέ­θη­καν ιστο­ρικά με την άδεια και που απο­τυ­πώ­νο­νται ως υπο­χρέ­ωση 58.694.057,00 ευρώ.

Είναι επίσης ότι τα 6 εκατ. ευρώ για εργα­σίες ανα­καί­νι­σης και απο­κα­τά­στα­σης δεν απο­τε­λούν αντα­πο­δο­τικό για τη Ρόδο αλλά επέν­δυση για το ακίνητο που ήδη αξιο­ποιεί­ται επί δεκα­ε­τίες.

Και είναι ότι το κεφά­λαιο ΔΗΦΟΔΩ, με απαι­τή­σεις που στη δημόσια συζή­τηση απο­τι­μώ­νται συνο­λικά γύρω στα 5 εκατ. ευρώ δεν αντι­με­τω­πί­στηκε ως προ­ϋ­πό­θεση μηδε­νι­σμού πριν ανοίξει οποια­δή­ποτε συζή­τηση παρά­τα­σης, αλλά ως αντι­κεί­μενο «δια­χεί­ρι­σης» μέσα στον διάλογο.

Αυτό είναι που κάνει τον φάκελο του “Ρόδων” να μην μοιάζει με μια απλή μίσθωση. Μοιάζει με υπόθεση όπου η πόλη παγώνει το μέλλον της δημό­σιας περιου­σίας της για δεκα­ε­τίες, χωρίς να έχει κλείσει πρώτα τα χρέη του παρελ­θό­ντος, χωρίς να έχει κατο­χυ­ρώ­σει έργα για τον δημόσιο χώρο και χωρίς να έχει θέσει ως αφε­τη­ρία του δια­λό­γου την παραί­τηση από διεκ­δι­κή­σεις που μπορούν να γυρί­σουν ως λογα­ρια­σμός στα δημο­τικά ταμεία.