ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

Νίκος Σηφουνάκης: «Ανάπτυξη χωρίς όρια σημαίνει απώλεια ταυτότητας»

Νατάσα Παμπρή 6 λεπτά ανάγνωση
ΣΗΦΟΥΝΑΚΗΣ
Ανάπτυξη χωρίς όρια σημαίνει απώλεια ταυτότητας

ΝΙΚΟΣ ΣΗΦΟΥΝΑΚΗΣ

Με λόγο μετρη­μένο αλλά αιχμηρό όπου χρειά­ζε­ται, ο Νίκος Σηφου­νά­κης επι­στρέ­φει στη δημόσια συζή­τηση σε μια περίοδο που το Αιγαίο δοκι­μά­ζε­ται από την υπερ­δό­μηση, την του­ρι­στική έκρηξη και τις αλλοιώ­σεις στο φυσικό και δομη­μένο του περι­βάλ­λον. Αρχι­τέ­κτο­νας στο επάγ­γελμα και πολι­τι­κός με δια­δρομή που σφρά­γισε κρί­σι­μες δεκα­ε­τίες για τα νησιά, υπήρξε ο άνθρω­πος πίσω από τολ­μή­ματα που άλλαξαν τον χάρτη της νησιω­τι­κής προ­στα­σίας. Τον νόμο για την από­συρση των δυσλει­τουρ­γι­κών και αισθη­τικά απα­ξιω­μέ­νων κτηρίων του ’60 και του ’70, τα ειδικά Προ­ε­δρικά Δια­τάγ­ματα που επέ­βα­λαν μορ­φο­λο­γι­κούς κανόνες σε κάθε νησί ξεχω­ρι­στά, καθώς και τα σημα­ντικά βήματα του ΥΠΕΚΑ για τον Νέο Οικο­δο­μικό Κανο­νι­σμό και τη νέα δια­δι­κα­σία έκδοσης οικο­δο­μι­κών αδειών.

Η πορεία του, ωστόσο, δεν απο­τυ­πώ­νε­ται μόνο στα νομο­θε­τή­ματα. Είναι μια δια­δρομή που πέρασε μέσα από συγκρού­σεις με τοπικές κοι­νω­νίες, αντι­δρά­σεις δημο­τι­κών συμ­βου­λίων που κάποτε τον κήρυξαν «ανε­πι­θύ­μητο», αλλά και από βαθιά πίστη ότι τα νησιά του Αιγαίου οφεί­λουν να δια­φυ­λα­χθούν ως ζωντανά σύνολα πολι­τι­σμού και ιστο­ρίας. Σήμερα, πολλά από αυτά τα νησιά, μπροστά στην πίεση της ανε­ξέ­λεγ­κτης ανά­πτυ­ξης, επι­κα­λού­νται τα ίδια δια­τάγ­ματα που τότε αμφι­σβη­τή­θη­καν, ανα­γνω­ρί­ζο­ντας έστω καθυ­στε­ρη­μένα, την αξία μιας προ­νοη­τι­κής πολι­τι­κής.

Σε μια συνέ­ντευξη εφ’ όλης της ύλης στη «δ», ο πρώην υπουρ­γός μιλά για τις εμπει­ρίες που τον δια­μόρ­φω­σαν, από τα μαθη­τικά του χρόνια μέχρι τα υπουρ­γικά γραφεία πέντε δια­φο­ρε­τι­κών χαρ­το­φυ­λα­κίων. Ανα­φέ­ρε­ται στον ρόλο του Αιγαίου ως «πνεύ­μονα» της χώρας, σχο­λιά­ζει την πολι­τική εποχή του εντυ­πω­σια­σμού και της τηλε­ο­πτι­κής αντι­πα­ρά­θε­σης, ενώ κατα­θέ­τει την εκτί­μησή του για ένα μέλλον όπου οι κυβερ­νή­σεις συνερ­γα­σίας θα απο­τε­λούν πλέον τον κανόνα. Την ίδια στιγμή, δια­τυ­πώ­νει με σαφή­νεια τι θεωρεί ανα­γκαίο για την επόμενη μέρα των νησιών. Αυστηρή χωρο­θέ­τηση, προ­στα­σία της αγρο­τι­κής γης και σαφείς περιο­χές αδό­μη­του χώρου, ώστε το Αιγαίο να μη χάσει την ταυ­τό­τητά του μέσα στη δίνη του υπερ­του­ρι­σμού.

Ανα­λυ­τικά η συνέ­ντευξη:

Κύριε Σηφου­νάκη, κοι­τά­ζο­ντας πίσω στα χρόνια της ενεργού πολι­τι­κής σας, ποια θεω­ρείτε τη σημα­ντι­κό­τερη πολι­τική στιγμή της δια­δρο­μής σας;

Στην πολι­τική η ενα­σχό­λησή μου μπορώ να πω ότι αρχίζει από τα μαθη­τικά μου χρόνια.

Στην 27χρονη κοι­νο­βου­λευ­τική μου δια­δρομή, και την ευθύνη που μου ανα­τέ­θηκε σε πέντε υπουρ­γεία των οποίων υπήρξα πολι­τι­κός προϊ­στά­με­νος, κάθε στιγμή έχει τα χαρα­κτη­ρι­στικά της και την αξία της.

Θέλω να τονίσω όμως ότι η πρώτη εμπει­ρία με τη διοί­κηση υπήρξε σημα­ντική για μένα και ήταν η Νομαρ­χία Λέσβου, και κατόπιν η Γενική Διεύ­θυνση της ΕΡΤ, την εποχή που υπήρχε μόνο η κρατική ενη­μέ­ρωση. Μπορώ να πω ότι κάθε θέση ευθύνης έχει τα δικά της χαρα­κτη­ρί­στηκα.

Ως υπουρ­γός Αιγαίου δώσατε ιδιαί­τερη βαρύ­τητα στη δια­τή­ρηση της αρχι­τε­κτο­νι­κής φυσιο­γνω­μίας των νησιών. Πόσο δύσκολο ήταν να ισορ­ρο­πή­σετε ανάμεσα στην ανά­πτυξη και στη δια­φύ­λαξη της πολι­τι­στι­κής και αρχι­τε­κτο­νι­κής κλη­ρο­νο­μιάς; Σας ρωτώ γιατί πλέον το μότο της εποχής μιλά για βιώσιμο του­ρι­σμό που δια­χρο­νικά ως χώρα -εκτός εξαιρέσεων- έχουμε υπο­νο­μεύ­σει. Θυμάμαι ότι όταν εσείς μιλού­σατε για περιο­ρι­σμούς, πολλοί θεω­ρού­σαν ότι ήσασταν αντί­θε­τος με την πρόοδο των νησιών τους.

Γεν­νή­θηκα αντι­κρί­ζο­ντας τη θάλασσα του Αιγαίου και την τετρα­ε­τία 2000-2004 που ήμουν επι­κε­φα­λής στο Υπουρ­γείο Αιγαίου την θεωρώ από τις πιο σημα­ντι­κές και δημιουρ­γι­κές περιό­δους της πολι­τι­κής μου ζωής.

Έχω επι­σκε­φθεί όλα τα νησιά και τις νησίδες του Αιγαίου πολλές φορές με βαπόρια και ελι­κό­πτερα, και για μένα το Αιγαίο είναι ο πνεύ­μο­νας της Ελλάδας.

Το ότι είμαι αρχι­τέ­κτο­νας και έχοντας γνω­ρί­σει πώς χώρες της Ευρώπης προ­στά­τευ­σαν την αρχι­τε­κτο­νική τους κλη­ρο­νο­μιά πχ η Ιταλία, με βοήθησε να βλέπω πιο μακριά και να διαι­σθά­νο­μαι την απειλή κατα­στρο­φής της ισορ­ρο­πίας του φυσικού και του δομη­μέ­νου περι­βάλ­λο­ντος των νησιών από την υπερ­δό­μηση. Το υπουρ­γείο Αιγαίου απέ­κτησε την αρμο­διό­τητα να θέτει κανόνες προ­στα­σίας της αρχι­τε­κτο­νι­κής κλη­ρο­νο­μιάς και του ιδιαί­τε­ρου φυσικού κάλλους των νησιών με απόφαση του αεί­μνη­στου Κώστα Σημίτη, ο οποίος εκχώ­ρησε την αρμο­διό­τητα που μέχρι τότε είχε το ΥΠΕΧΩΔΕ.

Συντά­χθη­καν ειδικά Προ­ε­δρικά Δια­τάγ­ματα σχεδόν για κάθε νησί, με όρους και περιο­ρι­σμούς δόμησης, τέθηκαν μορ­φο­λο­γι­κοί κανόνες που αντα­πο­κρί­νο­νται στην αρχι­τε­κτο­νική φυσιο­γνω­μία και ιστορία κάθε τόπου.

Συνά­ντησα αντι­δρά­σεις πολλές, υπήρξαν Δημο­τικά Συμ­βού­λια κάποιων νησιών που με απόφασή τους με κήρυξαν ανε­πι­θύ­μητο πρόσωπο.

Εικο­σι­πέ­ντε χρόνια μετά οι τοπικές αρχές των ίδιων νησιών επι­κα­λού­νται τα Δια­τάγ­ματα Σηφου­νάκη όπως απο­κα­λού­νται πλέον, για την προ­στα­σία από αυθαι­ρε­σίες, και έχουν γίνει βασικοί υπε­ρα­σπι­στές εκείνου του θεσμι­κού πλαι­σίου που δημιουρ­γή­σαμε.

Αν είχατε σήμερα τη δυνα­τό­τητα να σχε­διά­σετε από την αρχή μια στρα­τη­γική για τα νησιά του Αιγαίου, ποια θα ήταν τα πρώτα τρία πράγ­ματα που θα κάνατε;

Θα πρό­τασσα την αυστηρή χωρο­θέ­τηση λει­τουρ­γιών και δράσεων καθώς και θεσμο­θέ­τηση κανόνων προ­στα­σίας της αγρο­τι­κής γης και προσ­διο­ρι­σμό αδό­μη­των περιο­χών.

Γνω­ρί­ζετε ότι στους πέντε νομούς του Αιγαίου, με Προ­ε­δρικά Δια­τάγ­ματα που θεσμο­θε­τή­θη­καν την περίοδο 2000-2004, προσ­διο­ρί­ζο­νται αδό­μη­τες νησίδες σε κάθε έναν από αυτούς.

Σήμερα βλέ­πουμε στις χώρες που είναι μεγάλοι του­ρι­στι­κοί προ­ο­ρι­σμοί, να υπάρ­χουν αντι­δρά­σεις έντονες, ενάντια στον υπερ­του­ρι­σμό, ο οποίος αλλοιώ­νει τη ζωή των ανθρώ­πων και του περι­βάλ­λο­ντος.

Ως πολι­τι­κός που υπη­ρέ­τησε το ΠΑΣΟΚ σε περιό­δους έντονης δημιουρ­γι­κό­τη­τας αλλά και κρί­σι­μων απο­φά­σεων, πώς αξιο­λο­γείτε την πορεία της χώρας σήμερα;

Ζούμε σε μια εποχή όπου στην πολι­τική κυριαρ­χεί ο εντυ­πω­σια­σμός και ο πολι­τι­κός διά­λο­γος δεν γίνεται στον ναό της Δημο­κρα­τίας αλλά στα ΜΜΕ. Η κυβέρ­νηση απο­φα­σί­ζει και η κυβερ­νη­τική πλειο­ψη­φία στη Βουλή, απλώς επι­κυ­ρώ­νει τις απο­φά­σεις της. Θα μου πείτε δεν γινόταν στο παρελ­θόν; Ναι, όχι όμως σε αυτόν τον βαθμό.

Το 2007 η πολι­τική σκο­πι­μό­τητα επέβαλε το υπουρ­γείο Αιγαίου, να εντα­χθεί στο υπουρ­γείο Ναυ­τι­λίας, όμως το υπουρ­γείο Μακε­δο­νίας Θράκης δια­τη­ρή­θηκε, αυτό είναι απα­ρά­δε­κτο.

Από το 2004 και μετά δεν έχει υπάρξει καμία νομο­θε­τική πρω­το­βου­λία για την περαι­τέρω προ­στα­σία και δια­φύ­λαξη του φυσικού και δομη­μέ­νου περι­βάλ­λο­ντος του Αιγαίου, που είναι ανα­γκαίο, λόγω των νέων δεδο­μέ­νων που προ­έ­κυ­ψαν από την υπερ­δό­μηση και τον υπερ­του­ρι­σμό.

κ. υπουργέ απ’ ό,τι δια­φαί­νε­ται υπάρχει μεγάλη δυσπι­στία των πολιτών απέ­να­ντι στο πολι­τικό σύστημα. Μπορεί η ΝΔ να προη­γεί­ται, όμως η πίτα των δημο­σκο­πή­σεων, εμφα­νί­ζει φαι­νό­μενα «ιτα­λο­ποί­η­σης». Ανα­μέ­νε­ται επα­νεμ­φά­νιση Τσίπρα ή κόμμα Σαμαρά, εκτι­μά­ται ότι το πολι­τικό τοπίο αλλάζει ριζικά και τι πρω­το­βου­λίες μπορεί να πάρει το ΠΑΣΟΚ για την «ανα­γέν­νηση» του κεντρο­α­ρι­στε­ρού χώρου;

Πράγ­ματι υπάρχει μεγάλος πολι­τι­κός απο­προ­σα­να­το­λι­σμός. Η ενα­σχό­ληση με τα κοινά δυστυ­χώς δεν έλκει, οι πολίτες και, κυρίως οι νέοι, απο­στρέ­φο­νται την πολι­τική. Μετά βεβαιό­τη­τος στην επόμενη Βουλή θα υπάρξει μεγα­λύ­τε­ρος αριθμός κομ­μά­των.

Εισερ­χό­μεθα στην εποχή που μόνο με συνερ­γα­σίες κομ­μά­των θα μπορεί να υπάρξει κυβέρ­νηση. Αυτό στην Ευρώπη συμ­βαί­νει χρόνια, το πολι­τικό σύστημα στη χώρα μας απέρ­ρι­πτε τις συνερ­γα­σίες μέχρι τώρα, και προ­έ­τασσε τις ισχυρές μονο­κομ­μα­τι­κές κυβερ­νή­σεις.

Το ΠΑΣΟΚ πλήρωσε το τίμημα της κρίσης όσο κανένα άλλο κόμμα. Έχει χρέος να ανα­συ­ντα­χθεί και να πετύχει να κατα­νο­ή­σει ο πολίτης ότι εξα­κο­λου­θεί να έχει τις αρχές που το δημιούρ­γη­σαν, και να απο­κτή­σει την εμπι­στο­σύνη των πολιτών.

Ποιο θεω­ρείτε το πιο δύσκολο πολι­τικό δίλημμα που αντι­με­τω­πί­σατε και ποια εικόνα ή εμπει­ρία από τα νησιά, σας έχει σημα­δέ­ψει περισ­σό­τερο;

Τα διλήμ­ματα είναι πολλά, όπως και οι προ­κλή­σεις. Από τις δυσκο­λό­τε­ρες στιγμές υπήρξε το 1989, με το σκάν­δαλο Κοσκωτά, και το 2010 με την ανα­γκα­στική προ­σφυγή στο Διεθνές Νομι­σμα­τικό Ταμείο.

Η καλύ­τερη μνήμη που διατηρώ από τα νησιά είναι το τοπίο τους τον χειμώνα, η ηρεμία τους, και βέβαια οι μόνιμοι κάτοι­κοι, όσοι εξα­κο­λου­θούν να ασχο­λού­νται με τη γη και την καλ­λιερ­γούν.

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.