Οι σχεδιασμοί για έλεγχο και πάταξη της φοροδιαφυγής που έμειναν στα χαρτιά

Επί πέντε χρόνια το ηλε­κτρο­νικό περιου­σιο­λό­γιο «χτί­ζε­ται» και ακόμη δεν υπάρχει καν πόρισμα της αρμό­διας επι­τρο­πής που έχει ανα­λά­βει το ζήτημα. Ολα τα μέτρα ενί­σχυ­σης της… ζήτησης για έκδοση απο­δεί­ξεων –μέχρι και η λαχειο­φό­ρος αγορά με πλούσια δώρα– είτε απέ­τυ­χαν είτε παρέ­μει­ναν στα χαρτιά. Οπως στη σφαίρα του σχε­δια­σμού παρέ­μεινε και η αυτό­ματη ηλε­κτρο­νική ενη­μέ­ρωση των φορο­λο­γι­κών αρχών για την έκδοση των τιμο­λο­γίων, στην οποία θα προ­χω­ρούν εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες επι­τη­δευ­μα­τίες και επι­χει­ρή­σεις. Τα στοι­χεία για τις δαπάνες εκα­τομ­μυ­ρίων φορο­λο­γου­μέ­νων που εστά­λη­σαν από χιλιά­δες επι­χει­ρή­σεις μαζικά στο Taxis, προ­κει­μέ­νου να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν για τον εντο­πι­σμό αδή­λω­των εισο­δη­μά­των, «στοι­βά­ζο­νται» σε σκλη­ρούς δίσκους και παρα­μέ­νουν ανα­ξιο­ποί­ητα, ενώ και το μέτρο της τρι­μη­νιαίας υπο­βο­λής συγκε­ντρω­τι­κών κατα­στά­σεων πελατών-προμηθευτών πηγαί­νει από παρά­ταση σε παρά­ταση. Αυτό­μα­τος μηχα­νι­σμός «διόρ­θω­σης» των αξιών των ακι­νή­των δεν υπάρχει, ενώ παρά την πλήρη άρση του τρα­πε­ζι­κού απορ­ρή­του έναντι των φορο­λο­γι­κών αρχών, το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών δεν είναι σε θέση να εντο­πί­ζει αυτό­ματα «περί­ερ­γες» μετα­βο­λές στις τρα­πε­ζι­κές κατα­θέ­σεις των φορο­λο­γου­μέ­νων.

Κάθε μεταρ­ρύθ­μιση που ακού­στηκε ή σχε­διά­στηκε τα τελευ­ταία χρόνια έχει τη δική της ιστορία, η οποία συνήθως δεν έχει θετική κατά­ληξη.

– Περιου­σιο­λό­γιο: Η νέα κυβέρ­νηση ποντά­ρει πολλά σε αυτό. Ωστόσο, δεν θα βρει κάτι έτοιμο. Ο νόμος που ψηφί­στηκε το 2010 εξαιρεί από την υπο­χρε­ω­τική κατα­γραφή όλων των περιου­σια­κών στοι­χείων τις κατα­θέ­σεις και τα ομόλογα, ενώ η επι­τροπή που συγκρο­τή­θηκε το 2013 για να προ­τεί­νει το πώς θα «χτιστεί» η φορο­λο­γική βάση δεν έχει παρα­δώ­σει ακόμη το πόρισμά της. Η ενσω­μά­τωση και των κατα­θέ­σεων, εκτός του ότι απαιτεί νέο νόμο και σχε­τι­κές υπουρ­γι­κές απο­φά­σεις, προ­ϋ­πο­θέ­τει και δια­σύν­δεση όλων των κατα­θέ­σεων με τα ονόματα των φορο­λο­γου­μέ­νων βάσει ΑΦΜ. Για να τεθεί ένα τέτοιο εργα­λείο σε επι­χει­ρη­σιακή λει­τουρ­γία, απαι­τού­νται πολλοί μήνες συντο­νι­σμέ­νων δράσεων.

– Κατα­γραφή δαπανών: Πριν από τρία χρόνια, ζητή­θηκε από χιλιά­δες εται­ρείες παροχής υπη­ρε­σιών να απο­στέλ­λουν μαζικά στοι­χεία στο Taxis προ­κει­μέ­νου να ελέγ­χε­ται αν οι δαπάνες των φορο­λο­γου­μέ­νων συνά­δουν με τα δηλω­θέ­ντα εισο­δή­ματα. Ο συγκε­κρι­μέ­νος έλεγχος ήταν «ιδέα» του αμε­ρι­κα­νι­κού IRS που έφερε και στο ελλη­νικό φορο­λο­γικό δίκαιο τη λογική των «έμμεσων τεχνι­κών ελέγχου». Τα στοι­χεία έφτασαν στο υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών για δύο χρονιές, ωστόσο δεν έχουν αξιο­ποι­η­θεί.

– Πριν από περίπου ενάμιση χρόνο, θεσπί­στηκε υπο­χρέ­ωση οι επι­χει­ρή­σεις και οι επι­τη­δευ­μα­τίες να δηλώ­νουν ηλε­κτρο­νικά στην εφορία και το τελευ­ταίο τιμο­λό­γιο (ακόμη και του ενός ευρώ) και μάλιστα ανά τρίμηνο.

Οι επι­χει­ρή­σεις εξο­πλί­στη­καν με ειδικό λογι­σμικό, ανέ­θε­σαν το έργο σε προ­σω­πικό αλλά το μέτρο πηγαί­νει από παρά­ταση σε παρά­ταση. Νέα προ­θε­σμία έχει οριστεί η 2α Μαρτίου. Με ορατό το ενδε­χό­μενο να υπάρξει και άλλη παρά­ταση, ένα εκα­τομ­μύ­ριο επαγ­γελ­μα­τίες θα πρέπει να δηλώ­σουν ανα­λυ­τικά, ανά τρίμηνο, όλες τις συναλ­λα­γές που έγιναν ακόμη και πριν από 14 μήνες. Οι πιθα­νό­τη­τες αξιο­ποί­η­σης των δηλώ­σεων για τον εντο­πι­σμό παρα­βά­σεων είναι πλέον ελά­χι­στες.

– Μόλις προ μηνών, ψηφί­στηκε ο νόμος για τη ρύθμιση των «κόκ­κι­νων» επι­χει­ρη­μα­τι­κών δανείων. Μετά την ψήφιση του νόμου, δια­πι­στώ­θηκε ότι μηχα­νι­σμός για τον εντο­πι­σμό των οφειλών ανε­ξαρ­τή­τως προ­έ­λευ­σης δεν υπάρχει και πρέπει να δημιουρ­γη­θεί. Την ώρα που οι οφειλές των ιδιωτών εξε­λίσ­σο­νται σε μάστιγα, δυνα­τό­τητα της Πολι­τείας να γνω­ρί­ζει τι χρω­στάει ο κάθε πολίτης ώστε να σχε­διά­σει την κατάλ­ληλη πολι­τική δεν υπάρχει. Ακόμη και για τον συμ­ψη­φι­σμό επι­στρο­φών φόρου με οφειλές σε ασφα­λι­στικά ταμεία ακο­λου­θεί­ται «ημιαυ­τό­ματη» δια­δι­κα­σία, ενώ το σχέδιο για κοινή πλατ­φόρμα είσπρα­ξης φόρων και ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών παρα­μέ­νει στα συρ­τά­ρια.

Δηλώ­σεις Ε9 χωρίς… πιστο­ποί­ηση

Περισ­σό­τε­ρες από τρία εκατ. διορ­θω­τι­κές δηλώ­σεις Ε9 υπο­βλή­θη­καν στο τέλος του 2014 λόγω των λαθών που είχαν γίνει και οδή­γη­σαν σε κατα­λο­γι­σμό υψη­λό­τε­ρου ΕΝΦΙΑ. Τα λάθη ήταν απο­τέ­λε­σμα μιας δια­δι­κα­σίας η οποία συνε­χί­ζε­ται ακόμη και σήμερα. Την ευθύνη για τη συμπλή­ρωση του Ε9 έχει ο ίδιος ο φορο­λο­γού­με­νος ο οποίος ελεύ­θερα μπορεί με τους κωδι­κούς του να τρο­πο­ποιεί την «εικόνα» της περιου­σίας του στο ηλε­κτρο­νικό περιου­σιο­λό­γιο της εφορίας. Ολες οι συζη­τή­σεις που έγιναν τα τελευ­ταία χρόνια να ακο­λου­θη­θεί μια «πιστο­ποι­η­μένη» δια­δι­κα­σία, ώστε η συμπλή­ρωση να γίνεται από πιστο­ποι­η­μέ­νους χρήστες του Taxis που θα φέρουν και την ευθύνη των όσων ανα­γρά­φουν, έπεσαν στο κενό. Ετσι, η βάση δεδο­μέ­νων στην οποία υπάρ­χουν περιου­σιακά στοι­χεία αξίας 680 δισ. εν πολλοίς στη­ρί­ζε­ται στην ειλι­κρί­νεια των φορο­λο­γου­μέ­νων αλλά και στην απειλή ότι αν κάτι απο­κρύ­ψουν, δεν θα μπορούν να κάνουν πράξη που να αφορά την ακίνητη περιου­σία τους.

Ιδια εικόνα και με τον υπο­λο­γι­σμό των αξιών των ακι­νή­των που παρα­μέ­νουν αμε­τά­βλη­τες από το 2007. Στόχος ήταν να θεσπι­στεί ένας μηχα­νι­σμός αυτό­μα­της ανα­θε­ώ­ρη­σης των αξιών -π.χ. σε ετήσια βάση- ώστε οι λεγό­με­νες αντι­κει­με­νι­κές αξίες να απο­τυ­πώ­νουν τα δεδο­μένα της αγοράς. Επι­τροπή, που συγκρο­τή­θηκε στο υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών από το περα­σμένο καλο­καίρι, είχε εντολή να τελειώ­σει το έργο της στο τέλος του 2016 ώστε οι νέες αξίες να εφαρ­μο­στούν από το 2017. Η νέα κυβέρ­νηση έχει εξαγ­γεί­λει άμεση τρο­πο­ποί­ησή τους…

Καθη­με­ρινή

Έντυπη