Μπάχαλο με την εξαγγελία Βίτσα για παράταση του χαμηλού ΦΠΑ στα νησιά

Σαν «βόμβα» έσκα­σε στο οι­κο­νο­μι­κό επι­τε­λείο της κυ­βέρ­νη­σης αλλά και στις Βρυ­ξέλ­λες, η εξαγ­γε­λία Βίτσα χθες στη Βουλή, περί «χρι­στου­γεν­νιά­τι­κης» Πρά­ξης Νο­μο­θε­τι­κού Πε­ριε­χο­μέ­νου (ΠΝΠ) για πα­ρά­τα­ση του χα­μη­λού ΦΠΑ στα νησιά του Αι­γαί­ου.

Αρ­μό­διες πηγές που ερω­τή­θη­καν σχε­τι­κά, απα­ντού­σαν πως «το υπουρ­γείο Οι­κο­νο­μι­κών δεν γνω­ρί­ζει τί­πο­τα» για το θέμα αυτό! Αλλά και από την Κο­μι­σιόν, κοι­νο­τι­κές πηγές που μί­λη­σαν στο protothema.gr, εξέ­φρα­ζαν την απο­ρία τους για τις δη­λώ­σεις του υπουρ­γού.

Ωστό­σο οι δη­λώ­σεις Βίτσα με­τα­τρέ­πουν το ζή­τη­μα σε μεί­ζον οι­κο­νο­μι­κό, πο­λι­τι­κό και δι­πλω­μα­τι­κό θρί­λερ. Και αυτό όχι μόνον γιατί δεν έκανε την εξαγ­γε­λία ο Πρω­θυ­πουρ­γός (από την ΔΕΘ τον Σε­πτέμ­βριο ή προ­χθές έστω στη Βουλή) αφού ο ίδιος είχε ανα­λά­βει προ­σω­πι­κά την δέ­σμευ­ση πριν 6 μήνες ότι δεν αυ­ξη­θεί ο ΦΠΑ. Ούτε επει­δή ο αρ­μό­διος υπουρ­γός Οι­κο­νο­μι­κών Ευ­κλεί­δης Τσα­κα­λώ­τος δεν ανέ­φε­ρε τί­πο­τα στην (επί ένα μήνα σχε­δόν) συ­ζή­τη­ση στη Βουλή του Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, ο οποί­ος προ­βλέ­πει ότι ο ΦΠΑ θα αυ­ξη­θεί. Αλλά κυ­ρί­ως γιατί ο ίδιος ο κύ­ριος Βί­τσας απο­κά­λυ­ψε ότι «εί­μα­στε σε μια δια­πραγ­μά­τευ­ση αυτή τη στιγ­μή», βά­ζο­ντας έτσι «στο παι­χνί­δι» και τους δα­νει­στές.

«Άκυρη» εξαγ­γε­λία

Η εξαγ­γε­λία Βίτσα προ­έ­κυ­ψε σαν απά­ντη­ση στην επι­μο­νή βου­λευ­τών της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας, να κάνει δεκτή τρο­πο­λο­γία τους σε νο­μο­σχέ­διο του υπουρ­γεί­ου του, για να μην αυ­ξη­θεί ο ΦΠΑ στα νησιά που έχουν οξύ πρό­βλη­μα λόγω του με­τα­να­στευ­τι­κού κύ­μα­τος.

Ο υπουρ­γός Με­τα­να­στευ­τι­κής Πο­λι­τι­κής την απέρ­ρι­ψε, με το επι­χεί­ρη­μα ότι «σχε­τι­κά με την τρο­πο­λο­γία της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας, θα έρθει με Πράξη Νο­μο­θε­τι­κού Πε­ριε­χο­μέ­νου, πριν το τέλος του χρό­νου ο τρό­πος, που θα πα­ρα­τα­θεί στα 5 νησιά το χα­μη­λό ΦΠΑ. Δεν μπορώ να την πω, γιατί εί­μα­στε σε μία δια­πραγ­μά­τευ­ση αυτή τη στιγ­μή».

«Κα­ρα­μπό­λα» Βίτσα

Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, η εξαγ­γε­λία Βίτσα ότι με Πράξη Νο­μο­θε­τι­κού Πε­ριε­χο­μέ­νου –και πάλι- πρό­κει­ται να ανα­στα­λεί η αύ­ξη­ση ΦΠΑ από 17% σε 24%, στα 5 νησιά του Αι­γαί­ου (Σάμο, Λέσβο, Χίο, Κω και Λέρο) προ­κα­λεί πολ­λα­πλώς οι­κο­νο­μι­κή και πο­λι­τι­κή ανα­στά­τω­ση. Και αυτό γιατί:

1. Φο­ρο­λο­γι­κά, οι το­πι­κές επι­χει­ρή­σεις δεν γνω­ρί­ζουν αν σε 10 μέρες θα ισχύ­ει ΦΠΑ 24% και αν πρέ­πει να συ­νε­χί­σουν ή να στα­μα­τή­σουν τις προ­ε­τοι­μα­σί­ες για με­τά­βα­ση στους νέους συ­ντε­λε­στές (προ­σαρ­μο­γή τα­μεια­κών μη­χα­νών, μη­χα­νο­γρα­φι­κών συ­στη­μά­των κλπ). Ούτε ο κύ­ριος Βί­τσας απο­κά­λυ­ψε αν η νέα πα­ρά­τα­ση θα ισχύ­σει για 6 μήνες ή πα­ρα­πά­νω, όπως προ­έ­βλε­πε η τρο­πο­λο­γία που απέρ­ρι­ψε.

2. Οι­κο­νο­μι­κά, δεν πρό­λα­βε να στε­γνώ­σει η με­λά­νη που τυ­πώ­θη­κε ο νέος Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός (πήρε ΦΕΚ μία ημέρα πριν) και η κυ­βέρ­νη­ση εμ­φα­νί­ζε­ται να «ξη­λώ­νει το που­λό­βερ», πριν καν ξε­κι­νή­σει το (προ­ε­κλο­γι­κό) έτος 2019.

3. Πο­λι­τι­κά, ήταν «προ­σω­πι­κή υπό­θε­ση» του Πρω­θυ­πουρ­γού να ξε­κα­θα­ρί­σει το θέμα της «μη αύ­ξη­σης» του ΦΠΑ στα νησιά που αντι­με­τω­πί­ζουν πρό­βλη­μα. Και έπρε­πε να ήταν τε­λειω­μέ­νο ήδη, αφού το έχει πάρει πάνω του ο ο ίδιος όταν δε­σμεύ­θη­κε (στις 29 Ιου­νί­ου 2018 και μετά το Ευ­ρω­παϊ­κό Συμ­βού­λιο στις Βρυ­ξέλ­λες) λέ­γο­ντας τότε επί λέξει: «για όσο διαρ­κεί η προ­σφυ­γι­κή κρίση στα πέντε αυτά νησιά, αλλά και σε ό,τι με αφορά, όσο είμαι εγώ στη θέση του Πρω­θυ­πουρ­γού, απ’ ό,τι φαί­νε­ται και τα δύο θα διαρ­κέ­σουν πολύ, δεν θα υπάρ­ξει άνο­δος του ΦΠΑ στα πέντε νησιά». Ωστό­σο ούτε στην ΔΕΘ, ούτε προ­χθές στη Βουλή κατά την ψή­φι­ση του Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού θέ­λη­σε να πει όσα είπε ο κύ­ριος Βί­τσας.

4. Δι­πλω­μα­τι­κά, και εφό­σον «εί­μα­στε σε μία δια­πραγ­μά­τευ­ση αυτή τη στιγ­μή» -όπως κατά λέξη ανέ­φε­ρε ο κύ­ριος Βί­τσας- το οι­κο­νο­μι­κό επι­τε­λείο δεν θα ήθελε να το δη­μο­σιο­ποι­ή­σει, εάν το απο­τέ­λε­σμα δεν ήταν εξα­σφα­λι­σμέ­νο και θε­τι­κό για την κυ­βέρ­νη­ση. Γιατί αν υπάρ­χει ο κίν­δυ­νος της απόρ­ρι­ψης, ακυ­ρώ­νε­ται το επι­χεί­ρη­μα ότι βγή­κα­με από τα Μνη­μό­νια. Επι­πλέ­ον το θέμα «διε­θνο­ποιεί­ται» ξανά, όπως τον Ιού­νιο που το Βε­ρο­λί­νο απαί­τη­σε άμεσα ισο­δύ­να­μες πε­ρι­κο­πές (κό­πη­καν κον­δύ­λια Άμυ­νας) και κα­θυ­στέ­ρη­σε –τυ­πι­κά έστω- επί ένα μήνα για να εγκρί­νει το τέλος της Αξιο­λό­γη­σης και των Μνη­μο­νί­ων. Καθώς όμως και στην (πάντα φι­λι­κή) Κο­μι­σιόν δη­λώ­νουν «απο­ρία» για τις δη­λώ­σεις του Υπουρ­γού, δεν δια­φαί­νε­ται να επί­κει­ται κά­ποιου εί­δους έγκρι­ση ή συμ­φω­νία στο θέμα αυτό. Αντι­θέ­τως, στις Βρυ­ξέλ­λες θε­ω­ρούν ότι το θέμα των μέ­τρων του 2019 (θε­τι­κών και αρ­νη­τι­κών) έχει κλεί­σει από τις 15 Οκτω­βρί­ου ήδη, αλλά ιδίως μετά το Eurogroup της 5ης Νο­εμ­βρί­ου που επι­κύ­ρω­σε τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό όλων των Κρα­τών (και της Ελ­λά­δας που είναι σε αυ­ξη­μέ­νη επο­πτεία) και μετά την ψή­φι­σή του στη Βουλή των Ελ­λή­νων τα με­σά­νυ­χτα της Τε­τάρ­της 19 Δε­κεμ­βρί­ου.

ΠΝΠ μετά τα Μνη­μό­νια

Και θε­σμι­κά επί­σης όμως, αν ισχύ­ουν οι δη­λώ­σεις Βίτσα περί επι­κεί­με­νης ΠΝΠ, γεν­νά­ται ζή­τη­μα σε­βα­σμού στο Σύ­νταγ­μα και λει­τουρ­γί­ας του Πο­λι­τεύ­μα­τος. Και αυτό γιατί, για να μην κάνει δεκτή στον νόμο την τρο­πο­λο­γία της ΝΔ, υπό­σχε­ται ότι θα «γίνει πράξη» με ΠΝΠ, βά­ζο­ντας στο «παι­χνί­δι» αυτό και τον Πρό­ε­δρο της Δη­μο­κρα­τί­ας, που κα­λεί­ται να την υπο­γρά­ψει γιατί η Βουλή έκλει­σε για τα Χρι­στού­γεν­να.

Ωστό­σο το άρθρο 44 του Συ­ντάγ­μα­τος ορί­ζει ότι μόνον «σε έκτα­κτες πε­ρι­πτώ­σεις εξαι­ρε­τι­κά επεί­γου­σας και απρό­βλε­πτης ανά­γκης ο Πρό­ε­δρος της Δη­μο­κρα­τί­ας μπο­ρεί, ύστε­ρα από πρό­τα­ση του Υπουρ­γι­κού Συμ­βου­λί­ου, να εκ­δί­δει Πρά­ξεις Νο­μο­θε­τι­κού Πε­ριε­χο­μέ­νου». Το άρθρο αυτό τα­λαι­πω­ρή­θη­κε ιδιαί­τε­ρα στα χρό­νια των Μνη­μο­νί­ων, αλλά από τον Αύ­γου­στο ούτε τα Μνη­μό­νια ισχύ­ουν τυ­πι­κά για να δι­καιο­λο­γού­νται βια­σύ­νες «μη χαθεί η δόση», ούτε η δη­μό­σια δέ­σμευ­ση του Πρω­θυ­πουρ­γού πριν από 6 μήνες συ­νι­στά «απρό­βλε­πτη ανά­γκη» και «έκτα­κτη» πε­ρί­στα­ση για να κι­νη­θεί τέ­τοια δια­δι­κα­σία.

Και ενώ η κυ­βέρ­νη­ση προ­ε­τοι­μά­ζει και άλλη ΠΝΠ (για πα­ρά­τα­ση στο νόμο Κα­τσέ­λη) που εν­δε­χο­μέ­νως δι­καιο­λο­γεί­ται γιατί –και επι­σή­μως- γί­νε­ται δια­πραγ­μά­τευ­ση με τους θε­σμούς, στο θέμα του ΦΠΑ δεν μπο­ρεί να ισχύ­ει το ίδιο γιατί η κυ­βέρ­νη­ση δεν το έθεσε σε καμία δια­πραγ­μά­τευ­ση, ούτε τον Οκτώ­βριο (με την Κο­μι­σιόν), ούτε τον Νο­έμ­βριο (στο Eurogroup) ούτε τον Δε­κέμ­βριο με την ψή­φι­ση του Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού. Ή, και αν το έκανε ανε­πί­ση­μα, δεν εξα­σφά­λι­σε την συμ­φω­νία των θε­σμών, για να μπο­ρεί να επι­κα­λεί­ται ότι αυτή θα συμ­βεί τώρα που κλεί­νουν για τα Χρι­στού­γεν­να και οι υπη­ρε­σί­ες της Κο­μι­σιόν στις Βρυ­ξέλ­λες. Εκτός αν τυχόν σχε­διά­ζει να προ­βεί «εν κενώ» σε μο­νο­με­ρή ενέρ­γεια, εκ­με­ταλ­λευό­με­νη τον «νεκρό χρόνο» των αρ­γιών, ανοί­γο­ντας όμως νέα μέ­τω­πα με το Eurogroup τον Ια­νουά­ριο –καθώς από τις 15 του μηνός θα βρί­σκο­νται ξανά κλι­μά­κια ελεγ­κτών στη χώρα μας- δια­κιν­δυ­νεύ­ο­ντας όμως να υπάρ­ξουν αντι­δρά­σεις και εμπό­δια αντί να προ­σπα­θεί να δια­σφα­λί­σει την εθνι­κή από­πει­ρα για μία νέα έξοδο της χώρας στις αγο­ρές και ορι­στι­κή έξοδο από τα Μνη­μό­νια.