Κτηματολόγιο Ρόδου: Κλιμάκιο μπλοκάρει τους τόμους και ξετυλίγει την αλυσίδα των εξαφανισμένων εγγραφών

Ελεγχος με φόντο σκι­σμέ­νες σελίδες και χαμένα ίχνη δημό­σιας γης • Με εντολή του υφυ­πουρ­γού Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης, κ. Χρήστου Δερ­μεν­τζό­που­λου, ξεκί­νησε αιφ­νί­διος έλεγχος από έξι άτομα, ενώ έχει ολο­κλη­ρω­θεί το πρώτο σκέλος προ­κα­ταρ­κτι­κής εξέ­τα­σης για σκι­σμένη σελίδα που αφορά ιδιο­κτη­σίες στη Μεσαιω­νική Πόλη • Ανα­μέ­νε­ται η άφιξη στη Ρόδο της γενικής διευ­θύ­ντριας της “Ελλη­νικό Κτη­μα­το­λό­γιο”, κ. Ολυ­μπίας Μαρ­κέλ­λου, για τη διε­νέρ­γεια πει­θαρ­χι­κής προ­κα­ταρ­κτι­κής έρευνας • Εχει υπο­βλη­θεί αναφορά του διευ­θυ­ντή του Κτη­μα­το­λο­γίου Ρόδου, κ. Νικο­λάου Ματσάκη, στην Εισαγ­γε­λία Πλημ­με­λειο­δι­κών Ρόδου

Η Ρόδος βρέθηκε ξανά στο επί­κε­ντρο μίας υπό­θε­σης που ακουμπά τον σκληρό πυρήνα της δημό­σιας πίστης στις μετα­βι­βά­σεις και στα δικαιώ­ματα ιδιο­κτη­σίας.

Χθες το πρωί ξεκί­νησε αιφ­νι­δια­στι­κός και εξο­νυ­χι­στι­κός έλεγχος στο Κτη­μα­το­λό­γιο του νησιού από κλι­μά­κιο που απέ­κλεισε την πρό­σβαση στους κτη­μα­το­λο­γι­κούς τόμους και διε­νερ­γεί έρευνα.

Παρέμ­βαση υπήρξε και κατόπιν παραγ­γε­λίας του υφυ­πουρ­γού Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης, κ. Χρήστου Δερ­μεν­τζό­που­λου, και ακο­λου­θούν ενέρ­γειες της γενικής διευ­θύ­ντριας της Ελλη­νικό Κτη­μα­το­λό­γιο, κ. Ολυ­μπίας Μαρ­κέλ­λου, στο πλαίσιο προ­κα­ταρ­κτι­κής έρευνας για τυχόν πει­θαρ­χι­κές ευθύνες.

Την ίδια ώρα σύμφωνα με τις πλη­ρο­φο­ρίες της «δημο­κρα­τι­κής» έχει ολο­κλη­ρω­θεί το πρώτο σκέλος σχε­τι­κής προ­κα­ταρ­κτι­κής εξέ­τα­σης και έχει δια­βι­βα­στεί στην Εισαγ­γε­λία Πλημ­με­λειο­δι­κών Ρόδου αναφορά από τον διευ­θυ­ντή του Κτη­μα­το­λο­γίου Ρόδου, κ. Νικο­λάου Ματσάκη.

 

Το αιφ­νί­διο κλεί­δωμα των τόμων  και οι πρώτες κινή­σεις

Το κλι­μά­κιο που ανέλαβε τον έλεγχο προ­χώ­ρησε στον απο­κλει­σμό των φυσικών τόμων ώστε να δια­σφα­λι­στεί η ακε­ραιό­τητα του υλικού. Στόχος είναι να απο­τυ­πω­θεί η πραγ­μα­τική κατά­σταση των εγγρα­φών σε κρί­σι­μες περιο­χές και να συγκρι­θούν οι ανα­φο­ρές για σκι­σμέ­νες ή εξα­φα­νι­σμέ­νες σελίδες με το περιε­χό­μενο των φακέλων.

Η δια­δι­κα­σία λαμ­βά­νει χώρα τη στιγμή που η υπη­ρε­σία έχει περάσει στην επο­πτεία του Ελλη­νι­κού Κτη­μα­το­λο­γίου και του Υπουρ­γείου Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης με δρο­μο­λο­γη­μένη πλήρη ψηφιο­ποί­ηση. Η αντί­στιξη ανάμεσα στον εξαγ­γελ­θέ­ντα εκσυγ­χρο­νι­σμό και στην ανάγκη έκτα­κτης θωρά­κι­σης των φυσικών βιβλίων ανα­δει­κνύει το κενό που μένει ανοιχτό ως την πλήρη μετά­βαση στην ψηφιακή εποχή.

Χάρτης των εξα­φα­νι­σμέ­νων σελίδων

Από την έως τώρα έρευνα προ­κύ­πτει συγκε­κρι­μένη εικόνα. Έχουν αφαι­ρε­θεί συνο­λικά έξι σελίδες από κτη­μα­το­λο­γι­κούς τόμους που αφορούν ακίνητα σε Αφάντου και Κρε­μα­στή. Έχει επίσης εντο­πι­στεί αφαί­ρεση μίας σελίδας από τόμο που αφορά ιδιο­κτη­σία στην Ψίνθο. Στις πρώτες ανα­φο­ρές ξεχω­ρί­ζει ο τόμος 26 γαιών Αφάντου όπου η αφαί­ρεση φέρεται να έγινε με κοπή ακρι­βείας που παρα­πέ­μπει σε εργα­λείο ξυρα­φιού.

Στη συνέ­χεια εντο­πί­στη­καν πέντε ακόμη σκι­σμέ­νες σελίδες από τόμους που συν­δέ­ο­νται με δημόσια ακίνητα στις ίδιες ζώνες. Η ανα­σύ­σταση ιστο­ρι­κών εγγρα­φών θεωρούν στο Κτη­μα­το­λό­γιο ότι είναι εφικτή, καθώς υφί­στα­νται αρχεία και ψηφιακό απο­τύ­πωμα.

Η Μεσαιω­νική Πόλη στο μικρο­σκό­πιο της προ­κα­ταρ­κτι­κής

Το σκέλος που έχει ήδη προ­χω­ρή­σει σε επίπεδο προ­κα­ταρ­κτι­κής εξέ­τα­σης αφορά σκι­σμένη σελίδα από κτη­μα­το­λο­γικό τόμο που περι­λαμ­βά­νει ιδιο­κτη­σίες στη Μεσαιω­νική Πόλη.

Δικη­γό­ρος της Ρόδου ενερ­γώ­ντας με εντολή τρια­ντα­ε­ξά­χρο­νης ημε­δα­πής Μου­σουλ­μά­νας επι­χεί­ρησε έλεγχο σε συγκε­κρι­μένο τόμο για να δια­σταυ­ρώ­σει εγγρα­φές που σχε­τί­ζο­νται με ακίνητο της εντο­λέως του.

Κατά τον έλεγχο δια­πί­στωσε ότι η κρίσιμη σελίδα είχε αφαι­ρε­θεί. Ο δικη­γό­ρος ενη­μέ­ρωσε άμεσα δύο υπαλ­λή­λους της υπη­ρε­σίας και τον διευ­θυ­ντή.

Ο διευ­θυ­ντής υπέβαλε σχετική αναφορά και διε­νερ­γή­θηκε έρευνα από επιτελή της Υπο­διεύ­θυν­σης Δίωξης και Εξι­χνί­α­σης Εγκλη­μά­των Ρόδου, η οποία περαιώ­θηκε σε πρώτο χρόνο. Ο δικη­γό­ρος δια­πί­στωσε εξάλου πως έχει εξα­φα­νι­στεί και ο σχε­τι­κός κτη­μα­το­λο­γι­κός φάκελος που περιέ­χει τον ατομικό χάρτη του ακι­νή­του με όλες τις λεπτο­μέ­ρειες αλλά και το απο­γρα­φικό βιβλιά­ριο του ακι­νή­του! Θεωρεί δε πως η εξα­φά­νιση των στοι­χείων ήταν στο­χευ­μένη.

Η τρια­ντα­ε­ξά­χρονη φέρεται να δρα­στη­ριο­ποιεί­ται ως ερευ­νή­τρια και να έχει απα­σχο­λή­σει την τελευ­ταία οκτα­ε­τία τα Γενικά Αρχεία του Κράτους ανα­ζη­τώ­ντας τεκ­μή­ρια για ακίνητα από Τούρ­κους της Σμύρνης και άλλων περιο­χών της γεί­το­νος που προ­βάλ­λουν δικαιώ­ματα στη Ρόδο.

Σύμφωνα με δια­θέ­σι­μες πλη­ρο­φο­ρίες έχει ανα­θέ­σει στον ίδιο δικη­γόρο και άλλες έρευνες για ακίνητα τόσο στη Μεσαιω­νική Πόλη όσο και σε άλλα σημεία του νησιού.

Πώς επη­ρε­ά­ζε­ται η αγορά και η διοί­κηση

Η εξα­φά­νιση ή αλλοί­ωση εγγρα­φών δεν είναι τεχνική ατέλεια. Είναι πιθανή ανα­τροπή ιδιο­κτη­σια­κών ισορ­ρο­πιών. Σε συν­θή­κες έντονου επεν­δυ­τι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος η καθυ­στέ­ρηση έκδοσης πιστο­ποι­η­τι­κών ή η αδυ­να­μία εύρεσης των ιστο­ρι­κών μετα­βο­λών μπορεί να μετα­φέ­ρει πλε­ο­νέ­κτημα σε εκείνον που επι­διώ­κει εξαγορά κατα­πα­τη­μέ­νου ακι­νή­του. Χωρίς πλήρη εικόνα του μητρώου η διοί­κηση δυσκο­λεύ­ε­ται να ελέγξει τίτλους, να αναρ­τή­σει τα ορθά δικαιο­λο­γη­τικά στις πλατ­φόρ­μες και να επι­βλέ­ψει πράξεις που αφορούν δημόσια γη.

Νομικοί κύκλοι στη Ρόδο συζη­τούν ανοικτά το ενδε­χό­μενο σκό­πι­μων ενερ­γειών με στόχο να καθυ­στε­ρή­σουν κρί­σι­μες δια­δι­κα­σίες ή να επη­ρε­α­στούν πλει­στη­ρια­σμοί και μετα­βι­βά­σεις. Η αφαί­ρεση σελίδων λει­τουρ­γεί ως βρα­χυ­κύ­κλωμα στη δια­φά­νεια. Το απο­τέ­λε­σμα είναι ένα κλίμα αβε­βαιό­τη­τας που βαραί­νει κάθε συναλ­λαγή.

Μαρ­τυ­ρίες και θεσμι­κές παρεμ­βά­σεις

Ο πρό­ε­δρος του Δικη­γο­ρι­κού Συλ­λό­γου Ρόδου, κ. Βασίλης Περίδης, επι­βε­βαί­ωσε δημόσια ότι υπάρ­χουν περίπου έξι σκι­σμέ­νες σελίδες σε κτη­μα­το­λο­γι­κούς τόμους και χαρα­κτή­ρισε την πράξη απα­ρά­δε­κτη. Εξήγησε ότι πρό­σβαση στα αρχεία έχουν δικη­γό­ροι, δικα­στι­κοί υπάλ­λη­λοι, μηχα­νι­κοί, συμ­βο­λαιο­γρά­φοι και υπάλ­λη­λοι της υπη­ρε­σίας και ότι ο τερά­στιος όγκος φακέλων επι­τρέ­πει σε κάποιον να δράσει αιφ­νι­δια­στικά.

Παράλ­ληλα ο βου­λευ­τής Δωδε­κα­νή­σου, κ. Μάνος Κόν­σο­λας, κατέ­θεσε κοι­νο­βου­λευ­τική αναφορά ζητώ­ντας από το Υπουρ­γείο άμεσο έλεγχο για την αφαί­ρεση σελίδων από τόμους. Η θεσμική πίεση αυξάνει και καθιστά σαφές ότι η υπόθεση δεν μπορεί να μείνει στο επίπεδο των ψιθύρων.

Το ιστο­ρικό πλαίσιο και τα ανοιχτά μέτωπα

Το Κτη­μα­το­λό­γιο στη Δωδε­κά­νησο απο­τε­λεί θεσμό με βαθιά ιστο­ρι­κό­τητα και λει­τουρ­γεί ως πυλώνας ασφά­λειας δικαίου στην αγορά ακι­νή­των. Η μετά­βαση του Γρα­φείου Ρόδου στο σχήμα του Ελλη­νι­κού Κτη­μα­το­λο­γίου συνο­δεύ­τηκε από υπό­σχεση καθαρού μητρώου και πλήρους ψηφιο­ποί­η­σης. Παράλ­ληλα όμως συσ­σω­ρεύ­τη­καν ενδεί­ξεις παθο­γε­νειών. Το τωρινό επει­σό­διο με τις σκι­σμέ­νες σελίδες έρχεται να προ­στε­θεί ως κρίκος σε αλυσίδα που απαιτεί φωτισμό.

Οι πρα­κτι­κές συνέ­πειες στις υπη­ρε­σίες και η στροφή  στην ψηφιο­ποί­ηση

Η διοί­κηση καλεί­ται να υλο­ποι­ή­σει σε πραγ­μα­τικό χρόνο δύο απαι­τη­τικά καθή­κο­ντα. Να ερευ­νή­σει σε βάθος κάθε περι­στα­τικό αλλοί­ω­σης ή απώ­λειας εγγρά­φων και να επι­τα­χύ­νει την ψηφιο­ποί­ηση, ώστε η εξάρ­τηση από τους φυσι­κούς τόμους να μειώ­νε­ται μέρα με τη μέρα. Κάθε σελίδα που παρα­μέ­νει μόνο σε χαρτί είναι μια εν δυνάμει εστία κιν­δύ­νου. Η γρήγορη σάρωση, η δημιουρ­γία αντι­γρά­φων ασφα­λείας και η κατα­γραφή ιχνών πρό­σβα­σης απο­τε­λούν τεχνικά προ­α­παι­τού­μενα.

Η τωρινή ΕΔΕ θα πρέπει να απο­τυ­πώ­σει και μια σαφή γραμμή για την επι­χει­ρη­σιακή συνέ­χεια, ώστε οι πολίτες και οι επαγ­γελ­μα­τίες να μην εγκλω­βι­στούν σε παρά­λυση συναλ­λα­γών.

Το επίδικο υπερ­βαί­νει κατά πολύ το ποινικό σκέλος που θα απα­ντή­σει στο ποιος και γιατί έσκισε σελίδες. Το βασικό ερώτημα είναι αν το κτη­μα­το­λο­γικό μητρώο μπορεί να παρέχει εγγυ­ή­σεις ισό­τη­τας ασφά­λειας και δια­φά­νειας. Σε νησί με υψηλή αξία γης και έντονη οικο­νο­μική κινη­τι­κό­τητα σε ζώνες όπως η Αφάντου, η Κρε­μα­στή, η Ψίνθος και η Μεσαιω­νική Πόλη κάθε ρωγμή στην αλυσίδα εμπι­στο­σύ­νης λει­τουρ­γεί πολ­λα­πλα­σια­στικά. Η απο­κα­τά­σταση της ζημίας προ­ϋ­πο­θέ­τει θεσμική απο­φα­σι­στι­κό­τητα πλήρη ιχνη­λα­σι­μό­τητα των δια­δι­κα­σιών και ξεκά­θα­ρες οδηγίες προς κάθε εμπλε­κό­μενο φορέα. Η κοινή γνώμη θα κρίνει από την ταχύ­τητα και την ποιό­τητα των απα­ντή­σεων.

Η χθεσινή εκκί­νηση του αιφ­νί­διου ελέγχου δεν είναι ακόμη μία υπη­ρε­σιακή δια­δι­κα­σία. Είναι κίνηση ανάγκης μπροστά σε γεγο­νότα που υπο­νο­μεύ­ουν την καρδιά των συναλ­λα­γών. Το στοί­χημα είναι να κλεί­σουν τα κενά πριν αυτά μετα­τρα­πούν σε ρήγματα στη δημόσια πίστη.

Η απά­ντηση δεν θα δοθεί μόνο στις αίθου­σες των ανα­κρι­τι­κών γρα­φείων αλλά και στα γρα­νά­ζια μιας διοί­κη­σης που καλεί­ται να γίνει γρήγορη, διάφανη και ανθε­κτική για να προ­στα­τεύ­σει ένα μητρώο που καθο­ρί­ζει την ίδια την οικο­νο­μική και κοι­νω­νική ζωή του νησιού.