Το “κρυφό παζάρι” στον Λευκό Οίκο

Της Νίκης Ζορμπά

Ο σκοπός του ταξι­διού επε­τεύ­χθη, δήλωσε ο Αλέξης Τσίπρας στους δημο­σιο­γρά­φους που κάλυψαν τις πρω­θυ­πουρ­γι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες στις ΗΠΑ, εξη­γώ­ντας ανα­λυ­τικά όσα μπόρεσε (βάσει του… διπλω­μα­τι­κού πρω­το­κόλ­λου) για όσα συμ­φω­νή­θη­καν πίσω από τις κλει­στές πόρτες του Λευκού Οίκου και του IMF.

Η κυβερ­νη­τική πλευρά επι­μέ­νει πως η ελλη­νική απο­στολή έχει λόγους να επι­στρέ­φει από τις ΗΠΑ εξαι­ρε­τικά πιο ικα­νο­ποι­η­μένη και εν πολλοίς πιο ήσυχη από ό,τι έφυγε.

Παρά τα επι­κοι­νω­νιακά φάλτσα (δεν ήχησε καθόλου εύηχα η ανα­κοί­νωση της εμπο­ρι­κής συμ­φω­νίας για την ανα­βάθ­μιση των F-16 από τον Ντό­ναλντ Τραμπ, καθώς έβαλε τη φορεσιά του επι­χει­ρη­μα­τία, αφή­νο­ντας στην άκρη το προ­ε­δρικό κοστούμι), ο κ. Τσίπρας επι­στρέ­φει –λένε– με τις απο­σκευές γεμάτες.

Δούναι και λαβείν

Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα, τα κέρδη και οι (τυχόν) ζημίες από την (αναμ­φι­σβή­τητη) σύσφιξη των ελλη­νο­α­με­ρι­κα­νι­κών σχέσεων θα “ξεδι­πλω­θούν” εν ευθέτω χρόνο. Ως γνωστόν, κατά την καρα­μαν­λική (του εθνάρχη) ρήση: Στην πολι­τική υπάρ­χουν πράγ­ματα που λέγο­νται και δεν γίνο­νται και πράγ­ματα που γίνο­νται αλλά δεν λέγο­νται.

Στο “παζάρι” Ελλάδας-ΗΠΑ στον Λευκό Οίκο, η φράση αυτή βρίσκει πλήρη απήχηση. Και “δια­τρέ­χει” το σύνολο των θεμάτων της ατζέ­ντας: Από το ΔΝΤ και την οικο­νο­μία μέχρι τα εθνικά και τους εξο­πλι­σμούς.

Εάν κάτι μπορεί να δια­τυ­πω­θεί με βεβαιό­τητα, πάντως, είναι ότι η παρούσα συγκυ­ρία είναι εξόχως ευνοϊκή για τα ελλη­νικά συμ­φέ­ρο­ντα, δεδο­μέ­νης της διαρκώς κλι­μα­κού­με­νης αμε­ρι­κα­νο­τουρ­κι­κής κόντρας.

Παίζει ακόμη το ποσό για τα F-16

Η ανα­βάθ­μιση των F-16 ήταν μια εμπο­ρική συμ­φω­νία με ΗΠΑ που “ψηνόταν” εδώ και χρόνια. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, το επίδικό της είναι το ύψος της “συμ­βο­λής” της ελλη­νι­κής πλευράς και τα αντι­σταθ­μι­στικά οφέλη.

Το “ταβάνι” της Ελλάδας, λέει η κυβέρ­νηση (εν τω μέσω των συζη­τή­σεων), είναι το ποσό των 1,1 δισ. δολα­ρίων, αλλά το “παζάρι” είναι σε πλήρη εξέλιξη.

Ο Αλέξης Τσίπρας, πάντως, περιέ­γραψε από μόνος του το “παρα­σκή­νιο” της σχε­τι­κής συμ­φω­νίας λέγο­ντας ότι έλαβε “μια δια­βε­βαί­ωση πολύ σημα­ντική ότι θα έχουμε την καλύ­τερη δυνατή, ίσως μια από τις συμ­φω­νίες που η Ελλάδα δεν έχει ξανα­πε­τύ­χει σε επίπεδο κόστους”. “Διότι”, όπως υπο­γράμ­μισε, “στην ουσία πάνω από το μισό του κόστους δεν θα κατα­βλη­θεί από την ελλη­νική πλευρά”. “Αυτή είναι η συζή­τηση, δεν έχουμε κατα­λή­ξει”.

Η ανα­βάθ­μιση των F-16 αντί της αγοράς νέων εξο­πλι­στι­κών (π.χ., F-35) είναι (και) ελλη­νική επιλογή, γιατί νέες αγορές θα συνε­πά­γο­νταν μείωση του στόλου (τα μη ανα­βαθ­μι­σμένα θα έβγαι­ναν σε αχρη­στία έπειτα από λίγο καιρό

Με τους χάρτες ανά χείρας

Το τελευ­ταίο που επι­διώ­κει τόσο η ελλη­νική όσο και η αμε­ρι­κα­νική πλευρά είναι η… “σου­δο­ποί­ηση” της επί­σκε­ψης Τσίπρα. Η ανα­βάθ­μισή της, πέραν των όποιων διαρ­ροών, είναι κεντρικό αμε­ρι­κα­νικό ζητού­μενο και η “ενδυ­νά­μωσή” της δεν απο­τε­λεί πρό­βλημα για την κυβέρ­νηση, αφ’ ης στιγμής λαμ­βά­νει “χει­ρο­πια­στά απο­τε­λέ­σματα” για δια­φύ­λαξη των ελλη­νι­κών εθνικών συμ­φε­ρό­ντων.

Εξού και ο Αλέξης Τσίπρας, στη συνά­ντηση με τον αμε­ρι­κανό αντι­πρό­ε­δρο Μ. Πενς, εμφα­νί­στηκε με τους χάρτες των τουρ­κι­κών παρα­βιά­σεων ανά χείρας, θέτο­ντας δημόσια τε και ιδιω­τικά την τουρ­κική προ­κλη­τι­κό­τητα.

Και παρότι –προ­φα­νώς– οι αμε­ρι­κα­νι­κές Αρχές ενη­με­ρώ­νο­νται σταθερά διά της εν Αθήναις αμε­ρι­κα­νι­κής πρε­σβείας για αυτά τα στοι­χεία, ο Μ. Πενς φέρεται να τα εξέτασε με ιδιαί­τερη προσοχή, εν είδει… σήματος στή­ρι­ξης προς την Ελλάδα.

Αμε­ρι­κα­νικό ενδια­φέ­ρον για το Ελλη­νικό

Η ατάκα του κ. Τσίπρα ότι ο Αμε­ρι­κα­νός πρό­ε­δρος τον ρώτησε για την επέν­δυση του Ελλη­νι­κού, εκφρά­ζο­ντάς του την προ ετών περι­πέ­τειά του όταν απο­φά­σισε ως επι­χει­ρη­μα­τίας ο ίδιος τότε να επεν­δύ­σει (η οποία στέ­φθηκε από απο­τυ­χία λόγω των γνωστών χρόνιων εμπλο­κών ένεκα γρα­φειο­κρα­τίας με την επέν­δυση), σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, δεν είναι τόσο “αθώα”.

Και τούτο, γιατί υπάρχει ζωηρό ενδια­φέ­ρον από αμε­ρι­κα­νι­κές εται­ρείες που δρα­στη­ριο­ποιού­νται στον χώρο της ψυχα­γω­γίας για να επεν­δύ­σουν στο project αυτό.

Σε αναμονή είναι τα απο­τε­λέ­σματα για τη σύσταση της ελλη­νο­α­με­ρι­κα­νι­κής ομάδας (με τους αρμό­διους υπουρ­γούς Οικο­νο­μι­κών Ελλάδας-ΗΠΑ) για την προ­ώ­θηση επεν­δύ­σεων στη χώρα. Η συζή­τηση βρί­σκε­ται σε εμβρυακό στάδιο και ανα­μέ­νε­ται να τεθούν οι βάσεις άμα τη επι­στροφή του Δημήτρη Παπα­δη­μη­τρίου από την Ουά­σινγ­κτον, όπου παρα­μέ­νει έως την Κυριακή, για δική του ατζέντα συνα­ντή­σεων με επεν­δυ­τές και funds.

Το deal (;) για ΔΝΤ

Μείζον θέμα για την ελλη­νική κυβέρ­νηση, πάντως –το οποίο θα φανεί σχε­τι­κώς άμεσα εάν μπαίνει στο καλάθι των κερδών–, είναι η στάση του Διε­θνούς Νομι­σμα­τι­κού Ταμείου στη γ’ αξιο­λό­γηση και στη διευ­θέ­τηση του χρέους.

Η ξαφνική… μετα­στροφή του Αλέξη Τσίπρα για τον ρόλο του IMF στο ελλη­νικό πρό­γραμμα, που συν­δυά­ζε­ται με πλη­ρο­φο­ρίες περί ισχυρών δεσμεύ­σεων που απέ­σπασε από τον Aμερικανό πρόεδρο περί στή­ρι­ξης της Ελλάδας για χρέος και έξοδο από το πρό­γραμμα, προ­σι­διά­ζει σε… deal μάλλον κερ­δο­φόρο για την κυβέρ­νηση.

Και τούτο, γιατί, ενώ υπήρχε η ανη­συ­χία πως το Ταμείο θα καθυ­στε­ρούσε την ολο­κλή­ρωση της γ’ αξιο­λό­γη­σης με νέες απαι­τή­σεις, μετά τις συνα­ντή­σεις Τσίπρα σε Ουά­σινγ­κτον με Τραμπ και Λαγκάρντ, τέτοια ανη­συ­χία πλέον δεν υπάρχει.

Από εκεί, μάλιστα, που το κλίμα σε ό,τι αφορά την παρα­μονή του Ταμείου ήταν “καλύ­τερα να φύγει”, βάσει των όσων είπε ο ίδιος ο πρω­θυ­πουρ­γός, τώρα άλλαξε σε… “είναι καλύ­τερο για τη χώρα να ολο­κλη­ρώ­σει με επι­τυ­χία το πρό­γραμμα με τη συμ­με­τοχή του ΔΝΤ”, διότι θα εχουμε καλύ­τε­ρες απο­φά­σεις για το χρέος.

Τα μηνύ­ματα, άλλωστε, είχαν σταλεί από την αμε­ρι­κα­νική κυβέρ­νηση στο Ταμείο πριν να αφιχθεί καν ο Αλ. Τσίπρας στις ΗΠΑ, διά του Αμε­ρι­κα­νού υπουρ­γού Οικο­νο­μι­κών, Μνούν­τσιν, τα οποία δεν ήταν και τόσο ευχά­ρι­στα για το ΔΝΤ.