Το Χόλιγουντ ξανά στην Ελλάδα: Το σχέδιο που φέρνει μεγάλα έσοδα από τον κινηματογράφο

Τα γυρί­σματα της μεγάλης κινη­μα­το­γρα­φι­κής παρα­γω­γής του superstar Μπραντ Πιτ σε Αθήνα και Yδρα είναι σε εξέλιξη και βάζουν ξανά τη χώρα μας στο χάρτη των μεγάλων διεθνών παρα­γω­γών. Eναν χρόνο μετά τη μεγάλη παρα­γωγή για την «Οδύσ­σεια» του σκη­νο­θέτη Κρί­στο­φερ Νόλαν (κεντρική φωτο), η Ελλάδα μπαίνει ξανά στο… κάδρο και σύμφωνα με ασφα­λείς πλη­ρο­φο­ρίες, για τους επό­με­νους μήνες περι­λαμ­βά­νο­νται και άλλα διεθνή projects. Το ενδια­φέ­ρον μάλιστα δεν περιο­ρί­ζε­ται μόνο στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, καθώς εται­ρείες παρα­γω­γής από Ινδία και Κίνα έχουν κάνει τις πρώτες επαφές επί ελλη­νι­κού εδάφους.

Πίσω από αυτή τη διεθνή κινη­τι­κό­τητα εξε­λίσ­σε­ται μια συνει­δητή μετα­τό­πιση στρα­τη­γι­κής. Το Ελλη­νικό Κέντρο Κινη­μα­το­γρά­φου, Οπτι­κο­α­κου­στι­κών Μέσων και Δημιουρ­γίας (ΕΚΚΟΜΕΔ), κατόπιν εντολής του Υπουρ­γι­κού Συμ­βου­λίου, έχει καταρ­τί­σει πεντα­ε­τές σχέδιο για τον οπτι­κο­α­κου­στικό τομέα με στόχο να φύγει ο κλάδος από τη λογική των ετήσιων απο­σπα­σμα­τι­κών απο­φά­σεων και να απο­κτή­σει προ­βλε­ψι­μό­τητα, συνέ­χεια και βάθος. Στόχος είναι η δια­μόρ­φωση ενός πλαι­σίου που θα επι­τρέ­πει στις παρα­γω­γές, εγχώ­ριες και ξένες, να προ­γραμ­μα­τί­ζουν σε βάθος χρόνου.

Σύμφωνα με πρό­σφατη μελέτη για τον οικο­νο­μικό αντί­κτυπο του προ­γράμ­μα­τος κινή­τρων, η δρα­στη­ριό­τητα των τελευ­ταίων ετών έχει απο­δώ­σει στην ελλη­νική οικο­νο­μία σχεδόν 1 δισ. ευρώ, με κάθε 1 ευρώ δημό­σιας ενί­σχυ­σης να επι­στρέ­φει περίπου 4,2 ευρώ σε προ­στι­θέ­μενη αξία, απα­σχό­ληση και δευ­τε­ρο­γε­νείς επι­δρά­σεις. Το 2025, σύμφωνα με το ΕΚΚΟΜΕΔ, διο­χε­τεύ­θη­καν 120 εκατ. ευρώ σε πλη­ρω­μές προς εγχώ­ριες και ξένες παρα­γω­γές, επίπεδα που ανα­μέ­νε­ται να δια­τη­ρη­θούν και το 2026.

«Τώρα πια δεν μιλάμε για οφειλές, αλλά για κανο­νική ροή χρη­μα­το­δό­τη­σης», επι­ση­μαί­νει ο διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος Λεω­νί­δας Χρι­στό­που­λος, εξη­γώ­ντας πως ο οπτι­κο­α­κου­στι­κός τομέας αντι­με­τω­πί­ζε­ται ως παρα­γω­γι­κός κλάδος, με μακρο­πρό­θε­σμο σχε­δια­σμό, σταθερή ροή κεφα­λαίων και πολ­λα­πλα­σια­στικό απο­τύ­πωμα στην οικο­νο­μία.

Πεντα­ε­τές σχέδιο

Στον πυρήνα της νέας στρα­τη­γι­κής του ΕΚΚΟΜΕΔ βρί­σκε­ται η προ­βλε­ψι­μό­τητα των χρη­μα­το­δο­τι­κών εργα­λείων. Για τις εγχώ­ριες και διε­θνείς παρα­γω­γές το κρίσιμο δεν είναι μόνο το ύψος της ενί­σχυ­σης, αλλά η βεβαιό­τητα ότι το σύστημα θα λει­τουρ­γεί απρό­σκο­πτα. «Αν δεν ξέρεις ότι το εργα­λείο θα υπάρχει και έπειτα από τρία χρόνια, δεν μπορείς να κάνεις σοβαρό σχε­δια­σμό», σημειώ­νει ο κ. Χρι­στό­που­λος.

Δεύ­τε­ρος βασικός άξονας είναι η ενί­σχυση της εγχώ­ριας παρα­γω­γής όχι ως παράλ­ληλη δρα­στη­ριό­τητα, αλλά ως οργα­νικό κομμάτι του οικο­συ­στή­μα­τος που εξυ­πη­ρε­τεί τις μεγάλες διε­θνείς παρα­γω­γές. Χωρίς ισχυρή εγχώρια βάση, σε τηλε­ό­ραση, κινη­μα­το­γράφο και νέες μορφές περιε­χο­μέ­νου, το σύστημα παρα­μέ­νει ευάλωτο στις διε­θνείς δια­κυ­μάν­σεις. Γι’ αυτό και η στό­χευση δεν είναι μόνο να έρχο­νται μεγάλα projects, αλλά να παρα­μέ­νει ενεργό το ανθρώ­πινο δυνα­μικό και ανάμεσα σε αυτά. Στο πλαίσιο του πεντα­ε­τούς σχεδίου, η κατάρ­τιση και η συνεχής ανα­βάθ­μιση δεξιο­τή­των αντι­με­τω­πί­ζο­νται ως δομική επέν­δυση.

Παράλ­ληλα, το σχέδιο ανοίγει τον ορί­ζο­ντα σε νέους τομείς των δημιουρ­γι­κών βιο­μη­χα­νιών, με χαρα­κτη­ρι­στι­κό­τερο παρά­δειγμα το gaming, που έχει μεγάλες προ­ο­πτι­κές ανά­πτυ­ξης επειδή συν­δυά­ζει τεχνο­λο­γία, δημιουρ­γι­κό­τητα και διεθνή αγορά. Τέλος, κομβικό ρόλο στη στρα­τη­γική παίζει η εξω­στρέ­φεια με όρους industry. Η παρου­σία της Ελλάδας στις διε­θνείς αγορές περιε­χο­μέ­νου δεν αντι­με­τω­πί­ζε­ται ως επι­κοι­νω­νιακή άσκηση, αλλά ως εργα­λείο ενσω­μά­τω­σης της χώρας σε διε­θνείς αλυ­σί­δες παρα­γω­γής. Στόχος είναι οι ξένες παρα­γω­γές να μη λει­τουρ­γούν ως «επι­σκέ­πτες», αλλά να συν­δέ­ο­νται λει­τουρ­γικά με το εγχώριο οικο­σύ­στημα.

The Riders – Η παρα­γωγή του Μπραντ Πιτ που ξεκι­νάει γυρί­σματα σε Υδρα και Αθήνα πρό­κει­ται να λάβει επι­χο­ρή­γηση €2,5-3 εκατ.

Απα­σχό­ληση

Το παρα­γω­γικό μοντέλο που περι­γρά­φει το πεντα­ε­τές σχέδιο στη­ρί­ζε­ται στη συνύ­παρξη διεθνών και εγχώ­ριων παρα­γω­γών. Οι μεγάλες ξένες παρα­γω­γές φέρνουν κεφά­λαια, τεχνο­γνω­σία και διεθνή standards που ανε­βά­ζουν τον πήχη της αγοράς. Από την άλλη, η εγχώρια δρα­στη­ριό­τητα -και ιδίως η τηλεοπτική- προ­σφέ­ρει συνέ­χεια, απα­σχό­ληση και βάθος. Οπότε η ισορ­ρο­πία μεταξύ των δύο είναι το κρίσιμο ζητού­μενο για τη βιω­σι­μό­τητα του οικο­συ­στή­μα­τος.

«Τα τηλε­ο­πτικά κανάλια έχουν τερά­στιο ποσοστό απα­σχό­λη­σης στους τεχνι­κούς. Μπορεί να μην είναι κινη­μα­το­γρά­φος τύπου Νόλαν, αλλά είναι δουλειά για όλο το οικο­σύ­στημα», λέει ο κ. Χρι­στό­που­λος. Τα στοι­χεία απα­σχό­λη­σης το επι­βε­βαιώ­νουν: σύμφωνα με τα δεδο­μένα του ΕΚΚΟΜΕΔ, η απα­σχό­ληση σε τεχνι­κές ειδι­κό­τη­τες αυξή­θηκε κατά περίπου 15% την περίοδο 2024-2025, με τις εγχώ­ριες παρα­γω­γές να απορ­ρο­φούν τον βασικό όγκο ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού και τις διε­θνείς να λει­τουρ­γούν ως κατα­λύ­της ανα­βάθ­μι­σης δεξιο­τή­των. Εδώ εντο­πί­ζε­ται και μία από τις μεγάλες προ­κλή­σεις. «Οσο μεγα­λώ­νει ο όγκος των παρα­γω­γών θέλεις περισ­σό­τερο κόσμο. Και οπωσ­δή­ποτε, ακόμα κι αν είσαι ηχο­λή­πτης ή μοντέρ, πρέπει να καταρ­τί­ζε­σαι συνέ­χεια. Μπαί­νουν νέα εργα­λεία, νέες τεχνο­λο­γίες. Είναι συνε­χό­μενη η κατάρ­τιση», σημειώ­νει ο κ. Χρι­στό­που­λος.

Από το art στο industry

Η συγ­χώ­νευση του ΕΚΚ με το ΕΚΟΜΕ και η δημιουρ­γία του ΕΚΚΟΜΕΔ σημα­το­δό­τησε μια μετα­τό­πιση: από το μοντέλο του art house ως αυτο­σκο­πού, σε μια αντί­ληψη κινη­μα­το­γρά­φου ως μέρος ενός παρα­γω­γι­κού οικο­συ­στή­μα­τος. Οπως εξηγεί ο διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος του ΕΚΚΟΜΕΔ, η αλλαγή δεν αφορά μόνο το ύψος των κον­δυ­λίων, αλλά τη φιλο­σο­φία διά­θε­σής τους: «Παλαιό­τερα δίνο­νταν λίγα χρήματα σε πολλά projects. Τώρα η στό­χευση είναι λιγό­τερα projects με περισ­σό­τερα χρήματα ώστε οι ταινίες να έχουν πραγ­μα­τι­κές πιθα­νό­τη­τες να βγουν στο εξω­τε­ρικό, να που­λη­θούν και να σταθούν διεθνώς».

Στο πλαίσιο αυτό, ο ετήσιος προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός των επι­λε­κτι­κών προ­γραμ­μά­των έχει αυξηθεί σημα­ντικά, με στόχο τη στήριξη ενός μικρό­τε­ρου αριθμού ταινιών, αλλά με μεγα­λύ­τερα budgets, καλύ­τερη παρα­γω­γική προ­ε­τοι­μα­σία και σαφέ­στερο πλάνο δια­νο­μής.

Το σοκ του 2024

Tο 2024 λει­τούρ­γησε ως stress test για ολό­κληρο το οικο­σύ­στημα, απο­κα­λύ­πτο­ντας τις αδυ­να­μίες ενός μηχα­νι­σμού που είχε ανα­πτυ­χθεί ταχύ­τατα, χωρίς να έχουν ωρι­μά­σει οι υπο­δο­μές. Το πάγωμα του cash rebate και η συσ­σώ­ρευση εκκρε­μο­τή­των δημιούρ­γη­σαν ένα περι­βάλ­λον έντονης αβε­βαιό­τη­τας τόσο για τις εγχώ­ριες όσο και για τις ξένες παρα­γω­γές. Σε αυτό το πλαίσιο, η δημιουρ­γία του ΕΚΚΟΜΕΔ ήταν μια άσκηση επα­νεκ­κί­νη­σης.

Οπως επι­ση­μαί­νει ο κ. Χρι­στό­που­λος, το 2024 κατέστη σαφές ότι χωρίς καθα­ρούς κανόνες και απο­κα­τά­σταση της ροής πλη­ρω­μών, οποια­δή­ποτε συζή­τηση για στρα­τη­γική θα έμενε κενό γράμμα. Το πρώτο ζητού­μενο ήταν η απο­κα­τά­σταση της αξιο­πι­στίας. Η προ­σπά­θεια επι­κε­ντρώ­θηκε στην εκκα­θά­ριση των ληξι­πρό­θε­σμων υπο­χρε­ώ­σεων και στην επα­να­φορά μιας στοι­χειώ­δους κανο­νι­κό­τη­τας. Μέσα σε σύντομο διά­στημα, κατα­βλή­θηκε μεγάλο μέρος των οφειλών, επι­τρέ­πο­ντας στην αγορά να αρχίσει εκ νέου να λει­τουρ­γεί.

So Long,Marianne – Η σειρά για τη σχέση των Λέο­ναρντ Κοέν και Μαριάν Ιλέν έκανε πολλά γυρί­σματα στην Yδρα: €3,2 εκατ.

Η μελέτη

Ακριβώς σε αυτό το σημείο έρχεται η μελέτη οικο­νο­μι­κού αντί­κτυ­που της Olsberg•SPI, σε συνερ­γα­σία με το ΙΟΒΕ, για να δώσει μια τεκ­μη­ριω­μένη απά­ντηση στο ερώτημα αν η μετά­βαση προς ένα ενιαίο industry έχει νόημα. Για πρώτη φορά, το cash rebate και συνο­λικά η οπτι­κο­α­κου­στική δρα­στη­ριό­τητα στην Ελλάδα απο­τι­μώ­νται ως παρα­γω­γι­κός μηχα­νι­σμός.

Σύμφωνα με τα ευρή­ματα της μελέτης, την περίοδο 2018-2025 η δρα­στη­ριό­τητα που ενερ­γο­ποι­ή­θηκε μέσω των κινή­τρων παρή­γαγε στην ελλη­νική οικο­νο­μία σχεδόν 1 δισ. ευρώ ακα­θά­ρι­στης προ­στι­θέ­με­νης αξίας. Το κρίσιμο στοι­χείο είναι ο οικο­νο­μι­κός πολ­λα­πλα­σια­στής: κάθε 1 ευρώ δημό­σιας ενί­σχυ­σης επέ­στρεψε περίπου 4,2 ευρώ στην οικο­νο­μία μέσα από άμεσες, έμμεσες και επα­γό­με­νες επι­δρά­σεις.

Σε ετήσια βάση, η δρα­στη­ριό­τητα στήριξε περίπου 2.900 ισο­δύ­να­μες θέσεις πλήρους απα­σχό­λη­σης, καλύ­πτο­ντας ένα ευρύ φάσμα ειδι­κο­τή­των. Το πιο ενδια­φέ­ρον εύρημα της ανά­λυ­σης, ωστόσο, αφορά το δυνη­τικό όριο του μοντέ­λου. Υπό συγκε­κρι­μέ­νες προ­ϋ­πο­θέ­σεις ο οικο­νο­μι­κός πολ­λα­πλα­σια­στής θα μπο­ρούσε να αυξηθεί σημα­ντικά, φτά­νο­ντας ακόμη και το 6,5! Σενάριο που στη­ρί­ζε­ται σε διε­θνείς συγκρί­σεις με ώριμες αγορές οπτι­κο­α­κου­στι­κού περιε­χο­μέ­νου. Με απλά λόγια, για κάθε 1 ευρώ επέν­δυ­σης που μπορεί να γίνει η απόδοση μπορεί να φτάνει τα 6,5 ευρώ.

Πηγή: newmoney.gr