«Η κυβέρνηση έχει στοχοποιήσει την επιχειρηματικότητα και τα Δωδεκάνησα»

Με μεί­ω­ση της τάξης του 20% στους τζί­ρους των το­πι­κών επι­χει­ρή­σε­ων, προ­βλέ­πει ότι θα κλεί­σει η φε­τι­νή σεζόν ο πρό­ε­δρος του Εμπο­ρι­κού Συλ­λό­γου Ρόδου, κ. Νίκος Μπό­νης. Η εμπο­ρι­κή κί­νη­ση παρά τη με­γά­λη προ­σέ­λευ­ση ξένων επι­σκε­πτών δεν είναι η κα­λύ­τε­ρη δυ­να­τή, με απο­τέ­λε­σμα η ντό­πια αγορά να έχει μπρο­στά της ένα δύ­σκο­λο χει­μώ­να.

Ο κ. Μπό­νης ασκεί έντο­νη κρι­τι­κή στην Κυ­βέρ­νη­ση ανα­φέ­ρο­ντας ότι έχει στο­χο­ποι­ή­σει την επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα και τα Δω­δε­κά­νη­σα. «Κα­ταρ­γώ­ντας η Κυ­βέρ­νη­ση τους μειω­μέ­νους συ­ντε­λε­στές ΦΠΑ επέ­φε­ρε το τε­λειω­τι­κό χτύ­πη­μα στην το­πι­κή αγορά και στέ­ρη­σε από τον Ρο­δί­τη κα­τα­να­λω­τή το 10% της αγο­ρα­στι­κής του δύ­να­μης», ανα­φέ­ρει ο πρό­ε­δρος του Εμπο­ρι­κού Συλ­λό­γου Ρόδου.

• Κύριε Μπόνη, βρι­σκό­μα­στε στην καρ­διά της του­ρι­στι­κής σεζόν. Έχει αυ­ξη­θεί η εμπο­ρι­κή κί­νη­ση στην το­πι­κή αγορά;

Είναι φυ­σιο­λο­γι­κό να αυ­ξά­νε­ται η εμπο­ρι­κή κί­νη­ση στην αγορά της Ρόδου κατά τη διάρ­κεια του Αυ­γού­στου, όπου η του­ρι­στι­κή σεζόν βρί­σκε­ται στην κο­ρύ­φω­σή της. Η πλη­ρό­τη­τα αγ­γί­ζει το 100% αυτή τη στιγ­μή, ενώ το νησί φι­λο­ξε­νεί ποιο­τι­κό­τε­ρους του­ρί­στες σε σύ­γκρι­ση με τους προη­γού­με­νους μήνες. Η με­γα­λύ­τε­ρη προ­σέ­λευ­ση επι­σκε­πτών οι οποί­οι έχουν την οι­κο­νο­μι­κή άνεση να πλη­ρώ­σουν ακρι­βό­τε­ρες τιμές για τα του­ρι­στι­κά πα­κέ­τα, έχει θε­τι­κό αντί­κτυ­πο στην αγορά. Βέ­βαια, υπάρ­χουν αρ­κε­τά κα­τα­στή­μα­τα που ακόμη και τον Αύ­γου­στο έχουν χα­μη­λό­τε­ρους τζί­ρους σε σύ­γκρι­ση με πέ­ρυ­σι.

• Ο Αύ­γου­στος είναι ο μήνας που μπο­ρεί να θρέ­ψει τους 11; Μπο­ρούν να εξι­σορ­ρο­πη­θούν οι απώ­λειες του υπο­λοί­που δια­στή­μα­τος;

Όχι, σε καμία πε­ρί­πτω­ση δεν ισχύ­ει αυτό. Είναι λο­γι­κό οι επι­χει­ρή­σεις οι οποί­ες έχουν κα­λύ­τε­ρους τζί­ρους μόνο κατά τη διάρ­κεια του Αυ­γού­στου να μην μπο­ρούν να κα­λύ­ψουν τις απώ­λειες των υπο­λοί­πων μηνών. Άλ­λω­στε όπως σας ανέ­φε­ρα, μόνο ένα πο­σο­στό των κα­τα­στη­μά­των κι­νεί­ται κα­λύ­τε­ρα, αυτό το διά­στη­μα. Εκτι­μού­με ότι η σεζόν θα κλεί­σει με μεί­ω­ση ει­σπρά­ξε­ων της τάξης του 20%. Υπο­λο­γί­στε δε ότι αυτό το πο­σο­στό έρ­χε­ται να προ­στε­θεί στη μεί­ω­ση των ει­σπρά­ξε­ων που κα­τε­γρά­φη τις δύο προη­γού­με­νες σεζόν. Με εξαί­ρε­ση το 2014 που κα­τα­φέ­ρα­με να δια­τη­ρή­σου­με τους τζί­ρους μας στα επί­πε­δα της προη­γού­με­νης χρο­νιάς, όλα τα άλλα χρό­νια κι­νού­μα­στε πτω­τι­κά.

• Μπο­ρεί να πει κα­νείς ότι η πτω­τι­κή πο­ρεία της αγο­ράς έχει να κάνει με την πτώση της ποιό­τη­τας των επι­σκε­πτών;

Εάν η ποιό­τη­τα των του­ρι­στών που δε­χό­ταν η Ρόδος ήταν κα­λύ­τε­ρη, θα κι­νεί­το κα­λύ­τε­ρα και η αγορά, αυτό νο­μί­ζω πώς είναι αυ­το­νό­η­το. Καλώς ή κακώς αυτή είναι η του­ρι­στι­κή αγορά έχου­με και αυτό δεν γί­νε­ται να αλ­λά­ζει από τη μία μέρα στην άλλη. Η Ρόδος όλα αυτά τα χρό­νια έχει εξε­λι­χθεί σε ένα προ­ο­ρι­σμό μα­ζι­κού του­ρι­σμού. Υπάρ­χουν πολ­λές κλί­νες που πρέ­πει να γε­μί­σουν και αυτό δεν είναι πάντα εύ­κο­λο. Δεν μέμ­φο­μαι κα­νέ­να, δεν λέω ότι είναι λάθος αυτό, αλλά καλώς ή κακώς με αυτά τα δε­δο­μέ­να θα πρέ­πει να πο­ρευό­μα­στε και να κά­νου­με ότι κα­λύ­τε­ρο μπο­ρού­με.

• Δε­δο­μέ­νης και της πολύ υψη­λής φο­ρο­λο­γί­ας, ποιο πι­στεύ­ε­τε ότι θα είναι το μέλ­λον της το­πι­κής αγο­ράς;

Οπωσ­δή­πο­τε η υψηλή φο­ρο­λο­γία και οι υπέ­ρο­γκες ασφα­λι­στι­κές ει­σφο­ρές σε συν­δυα­σμό με τους μειω­μέ­νους τζί­ρους δη­μιουρ­γούν ασφυ­κτι­κές κα­τα­στά­σεις στην αγορά. Από τα στοι­χεία του Επι­με­λη­τη­ρί­ου δια­πι­στώ­νου­με ότι κλεί­νουν συ­νε­χώς εμπο­ρι­κές επι­χει­ρή­σεις ενώ ανοί­γουν νέες που ανή­κουν στους κλά­δους πα­ρο­χής υπη­ρε­σιών και εστί­α­σης. Οι εμπο­ρι­κές επι­χει­ρή­σεις μειώ­νο­νται στα­θε­ρά…

• Βλέ­που­με να επε­κτεί­νο­νται συ­νε­χώς οι πο­λυ­ε­θνι­κές στην το­πι­κή αγορά. Μπο­ρεί αλή­θεια να ανα­χαι­τι­στεί ο ρυθ­μός με τον οποίο εξα­πλώ­νο­νται τα ξένα brands;

Κοι­τάξ­τε, πι­στεύω ότι μοι­ραία η αγορά της Ρόδου θα ακο­λου­θή­σει την πο­ρεία των αγο­ρών άλλων ευ­ρω­παϊ­κών πό­λε­ων. Αυτό ση­μαί­νει ότι χρόνο με το χρόνο πε­ρισ­σό­τε­ρες πο­λυ­ε­θνι­κές εται­ρεί­ες θα έρ­χο­νται και θα παίρ­νουν τη θέση των το­πι­κών επι­χει­ρή­σε­ων. Όσο και αν θέ­λου­με, όσο και αν προ­σπα­θή­σου­με, δεν μπο­ρού­με να ανα­στρέ­ψου­με αυτό το φαι­νό­με­νο. Ο μόνος που έχει τη δύ­να­μη να ανα­χαι­τί­σει την πο­ρεία εξά­πλω­σης των πο­λυ­ε­θνι­κών είναι ο Ρο­δί­της κα­τα­να­λω­τής. Θα πρέ­πει οι συ­μπο­λί­τες μας να κα­τα­νο­ή­σουν ότι πρέ­πει να στη­ρί­ξουν τις ντό­πιες επι­χει­ρή­σεις καθώς όλα λει­τουρ­γούν αλυ­σι­δω­τά. Αν δου­λέ­ψει η ντό­πια εμπο­ρι­κή επι­χεί­ρη­ση, θα δου­λέ­ψει και η επι­χεί­ρη­ση εστί­α­σης, θα κι­νη­θούν κα­λύ­τε­ρα τα κομ­μω­τή­ρια κ.ο.κ. Δυ­στυ­χώς όμως λεί­πει η σωστή κα­τα­να­λω­τι­κή συ­νεί­δη­ση. Πολ­λές φορές έχω απευ­θύ­νει έκ­κλη­ση να βοη­θή­σου­με τις το­πι­κές επι­χει­ρή­σεις, το ίδιο και ο πρό­ε­δρος του Επι­με­λη­τη­ρί­ου, κ. Πάπ­που….

• Τι ση­μαί­νει πρα­κτι­κά η εξά­πλω­ση των πο­λυ­ε­θνι­κών στη Ρόδο για την το­πι­κή μας οι­κο­νο­μία;

Ο ντό­πιος επι­χει­ρη­μα­τί­ας, όσα χρή­μα­τα και να κερ­δί­ζει, τα δα­πα­νά στον τόπο του. Βοηθά στο να κι­νη­θεί η το­πι­κή αγορά. Οι επι­χει­ρή­σεις με έδρα εκτός Ρόδου, σί­γου­ρα δεν θα τα δα­πα­νή­σουν τα κέρδη τους στο νησί. Με απλά λόγια, αυτή η κα­τά­στα­ση συ­νε­πά­γε­ται αι­μορ­ρα­γία για την οι­κο­νο­μία του τόπου μας.

• Ανα­φέ­ρα­τε πριν ότι δεν υπάρ­χει η σωστή κα­τα­να­λω­τι­κή συ­νεί­δη­ση στη Ρόδο… Μπο­ρεί να καλ­λιερ­γη­θεί;

Το Επι­με­λη­τή­ριο είχε κάνει κά­ποιες επι­τυ­χη­μέ­νες κα­μπά­νιες για τη στή­ρι­ξη της το­πι­κής αγο­ράς. Μόλις πριν λίγο καιρό είχε κυ­κλο­φο­ρή­σει μία νέα αφίσα. Δεν νο­μί­ζω όμως ότι μπο­ρούν τε­λι­κά να αλ­λά­ξουν βαθιά ρι­ζω­μέ­νες νο­ο­τρο­πί­ες… Κα­τα­λα­βαί­νω ότι στις μέρες μας ο κό­σμος κοι­τά­ζει πάνω απ’ όλα την τσέπη του. Οι κα­τα­να­λω­τές πη­γαί­νουν εκεί που νο­μί­ζουν ότι τους συμ­φέ­ρει. Προ­τι­μούν τις αλυ­σί­δες, πι­στεύ­ο­ντας ότι θα ψω­νί­σουν φθη­νό­τε­ρα και συμ­βαί­νει συχνά να αυ­τα­πα­τώ­νται… Αντί­στοι­χα προ­ϊ­ό­ντα μπο­ρεί να υπάρ­χουν στην το­πι­κή αγορά σε πιο συμ­φέ­ρου­σες τιμές. Χρειά­ζε­ται αφύ­πνι­ση για να κα­τα­λά­βει κα­νείς τι πραγ­μα­τι­κά τον συμ­φέ­ρει…

• Υπάρ­χει υπε­ρε­παγ­γελ­μα­τι­σμός στη Ρόδο; Υπάρ­χουν τε­λι­κά πολλά πε­ρισ­σό­τε­ρα εμπο­ρι­κά κα­τα­στή­μα­τα από αυτά που μπο­ρεί να αντέ­ξει το νησί;

Όντως, αυτό είναι ένα από τα δια­χρο­νι­κά προ­βλή­μα­τα της αγο­ράς μας. Σε άλλες πό­λεις στην Ελ­λά­δα, θα δείτε ότι η κε­ντρι­κή αγορά πε­ριο­ρί­ζε­ται σε δυο-τρεις κε­ντρι­κούς δρό­μους και να μην επε­κτεί­νε­ται σε διά­φο­ρα ση­μεία και γει­το­νιές, όπως συμ­βαί­νει στο νησί μας. Είναι ανα­με­νό­με­νο στις του­ρι­στι­κές πε­ριο­χές να έχουν ανα­πτυ­χθεί αγο­ρές που απευ­θύ­νο­νται στον του­ρί­στα, στο κέ­ντρο όμως έχου­με πολλά πε­ρισ­σό­τε­ρα κα­τα­στή­μα­τα από αυτά που μπο­ρεί να αντέ­ξει η αγορά…

• Θα μπο­ρού­σε η εξει­δί­κευ­ση να βοη­θή­σει στην επι­βί­ω­ση των το­πι­κών εμπο­ρι­κών επι­χει­ρή­σε­ων; Θα έπρε­πε κατά την άποψή σαν οι Ρο­δί­τες έμπο­ροι να ει­σά­γουν ει­δι­κά concepts όπως στο εξω­τε­ρι­κό;

Αυτό ακού­γε­ται δύ­σκο­λο… του­λά­χι­στον με τις δε­δο­μέ­νες συν­θή­κες. Δεν εν­δεί­κνυ­ται η αγορά μας για εξει­δι­κευ­μέ­να κα­τα­στή­μα­τα. Άλ­λω­στε δεν θα μπο­ρού­σαν αυτά τα κα­τα­στή­μα­τα να επι­βιώ­σουν το χει­μώ­να απευ­θυ­νό­με­να απο­κλει­στι­κά στο ντό­πιο κα­τα­να­λω­τι­κό κοινό. Συ­νή­θως το χει­μώ­να ένα με­γά­λο πο­σο­στό των Ρο­δι­τών που ερ­γά­ζε­ται το κα­λο­καί­ρι 24 ώρες το ει­κο­σι­τε­τρά­ω­ρο τα­ξι­δεύ­ει στο εξω­τε­ρι­κό και κάνει αγο­ρές από τα κα­τα­στή­μα­τα εκεί.

• Το δια­δί­κτυο δη­μιουρ­γεί αντα­γω­νι­σμό στην το­πι­κή αγορά;

Οπωσ­δή­πο­τε το δια­δί­κτυο αυ­ξά­νει κα­τα­κό­ρυ­φα τον αντα­γω­νι­σμό. Τα επό­με­να χρό­νια όλα θα τα κά­νου­με μέσω του δια­δι­κτύ­ου. Αυτή τη στιγ­μή γί­νο­νται πολ­λές αγο­ρές μέσω του δια­δι­κτύ­ου. Δεν μπο­ρού­με να κα­τα­γρά­ψου­με το πο­σο­στό, σί­γου­ρα όμως είναι με­γά­λο. Πρό­κει­ται για μία πολύ ισχυ­ρή τάση, η οποία όπως όλα δεί­χνουν θα ενι­σχύ­ε­ται διαρ­κώς σε βάρος βέ­βαια πάντα των εμπο­ρι­κών κα­τα­στη­μά­των. Λίγο-πολύ το δια­δί­κτυο θα ορί­ζει την κα­θη­με­ρι­νό­τη­τά μας μελ­λο­ντι­κά…

• Ο Εμπο­ρι­κός Σύλ­λο­γος Ρόδου διορ­γα­νώ­νει συχνά επι­μορ­φω­τι­κά προ­γράμ­μα­τα… Θα συ­νε­χι­σθούν;

Θα προ­σπα­θή­σου­με να βοη­θή­σου­με για άλλη μια χρο­νιά τις επι­χει­ρή­σεις και τους ερ­γα­ζό­με­νους, επι­μορ­φώ­νο­ντας το προ­σω­πι­κό και τους ερ­γο­δό­τες για να αντε­πε­ξέλ­θουν στις δύ­σκο­λες συ­γκυ­ρί­ες. Κάθε χρόνο διορ­γα­νώ­νου­με αντί­στοι­χα σε­μι­νά­ρια και προ­γράμ­μα­τα επαγ­γελ­μα­τι­κής κα­τάρ­τι­σης στη Ρόδο και θα τα επα­να­λά­βου­με έτσι ώστε οι ντό­πιες επι­χει­ρή­σεις να είναι πάντα ενη­με­ρω­μέ­νες και να δια­τη­ρεί­ται ένα υψηλό επί­πε­δο πα­ρε­χό­με­νων υπη­ρε­σιών.

• Πώς κρί­νε­τε τη στάση της Κυ­βέρ­νη­σης απέ­να­ντι στην επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα;

Η συ­γκε­κρι­μέ­νη κυ­βέρ­νη­ση έχει στο­χο­ποι­ή­σει την επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα και τα Δω­δε­κά­νη­σα. Μη ξε­χνά­με ότι αυτή η κυ­βέρ­νη­ση έχει κα­ταρ­γή­σει τους μειω­μέ­νους συ­ντε­λε­στές ΦΠΑ επι­φέ­ρο­ντας το τε­λειω­τι­κό χτύ­πη­μα στην το­πι­κή αγορά, στε­ρώ­ντας από τον Ρο­δί­τη κα­τα­να­λω­τή το 10% της αγο­ρα­στι­κής του δύ­να­μης. Για τις τε­ρά­στιες δυ­σκο­λί­ες που περ­νά­με τα δύο τε­λευ­ταία χρό­νια, η πα­ρού­σα κυ­βέρ­νη­ση φέρει πολύ με­γά­λη ευ­θύ­νη.

Με τις ιδε­ο­λη­ψί­ες της μας έχει οδη­γή­σει σε κα­κο­τρά­χα­λους δρό­μους. Είναι μία κυ­βέρ­νη­ση Κρα­τι­σμού και ο Κρα­τι­σμός στη χώρα μας δεν μπο­ρεί να ισχύ­σει. Είτε το θέ­λου­με είτε όχι, πρέ­πει να στη­ρί­ξου­με την ιδιω­τι­κή πρω­το­βου­λία. Αυτή είναι η αλή­θεια…