“Mαζί με τις Πηγές Kαλλιθέας να αξιοποιηθεί το «Σπίτι του Αμπελουργού”

Την ανάγκη να ανα­δει­χθεί, παράλ­ληλα με την μεγάλης κλί­μα­κας ανα­μόρ­φωση που σχε­διά­ζει η δημο­τική αρχή για το μνημείο της Καλ­λι­θέας, και το Σπίτι του Αμπε­λουρ­γού επι­ση­μαί­νουν με παρέμ­βασή τους στη «δ», ευαι­σθη­το­ποι­η­μέ­νοι πολίτες της Ρόδου.

Όπως έχει γράψει η «δ», από την δημο­τική αρχή, μέσω της ΔΕΡΜ ΑΕ προ­γραμ­μα­τί­ζε­ται μια τερά­στια επέν­δυση στη περιοχή της Καλ­λι­θέας για την ανά­δειξη και αξιο­ποί­ηση των πηγών, παραλ­λή­λως με την κατα­σκευή θεάτρου όπου ο επι­σκέ­πτης θα απο­λαμ­βά­νει εκθέ­σεις έργων μεγάλων δημιουρ­γών και παρα­στά­σεις θεα­τρι­κών έργων διε­θνούς ακτι­νο­βο­λίας. Το σύγ­χρονο μνημείο των Πηγών Καλ­λι­θέας θα είναι από μόνο του ένας πόλος έλξης του­ρι­στών για τη Ρόδο.

Τι γίνεται όμως με το γνωστό σε όλους μας, ερει­πω­μένο κτήριο που βρί­σκε­ται στην περιοχή της Καλ­λι­θέας;

Ως μέρος της νεό­τε­ρης ιστο­ρίας της Ρόδου και άρρηκτα συν­δε­δε­μένο με τις Πηγές Καλ­λι­θέας, όπως υπο­στη­ρί­ζουν αρκετοί Ρόδιοι, είναι επι­βε­βλη­μένο να περι­λη­φθεί στον σχε­δια­σμό της δημο­τι­κής αρχής για την ανά­δειξη του μνη­μείου.

Σύμφωνα με τον συγ­γρα­φέα, συλ­λέ­κτη, ιστο­ρικό ερευ­νητή και λαο­γράφο Σταύρο Γεωρ­γαλ­λίδη, το κτίσμα αυτό με την ιδιαί­τερη αρχι­τε­κτο­νική που κείται στο δρόμο απέ­να­ντι από την περιοχή της Καλ­λι­θέας, είναι το «Σπίτι του Αμπε­λουρ­γού». Πρό­κει­ται για έργο του διά­ση­μου Ιταλού αρχι­τέ­κτονα Pietro Lombardi, όπως και τα κτί­σματα τον ιαμα­τι­κών πηγών Καλ­λι­θέας οι εργα­σίες για την κατα­σκευή των οποίων ξεκί­νη­σαν το 1928 και τα εγκαί­νια έγιναν το 1929.

“Από το 1928 οι γιατροί τον πηγών συνι­στού­σαν την «Στα­φυ­λο­θε­ρα­πεία» ως τρόπο ίασης ασθενών, παράλ­ληλα με το ιαμα­τικό νερό, για άμεσα θερα­πευ­τικά απο­τε­λέ­σματα. Τότε δημιουρ­γή­θηκε ένας τερά­στιος Αμπε­λώ­νας γύρω από της πηγές με διάφορα είδη στα­φυ­λιών. Στο «Σπίτι του Αμπε­λουρ­γού» λει­τουρ­γουσε χημείο και εκεί γίνο­νταν όλες οι προ­ερ­γα­σίες και η επε­ξερ­γα­σία των στα­φυ­λιών και του χυμού τους από ειδι­κούς. Εκεί γινόταν και η εμφιά­λωση και στη συνέ­χεια η απο­στολή σε κτήριο τον Πηγών προς χρήση και κατα­νά­λωση για συγκε­κρι­μέ­νες παθή­σεις. Επίσης γινόταν και εξαγωγή με πλοία, σε διά­φο­ρες χώρες τον ιτα­λι­κών κτήσεων και όχι μόνο”, λέει στη «δ» ο κ. Γεωρ­γαλ­λί­δης.

Παράλ­ληλα, ανα­φέ­ρε­ται και στην ανά­γλυφη λατι­νική επι­γραφή γύρο από τη Ροτόντα των πηγών: « AEGRO – NON – SEGNI PADO – MEA – DONA – SALUTIS – QUAE FRUSTRA – REPSIRRA – PER – ASPERA – SAXA – MURMURE – NUNC – LAETANS – PIA – NYMPHA – ARTOQUE – SASELLO». Όπως εξηγεί, λύνο­ντας την απορία πολλών Ροδίων και επι­σκε­πτών η μετά­φραση έχει ως εξής: «Στον νοσού­ντα όχι νωθρό Πάδο τα δώρα μου της σωτη­ρίας, τα οποία μάταια αφιε­ρώ­νο­νται ανάμεσα στις τραχείς πέτρες, από τον παφλα­σμό των υδάτων, τώρα ευφραι­νό­μενη η σεβαστή νύμφη και στο γει­το­νικό ιερό-1928».

Να σημειω­θεί ότι σήμερα στη μεγάλη Ροτόντα υπάρχει έκθεση φωτο­γρα­φιών της προ­πο­λε­μι­κής περιό­δου από το αρχείο του κ. Σταύρου Γεωρ­γαλ­λίδη. Σε κάποιες από αυτές απει­κο­νί­ζο­νται άνδρες και γυναί­κες με ποτήρια στα χέρια (αρκετά από αυτά ήταν του Ικάρου), να απο­λαμ­βά­νουν τα ύδατα της πηγής. Οι ιστο­ρι­κές ανα­φο­ρές κάνουν λόγο για ευερ­γε­τι­κές επε­νέρ­γειες της χλω­ρο­να­τριού­χου πηγής σε προ­βλή­ματα του εντέρου, σε αλλερ­γίες, σε δερ­μα­το­πά­θειες, καθώς και στην κατα­πρά­ϋνση της αρθρί­τι­δας και του άσθμα­τος. Μάλιστα, για εκεί­νους που αντι­με­τώ­πι­ζαν βαριάς μορφής προ­βλή­ματα δυσε­ντε­ρίας, είχαν δια­μορ­φω­θεί οι ειδικές δια­δρο­μές περι­πά­του στο παρα­κεί­μενο άλσος. Εκεί, είχαν δημιουρ­γη­θεί μικρά, τεχνητά ρυάκια (με νερό από τις τσι­με­ντέ­νιες δεξα­με­νές που βρί­σκο­νται ψηλά) ώστε με το κελά­ρυ­σμα, να ξυπνά η ανάγκη για διού­ρηση. Απο­τέ­λε­σμα όλων αυτών ήταν οι τουα­λέ­τες της ροτό­ντας να είναι διαρκώς γεμάτες κόσμο. Σήμερα η Ροτόντα είναι εκθε­σια­κός χώρος. Προς το παρόν φιλο­ξε­νεί μόνο φωτο­γρα­φίες από το μνημείο και την ιστορία της περιο­χής, ωστόσο έχει όλες τις προ­δια­γρα­φές για να μετα­τρα­πεί σε πινα­κο­θήκη υψηλής αισθη­τι­κής.

Τέχνες, θέατρο, φύση, υγεία, αναψυχή. Ένα προς ένα όλα έχουν “χτιστεί” με επί­κε­ντρο το μνημείο της Καλ­λι­θέας, που πολύ σύντομα θα λει­τουρ­γεί ως πόλος έλξης επι­σκε­πτών κάθε είδους, για αυτό και θα πρέπει να περι­λη­φθεί στον σχε­δια­σμό και το «Σπίτι του Αμπε­λουρ­γού», το οποίο ερει­πω­μένο πλέον και εγκα­τα­λειμ­μένο δεν θυμίζει σε τίποτα το άλλοτε εμβλη­μα­τικό κτίσμα.