Προβληματίζουν τα «γκρίζα» σημεία της συμφωνίας μεταξύ της ΕΕ και της Άγκυρας

Σε μια συμ­φω­νία καλών προ­θέ­σε­ων και φι­λό­δο­ξων στό­χων, με αμ­φι­λε­γό­με­νες όμως ρυθ­μί­σεις, τε­ρά­στια πρα­κτι­κά προ­βλή­μα­τα εφαρ­μο­γής και αντι­μέ­τω­πη με την από­λυ­τη απρο­θυ­μία των πε­ρισ­σό­τε­ρων χωρών μελών της Ε.Ε. να επι­με­ρι­σθούν το βάρος που τους ανα­λο­γεί, κα­τέ­λη­ξαν οι 28 και η Τουρ­κία, στις καλές δια­θέ­σεις της οποί­ας ενα­πο­θέ­τει η Ευ­ρώ­πη την ανα­κο­πή των με­τα­να­στευ­τι­κών ροών.

Ήταν από την αρχή δε­δο­μέ­νο ότι οι 28 ηγέ­τες δεν θα απο­χω­ρού­σαν από τις Βρυ­ξέλ­λες εάν δεν υπήρ­χε μια έστω και νε­φε­λώ­δης συμ­φω­νία με την Τουρ­κία, καθώς μια απο­τυ­χία θα ση­μα­το­δο­τού­σε δια­λυ­τι­κά φαι­νό­με­να στην Ε.Ε. η ενό­τη­τα της οποί­ας δο­κι­μά­ζε­ται από την υπο­χρέ­ω­ση της Ευ­ρώ­πης των αξιών και της Αλ­λη­λεγ­γύ­ης, να αντι­με­τω­πί­σει μια πα­γκο­σμί­ων δια­στά­σε­ων με­τα­να­στευ­τι­κή κρίση.

Όμως η συμ­φω­νία στην οποία κα­τέ­λη­ξαν και ανα­μέ­νε­ται να τεθεί σε εφαρ­μο­γή από το βράδυ της Κυ­ρια­κής, είναι ιδιαί­τε­ρα προ­βλη­μα­τι­κή και βε­βαί­ως δεν πρό­κει­ται να αντι­με­τω­πί­σει το με­τα­να­στευ­τι­κό, αλλά απλώς και εφό­σον λει­τουρ­γή­σει, πι­θα­νόν να απο­συ­μπιέ­σει την πίεση που δέ­χε­ται η Ελ­λά­δα και να πε­ριο­ρί­σει τις απώ­λειες αν­θρώ­πι­νων ζωών στο Αι­γαίο.

Η Συμ­φω­νία κι­νεί­ται στα όρια της νο­μι­μό­τη­τας, καθώς παρά την ανα­φο­ρά ότι η επι­στρο­φή με­τα­να­στών στην Τουρ­κία δεν συ­νι­στά «μα­ζι­κή απέ­λα­ση», ήδη διε­θνείς ορ­γα­νώ­σεις και ο ΟΗΕ έχουν προει­δο­ποι­ή­σει για πι­θα­νή πα­ρα­βί­α­ση των διε­θνών συμ­φω­νιών για την προ­στα­σία των προ­σφύ­γων.

Τα γκρί­ζα ση­μεία της Συμ­φω­νί­ας:

-Η Συμ­φω­νία προ­βλέ­πει ότι κάθε με­τα­νά­στης που δεν έχει κα­θε­στώς νο­μι­κής προ­στα­σί­ας και φθά­νει στα νησιά μετά την 20η Μαρ­τί­ου, θα επι­στρέ­φε­ται στην Τουρ­κία. Όμως αυτή η δια­δι­κα­σία δεν είναι απλή ούτε αυ­τό­μα­τη. Θα πρέ­πει να λει­τουρ­γή­σει στα νησιά ένας μη­χα­νι­σμός που θα υπο­δέ­χε­ται και θα κα­τα­γρά­φει τους με­τα­νά­στες.

Κα­τό­πιν θα δέ­χε­ται τις αι­τή­σεις ασύ­λου, θα τις εξε­τά­ζει και είτε θα τις δέ­χε­ται είτε αι­τιο­λο­γη­μέ­να θα τις απορ­ρί­πτει. Κα­τό­πιν θα αρ­χί­ζει η δια­δι­κα­σία συ­νεν­νό­η­σης με την Τουρ­κία για την επι­στρο­φή όσων δεν κα­λύ­πτο­νται από την διε­θνή νο­μι­κή προ­στα­σία και εφό­σον φυ­σι­κά πι­στο­ποιεί­ται ότι έφθα­σαν στα νησιά μετά την 20η Μαρ­τί­ου.

Μέχρι να ανα­πτυ­χθεί πλή­ρως αυτός ο «στρα­τός» του­λά­χι­στον 4.000 εξει­δι­κευ­μέ­νου προ­σω­πι­κού (σχε­δόν 2400 θα έρ­θουν από ευ­ρω­παϊ­κές χώρες) δεν θα μπο­ρεί να γί­νε­ται η επι­στρο­φή με­τα­να­στών στην Τουρ­κία.

Η δια­δι­κα­σία αυτή η οποία προς το παρόν θα στη­ρι­χθεί σε ελ­λη­νο­τουρ­κι­κή συμ­φω­νία επα­νεισ­δο­χής, ανα­μέ­νε­ται να βρε­θεί στο στό­χα­στρο ορ­γα­νώ­σε­ων αν­θρω­πί­νων δι­καιω­μά­των, καθώς στη­ρί­ζε­ται σε «συλ­λο­γι­κά» κρι­τή­ρια που την προ­σο­μοιά­ζουν με δια­δι­κα­σία «μα­ζι­κής απέ­λα­σης», ενώ και η υπο­χρέ­ω­ση για ου­σια­στι­κή εξα­το­μι­κευ­μέ­νη εξέ­τα­ση των αι­τή­σε­ων ασύ­λου, θα είναι πρό­χει­ρη και προ­βλη­μα­τι­κή.

Ση­μα­ντι­κό θέμα επί­σης δη­μιουρ­γεί­ται από την υπο­χρέ­ω­ση της Ελ­λά­δας να δε­χθεί ανά­πτυ­ξη ξένων, έστω και Ευ­ρω­παί­ων συ­νο­ριο­φυ­λά­κων στα νησιά και από την υπο­γρα­φή συμ­φω­νί­ας με την Τουρ­κία για πα­ρου­σία Τούρ­κων αξιω­μα­τού­χων στα ελ­λη­νι­κά νησιά, καθώς βε­βαί­ως αυτό δεν εξι­σορ­ρο­πεί­ται με την πα­ρου­σία και Ελ­λή­νων αξιω­μα­τού­χων σε κά­ποια ση­μεία στα τουρ­κι­κά πα­ρά­λια.

-Απο­λύ­τως προ­βλη­μα­τι­κή είναι όμως και η εφαρ­μο­γή του συ­στή­μα­τος επα­νε­γκα­τά­στα­σης ενός Σύρου από την Τουρ­κία στην Ευ­ρώ­πη, για κάθε Σύρο που επι­στρέ­φε­ται από την Ελ­λά­δα στην Τουρ­κία. Η συμ­φω­νία προ­βλέ­πει ότι η Ευ­ρώ­πη θα δε­χθεί έναν ανώ­τα­το αριθ­μό 72.000 Σύρων και η δια­δι­κα­σία όταν φθα­σει σε αυτό τον αριθ­μό η εάν δια­πι­στω­θεί ότι δεν απο­δί­δει, θα τερ­μα­τι­σθεί («..εάν δεν κα­τορ­θώ­σει να έχει τα ζη­τού­με­να απο­τε­λέ­σμα­τα του τερ­μα­τι­σμού της πα­ρά­τυ­πης με­τα­νά­στευ­σης ή εάν ο αριθ­μός των επι­στρο­φών (στην Τουρ­κία)ξε­πε­ρά­σει τους πα­ρα­πά­νω αριθ­μούς τότε αυτός ο μη­χα­νι­σμός θα τερ­μα­τι­σθεί»).

Το γε­γο­νός ότι στην επι­λο­γή όσων θα με­τα­φέ­ρο­νται από την Τουρ­κία προς την Ευ­ρώ­πη η προ­τε­ραιό­τη­τα θα δοθεί σε όσους δεν έχουν ει­σέρ­θει ή δεν επε­χεί­ρη­σαν να ει­σέλ­θουν πα­ρά­τυ­πα σε ευ­ρω­παϊ­κό έδα­φος, αυ­το­μά­τως απο­κλεί­ει όλους τους Σύ­ρους που σή­με­ρα βρί­σκο­νται στην Ελ­λά­δα

Η Συμ­φω­νία δεν προ­βλέ­πει όμως με ποιο τρόπο θα γίνει η επι­λο­γή των Σύρων που θα επι­στρέ­φο­νται στην Τουρ­κία και είναι δε­δο­μέ­νο ότι κα­νείς από τους Συ­ρους που έφθα­σαν στην Ελ­λά­δα με κίν­δυ­νο της ζωής τους, ξο­δεύ­ο­ντας με­ρι­κές χι­λιά­δες δο­λά­ρια, δεν θα δε­χθεί να στα­λεί πίσω στην Τουρ­κία , χωρίς ελ­πί­δα σύ­ντο­μα να μπο­ρεί να προ­σεγ­γί­σει μέσω της «νό­μι­μης οδού» στην Ευ­ρώ­πη. Εάν μά­λι­στα οι Συροι αυτοί υπο­βάλ­λουν αί­τη­ση ασύ­λου, δεν είναι αντι­λη­πτό το πώς θα επι­βλη­θεί η απέ­λα­ση τους στην Τουρ­κία.

Στην Ελ­λά­δα πα­ρα­μέ­νουν εγκλω­βι­σμέ­νοι οι 45.000 πρό­σφυ­γες και με­τα­νά­στες που έχουν μέχρι τώρα κα­τα­γρα­φεί, ενώ μόνο αι­θε­ρο­βά­μο­νες πι­στεύ­ουν ότι η Τουρ­κία χωρίς να προ­βάλ­λει προ­σκόμ­μα­τα θα υπο­δέ­χε­ται κα­θη­με­ρι­νά τις εκα­το­ντά­δες πα­ρά­τυ­πους με­τα­νά­στες που επι­χει­ρούν να πε­ρά­σουν στα ελ­λη­νι­κά νησιά και ότι ο κ. Ερ­ντο­γάν ένα­ντι 6 δις (μέχρι το 2018) και ενός Κε­φα­λαί­ου των εντα­ξια­κών δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων δέ­χθη­κε να με­τα­τρέ­ψει την Τουρ­κία σε hot spot της Ευ­ρώ­πης.

διαί­τε­ρα αμ­φί­βο­λη όμως είναι και η προσ­δο­κία ότι όλο αυτό το Σχέ­διο θα απο­τρέ­ψει πλέον άλ­λους με­τα­νά­στες να έρ­θουν στην Ελ­λά­δα. Οι πα­ρά­τυ­ποι με­τα­νά­στες δεν πτο­ού­νται από τις πο­λι­τι­κές απο­φά­σεις η από το Κέλ­σιο των ελ­λη­νο­σκο­πια­νών συ­νό­ρων. Μέσα από εναλ­λα­κτι­κές δια­δρο­μές θα συ­νε­χί­ζουν να φθά­νουν, όταν συλ­λαμ­βά­νο­νται θα δη­λώ­νουν ότι έχουν ει­σέλ­θει πριν την 20η Μαρ­τί­ου και θα κα­τα­λή­γουν στους χώ­ρους υπο­δο­χής και φι­λο­ξε­νί­ας που η κυ­βέρ­νη­ση ανέ­λα­βε να φτιά­ξει σε πολλά ση­μεία της Ελ­λά­δας, μέχρι τα κυ­κλώ­μα­τα δια­κι­νη­τών να προ­σαρ­μο­στούν στα νέα δε­δο­μέ­να και ανα­ζη­τή­σουν άλ­λους δια­δρό­μους προς την Ευ­ρώ­πη.

Ιδιαί­τε­ρα προ­βλη­μα­τι­κή όμως ήταν η ανα­φο­ρά των «28» στην συ­νερ­γα­σία των χωρών των Δυ­τι­κών Βαλ­κα­νί­ων, καθώς ου­σια­στι­κά, αντί να απο­δο­κι­μά­σουν τις μο­νο­με­ρείς ενέρ­γειες, ζή­τη­σαν ενί­σχυ­ση της συ­νερ­γα­σί­ας, η οποία ως γνω­στόν, πε­ριο­ρι­σθέν στο κλεί­σι­μο των συ­νό­ρων. Όμως η Αθήνα απο­δέ­χτη­κε αυτή την προ­σβλη­τι­κή για τη χώρα ανα­φο­ρά, καθώς το όλο Σχέ­διο που είναι αμ­φί­βο­λο εάν λει­τουρ­γή­σει έχει ως προ­ϋ­πό­θε­ση την ύπαρ­ξη κλει­στών συ­νό­ρων με τα Σκό­πια και αν χρεια­σθεί με την Αλ­βα­νία και την Βουλ­γα­ρία.…

Από τις πιο θλι­βε­ρές για την Ευ­ρώ­πη όμως στιγ­μές ήταν τα χα­ριε­ντί­σμα­τα με τον κ. Ντα­βού­το­γλου ο οποί­ος βρήκε την ευ­και­ρία να πα­ρα­δώ­σει μα­θή­μα­τα δη­μο­κρα­τί­ας και αν­θρω­πι­σμού τη στιγ­μή κατά την οποία στη χώρα του κλεί­νουν το ένα μετα το άλλο τα αντι­πο­λι­τευό­με­να μέσα ενη­μέ­ρω­σης, δη­μο­σιο­γρά­φοι και ακα­δη­μαϊ­κοί συλ­λαμ­βά­νο­νται επει­δή «πρό­σβα­λαν» το πρό­σω­πο του Τ. Ερ­ντο­γάν και ενώ στις νο­τιο­α­να­το­λι­κές επαρ­χί­ες έχει κη­ρυ­χθεί στρα­τιω­τι­κός νόμος και με με­γά­λης κλί­μα­κας επι­χει­ρή­σεις ισο­πε­δώ­νο­νται πό­λεις και χωριά ως αντί­ποι­να για την στή­ρι­ξη που προ­σφέ­ρε­ται από τους Κούρ­δους στο PKK.

Η Ευ­ρώ­πη της Δη­μο­κρα­τί­ας και των δι­καιω­μά­των, εκλι­πα­ρώ­ντας την Τουρ­κία να απορ­ρο­φή­σει τους κρα­δα­σμούς από το με­τα­να­στευ­τι­κό που κλο­νί­ζουν την ευά­λω­τη Ένωση δή­λω­σε απλώς ότι «ανα­μέ­νει από την Τουρ­κία να σε­βα­στεί τα υψη­λό­τε­ρα πρό­τυ­πα, όταν πρό­κει­ται για τη δη­μο­κρα­τία, το κρά­τος δι­καί­ου, τον σε­βα­σμό των θε­με­λιω­δών ελευ­θε­ριών, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της ελευ­θε­ρί­ας της έκ­φρα­σης…».

Του Γιώρ­γου Πε­τρά­κη mignatiou.com