Παγκόσμιος «συναγερμός» για το El Nino

Επι­σή­μως πια, μετά από αλλε­πάλ­λη­λες προ­γνώ­σεις που τον τελευ­ταίο καιρό «έδει­χναν» προς αυτή την κατεύ­θυνση, και για πρώτη φορά σε διά­στημα πέντε ετών, μετε­ω­ρο­λό­γοι από την Ιαπωνία και την Αυστρα­λία κρούουν των κώδωνα του κιν­δύ­νου για την επα­νεμ­φά­νιση του φαι­νο­μέ­νου El Nino.

Όλοι όσοι ασχο­λού­νται με τον αγρο­τικό κλάδο διεθνώς, παρα­γω­γοί, δια­κι­νη­τές αγρο­τι­κών εμπο­ρευ­μά­των, ανα­λυ­τές και traders, βρί­σκο­νται σε κατά­σταση συνα­γερ­μού, για ένα φαι­νό­μενο που τυπικά συνο­δεύ­ε­ται από πλημ­μύ­ρες στη Νότιο Αμερική και εκτεί­νε­ται μέχρι τη Νοτιο­α­να­το­λική Ασία η οποία είθι­σται σε αυτές τις περι­πτώ­σεις να πλήτ­τε­ται από ξηρασία.

Την εβδο­μάδα που πέρασε, πρώτη η Ιαπω­νική Μετε­ω­ρο­λο­γική Υπη­ρε­σία ανα­κοί­νωσε την εμφά­νιση του φαι­νο­μέ­νου, σημειώ­νο­ντας ότι πιθα­νό­τατα θα διαρ­κέ­σει μέχρι το Φθι­νό­πωρο, ενώ λίγα λεπτά αργό­τερα παρό­μοια ανα­κοί­νωσε εξέδωσε και το Γραφείο Μετε­ω­ρο­λο­γίας της Αυστρα­λίας, το οποίο το προη­γού­μενο διά­στημα είχε προει­δο­ποι­ή­σει ότι οι πιθα­νό­τη­τες εμφά­νι­σης του φαι­νο­μέ­νου ήταν πλέον τρι­πλά­σιες του συνη­θι­σμέ­νου, σημειώ­νο­ντας χαρα­κτη­ρι­στικά πως «η τροπική ζώνη του Ειρη­νι­κού βρί­σκε­ται σε πρώιμο στάδιο ενός El Nino».

Ο επί­ση­μος δείκτης ENSO που παρα­κο­λου­θεί τις πιθα­νό­τη­τες εμφά­νι­σης του φαι­νο­μέ­νου, βρί­σκε­ται πια στο επίπεδο «El Nino». Σύμφωνα με τους Αυστρα­λούς Μετε­ω­ρο­λό­γους, ενδείξεις-κλειδιά για το συγκε­κρι­μένο φαι­νό­μενο, το οποίο έχει συν­δε­θεί με την εμφά­νιση υψη­λό­τε­ρων του συνη­θι­σμέ­νου θερ­μο­κρα­σιών στα νερά του Ειρη­νι­κού, κατα­δεί­κνυαν «μια σταθερή, από την αρχή του έτους, τάση προς την εμφά­νιση του φαι­νο­μέ­νου». Οι ίδιοι προ­σθέ­τουν ότι «τα διεθνή κλι­μα­τικά μοντέλα δεί­χνουν πως οι θερ­μο­κρα­σίες στα νερά της τρο­πι­κής ζώνης του Ειρη­νι­κού θα παρα­μεί­νουν πάνω από το επίπεδο ‘El Nino’ στη διάρ­κεια του ερχό­με­νου χειμώνα (σ.σ. του νοτίου ημι­σφαι­ρίου) και του­λά­χι­στον μέχρι την άνοιξη».

Επι­πτώ­σεις

Η διεθνής κοι­νό­τητα είχε βρεθεί σε κατά­σταση επι­φυ­λα­κής ήδη από το προη­γού­μενο έτος και, παρόλο που το φαι­νό­μενο δεν έχει εκδη­λω­θεί ποτέ στην πλήρη δυνα­μική του, εμφα­νι­ζό­μενο σε πιο ήπιες μορφές έχει προ­κα­λέ­σει ξηρασία στη Νοτιο­α­να­το­λική Ασία από τις αρχές του 2015, η οποία έχει επη­ρε­ά­σει αρνη­τικά την παρα­γωγή φοι­νι­κέ­λαιου.

Επι­στή­μο­νες επι­ση­μαί­νουν ότι σε περί­πτωση πιο έντονης εκδή­λω­σης, οι συνέ­πειες θα είναι αισθητά μεγα­λύ­τε­ρες. Το Γραφείο Μετε­ω­ρο­λο­γίας της Αυστρα­λίας δε, σημειώ­νει πως τυπικά, το φαι­νό­μενο «συν­δέ­ε­ται με χαμη­λό­τε­ρες του μέσου όρου βρο­χο­πτώ­σεις στην ανα­το­λική Αυστρα­λία, και με άνω του μέσου όρου θερ­μο­κρα­σίες στη διάρ­κεια της ημέρας, στα νότια της χώρας».

Ταυ­τό­χρονα, ως τυπική συνέ­πεια του φαι­νο­μέ­νου θεω­ρεί­ται η ξηρασία που πλήττει συνήθως τη νότιο Αμερική, απει­λώ­ντας και προ­κα­λώ­ντας -ίσως- ζημιές στις καλ­λιέρ­γειες καφέ της Κολομ­βίας, αλλά και η μείωση των βρο­χο­πτώ­σεων στη Δυτική Αφρική, απ’ όπου προ­έρ­χε­ται ένα πολύ μεγάλο μέρος της παγκό­σμιας παρα­γω­γής κακάο.

Αντι­θέ­τως, περιο­χές της Βρα­ζι­λίας είναι πιθανό να δεχτούν υπερ­βο­λι­κές βρο­χο­πτώ­σεις, οι οποίες ενδε­χο­μέ­νως θα απει­λή­σουν τις καλ­λιέρ­γειες ζαχα­ρό­τευ­τλων αλλά και την περιε­κτι­κό­τητά τους σε ζάχαρη. Ωστόσο, σε γενικές γραμμές ενι­σχύ­ο­νται οι μέσες στρεμ­μα­τι­κές απο­δό­σεις στη χώρα.

Στις ΗΠΑ, το El Nino συν­δέ­ε­ται με κρύο και υγρό καιρό, και αυξη­μέ­νες βρο­χο­πτώ­σεις στα κεντρικά της χώρας. Ο καιρός αυτός στην παρούσα συγκυ­ρία, μπορεί να ανα­κου­φί­σει τις νότιες πολι­τείες από την ξηρασία και να ευνο­ή­σει τις καλ­λιέρ­γειες καλα­μπο­κιού, την ίδια στιγμή όμως μπορεί να εξε­λι­χθεί σε κίνδυνο για την ποιό­τητα των καλ­λιερ­γειών σίτου, όπως επι­ση­μαί­νουν ειδικοί.

Μεταξύ άλλων, η εκδή­λωση του El Nino συν­δέ­ε­ται και με απο­δυ­νά­μωση των μου­σώ­νων στην Ινδία. Ήδη, η ινδική Μετε­ω­ρο­λο­γική Υπη­ρε­σία έχει επι­σή­μως εκδώσει πρό­γνωση για ελαφρά μειω­μέ­νες βρο­χο­πτώ­σεις κατά τη φετινή περίοδο των μου­σώ­νων, στο 93% του συνη­θι­σμέ­νου.

Επεν­δυ­τι­κές ευκαι­ρίες και παγίδες

Παλαιό­τερη έρευνα των ανα­λυ­τών της Societe Generale έχει δείξει ότι το βαμβάκι -του οποίου κορυ­φαία παρα­γω­γός διεθνώς είναι η Ινδία- στο παρελ­θόν έχει εμφα­νί­σει «σημα­ντι­κές ανο­δι­κές εξάρ­σεις των τιμών του», σε περιό­δους εκδή­λω­σης του El Nino, ενώ το ίδιο έχει συμβεί και με το κακάο και τις τιμές της σόγιας.

Οι ίδιοι επι­ση­μαί­νουν ότι σε περιό­δους εκδή­λω­σης του φαι­νο­μέ­νου, το σογιέ­λαιο εμφα­νί­ζει την εντο­νό­τερη συναλ­λα­κτική δρα­στη­ριό­τητα και τις υψη­λό­τε­ρες απο­δό­σεις στις ΗΠΑ, την ίδια στιγμή που η ξηρασία στη Νοτιο­α­να­το­λική Ασία υπο­νο­μεύει σοβαρά την παρα­γωγή του -ανταγωνιστικού- φοι­νι­κέ­λαιου. Οι τιμές του σογιέ­λαιου «συν­δέ­ο­νται στενά με την αγορά του φοι­νι­κέ­λαιου, η οποία μπορεί να επη­ρε­α­στεί αρνη­τικά από ενδε­χό­μενη ξηρασία στην Ινδο­νη­σία και τη Μαλαι­σία» ανα­φέ­ρουν χαρα­κτη­ρι­στικά.

Αξίζει ωστόσο να επι­ση­μαν­θεί, ότι η δυνα­τό­τητα για ακρι­βείς μετε­ω­ρο­λο­γι­κές προ­γνώ­σεις είναι μειω­μένη σε περιό­δους εκδή­λω­σης του El Nino, λόγω του εύρους των παρα­γό­ντων που επη­ρε­ά­ζουν τα μετε­ω­ρο­λο­γικά μοτίβα.

Οι Αυστρα­λοί μετε­ω­ρο­λό­γοι επι­ση­μαί­νουν, ως προς αυτό, ότι ενώ το El Nino συνήθως προ­κα­λεί ξηρασία στα ανα­το­λικά της χώρας, «προς το παρόν οι προ­ο­πτι­κές για το διά­στημα μεταξύ Μαΐου και Ιουλίου δεί­χνουν ότι ολό­κληρη η επι­κρά­τεια της χώρας θα εμφα­νί­ζει υγρασία άνω του μέσου όρου». Και αυτό, όπως εξηγούν, διότι υπε­ρι­σχύει ο παρά­γο­ντας της άνω του μέσου όρου θερ­μο­κρα­σίας του Ινδικού Ωκεανού. Προ­σθέ­τουν δε, ότι το El Nino δεν θα εξε­λι­χθεί σε κύριο παρά­γο­ντα για το κλίμα της χώρας, παρά μόνο στο β’ εξάμηνο του έτους.

Και υπεν­θυ­μί­ζουν ότι την τελευ­ταία φορά που εμφα­νί­στηκε το φαι­νό­μενο, την περίοδο 2009-2010, αν και εκδη­λώ­θηκε με την ανα­με­νό­μενη ξηρασία μεταξύ Μαΐου και Οκτω­βρίου, το Νοέμ­βριο παρα­τη­ρή­θηκε, παρα­δό­ξως, αυξη­μένη υγρασία στα ανα­το­λικά της χώρας.

ΑΠΕ-ΜΠΕ