Νείλος Χοσάδας: «Η πατρίδα δεν διαπραγματεύεται»

Κύριε Χοσάδα η πολι­τική ηγεσία του υπουρ­γείου Εθνικής Άμυνας μιλά για «ριζική ανα­διάρ­θρωση» των Ενόπλων Δυνά­μεων. Ποια θεω­ρείτε ότι είναι να είναι τα βασικά σημεία αυτής της μεταρ­ρύθ­μι­σης και πού εντο­πί­ζετε τις μεγα­λύ­τε­ρες προ­κλή­σεις;

Στις 24 Ιουλίου 2025 ο υπουρ­γός Εθνικής Άμυνας παρου­σί­ασε τη δεύτερη φάση της μεταρ­ρύθ­μι­σης υπό την ονο­μα­σία “Ατζέντα 2030” ανα­κοι­νώ­νο­ντας σημα­ντι­κές αλλαγές στη δομή των Ενόπλων Δυνά­μεων και τη στρα­τιω­τική θητεία. Συγκε­κρι­μένα η θητεία θα περιο­ρι­στεί απο­κλει­στικά στον Στρατό Ξηράς, θα καταρ­γη­θεί η 1η Στρατιά και θα δημιουρ­γη­θούν νέες διοι­κή­σεις (Θράκης, Δυτικής Μακε­δο­νίας και Ηπείρου, Αιγαίου και Ανα­το­λι­κής Μεσο­γείου, Αττικής) που θα υπά­γο­νται απευ­θείας στο ΓΕΣ.

Επι­πλέον πραγ­μα­το­ποιού­νται κλεί­σιμο και συγ­χω­νεύ­σεις στρα­το­πέ­δων, ενι­σχύ­ε­ται η Γενική Επι­θε­ώ­ρηση Στρατού και συγκρο­τού­νται Διοι­κή­σεις μη επαν­δρω­μέ­νων μέσων σε όλα, Όπλα και Σώματα. Τέλος προ­βλέ­πε­ται, επίσης, πρό­γραμμα οχυ­ρω­μα­τι­κών έργων στα νησιά του Αιγαίου και στον Έβρο, στο πλαίσιο του δόγ­μα­τος “αυτό­νομα νησιά”, που στο­χεύει στη μέγιστη επι­χει­ρη­σιακή αυτο­νο­μία των μονάδων άμυνας σε συν­θή­κες κρίσης ή απο­κλει­σμού.

Πίσω από τη ρητο­ρική του εκσυγ­χρο­νι­σμού και της ευε­λι­ξίας κυρία Παμπρή εγεί­ρο­νται σοβαρά ερω­τή­ματα για τον αντί­κτυπο των αλλαγών στη δια­κλα­δι­κό­τητα, τη στρα­τη­γική συνοχή και την απο­τρε­πτική ικα­νό­τητα της χώρας. Η Ελλάδα δεν αντι­με­τω­πί­ζει ούτε μία στατική, προ­βλέ­ψιμη σύγκρουση τύπου Ουκρα­νίας, ούτε έναν πόλεμο μέσω αντι­προ­σώ­πων, όπως το Ισραήλ στη Μέση Ανατολή. Αντι­με­τω­πί­ζει μια ανα­θε­ω­ρη­τική δύναμη με απο­βα­τική ικα­νό­τητα και δια­κη­ρυγ­μένη πολι­τική βούληση επι­θε­τι­κό­τη­τας, σε ένα αρχι­πε­λα­γικό θέατρο επι­χει­ρή­σεων με εκτε­θει­μένα νησιά και ανάγκη απο­τρο­πής πρώτου πλήγ­μα­τος.

Η απειλή είναι συγκε­κρι­μένη, η γεω­γρα­φία αμεί­λι­κτη και το κόστος ενός πρώτου πλήγ­μα­τος πιθανόν ανε­πα­νόρ­θωτο.

Η τεχνο­λο­γία δεν υπο­κα­θι­στά την κυριαρ­χία επί του εδάφους.

Η απο­τε­λε­σμα­τική άμυνα κρί­σι­μων περιο­χών (πχ Σάμος ή Καστελ­λό­ριζο) απαιτεί φυσική στρα­τιω­τική παρου­σία, ισχυρές δομές διοί­κη­σης και εγγύ­τητα με τον τοπικό πλη­θυ­σμό και το γεω­γρα­φικό ανά­γλυφο.

Η επι­χει­ρού­μενη ανα­διορ­γά­νωση κιν­δυ­νεύει να μετα­τρέ­ψει το ΓΕΕΘΑ από επι­τε­λικό όργανο στρα­τη­γι­κής καθο­δή­γη­σης σε μια συγκε­ντρω­τική δομή με επι­χει­ρη­σια­κές αρμο­διό­τη­τες, χωρίς όμως να δια­θέ­τει τον ανα­γκαίο επι­τε­λικό μηχα­νι­σμό και την απαι­τού­μενη ευε­λι­ξία για άμεση διοί­κηση σε συν­θή­κες κρίσης ή σύρ­ρα­ξης. Δεν συνο­δεύ­ε­ται “η νέα δομή” από σαφές δια­κλα­δικό πλαίσιο, αφή­νο­ντας θολή τη δια­δι­κα­σία συνερ­γα­σίας και δια­λει­τουρ­γι­κό­τη­τας μεταξύ των Κλάδων, απο­δυ­να­μώ­νο­ντας δυσα­νά­λογα τον Στρατό Ξηράς, χωρίς αντί­στοιχη ενί­σχυση των άλλων κλάδων.

Συμπε­ρα­σμα­τικά λοιπόν, κα. Παμπρή, είναι λάθος κατά την άποψή μου η κατάρ­γηση της 1ης Στρα­τιάς και της ΑΣΔΕΝ. Συμφωνώ για το κλεί­σιμο των στρα­το­πέ­δων σε περιο­χές που δεν συντρέ­χουν λόγοι ύπαρξης καθόσον δεν υπάρχει απειλή.

Συμφωνώ για τον περιο­ρι­σμό της θητείας στον Στρατό Ξηράς με την προ­ϋ­πό­θεση ότι οι δύο άλλοι κλάδοι των ΕΔ θα ενι­σχυ­θούν με προ­σλή­ψεις ΕΠΟΠ ή μονίμων υπαλ­λή­λων. Τέλος είμαι θετικός στις διοι­κή­σεις μη επαν­δρω­μέ­νων μέσων σε όλα τα Όπλα και Σώματα.

Στρα­τηγέ, πιστεύ­ετε ότι η μετα­τροπή του στρα­τεύ­μα­τος σε πιο «ευέ­λι­κτο» και τεχνο­λο­γικά προ­σα­να­το­λι­σμένο, μπορεί να γίνει σε συν­δυα­σμό και με τον ρόλο που επι­βάλ­λε­ται να έχει η Εφε­δρεία και οι Εθνο­φύ­λα­κες στο νέο δόγμα άμυνας;

Φυσικά και πιστεύω, διότι με μια ριζικά ανα­δια­μορ­φω­μένη και τακτική εκπαί­δευση, μπορούν να συντρέ­ξουν άμεσα τους ήδη υπη­ρε­τού­ντες με θητεία στις ΕΔ, ώστε να καλύ­ψουν επαρκώς τις επι­χει­ρη­σια­κές ανάγκες για την απο­τροπή κάθε απειλής. Κατά τη γνώμη μου, η συμ­με­τοχή στην ενεργό εφε­δρεία θα πρέπει να είναι υπο­χρε­ω­τική, να δοθούν κίνητρα, να καλού­νται οι Έφεδροι κάθε χρόνο, έως τη λήξη του ηλι­κια­κού ορίου, ώστε να υπάρχει επαφή με το στρά­τευμα και να ενη­με­ρώ­νο­νται στις νέες τεχνο­λο­γι­κές εξε­λί­ξεις (νέα οπλικά συστή­ματα κ.α.) του στρατού.

Με βάση τα νέα γεω­πο­λι­τικά δεδο­μένα και τις ισορ­ρο­πίες που δια­μορ­φώ­νο­νται σήμερα λαμ­βά­νο­ντας υπόψη τις απειλές που αντι­με­τω­πί­ζει η πατρίδα μας, δεν έχουμε τη πολυ­τέ­λεια μη αξιο­ποί­η­σης της εφε­δρείας. Εάν ο στόχος κατά τον υπουργό είναι να δημιουρ­γη­θεί μια ισχυρή αριθ­μη­τική δύναμη 150.000 ενεργών Εφέδρων πρέπει η εκπαί­δευση να γίνει υπο­χρε­ω­τική, όπως προείπα, και όχι εθε­λο­ντική. Από στοι­χεία που έχω για το έτος 2024, ενώ κλή­θη­καν για μετεκ­παί­δευση 28.455 Έφεδροι, παρου­σιά­στη­καν 14.203, δηλαδή το 50%.

Ο υπουρ­γός Εθν. Άμυνας Ν. Δένδιας εμφα­νί­ζε­ται απο­φα­σι­σμέ­νος να προ­ω­θή­σει δια­φά­νεια και ταχύ­τητα στις αμυ­ντι­κές προ­μή­θειες. Θεω­ρείτε ότι μπορεί να αλλάξει η κουλ­τούρα του συστή­μα­τος προ­μη­θειών;

Φυσικά και μπορεί να αλλάξει η δια­δι­κα­σία στις αμυ­ντι­κές προ­μή­θειες. Με τον υπάρχον σύστημα προ­μη­θειών αντι­με­τω­πί­ζαμε πολλές δυσκο­λίες, όσον αναφορά στην ταχύ­τητα προ­μή­θειας απαι­τού­με­νων υλικών λόγω ενστά­σεων των απο­κλει­σμέ­νων προ­μη­θευ­τών από τους δια­γω­νι­σμούς, με συνέ­πεια τη χρονική καθυ­στέ­ρηση προ­μή­θειάς τους και την ακι­νη­σία κρί­σι­μων υλικών για μεγάλο χρονικό διά­στημα. Για το ότι θα πρέπει να υπάρχει δια­φά­νεια είναι αυτο­νό­ητο.

Ο εκσυγ­χρο­νι­σμός των Ενόπλων Δυνά­μεων βρί­σκε­ται σε εξέλιξη, από τα Rafale και τις φρε­γά­τες Belh@rra μέχρι τα UAV και τα πυρο­μα­χικά νέας γενιάς. Όμως μήπως πέραν των όπλων, χρειά­ζε­ται και τόλμη για τα αυτο­νό­ητα. Ακόμη μετράμε μίλι- μίλι στη θάλασσα, ενώ είναι προ­φα­νές ότι είναι κυριαρ­χικό δικαί­ωμά μας η επέ­κταση της ΑΟΖ;

Η προ­ο­πτική μιας συμ­φω­νίας ΑΟΖ μεταξύ Τουρ­κίας και Ελλάδας φαντά­ζει μακρινό σενάριο. Παρά τα «ήρεμα νερά» η Άγκυρα δείχνει πως ερμη­νεύει κατά το δοκούν τη δια­κή­ρυξη των Αθηνών. Εμμένει στο δόγμα της “Γαλά­ζιας Πατρί­δας”, τις κόκ­κι­νες γραμμές και στο casus belli. Ναι κυρία Παμπρή, χρειά­ζε­ται τόλμη. Δεν έχουμε να φοβη­θούμε τίποτα.

Έχουμε ισχυρές ΕΔ. Προ­χω­ράμε σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο στην επέ­κταση των χωρικών μας υδάτων στα δώδεκα ναυτικά μίλια. Αυτό έπρεπε να είχε γίνει εδώ και πολλά χρόνια. Θέλει απο­φα­σι­στι­κό­τητα. Η πατρίδα δεν δια­πραγ­μα­τεύ­ε­ται.

Η Τουρκία συνε­χί­ζει να επεν­δύει σε UAV, ναυτικά προ­γράμ­ματα και δόγμα «Γαλά­ζιας Πατρί­δας». Τελικά, πώς ορίζετε εσείς τη «στρα­τη­γική ψυχραι­μία» απέ­να­ντι στην Τουρκία. Είναι επιλογή ή ανα­γκαιό­τητα;

Η πατρίδα μας είναι μια φιλει­ρη­νική χώρα που προ­σπα­θεί μέσω δια­λό­γου να επι­λυ­θούν οι δια­φο­ρές μας με την Τουρκία. Όμως ο Τούρκος δεν κατα­λα­βαί­νει αυτού του είδους τις μεθό­δους. Πρέπει να αφή­σουμε την παθη­τική στάση και να ακο­λου­θή­σουμε επι­θε­τική τακτική. Μόνο τότε θα κατα­λά­βει. Και έχουμε πολλά όπλα στα χέρια μας που μας τοπο­θε­τούν δια­πραγ­μα­τευ­τικά σε θέση ισχύος.

Μετά από δεκα­ε­τίες υπη­ρε­σίας, τώρα πλέον χωρίς δεσμεύ­σεις και απόρ­ρητα μυστικά, ποια θεω­ρείτε τη μεγα­λύ­τερη αδυ­να­μία του ελλη­νι­κού στρα­τιω­τι­κού συστή­μα­τος και ποιο το δυνατό του σημείο;

Προ­σω­πικά, εντο­πίζω την αδυ­να­μία του ελλη­νι­κού στρα­τιω­τι­κού συστή­μα­τος, μετά από 42 χρόνια υπη­ρε­σίας, στην ανά­πτυξη της πολε­μι­κής μας βιο­μη­χα­νίας.

Έχουμε την τεχνο­γνω­σία καθώς και το επι­στη­μο­νικό προ­σω­πικό να σχε­διά­ζουμε, να παρά­γουμε και να είμαστε αυτό­νο­μοι. Όταν εμείς είχαμε πολε­μική βιο­μη­χα­νία, πριν γίνουν τραγικά λάθη και απα­ξιω­θεί, οι Τούρκοι ούτε καν ήξεραν τι είναι. Σήμερα ωστόσο έχουν αντι­στρα­φεί οι όροι.

Τα δυνατά μας σημεία είναι πολλά, αλλά θα σταθώ σε δύο μόνο. Πρώτον ο επαγ­γελ­μα­τι­σμός του προ­σω­πι­κού που είναι ο μέγι­στος συντε­λε­στής ισχύος, για την απο­τροπή του εχθρού και για αυτό τον  λόγο θα πρέπει να δοθούν κίνητρα, ώστε να προ­σέ­χο­νται νέοι στις παρα­γω­γι­κές σχολές και να μην έχουμε παραι­τή­σεις στε­λε­χών. Δεύ­τε­ρον η θωρά­κιση της χώρας μας με την αγορά των νέων οπλικών συστη­μά­των, που τη καθι­στούν μια από τις πιο ισχυρές στρα­τιω­τι­κές δυνά­μεις της Ευρώπης.

Τελειώ­νο­ντας, κα. Παμπρή, θα ήθελα να σας τονίσω ότι ο εκσυγ­χρο­νι­σμός των ΕΔ είναι απα­ραί­τη­τος. Αλλά για να είναι απο­τε­λε­σμα­τι­κός και θεσμικά νόμιμος, πρέπει να ξεκινά από στρα­τη­γική καθο­δή­γηση, να κατα­λή­γει σε επι­χει­ρη­σιακή λογική και να στη­ρί­ζε­ται σε ρεα­λι­στική απο­τύ­πωση της απειλής. Σας ευχα­ρι­στώ για την τιμή!