Η «πράσινη συμφωνία» της Ε.Ε. απειλεί την ακτοπλοΐα

Σημα­ντι­κές προ­κλή­σεις για τις ακτο­πλοϊ­κές επι­χει­ρή­σεις, αλλά και το κόστος των τιμών των εισι­τη­ρίων, φέρνει η νέα πολι­τική της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής για συμπε­ρί­ληψη της ναυ­τι­λίας στην Ευρω­παϊκή Πράσινη Συμ­φω­νία (European Green Deal). Και αυτό διότι εκτός από τα νέα ακρι­βό­τερα καύσιμα χαμηλής περιε­κτι­κό­τη­τας σε θείο, που θα αρχί­σουν να χρη­σι­μο­ποιού­νται από την 1η Ιανουα­ρίου, η νέα πρό­ε­δρος της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, Ούρ­σουλα φον ντερ Λάιεν, ανα­κοί­νωσε τη συμπε­ρί­ληψη και της ναυ­τι­λίας στο σύστημα εμπο­ρίας ρύπων (Emissions Trading System ή ETS). Το πλάνο της μηδε­νι­κής εκπο­μπής αερίων συζη­τεί­ται στη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. με βάση τον οδικό χάρτη που παρου­σί­ασε η πρό­ε­δρος της Επι­τρο­πής. Και με βάση αυτές τις προ­τά­σεις η ευρω­παϊκή ναυ­τι­λία, και μεταξύ αυτής και η ελλη­νική ακτο­πλοΐα, κατά πάσα βεβαιό­τητα θα κληθεί να αγο­ρά­ζει δικαιώ­ματα ρύπων για να συνε­χί­σει να λει­τουρ­γεί τα πλοία της. Αυτό συμ­βαί­νει, διότι –σύμφωνα με τα σημε­ρινά δεδο­μένα– καμιά τεχνο­λο­γία καυ­σί­μων δεν είναι επαρκώς καθαρή ώστε να είναι συμβατή με τον στόχο του IMO για μηδε­νι­κές εκπο­μπές άνθρακα έως το 2050, πόσο μάλλον για τυχόν επι­θε­τι­κό­τε­ρους χρονικά στόχους που θα θέσει η Ε.Ε. Σημειώ­νε­ται πως το υγρο­ποι­η­μένο φυσικό αέριο (LNG) θεω­ρεί­ται απλώς «μετα­βα­τικό» καύσιμο και όχι λύση, αφού η καύση του παράγει εκπο­μπές ρύπων απλώς χαμη­λό­τε­ρες από τα συμ­βα­τικά καύσιμα. «Η Επι­τροπή θα ανα­λά­βει δράση σε σχέση με τις θαλάσ­σιες μετα­φο­ρές και της υπο­χρέ­ω­σης ελλι­με­νι­σμέ­νων πλοίων να χρη­σι­μο­ποιούν ηλε­κτρι­σμό για τη λει­τουρ­γία τους», ανα­φέ­ρει το σχέδιο της Ούρ­σουλα φον ντερ Λάιεν. Τι σημαί­νουν όλα αυτά όμως για την ελλη­νική ακτο­πλοΐα;

Υψη­λό­τε­ρες τιμές εισι­τη­ρίων ακόμη και εάν μειωθεί ο ΦΠΑ. Μια κίνηση που οι ακτο­πλοϊ­κές δεν θέλουν να κάνουν, διότι ανη­συ­χούν πως μπορεί να πληγεί η ζήτηση. Ομως είναι μονό­δρο­μος, για να μη δου­λεύ­ουν με ζημίες, ανα­φέ­ρουν κύκλοι της αγοράς. Η άνοδος στις τιμές των καυ­σί­μων τα τελευ­ταία δύο χρόνια έχει ήδη δια­βρώ­σει τη με πολλούς κόπους ανα­κτη­θείσα κερ­δο­φο­ρία των επι­χει­ρή­σεων. Η νέα πραγ­μα­τι­κό­τητα που θα προ­κύ­ψει από τους περιο­ρι­σμούς στις εκπο­μπές θείου από 1ης Ιανουα­ρίου του 2020 απειλεί να σπρώξει στην κρίση εκ νέου την ελλη­νική ακτο­πλοΐα, αφού ανα­μέ­νε­ται να μετα­φρα­στεί σε άνοδο των καυ­σί­μων κατά 20% και των εισι­τη­ρίων κατά 7%-10%. Εάν σε αυτά έρθει π.χ. από το 2021 και το κόστος για αγορά δικαιω­μά­των εκπο­μπής ρύπων που επι­διώ­κει να εισα­γά­γει η Ε.Ε., καθί­στα­ται σαφές το εύρος της ανόδου των τιμών που μπορεί αυτό να σημαί­νει. Ομως δεν είναι μόνον αυτά. Ηδη έχει ανοίξει σε ευρω­παϊκό επίπεδο και η συζή­τηση για την κατάρ­γηση του αφο­ρο­λο­γή­του των ναυ­τι­λια­κών καυ­σί­μων. Η οποία εάν υλο­ποι­η­θεί (χρειά­ζε­ται ομο­φω­νία όλων των μελών της Ε.Ε.) θα έχει επι­πρό­σθετη αρνη­τική επί­δραση στα λει­τουρ­γικά κόστη του κλάδου.

Επι­πλέον, υπάρχει ήδη σε εξέλιξη μια συζή­τηση να χαρα­κτη­ρι­σθεί ολό­κληρη η Μεσό­γειος προ­στα­τευό­μενη περιοχή, κατά τα όσα ισχύουν στη Βαλτική και σε περιο­χές της Βόρειας Θάλασ­σας, και να επι­βλη­θεί η χρήση καυ­σί­μου περιε­κτι­κό­τη­τας 0,1% σε θείο αντί του 0,5%. Εάν συνυ­πο­λο­γι­στούν όλα αυτά με τρέ­χου­σες τιμές, εκτι­μά­ται πως τα εισι­τή­ρια μπορεί να χρεια­στεί να αυξη­θούν περισ­σό­τερο και από 50% μέσα στα επόμενα λίγα χρόνια, ανα­φέ­ρουν κύκλοι της ελλη­νι­κής ακτο­πλο­ΐας.

ΠΗΓΉ kathimerini.gr

ΗΛΙΑΣ ΜΠΕΛΛΟΣ