“Το κυκλοφοριακό εξακολουθεί να κατέχει την πρώτη θέση στον κατάλογο προβλημάτων της Ρόδου”

Φωνή πολίτη…… Φωνή βοώντος εν τη ερήμω…

Ο αρχαίος Έλληνας ποιητής Μέναν­δρος είχε πει τη φράση «Το δις εξα­μαρ­τείν ουκ ανδρός σοφού». Όταν όμως τα λάθη επα­να­λαμ­βά­νο­νται επί σειρά ετών, και μάλιστα σε ευαί­σθητο τομέα της δημό­σιας ασφά­λειας, όπως το κυκλο­φο­ριακό, τότε οι καθ’ ύλην αρμό­διοι είναι είτε ανόητοι, είτε «ζαμαν­φου­τί­στες», είτε ανε­παρ­κείς.

Ο Σύλ­λο­γος Προ­στα­σίας Περι­βάλ­λο­ντος Ρόδου σε συνερ­γα­σία με την ΕΥΘΥΤΑ Ρόδου, τον Αύγου­στο του 2018, επε­σή­μανε, με επι­στολή του προς την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου και τον Δήμο Ρόδου, αρκετά λάθη στην ορι­ζό­ντια και κάθετη σήμανση του οδικού δικτύου, με ιδιαί­τερη έμφαση στις δια­βά­σεις πεζών. Δυστυ­χώς φέτος, προς έκπληξή μας, επα­να­λαμ­βά­νο­νται τα ίδια λάθη, ενώ η κατά­σταση είχε­βελ­τιω­θεί ελά­χι­στα το 2019. Οι κατά καιρούς προ­τά­σεις βελ­τί­ω­σης χάνο­νται στη δαι­δα­λώδη δομή της τοπικής αυτο­διοί­κη­σης. Οι αρμό­διοι υπάλ­λη­λοι δεί­χνουν, συνήθως, κατα­νό­ηση και με ανεκ­πλή­ρω­τες υπο­σχέ­σεις καθη­συ­χά­ζουν και απο­προ­σα­να­το­λί­ζουν τους πολίτες.

Σύμφωνα με έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ, το 2018, ο δείκτης ατυ­χη­μά­των ανά 1.000.000 κατοί­κους στο σύνολο της χώρας ήταν 999,6. Η Περι­φέ­ρεια Αττικής ήταν πρώτη στην κατά­ταξη με δείκτη 1.469,2. Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου ήταν δεύτερη με 1.361,2 και στην τρίτη θέση ήταν η Περι­φέ­ρεια Βορείου Αιγαίου με 1.070,4. Ως προς τους νεκρούς, ανά 1.000.000 κατοί­κους ο δείκτης στο σύνολο της χώρας ήταν 65,2. Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου ήταν πρώτη στην κατά­ταξη με δείκτη 161,4, δεύτερη η Περι­φέ­ρεια Πελο­πον­νή­σου με 107,5 και τρίτη η Περι­φέ­ρεια Δυτικής Ελλάδας με 97,0. Εντυ­πω­σιακό είναι το ποσοστό 21% των πεζών επί του συνόλου των θυμάτων της ασφάλ­του.

Σε έρευνα γνώμης οι επι­σκέ­πτες μας τοπο­θε­τούν την οδική ασφά­λεια στις πρώτες θέσεις δυσα­ρέ­σκειας (Δρ. Μιχαήλ Νικο­λα­ρά­κης, Νικό­λαος Γιαν­να­ρά­κης, 2015). Την ίδια επι­σή­μανση επα­να­λαμ­βά­νουν κάθε χρόνο οι διευ­θυ­ντές ξενο­δο­χείων Ρόδου δια στό­μα­τος του κ. Ματσίγ­γου. Διε­ρω­τό­μα­στε, τι άλλο πρέπει να ακού­σουν οι ιθύ­νο­ντες για να αντι­δρά­σουν λογικά;

Παρα­κάτω κατα­γρά­φο­νται πάλι οι προ­τά­σεις του Συλ­λό­γου για την ανα­βάθ­μιση της ασφά­λειας στην ορι­ζό­ντια και κάθετη σήμανση του οδικού δικτύου στη Ρόδο.

Α. Δια­βά­σεις πεζών

1) Χρήση θερ­μο­πλα­στι­κών και ψυχρο­πλα­στι­κών υλικών. Σοβαρό μειο­νέ­κτημα των βαφών που τώρα χρη­σι­μο­ποιού­νται είναι ο περιο­ρι­σμέ­νος χρόνος ζωής (λιγό­τερο από 3-4 μήνες κάτω από βαριά κυκλο­φο­ρία). Συνι­στώ­νται, επο­μέ­νως, μόνο για δια­γράμ­μιση οδών χαμηλής κυκλο­φο­ρίας, και για οριο­γραμ­μές.

2) Το πλάτος κάθε λωρίδας διά­βα­σης πεζών πρέπει να είναι 0,5m και το διά­στημα μεταξύ τους επίσης 0,5m. Στην Ευρώπη δεν επι­τρέ­πε­ται χάραξη διά­βα­σης πεζών σε οδούς με όριο ταχύ­τη­τας μεγα­λύ­τερο των 50 Km/h. Το πλάτος διά­βα­σης πεζών ορί­ζε­ται στα 4 m και το ελά­χι­στο στα 3 m. Η ελλη­νική νομο­θε­σία στο θέμα αυτό είναι ελα­στική, σίγουρα, όμως, δεν παρα­βιά­ζε­ται εφαρ­μό­ζο­ντας τις ευρω­παϊ­κές προ­δια­γρα­φές.

3) Η δια­γράμ­μιση διά­βα­σης πεζών απαιτεί την έγκαιρη ανα­γνώ­ρισή της από τον οδηγό και επαρκή οπτική σχέση μεταξύ πεζού και οδηγού.

Όταν στα­μα­τη­μένα οχήματα, δέντρα και άλλα εμπόδια στο δρόμο περιο­ρί­ζουν την ορα­τό­τητα, λαμ­βά­νο­νται μέτρα, όπως διεύ­ρυνση του πλάτους διά­βα­σης (> 3m), ειδικός φωτι­σμός, επιλογή χρω­μά­των (κόκκινο, κίτρινο) μεταξύ των λωρίδων, και άλλα ώστε να δια­σφα­λί­ζο­νται οι πεζοί.

Όπου το όριο ταχύ­τη­τας είναι 50Km/h η διάβαση πρέπει να είναι ανα­γνω­ρί­σιμη στον οδηγό σε από­σταση 100m.

4) Δεν συνι­στά­ται χάραξη δια­βά­σεων πεζών σε από­σταση μικρό­τερη των 100 μέτρων μεταξύ τους , ιδιαί­τερα εκτός του αστικού ιστού της πόλης.

5) Όταν το πλάτος του οδο­στρώ­μα­τος είναι μεγα­λύ­τερο από 12m (8,5 m στη Γερ­μα­νία) ή το είδος της κυκλο­φο­ρίας το επι­βάλ­λει θα κατα­σκευά­ζο­νται νησίδες με πλάτος του­λά­χι­στον 1.50 m. Νησίδες με πλάτος μικρό­τερο των 3 μ στα σημεία των δια­βά­σεων θα δια­κό­πτο­νται, για πλάτος ίσο με το πλάτος των δια­βά­σεων και οπωσ­δή­ποτε όχι μικρό­τερο από 2.5m, ώστε η διάβαση από το ένα πεζο­δρό­μιο στο άλλο να γίνεται ισόπεδα.

6) Δεν σχε­διά­ζο­νται δια­βά­σεις πεζών μπροστά σε στάσεις λεω­φο­ρείων. Σε δια­βά­σεις μπροστά σε στάσεις, οι οδηγοί δεν γνω­ρί­ζουν αν οι πεζοί περι­μέ­νουν το λεω­φο­ρείο ή επι­θυ­μούν να δια­σταυ­ρώ­σουν το οδό­στρωμα.

Οι δια­βά­σεις πρέπει να τοπο­θε­τού­νται αρκετά πριν τις στάσεις, ώστε να μην εμπο­δί­ζε­ται η ορα­τό­τητα του οδηγού από τυχόν στα­μα­τη­μένο λεω­φο­ρείο. Τοπο­θέ­τηση διά­βα­σης μετά τη στάση επι­τρέ­πε­ται μόνο αν δια­χω­ρι­στική νησίδα ή άλλο εμπόδιο δεν επι­τρέ­πει την προ­σπέ­ραση λεω­φο­ρείου από όχημα.

7) Πλησίον της περιο­χής διά­βα­σης, εκτός της σήμαν­σης για ύπαρξη διά­βα­σης, πρέπει να τοπο­θε­τεί­ται σε από­σταση μεταξύ 30 και 50 m σήμανση απα­γό­ρευ­σης προ­σπέ­ρα­σης οχή­μα­τος

8) Οι δια­βά­σεις πρέπει να φωτί­ζο­νται ώστε οι πεζοί να είναι ορατοί και από τις δύο κατευ­θύν­σεις. Επίσης πρέπει να εξα­σφα­λί­ζε­ται η ορα­τό­τητα της σήμαν­σης δια­βά­σεων

τη νύχτα. Ο φωτι­σμός των δια­βά­σεων πραγ­μα­το­ποιεί­ται σύμφωνα με DIN 50445 και DIN 67 5236.

9) Αξιο­ποί­ηση των υπό­γειων δια­βά­σεων στην οδό Ακτή Κανάρη και στη λεωφόρο Ηρα­κλει­δών

Οι επι­χει­ρη­μα­τίες ξενο­δό­χοι της περιο­χής, θα πρέπει να θέσουν στη διάθεση των πεζών τις 5 υπό­γειες δια­βά­σεις που υπάρ­χουν κατά μήκος της δια­δρο­μής και να φρο­ντί­σουν για την σωστή σήμανσή τους.

Ας μην λησμο­νούμε ότι η επί­τευξη ικα­νο­ποι­η­τι­κού επι­πέ­δου ασφά­λειας σε προ­σφε­ρό­με­νες υπη­ρε­σίες και υπο­δο­μές, απο­τε­λεί την ύψιστη προ­τε­ραιό­τητα έναντι εμπο­ρι­κών, περι­βαλ­λο­ντι­κών ή κοι­νω­νι­κών πιέσεων.

10) Τέλος επι­βάλ­λε­ται η ανά­πτυξη οργα­νω­μέ­νων εκπαι­δευ­τι­κών προ­γραμ­μά­των κυκλο­φο­ρια­κής αγωγής και οδικής ασφά­λειας στα σχολεία της πρω­το­βάθ­μιας και δευ­τε­ρο­βάθ­μιας εκπαί­δευ­σης.

Β. Κυκλι­κός Κόμβος Ψαρο­πού­λας – Άγαλμα Διαγόρα

Σε όλη την Ευρώπη τα εντός κόμβου κινού­μενα οχήματα έχουν προ­τε­ραιό­τητα, εκτός αν η κυκλο­φο­ρία ρυθ­μί­ζε­ται με φανάρια. Στον ανωτέρω κόμβο επι­κρα­τούν ελλη­νι­κού τύπου προ­τε­ραιό­τη­τες, οι οποίες δημιουρ­γούν σημα­ντικά προ­βλή­ματα ασφά­λειας στους επι­σκέ­πτες του νησιού. Εκτός αυτού:

1ον Οι κατευ­θυ­ντή­ριες νησίδες κυκλι­κής κυκλο­φο­ρίας είναι σχε­δια­σμέ­νες έτσι ώστε να μην περιο­ρί­ζουν την ταχύ­τητα εισόδου οχη­μά­των, θέτο­ντας έτσι σε κίνδυνο πεζούς.

2ον οι απο­στά­σεις των δια­βά­σεων πεζών από τα όρια κυκλι­κής κυκλο­φο­ρίας αντί 5-7m είναι σχεδόν μηδε­νι­κές, προ­σθέ­το­ντας έτσι ένα ακόμα πρό­βλημα στους οδηγούς που η προσοχή τους επι­κε­ντρώ­νε­ται σε προ­τε­ραιό­τη­τες και ταχύ­τη­τες

3ον Το οδό­στρωμα στην Α. Κανάρη έχει και στις δυο κατευ­θύν­σεις πλάτος (6 m). Αυτό σε συν­δυα­σμό με την ευθεία από το ξενο­δο­χείο «Rhodos Horizon Resort» μέχρι τον κόμβο Ψαρο­πού­λας, ωθεί τους οδηγούς να ανα­πτύσ­σουν ταχύ­τη­τες πάνω από 60 Km/h. Ακο­λου­θεί η προ­τε­ραιό­τητα εισόδου στον κόμβο με απο­τέ­λε­σμα να μην ελατ­τώ­νουν ταχύ­τητα, δημιουρ­γώ­ντας έτσι προ­ϋ­πο­θέ­σεις ατυ­χη­μά­των είτε με οχήματα είτε με πεζούς. Υπεν­θυ­μί­ζουμε ότι στην Ευρώπη απα­γο­ρεύ­ε­ται ο σχε­δια­σμός δια­βά­σεων πεζών σε οδούς όπου το όριο ταχύ­τη­τας είναι πάνω από 50 Km/h.

4ον Οχήματα κινού­μενα από Ακτή Μιαούλη προς Ακτή Κανάρη ακο­λου­θούν σχεδόν ευθεία στον κόμβο με απο­τέ­λε­σμα να ανα­πτύσ­σουν επι­κίν­δυνα μεγάλη ταχύ­τητα

5ον Επί της Κανάρη κοντά στον κόμβο έχουν σχε­δια­στεί δύο δια­βά­σεις πεζών σε από­σταση μικρό­τερη των 40 μ.

Παρούσα κατά­σταση

Στο­χεύ­ο­ντας στην προ­σαρ­μογή της κυκλο­φο­ρίας σύμφωνα με τα ευρω­παϊκά δεδο­μένα, προ­τεί­νο­νται:

1. Σε όλες τις εισό­δους να τοπο­θε­τη­θούν ταμπέ­λες που υπο­δη­λώ­νουν κυκλική κυκλο­φο­ρία και υπο­χρε­ω­τική παρα­χώ­ρηση προ­τε­ραιό­τη­τας (Ρ-53 και Ρ-1).

2. Σε κάθε έξοδο πρέπει να τοπο­θε­τού­νται ταμπέ­λες κατεύ­θυν­σης τοπω­νυ­μιών μεγάλου του­ρι­στι­κού ή αρχαιο­λο­γι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος και στις εισό­δους ταμπέ­λες που υπο­δει­κνύ­ουν η κάθε έξοδος που οδηγεί.

3. Νέα δια­μόρ­φωση κατευ­θυ­ντή­ριων νησίδων κυκλι­κής κυκλο­φο­ρίας με δια­βά­σεις πεζών σε από­σταση 5-7 μ από τον κόμβο.

Σκα­ρί­φημα Δια­μόρ­φω­σης κόμβου Ψαρο­πού­λας

4. Επίσης, προ­τεί­νε­ται δια­πλά­τυνση του παρα­λια­κού πεζο­δρό­μιου κατά 1 μέτρο προς το οδό­στρωμα και δημιουρ­γία θέσεων Πάρ­κινγκ στην κατεύ­θυνση προς το κέντρο, με στόχο τη μείωση της ταχύ­τη­τας και στα δύο ρεύματα κυκλο­φο­ρίας.

Γ. Παρα­τη­ρή­σεις στην Εθνική οδό Ρόδου – Καμεί­ρου μέχρι το αερο­δρό­μιο

1. Αστυ­νό­μευση

Σοβαρός παρά­γο­ντας είναι η έλλειψη τακτι­κής αστυ­νό­μευ­σης και ελέγχου της τήρησης των κανόνων του κώδικα οδικής κυκλο­φο­ρίας, όπως ταχύ­τητα, συμ­μόρ­φωση στις σημάν­σεις, κ.λ.π

2. Φωτει­νοί σημα­το­δό­τες

Οι φωτει­νοί σημα­το­δό­τες λόγω της αυξη­μέ­νης ροής των τρο­χο­φό­ρων τους καλο­και­ρι­νούς μήνες πρέπει να επα­να­ρυθ­μι­στούν. Μερικοί ανάβουν λαν­θα­σμένα, όπως στον κόμβο της Φανε­ρω­μέ­νης. ‘Όταν ο ένας ανάβει για την διέ­λευση των πεζών, ο άλλος ανάβει πράσινο αντί να ανα­βο­σβή­νει τόξο κίτρι­νης από­χρω­σης για την κίνηση των οχη­μά­των δεξιά προς την Μήδεια. Βέβαια, στη διάβαση πεζών ανα­βο­σβή­νει κίτρινο….που σημαί­νει παρα­χω­ρή­στε προ­τε­ραιό­τητα στους πεζούς…όμως η από­σταση είναι μικρή από φανάρι σε φανάρι ..και η σήμανση άγνωστη σε πολλούς οδηγούς.

Φωτει­νοί σημα­το­δό­τες πρέπει να μπουν στην δια­σταύ­ρωση με την Ιξιά (Τρείς), διότι είναι αδύ­να­τον οι προ­ερ­χό­με­νοι από την Ιξιά να μπουν στη λεωφόρο, είτε για την πόλη, είτε να πάνε στο αερο­δρό­μιο. Στο σημείο αυτό εύκολα μπορεί να συμβεί ατύχημα.

Στη συμβολή της επαρ­χια­κής οδού Ιαλυσού– Καμεί­ρου με την επαρ­χιακή οδό Παστί­δας (Τσαϊρι-Αεροδρόμιο) η λει­τουρ­γία των φωτει­νών σημα­το­δο­τών δημιουρ­γεί σύγχυση στους οδηγούς. Όταν ανάβει πράσινο στην κατεύ­θυνση από Παστίδα προς Αερο­δρό­μιο, παρα­τη­ρεί­ται συνήθως πράσινο και στην κατεύ­θυνση από Κρε­μα­στή προς αερο­δρό­μιο. Έτσι, τα οχήματα βρί­σκο­νται σε πορεία σύγκρου­σης…..Βέβαια επί του οδο­στρώ­μα­τος και πλευ­ρικά αμέσως μετά τον φωτεινό σημα­το­δότη στην κατεύ­θυνση Παστίδα-Αεροδρόμιο υπάρχει απα­ρά­δε­κτα σήμανση STOP, που είναι πολύ πιθανό να αγνοη­θεί από οδηγούς. Σε αυτή τη σύνδεση, όπως και στην είσοδο/έξοδο από αερο­δρό­μιο θα έπρεπε να σχε­δια­στεί κυκλι­κός κόμβος για επι­τά­χυνση και ασφά­λεια της κυκλο­φο­ρίας.

3. Δια­βά­σεις Πεζών

Σχετικά με τις δια­βά­σεις πεζών επι­κρα­τεί χαώδης κατά­στα­σης ειδικά στο τμήμα μετά από κόμβο της Φανε­ρω­μέ­νης μέχρι και την Ιαλυσό. Πολλές δια­γραμ­μί­σεις έχουν γίνει αυθαί­ρετα είναι παρά­νο­μες και χωρο­θε­τη­μέ­νες λαν­θα­σμένα, πχ. πάνω σε στάσεις λεω­φο­ρείων, στροφές δρόμου κ.λ.π. Μόνο σε λίγες υπάρχει κάθετη σήμανση, οι υπό­λοι­πες δεν έχουν σήμανση και καμία δεν φωτί­ζε­ται το βράδυ. Αλλά και την ημέρα δεν είναι εύκολα ορατές αφού έχουν βαφτεί με ακρυ­λι­κές βαφές. Ο κίν­δυ­νος ατυ­χή­μα­τος σε αυτά τα σημεία είναι πολύ πιθανός.

4. Πεζο­δρό­μια

Τα πεζο­δρό­μια όπου υπάρ­χουν είναι κατα­λυ­μένα είτε από ξερό­χορτα και θάμνους είτε από τις πρασιές των πλαϊνών οικο­πέ­δων που εμπο­δί­ζουν την διέ­λευση των πεζών. Στην αρι­στερή πλευρά της οδού με τα κατα­στή­ματα υπάρχει μια δια­χω­ρι­στική λευκή γραμμή που χρη­σι­μεύει σαν πεζο­δρό­μιο για τους πεζούς. Δυστυ­χώς και αυτή η λωρίδα κατα­λαμ­βά­νε­ται τη νύκτα από αυτο­κί­νητα που σταθ­μεύ­ουν μόνιμα έξω από τα κατα­στή­ματα, υπο­χρε­ώ­νο­ντας τους πεζούς να βαδί­ζουν στο οδό­στρωμα με κίνδυνο να κτυ­πη­θούν από διερ­χό­μενα αυτο­κί­νητα.

5. Φωτι­σμός

Γενικά ο φωτι­σμός δεν είναι επαρκής για μια λεωφόρο με τέτοια μεγάλη κίνηση, ιδιαί­τερα σε κρίσιμα σημεία, όπου πρέπει να είναι έντονος και κίτρι­νης από­χρω­σης, όπως σε δια­βά­σεις πεζών και στα σημεία συμ­βο­λής με πλευ­ρι­κούς παρό­δους. Σε πολλά σημεία λείπουν στύλοι φωτι­σμού, ενώ σε άλλα οι λάμπες είναι καμένες. Γενικά όλο το δίκτυο πρέπει να ελέγ­χε­ται συχνά.

6. Κάθετη και ορι­ζό­ντια σήμανση

Οι σημάν­σεις σε ολό­κληρο το περι­φε­ρειακό οδικό δίκτυο του νησιού χρειά­ζο­νται επα­νέ­λεγχο. Πολλές κάθετες σημάν­σεις πρέπει να αντι­κα­τα­στα­θούν λόγω φθοράς και άλλες να επα­να­το­πο­θε­τη­θούν σωστά όπου πρέπει. Γενικά υπάρχει έλλειψη σήμαν­σης και ακα­τάλ­ληλη πλη­ρο­φό­ρηση.

Οι επι­σκέ­πτες μας από Αερο­δρό­μιο προς Ρόδο συνα­ντούν μία κακό­γου­στη τερά­στια κου­ρια­σμένη σιδη­ρο­κα­τα­σκευή (στο ύψος της Βάρης) με αναρ­τη­μένη μία μεγάλη πινα­κίδα,

στην οποία δεν δια­κρί­νε­ται η πλη­ρο­φό­ρηση. Με αυτό τον τρόπο υπο­δε­χό­μα­στε τους ξένους και ημε­δα­πούς επι­σκέ­πτες μας ; Το ίδιο και η τερά­στια σπα­σμένη δια­φη­μι­στική πινα­κίδα έξω από το ίδρυμα του Αγ. Ανδρέα δίπλα από το αερο­δρό­μιο περι­μέ­νει εδώ και 10-15 χρόνια κάποιον να την ξηλώσει.

Δ. Επαρ­χιακή Ρόδου-Καμείρου στο ύψος των ξενο­δο­χείων της κοι­νό­τη­τας Θεο­λό­γου

Στην ξενο­δο­χειακή περιοχή Θεο­λό­γου έχουν κατα­γρα­φεί δεκάδες τροχαία ατυ­χή­ματα. Κύρια αιτία είναι η υπερ­βο­λική ταχύ­τητα που ανα­πτύσ­σουν εκεί τα οχήματα. Μια λύση που θα πρέπει να αξιο­λο­γή­σουν οι καθ’ ύλην αρμό­διοι είναι η κατα­σκευή δυο κυκλι­κών κόμβων στο ύψος της Alpha Bank και στο Doreta Beach. Έτσι ελέγ­χε­ται η ταχύ­τητα και διευ­κο­λύ­νε­ται η δια­σταύ­ρωση της οδού από πεζούς και οχήματα.

Προ­φα­νώς, ο δρόμος για μεταρ­ρυθ­μί­σεις είναι δύσκο­λος, αλλά δεν υπάρχει άλλος. Απαιτεί μεγάλη προ­σπά­θεια από τον καθένα μας, όπως αλλαγή νοο­τρο­πίας με πρόταξη του δημο­σίου από το ατομικό συμ­φέ­ρον και συνερ­γα­σία πολιτών και επο­πτι­κών / κανο­νι­στι­κών αρχών. Δεν υπάρχει χώρος για αντι­πα­λό­τη­τες, σκο­πι­μό­τη­τες και προ­σω­πικά – κακώς εννο­ού­μενα – συμ­φέ­ρο­ντα. Ας μην ξεχνάμε, ότι μεταξύ των βασικών στόχων είναι η στήριξη κάθε προ­σπά­θειας που προάγει την ασφά­λεια και συμ­βά­λει στην ανά­πτυξη του τόπου μας.

Στις δύσκο­λες εποχές που ζούμε και οι οποίες ίσως είναι δυσκο­λό­τε­ρες στο μέλλον, θα πρέπει το νησί μας να ξεχω­ρί­ζει και να δια­κρί­νε­ται για το περι­βάλ­λον του, τόσο το φυσικό όσο και το ανθρω­πο­γε­νές. Αυτό καλό είναι να το κατα­λά­βουμε όσο πιο σύντομα γίνεται.

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΝΗΣΟΥ ΡΟΔΟΥ