Σε τροχιά ανάκαμψης ο ευρωπαϊκός τουρισμός – Αντισώματα στη γεωπολιτική αστάθεια

Αν­θε­κτι­κό­τη­τα παρά τις προ­κλή­σεις στις οποί­ες κα­λεί­ται να αντε­πε­ξέλ­θει σε πολ­λα­πλά επί­πε­δα, με κυ­ριό­τε­ρη τη γε­ω­πο­λι­τι­κή αβε­βαιό­τη­τα λόγω του πο­λέ­μου στην Ου­κρα­νία, επι­δει­κνύ­ει ο ευ­ρω­παϊ­κός του­ρι­σμός, με την Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή Τα­ξι­διών (European Travel Commission-ETC) να εκτι­μά στην τε­λευ­ταία έκ­θε­σή της ότι o κλά­δος θα συ­νε­χί­σει να ανα­κάμ­πτει το 2022, αν και με βρα­δύ­τε­ρο ρυθμό απ’ ό,τι αρ­χι­κά ανα­με­νό­ταν.

Συ­γκε­κρι­μέ­να, το 2022 οι διε­θνείς αφί­ξεις του­ρι­στών στην Ευ­ρώ­πη προ­βλέ­πε­ται να είναι 30% μειω­μέ­νες σε σχέση με το 2019, με τα εγ­χώ­ρια τα­ξί­δια και τα τα­ξί­δια μι­κρών απο­στά­σε­ων να είναι εκεί­να που ου­σια­στι­κά σώ­ζουν την παρ­τί­δα. Τα τα­ξί­δια εσω­τε­ρι­κού ανα­μέ­νε­ται να ανα­κάμ­ψουν πλή­ρως το 2022, ενώ τα διε­θνή τα­ξί­δια δεν ανα­μέ­νε­ται να ξε­πε­ρά­σουν τα επί­πε­δα του 2019 έως το 2025.

Παρά τα αρ­νη­τι­κά πρό­ση­μα, τα στοι­χεία για το α’ τρί­μη­νο του έτους κα­τα­δει­κνύ­ουν πτώση 43% σε επί­πε­δο αφί­ξε­ων σε σχέση με το αντί­στοι­χο διά­στη­μα του 2019, πο­σο­στό βελ­τιω­μέ­νο συ­γκρι­τι­κά με τη μεί­ω­ση 60% που πα­ρα­τη­ρή­θη­κε το προη­γού­με­νο τρί­μη­νο. Την πιο γρή­γο­ρη επα­να­φο­ρά με βάση τα στοι­χεία που ήταν δια­θέ­σι­μα μέχρι τον Φε­βρουά­ριο κα­τέ­γρα­ψαν η Σερ­βία (-11%) και η Τουρ­κία (-12%), ενώ με τα­χείς ρυθ­μούς φαί­νε­ται ότι ανα­κάμ­πτουν, με βάση τα στοι­χεία Φε­βρουα­ρί­ου-Μαρ­τί­ου, η Βουλ­γα­ρία (-18%), η Αυ­στρία (-33%), η Ισπα­νία (-34%), το Μο­να­κό (-34%) και η Κρο­α­τία (-37%).

Μά­λι­στα, όπως απο­τυ­πώ­νε­ται στη σχε­τι­κή έκ­θε­ση, η παν­δη­μία υπο­χω­ρεί στα­δια­κά ως πρω­ταρ­χι­κός πα­ρά­γο­ντας που επη­ρε­ά­ζει τα τα­ξι­διω­τι­κά σχέ­δια των κα­τα­να­λω­τών, οι οποί­οι πλέον εμ­φα­νί­ζο­νται λι­γό­τε­ρο δι­στα­κτι­κοί να επι­σκε­φθούν την Ευ­ρώ­πη. Οι ΗΠΑ πα­ρα­μέ­νουν στα­θε­ρά με­τα­ξύ των βα­σι­κών πηγών ει­σερ­χό­με­νου του­ρι­σμού για τη Γη­ραιά ήπει­ρο, με τον ετή­σιο μέσο όρο ανά­πτυ­ξης από τις ΗΠΑ στην Ευ­ρώ­πη να ανα­μέ­νε­ται να δια­μορ­φω­θεί στο 33,6% την πε­ντα­ε­τία 2021-2026 και την τα­χύ­τε­ρη αύ­ξη­ση να πα­ρα­τη­ρεί­ται στη Βό­ρεια Ευ­ρώ­πη (41,5%). Εκτι­μά­ται, δε, ότι τα υπε­ρα­τλα­ντι­κά τα­ξί­δια με­τα­ξύ ΗΠΑ και Ευ­ρώ­πης θα είναι ένας από τους βα­σι­κούς μο­χλούς της ανά­καμ­ψης του ευ­ρω­παϊ­κού τα­ξι­διω­τι­κού τομέα για το 2022.

Ο πό­λε­μος στην Ου­κρα­νία

Την ίδια στιγ­μή, ο πό­λε­μος που μαί­νε­ται στην Ου­κρα­νία φαί­νε­ται ότι θα έχει ως απο­τέ­λε­σμα τη μεί­ω­ση των εξερ­χό­με­νων τα­ξι­διών τόσο από τη Ρωσία όσο και από την Ου­κρα­νία, με τις γει­το­νι­κές χώρες και εκεί­νες που εξαρ­τώ­νται πε­ρισ­σό­τε­ρο από τις δύο χώρες ως πηγές του­ρι­στών να επη­ρε­ά­ζο­νται πε­ρισ­σό­τε­ρο βρα­χυ­πρό­θε­σμα ως προς τις του­ρι­στι­κές επι­δό­σεις τους.

Οι χώρες που θα πλη­γούν πε­ρισ­σό­τε­ρο από τη συ­νε­χι­ζό­με­νη σύ­γκρου­ση είναι η Κύ­προς, το Μαυ­ρο­βού­νιο, η Λε­το­νία, η Φιν­λαν­δία, η Εσθο­νία και η Λι­θουα­νία, κράτη για τα οποία οι Ρώσοι αντι­προ­σώ­πευαν του­λά­χι­στον το 10% των συ­νο­λι­κών ει­σερ­χό­με­νων τα­ξι­διών το 2019. Βέ­βαια, με δε­δο­μέ­νο ότι οι Ρώσοι του­ρί­στες είναι υψη­λού ει­σο­δη­μα­τι­κού προ­φίλ, το πλήγ­μα θα γίνει πε­ρισ­σό­τε­ρο αι­σθη­τό σε επί­πε­δο του­ρι­στι­κών δα­πα­νών σε αυ­τούς τους προ­ο­ρι­σμούς. Το 2019, οι δα­πά­νες από τη Ρωσία απο­τέ­λε­σαν το 34% των συ­νο­λι­κών δα­πα­νών στο Μαυ­ρο­βού­νιο, στο 25% στην Κύπρο και στο 16% στη Λε­το­νία, με απο­τέ­λε­σμα να μην ανα­μέ­νε­ται άμεση ανά­καμ­ψη για τις χώρες με υψηλή εξάρ­τη­ση από τον ρω­σι­κό του­ρι­σμό.

Εκτός από τις άμε­σες επι­πτώ­σεις σε επί­πε­δο αφί­ξε­ων και ει­σπρά­ξε­ων, ο πό­λε­μος προ­κα­λεί μία πλη­θώ­ρα προ­βλη­μά­των στον ευ­ρω­παϊ­κό τα­ξι­διω­τι­κό τομέα. Οι ανα­τι­μή­σεις στα καύ­σι­μα προ­κα­λούν αυ­ξή­σεις στις τιμές των αε­ρο­πο­ρι­κών ει­σι­τη­ρί­ων φέτος. Ανα­σταλ­τι­κά ανα­μέ­νε­ται να λει­τουρ­γή­σει και το υψηλό κό­στος ειδών πρώ­της ανά­γκης, με αιχμή τα τρό­φι­μα, ενώ στα μείον της ρωσο-ου­κρα­νι­κής σύ­γκρου­σης πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται και το κλεί­σι­μο του ενα­έ­ριου χώρου της Ρω­σί­ας, της Ου­κρα­νί­ας, της Μολ­δα­βί­ας και της Λευ­κο­ρω­σί­ας για τους πε­ρισ­σό­τε­ρους αε­ρο­με­τα­φο­ρείς της Δυ­τι­κής Ευ­ρώ­πης, γε­γο­νός που θα επη­ρε­ά­σει την αε­ρο­πο­ρι­κή σύν­δε­ση Ευ­ρώ­πης-Ασίας.