«Καμπανάκι» ΤτΕ για τα υψηλά επιτόκια – Οι κίνδυνοι για νοικοκυριά, επιχειρήσεις και τράπεζες

Δυ­σμε­νείς συν­θή­κες απο­πλη­ρω­μής του χρέ­ους τους, αλλά και της δυ­να­τό­τη­τας πρό­σβα­σης σε νέες χρη­μα­το­δο­τή­σεις, δη­μιουρ­γούν για τα ελ­λη­νι­κά νοι­κο­κυ­ριά και τις επι­χει­ρή­σεις η αύ­ξη­ση των επι­το­κί­ων και η επι­δεί­νω­ση των συν­θη­κών άντλη­σης ρευ­στό­τη­τας για τις τρά­πε­ζες, οι οποί­ες θα πρέ­πει να προ­ε­τοι­μα­στούν για μια εν­δε­χό­με­νη άνοδο των κόκ­κι­νων δα­νεί­ων. Αυτό επι­ση­μαί­νει η ΤτΕ στην έκ­θε­ση που δη­μο­σί­ευ­σε χθες για τη χρη­μα­το­πι­στω­τι­κή στα­θε­ρό­τη­τα, προει­δο­ποιώ­ντας όχι μόνο για την προ­ο­πτι­κή αύ­ξη­σης των κόκ­κι­νων δα­νεί­ων, αλλά εμ­μέ­σως πλην σαφώς και για το εν­δε­χό­με­νο σύ­σφιγ­ξης των προ­ο­πτι­κών χρη­μα­το­δό­τη­σης από την πλευ­ρά του τρα­πε­ζι­κού συ­στή­μα­τος.

Αν και το ύψος των πι­θα­νών νέων κόκ­κι­νων δα­νεί­ων είναι δύ­σκο­λο να εκτι­μη­θεί, οι δυ­να­τό­τη­τες απο­πλη­ρω­μής χρέ­ους από τα νοι­κο­κυ­ριά και τις επι­χει­ρή­σεις λόγω της ανό­δου των επι­το­κί­ων και της επι­βρά­δυν­σης του ρυθ­μού ανά­πτυ­ξης της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας, θα επη­ρε­α­στούν δυ­σμε­νώς, προει­δο­ποιεί η κε­ντρι­κή τρά­πε­ζα, κα­λώ­ντας τις τρά­πε­ζες να προ­ε­τοι­μα­στούν κα­ταλ­λή­λως για να αντι­με­τω­πί­σουν τις νέες προ­κλή­σεις. «Η συ­νέ­χι­ση της χρη­μα­το­δό­τη­σης της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας προ­ϋ­πο­θέ­τει ισχυ­ρό τρα­πε­ζι­κό τομέα και το ελ­λη­νι­κό χρη­μα­το­πι­στω­τι­κό σύ­στη­μα κα­λεί­ται άμεσα να προ­σαρ­μο­στεί στις συν­θή­κες που δια­μορ­φώ­νο­νται», υπο­γραμ­μί­ζει η ΤτΕ, κα­λώ­ντας σε ενέρ­γειες για τη θω­ρά­κι­σή του, καθώς «η αβε­βαιό­τη­τα ως προς την πο­ρεία του πλη­θω­ρι­σμού και τις επι­δρά­σεις από τη με­τα­βο­λή της νο­μι­σμα­τι­κής πο­λι­τι­κής με την άνοδο των επι­το­κί­ων, οι προ­ο­πτι­κές για χα­μη­λό­τε­ρο ρυθμό ανά­πτυ­ξης της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας, ο κίν­δυ­νος εν­δε­χό­με­νης από­το­μης ανα­τι­μο­λό­γη­σης των πε­ριου­σια­κών στοι­χεί­ων και η εντει­νό­με­νη γε­ω­πο­λι­τι­κή και ενερ­γεια­κή κρίση δεν αφή­νουν πε­ρι­θώ­ρια εφη­συ­χα­σμού». Σύμ­φω­να με την έκ­θε­ση, οι προ­κλή­σεις που δια­μορ­φώ­νο­νται για το τρα­πε­ζι­κό σύ­στη­μα είναι:

1. Το υψηλό από­θε­μα μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δα­νεί­ων, το οποίο παρά τη μεί­ω­ση του αντί­στοι­χου δεί­κτη στο 10,1%, που έχει συ­ντε­λε­στεί με βάση τα στοι­χεία του α΄ εξα­μή­νου, πα­ρα­μέ­νει ακόμη υψηλό και πολ­λα­πλά­σιο του ευ­ρω­παϊ­κού μέσου όρου, που δια­μορ­φώ­θη­κε στο 1,8%. Με δε­δο­μέ­νη τη συ­νέ­χι­ση της ομα­λο­ποί­η­σης της νο­μι­σμα­τι­κής πο­λι­τι­κής με την άνοδο των επι­το­κί­ων, η επί­δρα­ση στο κό­στος λει­τουρ­γί­ας των επι­χει­ρή­σε­ων και στο πραγ­μα­τι­κό δια­θέ­σι­μο ει­σό­δη­μα των νοι­κο­κυ­ριών μπο­ρεί να επη­ρε­ά­σει και τη δυ­να­τό­τη­τα εξυ­πη­ρέ­τη­σης χρέ­ους και άρα δεν απο­κλεί­ε­ται, σε συν­δυα­σμό με τις δια­φαι­νό­με­νες χα­μη­λό­τε­ρες προ­ο­πτι­κές οι­κο­νο­μι­κής ανά­πτυ­ξης, να οδη­γή­σει στη δη­μιουρ­γία νέων κόκ­κι­νων δα­νεί­ων.

Στην έκ­θε­ση για τη χρη­μα­το­πι­στω­τι­κή στα­θε­ρό­τη­τα, η ΤτΕ καλεί τις τρά­πε­ζες να προ­ε­τοι­μα­στούν για τις νέες προ­κλή­σεις.

2. Η χα­μη­λή ορ­γα­νι­κή κερ­δο­φο­ρία, που επη­ρε­ά­ζε­ται αφε­νός από την από­συρ­ση των μέ­τρων της ΕΚΤ για την πα­ρο­χή φθη­νής ρευ­στό­τη­τας στις τρά­πε­ζες, αλλά και την αύ­ξη­ση του κό­στους δα­νει­σμού τους για την έκ­δο­ση ομο­λό­γων. Οπως υπο­γραμ­μί­ζει η ΤτΕ, η αύ­ξη­ση των βα­σι­κών επι­το­κί­ων της ΕΚΤ βρα­χυ­πρό­θε­σμα θα ενι­σχύ­σει τα κα­θα­ρά έσοδα τόκων των τρα­πε­ζών, καθώς ένα πολύ με­γά­λο μέρος των δα­νεί­ων έχει συ­να­φθεί με κυ­μαι­νό­με­νο επι­τό­κιο. Με­σο­πρό­θε­σμα, όμως, η εν­δε­χό­με­νη επι­βρά­δυν­ση της οι­κο­νο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας, η αύ­ξη­ση του κό­στους πα­ρα­γω­γής και η μεί­ω­ση του πραγ­μα­τι­κού δια­θέ­σι­μου ει­σο­δή­μα­τος των νοι­κο­κυ­ριών, σε συν­δυα­σμό με την αύ­ξη­ση του κό­στους εξυ­πη­ρέ­τη­σης των υφι­στά­με­νων δα­νεί­ων, θα ασκή­σουν πιέ­σεις στη χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κή κα­τά­στα­ση των νοι­κο­κυ­ριών και των επι­χει­ρή­σε­ων, συ­μπα­ρα­σύ­ρο­ντας σε αύ­ξη­ση του κό­στους του πι­στω­τι­κού κιν­δύ­νου των τρα­πε­ζών. Επι­πλέ­ον, τα έξοδα τόκων ανα­μέ­νε­ται να επι­βα­ρυν­θούν από την αλ­λα­γή των όρων και τη στα­δια­κή από­συρ­ση των έκτα­κτων μέ­τρων που είχε υιο­θε­τή­σει η ΕΚΤ για την ανα­χαί­τι­ση των μέ­τρων της παν­δη­μί­ας, όπως η άντλη­ση φθη­νής ρευ­στό­τη­τας μέσω του προ­γράμ­μα­τος TLTRO, καθώς και από την ανά­γκη κά­λυ­ψης των ελά­χι­στων απαι­τή­σε­ων ιδίων κε­φα­λαί­ων και επι­λέ­ξι­μων, των λε­γό­με­νων MREL.

3. Η κε­φα­λαια­κή επάρ­κεια των τρα­πε­ζών, η οποία, αν και ικα­νο­ποι­η­τι­κή στην πα­ρού­σα χρο­νι­κή συ­γκυ­ρία, θα επη­ρε­α­στεί βρα­χυ­πρό­θε­σμα από σ ειρά πα­ρα­μέ­τρων. Με­τα­ξύ αυτών είναι ο πε­ριο­ρι­σμός των δυ­να­το­τή­των για εσω­τε­ρι­κή δη­μιουρ­γία κε­φα­λαί­ου, το κό­στος υλο­ποί­η­σης της στρα­τη­γι­κής για τη μεί­ω­ση των υφι­στά­με­νων κόκ­κι­νων και τον σχη­μα­τι­σμό επαρ­κών προ­βλέ­ψε­ων για το μέλ­λον, η υλο­ποί­η­ση ενερ­γειών που ενι­σχύ­ουν την κε­φα­λαια­κή τους επάρ­κεια (π.χ. συν­θε­τι­κές τι­τλο­ποι­ή­σεις) και το κό­στος έκ­δο­σης κε­φα­λαια­κών μέσων, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του κό­στους για την έκ­δο­ση ομο­λό­γων και την εξέ­λι­ξη των νέων εκτα­μιεύ­σε­ων δα­νεί­ων προς τα νοι­κο­κυ­ριά και τις μη χρη­μα­το­πι­στω­τι­κές επι­χει­ρή­σεις.

Στο πλαί­σιο αυτό, η ΤτΕ προει­δο­ποιεί για τον κίν­δυ­νο να αυ­ξη­θεί πε­ραι­τέ­ρω το υφι­στά­με­νο πο­σο­στό των ορι­στι­κών και εκ­κα­θα­ρι­σμέ­νων ανα­βαλ­λό­με­νων φο­ρο­λο­γι­κών απαι­τή­σε­ων (DTCs) στα κε­φά­λαια των τρα­πε­ζών, που σή­με­ρα δια­μορ­φώ­νε­ται στο 63% εφό­σον λη­φθεί υπόψη και η επί­πτω­ση του IFRS 9.

Πηγή kathimerini.gr