Ξεκαθαρίζει το τοπίο για την συγκρότηση των συνδυασμών στον Δήμο της Ρόδου 78 ημέρες πριν τις εκλογές

78 ημέρες μας χωρί­ζουν από τις αυτο­διοι­κη­τι­κές εκλογές του Μαΐου. Δυόμιση περίπου μήνες πριν οδεύ­σουμε στις κάλπες για να εκλέ­ξουμε προ­έ­δρους, δημάρ­χους, περι­φε­ρειάρ­χες, κοι­νο­τι­κούς, δημο­τι­κούς και περι­φε­ρεια­κούς συμ­βού­λους.

Την φετινή χρονιά θα πρέπει να ξεχά­σουμε τα όσα έχουμε συνη­θί­σει από το 1998 έως και στις τελευ­ταίες εκλογές του 2014.

Οι αυτο­διοι­κη­τι­κές εκλογές την φετινή χρονιά θα διε­ξα­χθούν βάσει του νέου προ­γράμ­μα­τος αυτό του Κλει­σθένη, μέσω του οποίου θα εφαρ­μο­στεί η απλή ανα­λο­γική.

Ένα σύστημα το οποίο είχε προ­κα­λέ­σει τις έντονες αντι­δρά­σεις των εν ενερ­γεία δημάρ­χων, ωστόσο η κυβέρ­νηση εμφα­νί­στηκε υπερ­μαχη δηλώ­νο­ντας ότι απο­τε­λεί ένα δημο­κρα­τικό σύστημα, που προωθεί τις συνερ­γα­σίες. Το πόσο θα απο­δώ­σει φτάνει να το δούμε από τον ερχό­μενο Σεπτέμ­βριο.

Πιο συγκε­κρι­μένα δύο είναι οι μεγάλες διά­φο­ρες που επι­φέ­ρει ο «Κλει­σθέ­νης» στο καταρ­τι­σμό των ψηφο­δελ­τίων των συν­δυα­σμών μετά και τις τελευ­ταίες τρο­πο­ποι­ή­σεις του νόμου.

Πρώτον, αυξάνει τον απαι­τού­μενο αριθμό γυναι­κών στο 40% «του­λά­χι­στον» του συνόλου των υπο­ψη­φίων σε όλα τα ψηφο­δέλ­τια, είτε για το Δήμο είτε για τα κοι­νο­τικά συμ­βού­λιο (άρθρα 14.4γ και άρθρο 16.5γ).

Μάλιστα, ο νόμος προ­βλέ­πει ποσό­στωση και για τα δύο φύλα αλλά παρα­δο­σιακά το πρό­βλημα έγκει­ται στην εξεύ­ρεση αρκετών γυναι­κών για να καλύ­πτε­ται το ελά­χι­στο απαι­τού­μενο όριο σε κάθε συν­δυα­σμό.

Η δεύτερη μεγάλη διαφορά είναι ότι απο­συν­δέ­ε­ται το ψηφο­δέλ­τιο των υπο­ψη­φίων δημάρ­χων και δημο­τι­κών συμ­βού­λων από το ψηφο­δέλ­τιο για τους κοι­νο­τι­κούς συμ­βού­λους. Μάλιστα θα υπάρ­χουν ξεχω­ρι­στές κάλπες για τις δύο εκλογές. Αυτό σημαί­νει ότι ένας συν­δυα­σμός μπορεί να κατέλ­θει στις εκλογές για να κερ­δί­σει μόνο το Δήμο και να εκλέξει δημο­τι­κούς συμ­βού­λους και να μην κατε­βά­σει κανέναν υπο­ψή­φιο για τα κοι­νο­τικά συμ­βού­λια. Αντί­στοιχα όμως, μπορεί κι ένας συν­δυα­σμός να διεκ­δι­κή­σει μόνο την ψήφο σε ένα από τα πέντε κοι­νο­τικά συμ­βού­λια.

Οπότε, προ­κύ­πτει η πιθα­νό­τητα η πλειο­ψη­φία του δημο­τι­κού συμ­βου­λίου και αυτή του κοι­νο­τι­κού συμ­βου­λίου να προ­έρ­χε­ται από δια­φο­ρε­τι­κές παρα­τά­ξεις. Αν αυτό συν­δυα­στεί με την απλή ανα­λο­γική, που δεν εξα­σφα­λί­ζει, εκτός απρο­ό­πτου, σε κανέναν συν­δυα­σμό την αυτο­δυ­να­μία, είτε σε επίπεδο δήμου είτε σε επίπεδο κοι­νό­τη­τας, και τις αυξη­μέ­νες αρμο­διό­τη­τες των κοι­νο­τή­των (άρθρο 84.2 – «απο­φα­σί­ζει ποια έργα και δράσεις θα εκτε­λε­στούν στην κοι­νό­τητα, από το ποσοστό των Κεντρι­κών Αυτο­τε­λών Πόρων που προ­ο­ρί­ζο­νται για επεν­δυ­τι­κές ανάγκες του δήμου» και άρθρο 86 μετα­βί­βαση αρμο­διο­τή­των του Δήμου) κατα­λα­βαί­νει κανείς ότι η συνερ­γα­σία και η συνεν­νό­ηση μεταξύ των κοι­νο­τή­των και του Δήμου είναι επι­τα­κτική.

Τα άρθρα 4 και 5, μετο­νο­μά­ζουν τις δημο­τι­κές και τοπικές κοι­νό­τη­τες σε κοι­νό­τη­τες. Αλλά­ζουν, επίσης,  την κατη­γο­ριο­ποί­ησή τους, ανάλογα με τον πλη­θυ­σμό τους. Όσον αφορά τον καταρ­τι­σμό των ψηφο­δελ­τίων των Κοι­νο­τή­των, όπως προ­α­να­φέρ­θηκε οι κοι­νό­τη­τες έχουν πλέον ξεχω­ρι­στό ψηφο­δέλ­τιο.

Τέλος, σημα­ντικό είναι ότι ο πρό­ε­δρος του κοι­νο­τι­κού συμ­βου­λίου δεν προ­κύ­πτει από τον επι­κρα­τού­ντα συν­δυα­σμό αλλά μετά από ψηφο­φο­ρία που διε­νερ­γεί­ται εντός του συμ­βου­λίου της κάθε κοι­νό­τη­τας μεταξύ των επι­κε­φα­λής των δύο πρώτων σε ψήφους συν­δυα­σμών (άρθρο 80).

Πράγμα που σημαί­νει ότι πρό­ε­δρος μπορεί να εκλεγεί και ο επι­κε­φα­λής του συν­δυα­σμού που ήρθε δεύ­τε­ρος σε ψήφους.

Σε αυτό το σημείο θα πρέπει να ανα­φέ­ρουμε τα εξής: Στις περισ­σό­τε­ρες δημο­τι­κές εκλογές μέχρι σήμερα, η ανάγκη να βρεθούν άτομα που να στε­λε­χώ­σουν τον συν­δυα­σμό πολλές φορές οδήγησε συν­δυα­σμούς που είχαν ανα­κοι­νώ­σει την πρόθεσή τους να κατέ­βουν στις εκλογές, είτε να απο­συρ­θούν, είτε να  συνερ­γα­στούν με άλλες παρα­τά­ξεις, σε ένα κοινό ψηφο­δέλ­τιο.

Με τον «Κλει­σθένη», η δυνα­τό­τητα για ξεχω­ρι­στά ψηφο­δέλ­τια σε Δήμο και Κοι­νό­τη­τες έχει κάνει  σχετικά ευκο­λό­τερη την επί­τευξη του κατώ­τα­του αριθμού υπο­ψη­φίων, καθώς δεν υπάρχει η θεω­ρη­τική ανάγκη για την εξεύ­ρεση ατόμων που θα είναι υπο­ψή­φια στις κοι­νό­τη­τες (εδώ, βέβαια, πρέπει να ανα­φέ­ρουμε ότι και στις προη­γού­με­νες εκλογές, παρά την πρό­βλεψη του νόμου για ελά­χι­στο αριθμό υπο­ψη­φίων στις δημο­τι­κές και τοπικές κοι­νό­τη­τες, αυτό στην πράξη δεν εφαρ­μό­στηκε). Από την άλλη, όμως, η μεγα­λύ­τερη ποσό­στωση γυναι­κών έχει κάνει την κατά­σταση δυσκο­λό­τερη όταν κάποιος θέλει να κατε­βά­σει ένας πλήρη συν­δυα­σμό, τόσο στον Δήμο όσο και στις κοι­νό­τη­τες.

Επι­πλέον στο άρθρο 6 προ­βλέ­πε­ται ότι η προ­ε­κλο­γική περί­ο­δος ξεκινά δύο (2) μήνες πριν την ημε­ρο­μη­νία των εκλογών.

Η οποία ημε­ρο­μη­νία, για αυτές τις εκλογές, ταυ­τί­ζε­ται με την ημέρα διε­ξα­γω­γής των ευρω­ε­κλο­γών, δηλαδή στις 26 Μαΐου. Από τις επό­με­νες εκλογές, το 2023, η πρώτη Κυριακή των εκλογών θα είναι την δεύτερη Κυριακή του Οκτω­βρίου.

Για αυτή τη φορά, επίσης, προ­βλέ­πε­ται η εκλε­χθείσα δημο­τική αρχή να εγκα­τα­στα­θεί στο Δήμο την 1η Σεπτεμ­βρίου 2019, ενώ από την επόμενη φορά, το 2024, θα ξεκινά την θητεία της την 1η Ιανουα­ρίου.

Μετά και τις τελευ­ταίες τρο­πο­ποι­ή­σεις του νόμου ξεκα­θά­ρισε το τοπίο στον τρόπο συγκρό­τη­σης των ψηφο­δελ­τίων στον Δήμο Ρόδου.

Ενώ ο Καλ­λι­κρά­της προ­έ­βλεπε η κατα­νομή των εδρών να γίνεται με βάση τον πραγ­μα­τικό πλη­θυ­σμό, όπως αυτός είχε κατα­γρα­φεί στην απο­γραφή του 2011 ο Κλει­σθέ­νης προ­βλέ­πει πλέον η κατα­νομή αυτή να γίνει με βάση τον μόνιμο πλη­θυ­σμό.

Ο πραγ­μα­τι­κός πλη­θυ­σμός ανέρ­χε­ται σε 152.528 ενώ ο μόνιμος σε 115.490.

Ο αριθμός των εδρών και ταυ­τό­χρονα ο miminum αριθμός των υπο­ψη­φίων, που πρέπει να έχει ένα ψηφο­δέλ­τιο στον Δήμο Ρόδου για να είναι πλήρες και έγκυρο παρα­μέ­νει 49 ενώ για τον μέγιστο αριθμό των υπο­ψη­φίων υπο­λο­γί­στηκε στους 76.

Εν πάση περι­πτώ­σει με βάση τη νεότερη κατα­νομή που έγινε, λαμ­βά­νο­ντας υπόψιν τον μόνιμο πλη­θυ­σμό ο ελά­χι­στος αριθμός των υπο­ψη­φίων φέρεται να είναι 21 στην πόλη της Ρόδου (32 ο μέγι­στος), 3 στον Αρχάγ­γελο (5 ο μέγι­στος), ένας στον Ατάβυρο (2 ο μέγι­στος), 3 στ’ Αφάντου (5 ο μέγι­στος), 5 στην Ιαλυσό (8 ο μέγι­στος), 4 στην Καλ­λι­θέα (6 ο μέγι­στος), 2 στην Κάμειρο (3 ο μέγι­στος), 2 στη Λίνδο (3 ο μέγι­στος), 2 στη Νότια Ρόδο (3 ο μέγι­στος) και 6 στις Πετα­λού­δες (9 ο μέγι­στος).

Μετά και τις νέες τρο­πο­ποι­ή­σεις ο αριθμός των υπο­ψή­φιων δημο­τι­κών συμ­βού­λων πρέπει να είναι ίσος του­λά­χι­στον με τον αριθμό των εδρών κάθε εκλο­γι­κής περι­φέ­ρειας με δυνα­τό­τητα προ­σαύ­ξη­σης έως και πενήντα τοις εκατό (50%). Δεκα­δι­κός αριθμός στρογ­γυ­λο­ποιεί­ται στην επόμενη ακέραιη μονάδα, εφόσον το κλάσμα είναι ίσο με μισό της μονάδας και άνω.

Ο αριθμός των υπο­ψή­φιων δημο­τι­κών συμ­βού­λων από κάθε φύλο ανέρ­χε­ται σε ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%), του­λά­χι­στον, του συνο­λι­κού αριθμού των υπο­ψη­φίων του οικείου συν­δυα­σμού. Δεκα­δι­κός αριθμός στρογ­γυ­λο­ποιεί­ται στην επόμενη ακέραιη μονάδα, εφόσον το κλάσμα είναι ίσο με μισό της μονάδας και άνω», (αντί για 30%, και το επι πλέον +1 καταρ­γεί­ται)

Για την εκλογή συμ­βου­λίων κοι­νό­τη­τας άνω των τρια­κο­σίων (300) κατοί­κων, ο εκλο­γέας μπορεί να εκφρά­σει την προ­τί­μησή του υπέρ δύο (2) υπο­ψη­φίων συμ­βού­λων κοι­νό­τη­τας, (αντί 1)

Για την εκλογή προ­έ­δρων κοι­νό­τη­τας έως τρια­κο­σίων (300) κατοί­κων, ο εκλο­γέας μπορεί να εκφρά­σει την προ­τί­μησή του υπέρ ενός (1) υπο­ψη­φίου.