Τουρισμός: Οι απώλειες των 15 δισ. και η χαριστική βολή της δεύτερης καραντίνας

Από το καθο­λικό lockdown και το ολικό πάγωμα της του­ρι­στι­κής αγοράς την άνοιξη και την προ­σπά­θεια για το άνοιγμα της σεζόν τον Ιούλιο, στο “απότομο” χαμή­λωμα του πήχη των προσ­δο­κιών στο τέλος του καλο­και­ριού και -στην παρούσα χρονική συγκυρία- μπροστά στο δεύτερο, σφο­δρό­τερο κύμα της COVID-19 που ανα­τρέ­πει για ακόμη μια φορά όλο τον σχε­δια­σμό για την ανά­καμψη του κλάδου.

Η φετινή πορεία του του­ρι­σμού, ήδη από το ξέσπα­σμα της παν­δη­μίας, δια­γρα­φό­ταν δύσκολη, ενώ, όσο περ­νούσε ο καιρός, η σεζόν χαρα­κτη­ρι­ζό­ταν στο μεγα­λύ­τερο μέρος της χαμένη. Εντού­τοις, λόγω της επέ­κτα­σης του προ­γράμ­μα­τος από τους μεγά­λους tour operators μέχρι και τον Νοέμ­βριο και της σχετικά καλής επι­δη­μιο­λο­γι­κής εικόνας που παρου­σί­αζε η Ελλάδα μέχρι και τα μέσα του φθι­νο­πώ­ρου, υπήρχε η ελπίδα πως θα σωζόταν ένα επι­πλέον μέρος των του­ρι­στι­κών εσόδων. Παράλ­ληλα, είχε ξεκι­νή­σει ο πρώτος σχε­δια­σμός για το 2021.

Πλέον η εικόνα έχει ανα­τρα­πεί, τόσο στο σκέλος της απο­τί­μη­σης της φετινής περιό­δου όσο και στον προ­γραμ­μα­τι­σμό της επό­με­νης. Η ραγδαία άνοδος των κρου­σμά­των σε ευρω­παϊκό επίπεδο, η υιο­θέ­τηση από όλο και περισ­σό­τερα κράτη του lockdown (Γαλλία, Γερ­μα­νία, Ιταλία, Μεγάλη Βρε­τα­νία) για την ανα­χαί­τιση του δεύ­τε­ρου παν­δη­μι­κού κύματος, η έκρηξη στον αριθμό των δια­σω­λη­νω­μέ­νων, το κλεί­σιμο συνόρων, οι αυστη­ρές συστά­σεις για περιο­ρι­σμό των μη ανα­γκαίων μετα­κι­νή­σεων, ρίχνουν για ακόμη μια φορά βαριά “σκιά” στην του­ρι­στική δρα­στη­ριό­τητα.

Σύμφωνα με τις τελευ­ταίες εκτι­μή­σεις επι­χει­ρη­μα­τιών του χώρου, οι εισπρά­ξεις φέτος ανα­μέ­νε­ται να κινη­θούν λίγο πάνω από τα τρία δισε­κα­τομ­μύ­ρια ευρώ, με την αγορά να χάνει τελικά φέτος περισ­σό­τερα από δεκα­πέ­ντε δισ. (σημειώ­νε­ται πως το 2019 οι εισπρά­ξεις από τον κλάδο είχαν φτάσει τα 18,2 δισ.), αλλά παράλ­ληλα και μεγάλο μέρος της δυνα­μι­κής που είχε κερ­δί­σει την τελευ­ταία εξαετία, με συνε­χό­μενα ρεκόρ τόσο στις αφίξεις όσο και στα έσοδα.

Γιατί αργεί η επά­νο­δος

Φορείς της του­ρι­στι­κής αγοράς τοπο­θε­τούν πλέον την επα­νεκ­κί­νηση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας μετά το δεύτερο εξάμηνο του 2021. Τα πάντα, όπως σημειώ­νουν επι­χει­ρη­μα­τίες που γνω­ρί­ζουν καλά τον χώρο, θα εξαρ­τη­θούν από τρεις κρί­σι­μες συνι­στώ­σες: την εξέλιξη των υγειο­νο­μι­κών δεικτών που σε μεγάλο μέρος βασί­ζο­νται και στο πότε θα είναι δια­θέ­σιμο εμβόλιο για τον νέο κορο­νοϊό, το πώς θα είναι οι βασικές για τον ελλη­νικό του­ρι­σμό αγορές κι αν θα ανοί­ξουν τα ευρω­παϊκά σύνορα με τις ΗΠΑ, αλλά και την κατά­σταση που θα βρί­σκο­νται οι μεγάλοι αντα­γω­νι­στές του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού, με σημα­ντι­κό­τε­ρους την Ιταλία και την Ισπανία.

Η εικόνα είναι ρευστή και καμία εκτί­μηση δεν μπορεί να γίνει για το πώς θα κινηθεί ο του­ρι­σμός από τα μέσα της επό­με­νης χρονιάς, πόσες του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις θα έχουν κατα­φέ­ρει μέχρι τότε να έχουν σταθεί όρθιες, αν θα έχει απο­κα­τα­στα­θεί έστω σε κάποιο βαθμό η του­ρι­στική εμπι­στο­σύνη, ποιος θα είναι ο προ­γραμ­μα­τι­σμός θέσεων από τις αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες, πως θα κινη­θούν τα πακέτα από τους μεγά­λους του­ρι­στι­κούς οργα­νι­σμούς. Τα ερω­τη­μα­τικά είναι πολλά και σύνθετα και όπως έχει φανεί, όλα μπορεί να αλλά­ξουν από στιγμή σε στιγμή.

Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό πως στελέχη της TUI, του μεγα­λύ­τε­ρου ταξι­διω­τι­κού οργα­νι­σμού της Ευρώπης, πριν από λίγες εβδο­μά­δες είχαν ανα­φέ­ρει πως ο όμιλος βλέπει μεγάλη ζήτηση για την Ελλάδα για το 2021, ενώ υπό προ­ϋ­πο­θέ­σεις και όπως εξε­λίσ­σο­νταν οι κρα­τή­σεις, θα κρα­τούσε ανοικτή τη φετινή σεζόν μέχρι και τα μέσα Νοεμ­βρίου σε πρώτη φάση, ίσως και αργό­τερα, επι­τυγ­χά­νο­ντας τον στόχο του εντός εκα­τομ­μυ­ρίου επι­σκε­πτών φέτος προς τους ελλη­νι­κούς προ­ο­ρι­σμούς. Όπως είχαν πει, εάν οι συν­θή­κες σε σχέση την παν­δη­μία εξε­λι­χθούν θετικά σε Ελλάδα, Γερ­μα­νία και Ηνωμένο Βασί­λειο, το 2021 μπορεί να είναι μια χρονιά που θα προ­σεγ­γί­σει τα επίπεδα του 2019. Αυτές ήταν οι εκτι­μή­σεις πριν από την εκτό­ξευση της δια­σπο­ράς στην Ευρώπη.

Η εικόνα των απω­λειών

Οι αριθμοί από τα βασικά αερο­δρό­μια της χώρας απο­τυ­πώ­νουν τη εικόνα των απω­λειών. Στο εννε­ά­μηνο κατα­γρά­φη­καν 5 εκατ. διε­θνείς αερο­πο­ρι­κές αφίξεις έναντι 18,8 εκατ. της περιό­δου Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2019, παρου­σιά­ζο­ντας μείωση κατά -73,4%/-13,8 εκατ. αφίξεις.

Την ίδια περίοδο, πέντε αερο­δρό­μια κατέ­γρα­ψαν μείωση μεγα­λύ­τερη από 1 εκα­τομ­μύ­ριο διε­θνείς αερο­πο­ρι­κές αφίξεις. Συγκε­κρι­μένα, στο Διεθνές Αερο­δρό­μιων Αθηνών κατα­γρά­φη­καν 1,7 εκατ. διε­θνείς αερο­πο­ρι­κές αφίξεις παρου­σιά­ζο­ντας μείωση -3,5 εκατ./-67,3%. Ακο­λού­θησε το αερο­δρό­μιο του Ηρα­κλείου όπου κατα­γρά­φη­καν 757 χιλ. διε­θνείς αερο­πο­ρι­κές αφίξεις παρου­σιά­ζο­ντας μείωση -2,2 εκατ./-74,6%. Στο αερο­δρό­μιο της Ρόδου κατα­γρά­φη­καν 455 χιλ. διε­θνείς αερο­πο­ρι­κές αφίξεις, έχοντας μείωση -1,7 εκατ. /-78,7% ενώ στο αερο­δρό­μιο της Θεσ­σα­λο­νί­κης κατα­γρά­φη­καν 621 χιλ. διε­θνείς αερο­πο­ρι­κές αφίξεις παρου­σιά­ζο­ντας μείωση -1,3 εκατ. /-66,9%. Στο αερο­δρό­μιο της Κέρ­κυ­ρας σημειώ­θηκε μείωση κατά -1 εκατ./-74,3% ενώ οι διε­θνείς αερο­πο­ρι­κές αφίξεις ανήλθαν σε 351 χιλ.

Στο σκέλος των εσόδων, σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, στο οκτά­μηνο οι ταξι­διω­τι­κές εισπρά­ξεις εμφά­νι­σαν μείωση κατά 79,7% σε σύγκριση με την αντί­στοιχη περίοδο του 2019 και δια­μορ­φώ­θη­καν στα 2,68 δισ. ευρώ.

Για τα ξενο­δο­χεία τα δύσκολα είναι ακόμη μπροστά. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό πως οι φετινές απώ­λειες για το σύνολο του ξενο­δο­χεια­κού κλάδου, σύμφωνα με φορείς του χώρου, υπο­λο­γί­ζε­ται πως θα προ­σεγ­γί­σουν τα 6 δισε­κα­τομ­μύ­ρια ευρώ. Σημειώ­νε­ται πως το 2019 ο τζίρος που πέτυχαν τα ξενο­δο­χεία έφτασε τα 8,4 δισ. ευρώ. Η τελευ­ταία έρευνα του Ινστι­τού­του Του­ρι­στι­κών Ερευνών και Προ­βλέ­ψεων για λογα­ρια­σμό του Ξενο­δο­χεια­κού Επι­με­λη­τη­ρίου Ελλάδος είχε δείξει πως από το σύνολο των ξενο­δο­χείων της χώρας που λει­τούρ­γη­σαν το 2019 (9.971), υγειο­νο­μικό πρω­τό­κολλο δημιούρ­γησε το 67% των ξενο­δο­χείων, με σκοπό να ανοί­ξουν. Ωστόσο, μόλις το 60% των ελλη­νι­κών ξενο­δο­χείων λει­τούρ­γησε τελικά φέτος.

Πηγή: capital.gr