ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

O κ. Mιχάλης, ένας μποέμ, που κάποτε γλεντούσε τη ζωή και σήμερα δεν μπορεί να πληρώσει ούτε τον καφέ του, εξομολογείται…

Μαίρη Φώτη 7 λεπτά ανάγνωση
ηλικιωμένος

Ο κύριος Μιχάλης, πριν από μερικά χρόνια πήρε την μεγάλη απόφαση να κλείσει το μαγαζί του, ένα μαγαζί που δια­τη­ρούσε επί πολλά χρόνια σε κεντρικό σημείο της Ρόδου.Σήμερα, με συνέ­ντευξή του στην «δημο­κρα­τική» κάνει απο­λο­γι­σμό ζωής, μιλά για τα χρόνια του τότε και το σήμερα, εκφρά­ζει την πίκρα μια ολό­κλη­ρης γενιάς που όταν ήρθε η ώρα για την σύνταξη πλήρωσε ακριβά το μάρμαρο της ευη­με­ρίας, και κρύβει το πρόσωπό του, για να μην κατα­λά­βουν φίλοι και παλιοί πελάτες πως ο άλλοτε μποέμ που γλε­ντούσε τη ζωή, σήμερα δεν μπορεί να πλη­ρώ­σει ούτε τον καφέ του στο καφε­νείο.

Λέει πως η Ρόδος, έγινε η «κου­ρε­λού» της Ελλάδας που δέχεται κάθε καρυ­διάς καρύδι τα καλο­καί­ρια, όταν κάποτε είχε όλα εκείνα τα προ­σό­ντα να προ­σελ­κύει οικο­νο­μικά εύρω­στους του­ρί­στες, που άφηναν χρήματα στην τοπική αγορά και γυρίζει το χρόνο πίσω, όταν γνώριζε τους πελάτες με τα μικρά τους ονόματα, τότε που τα «τεφτέ­ρια» δεν είχαν αντι­κα­τα­στα­θεί ακόμα από τις πιστω­τι­κές κάρτες και που οι «καλη­μέ­ρες» ήταν ειλι­κρι­νείς και από καρδιάς…

Κύριε Μιχάλη πώς πήρατε την απο­φα­σί­σατε να κλεί­σετε το μαγαζί;

Πριν από μερικά χρόνια πήρα την απόφαση. Είπα ή θα το κλεί­σεις ή θα σε κλείσει αυτό στον τάφο!

Βαριά κου­βέ­ντα.

Βαριά αλλά είναι η πραγ­μα­τι­κό­τητα. Κάποτε είχα αυτό το μαγαζί, είχα και υπαλ­λή­λους – τους είχα κοντά μου αρκετά χρόνια- αλλά με αυτή την κατά­σταση, έφτασε ώρα που δεν μπο­ρούσα να τους πληρώσω. Κάθε χρόνο όλο και χει­ρό­τερα. Από εκεί που ήμασταν νοι­κο­κυ­ραίοι, όχι πλού­σιοι, αλλά βγάζαμε πέρα τις υπο­χρε­ώ­σεις μας, ήρθε η ώρα που μετράμε τα ευρώ για να δούμε αν φτάνουν να πάρουμε τα φάρμακά μας. Αν φτάνουν… έχει ο Θεός.

Αν δεν φτάνουν;

Πάλι έχει ο Θεός…

Εχει έρθει μήνας δηλαδή, που δεν μπο­ρέ­σατε να πάρετε τα φάρμακά σας;

Εχει έρθει μήνας που έκοβα τα χάπια μου στη μέση, κι έπαιρνα τη μισή δόση για να με φτάσουν και για τον επόμενο μήνα.

Θέτο­ντας σε κίνδυνο την υγεία σας.

Ναι, αλλά έπρεπε να διαλέξω αν θα φάω ή αν θα έχω φάρμακα. Διάλεξα λοιπόν, λίγο φαγητό και μισή δόση. Μετά από τόσα χρόνια αγώνα και δου­λειάς, έφτασε αυτή η ώρα που έπρεπε να διαλέξω αν θα βάλει η γυναίκα μου κατσα­ρόλα στη φωτιά ή θα πάρω τα φάρμακα για την καρδιά, την πίεση και την χολη­στε­ρίνη. Με τόσα βάσανα και τόσες στε­νο­χώ­ριες, όλα με βρήκαν. Να ξέρεις, ότι οι αρρώ­στιες όλες από τη στε­νο­χώ­ρια προ­έρ­χο­νται.

Η σύζυγος, παίρνει σύνταξη;

Η σύζυγος παίρνει μια μικρή σύνταξη κι εκείνη που μέχρι να φτάσει από την Τράπεζα στο σπίτι, έχει ήδη πάει στις υπο­χρε­ώ­σεις. Δεν είναι μόνο το φαγητό, είναι το ρεύμα, είναι το τηλέ­φωνο, είναι το νερό… Τι να λέμε κορίτσι μου, αλλιώς φαντα­ζό­μα­σταν την ζωή μας όταν θα βγαί­ναμε στη σύνταξη, κι αλλιώς είναι τώρα.

Πώς πήρατε την απόφαση να κλεί­σετε το μαγαζί;

Δεν έβγαινε πια το μαγαζί. Χρέη πάνω στα χρέη… Ερχόταν ο λογι­στής και κάθε φορά που τον έβλεπα με τα βιβλία με έπιανε το σύγκρυο, τι θα ακούσω πάλι. Κάθε μήνα και περισ­σό­τερα, κάθε μήνα και πιο πολλά χρέη. Φόροι από ΄δω, φόροι από ΄κει, έφτασα σε ένα σημείο να δίνω περισ­σό­τερα στο κράτος απ΄ότι μου έμεναν για να ζήσω.

Το στρι­φο­γυρ­νούσα στο μυαλό μου καιρό, αλλά πώς παίρ­νεις την απόφαση να τρα­βή­ξεις την πόρτα; Δεν την παίρ­νεις εύκολα κορίτσι μου. Εχασα τον ύπνο μου.

Τα χρέη όλο και αυξά­νο­νταν και από έσοδα, άστα μην τα συζητάς. Δεν είναι η Ρόδος αυτή που ξέραμε εμείς. Που οι άνθρω­ποι έμπαι­ναν στο μαγαζί σου το πρωί με το χαμό­γελο, με την καλη­μέρα, με την καλή κου­βέ­ντα στο στόμα, που ανταλ­λάσ­σαμε δυο κου­βέ­ντες…

Τώρα ο κόσμος είναι βια­στι­κός, είναι αγχω­μέ­νος, σκέ­φτε­ται πώς θα τα βγάλει πέρα. Μπορείς να αδι­κή­σεις τον κόσμο, που πάει όπου είναι φθη­νό­τερα; Αφού δεν έχει λεφτά. Πού θα πάει; Εκεί που μπορεί να αγο­ρά­σει φθη­νό­τερα. Και πού μπορεί να αγο­ρά­σει φθη­νό­τερα, εκεί που γίνο­νται μεγάλες παραγ­γε­λίες. Και πού γίνο­νται μεγάλες παραγ­γε­λίες;

Στα μεγάλα μαγαζιά. Εμείς, συνοι­κιακό μαγαζί και τσίμα-τσίμα, πώς θα συνα­γω­νι­στούμε αυτά τα θηρία; Μήτε τις ίδιες τιμές μπο­ρού­σαμε να έχουμε μήτε τους ίδιους πελάτες.

Παλιά, η αγορά της Ρόδου βαστιό­ταν από Ροδίτες μαγα­ζά­το­ρες, τώρα λίγοι είναι αυτοί που κρατάνε ακόμα τα μαγαζιά τους. Αμα θα κάμετε μια βόλτα θα δείτε και μόνοι σας, πως λίγοι Ροδίτες έχουν μαγαζιά στη Ρόδο και σιγά σιγά θα φύγουν κι αυτοί.

Πες μου ένα παι­χνι­δά­δικο που έχει μείνει ανοιχτό στη Ρόδο. Κανένα. Πες μου ένα μαγαζί με είδη προικός ροδί­τικο που να αντέχει. Κανένα.

Θυμάστε την τελευ­ταία ημέρα που λει­τουρ­γή­σατε το μαγαζί;

Πώς δεν τη θυμάμαι κορίτσι μου… Ξεχνιέ­ται; Μπήκα μέσα από το πρωί και τρέχανε τα μάτια μου. Όλα τα χρόνια περ­νού­σαν από μπροστά μου, ο κόσμος που μπαι­νό­βγαινε παλιά, οι καλη­μέ­ρες, τα χαμό­γελα, οι χαρές των πελατών που αγό­ρα­ζαν προικιά… Οι χαρές τους ήταν και δικές μας χαρές, δεν ήταν τότε όπως σήμερα. Ξέραμε του πελάτες με τα μικρά τους ονόματα. Εβαζαν δόσεις κι άλλοι έρχο­νταν στην αρχή κάθε εβδο­μά­δας, κι άλλοι κάθε μήνα. Ανα­λό­γως πότε πλη­ρώ­νο­νταν. Άλλες εποχές.

Τότε, τα «γαλόνια» του καλού εμπόρου, ήταν να είναι έντιμος.

Ο τίμιος έμπορος έφερνε και καλό εμπό­ρευμα για τους πελάτες του… Υπήρχε εμπι­στο­σύνη. Να, αυτά θυμό­μουν εκείνη την ημέρα. Τις χαρές που ζήσαμε και πώς μετά από τόσα χρόνια έφευγα από το μαγαζί μου με κατε­βα­σμένο κεφάλι.

Λιγό­στεψε ο κόσμος, λιγό­στε­ψαν οι δου­λειές. Κάθε που ξεκάρ­φωνα ένα καρφί από τον τοίχο για να κατε­βάσω τα ράφια, λες και το καρφί αυτό έμπαινε στην καρδιά μου. Στε­νά­χωρα πράγ­ματα. Ακόμα ξυπνάω πολλές φορές, και νομίζω ότι θα ετοι­μα­στώ να πάω να ανοίξω το μαγαζί. Αλλά αυτή είναι η δύναμη της συνή­θειας.

Να τολμήσω να ρωτήσω γιατί δεν θέλετε να φανεί το πρόσωπό σας;

Γιατί να φανεί; Για να με δουν παλιοί πελάτες μου, παλιοί φίλοι και να με λυπη­θούν; Εγώ και η σύζυγός μου, ήμασταν κοι­νω­νι­κοί άνθρω­ποι, βγαί­ναμε έξω με τις παρέες μας, γλε­ντού­σαμε τη ζωή μας.  Και σήμερα, μετράμε κέρματα κορίτσι μου.

Εχουμε δύο παιδιά, και τα δύο παιδιά έφυγαν έξω, να βρουν καλύ­τερη τύχη. Ευτυχώς που έφυγαν. Ο ένας παντρεύ­τηκε ο άλλος ακόμα. Κανένας από τους δυο δεν θέλει να γυρίσει. Μας ρωτάνε πώς περνάμε, μια χαρά λέμε. Τι να πούμε στα παιδιά… Όχι ότι δεν κατα­λα­βαί­νουν, αλίμονο. Μας στέλ­νουν χρήματα και έτσι κάπως τα βγά­ζουμε πέρα. Τι να δείξω το πρόσωπό μου; Κάποτε βοη­θούσα εγώ τους φίλους μου και σήμερα ντρέ­πο­μαι να πάω μέχρι το καφε­νείο, όχι γιατί δεν έχω να τους κεράσω αλλά γιατί δεν έχω να πληρώσω ούτε τον καφέ μου. Τι να πω… Ποιος φταίει, τι φταίει και φτάσαμε ως εδώ δεν ξέρω. Κράτος είναι αυτό; Που δεν μπορεί να μας δώσει τα λεφτά μας πίσω; Αυτά που πλη­ρώ­ναμε τόσα χρόνια, δεν θέλουμε άλλα. Τα λεφτά που δώσαμε στο κράτος πού πήγαν; Φόροι, ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές… Πού πήγαν αυτά τα λεφτά; Ποια δωρεάν υγεία, που άμα πούμε να πάμε στους για­τρούς θα πρέπει να κόψουμε από το φαγητό; Αυτή είναι η κατά­σταση. Να δουν επι­τέ­λους λίγο και τους συντα­ξιού­χους, που φτάσαμε σε αυτή την ηλικία για να στε­ρη­θούμε όσα δεν στε­ρη­θή­καμε σε όλη μας την ζωή. Ντρέ­πο­μαι.

Γιατί λέτε ότι ντρέ­πε­στε;

Για όλα αυτά που ζω σήμερα. Δεν έζησες εσύ κορίτσι μου, την εποχή εκείνη που η Ρόδος μεσου­ρα­νούσε. Που είχε ποιό­τητα, που είχε ταυ­τό­τητα, που ξεχώ­ριζε από την υπό­λοιπη Ελλάδα. Σήμερα δεν υπάρχει αυτό. Τι είναι σήμερα η Ρόδος; Νησί με ταυ­τό­τητα μεγα­λού­πο­λης, αυτό είναι.

Εσείς ζήσατε τη Ρόδο μιας άλλης εποχής και είναι δύσκολο να προ­σαρ­μο­στείτε στο σήμερα.

Θέλεις και δεν θέλεις προ­σαρ­μό­ζε­σαι. Αλλά αν μου έλεγαν πριν από μερικά χρόνια, ότι η Ρόδος θα έφτανε να γίνει «κου­ρε­λού» της Ελλάδας και να δέχεται κάθε καρυ­διάς καρύδι, δεν θα το πίστευα. Στο δικό μου μαγαζί έμπαι­ναν κάποτε πελάτες που έρχο­νταν για δια­κο­πές στο νησί και γέμιζαν τις βαλί­τσες τους με σεντό­νια, υφά­σματα, τρα­πε­ζο­μά­ντηλα και εργό­χειρα της καλύ­τε­ρης ποιό­τη­τας. Και του χρόνου που ξανάρ­χο­νταν, πάλι ξανα­γέ­μι­ζαν τις βαλί­τσες τους γιατί τους ένοιαζε η ποιό­τητα, την μετρού­σαν. Οι του­ρί­στες που έρχο­νται σήμερα, δεν αγο­ρά­ζουν ούτε φλι­τζα­νάκι. Πώς να βαστή­ξουν τα μαγαζιά όρθια αυτοί οι του­ρί­στες; Δεν το βλέπουν αυτοί που πρέπει ότι πάμε κατά διαόλου; Και καλά εμείς, κουτσά στραβά τη φάγαμε τη ζωή μας. Εσείς, οι πιο νέοι τι θα κάμετε; Αυτό λέω και στα παιδιά μου. Κάτσετε εκεί που είστε, τους λέω, η Ελλα­δί­τσα μας αγκο­μαχά. Μήπως εγώ δεν θέλω τα παιδιά μου κοντά μου; Και ποιος γονιός είναι εκείνος που δεν τα θέλει; Αλλά γιατί να έρθουν να τυραν­νιού­νται κι αυτά; Ισως σε μερικά χρόνια τα πράγ­ματα να είναι καλύ­τερα, έτσι εύχομαι. Λέω καμιά φορά στη γυναίκα μου να μην στε­νο­χω­ρά­ται, γιατί ζήσαμε καλά, άλλο που σήμερα μάλλον φτωχοί είμαστε. Ας είναι κι έτσι. Αλλά αλίμονο στην γενιά εκείνη που θα σηκώσει στις πλάτες της όλα τα βάρη για να ξανα­γί­νει η Ελλάδα μας αυτή που πρέπει… Για ΄μας, έχει ο Θεός.

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου 1 σχόλιο

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

  1. Νικος

    Αντε ψόφα ρε μακακα …